Premiowanie pracowników za oszczędne zużywanie i gospodarcze wykorzystanie paliw i energii.

UCHWAŁA Nr 53
RADY MINISTRÓW
z dnia 7 marca 1975 r.
w sprawie premiowania pracowników za oszczędne zużywanie i gospodarcze wykorzystanie paliw i energii.

W celu ujednolicenia zasad premiowania pracowników za oszczędne zużywanie i gospodarcze wykorzystanie paliw i energii oraz w celu dostosowania tych zasad do aktualnych warunków i potrzeb gospodarki paliwowo-energetycznej - Rada Ministrów w porozumieniu z Centralną Radą Związków Zawodowych uchwala, co następuje:

Rozdział  1

Przepisy ogólne.

§  1.
1.
Uchwała ustala zasady premiowania pracowników przedsiębiorstw (zakładów) zużywających do celów produkcyjno-eksploatacyjnych paliwa stałe, ciekłe i gazowe oraz energię elektryczną i cieplną, jak również Centrali Zbytu Węgla za oszczędne zużywanie i gospodarcze wykorzystanie paliw i energii.
2.
Przepisów uchwały nie stosuje się do pracowników przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe", pracowników drużyn parowozowych zatrudnionych w innych przedsiębiorstwach, pracowników transportu samochodowego i palaczy centralnego ogrzewania.
3.
Przepisów § 3-14 nie stosuje się do pracowników jednostek organizacyjnych Zjednoczenia Energetyki premiowanych według odrębnych zasad.
§  2.
Ilekroć w uchwale jest mowa o:
1)
paliwach bez bliższego określenia, należy przez to rozumieć węgiel kamienny, brunatny, koks, brykiety z węgla kamiennego i brunatnego, oleje opałowe i oleje stosowane do wysokoprężnych silników okrętowych oraz paliwa gazowe zużywane w przedsiębiorstwach (zakładach) do celów produkcyjno-eksploatacyjnych,
2)
energii bez bliższego określenia, należy przez to rozumieć energię elektryczną oraz energię cieplną w postaci pary i wody gorącej, otrzymywane z zewnątrz przez przedsiębiorstwa (zakłady) dla celów produkcyjno-eksploatacyjnych,
3)
paliwach o utrudnionym stosowaniu, należy przez to rozumieć muły, przerosty, mieszanki energetyczne, określone w załączniku do uchwały, oraz inne paliwa o obniżonej podatności transportowej i niższych parametrach energetycznych każdorazowo określone przez Ministra Górnictwa i Energetyki.

Rozdział  2

Premiowanie pracowników za realizację przedsięwzięć w zakresie oszczędności paliw i energii.

§  3.
Za realizację przedsięwzięć technicznych, organizacyjnych i innych w zakresie oszczędności paliw i energii w przedsiębiorstwach (zakładach) przysługują premie projektodawcom i osobom wdrażającym te przedsięwzięcia, w których wyniku uzyskano oszczędność paliw i energii, jeżeli pracownicy ci nie otrzymują za to wynagrodzenia ustalonego w odrębnym trybie.
§  4.
1.
Premia przysługuje za faktycznie zaoszczędzone ilości paliw i energii w stosunku do zużycia w roku poprzedzającym realizację przedsięwzięcia.
2.
Oszczędności paliw, o których mowa w ust. 1, pomniejsza się o zwiększone zużycie innych rodzajów paliw lub energii.
3.
Faktyczną oszczędność paliw i energii ustala komisja powołana przez dyrektora przedsiębiorstwa (zakładu). W skład komisji powinni wejść główny księgowy oraz pracownicy nie uprawnieni do premii, o której mowa w § 3.
§  5.
1.
Wysokość premii za rok kalendarzowy oblicza się, mnożąc uzyskaną w wyniku realizacji określonego przedsięwzięcia faktyczną roczną oszczędność paliw i energii, liczoną w tonach paliwa umownego, przez stawkę jednostkową w wysokości 60 zł za tonę paliwa umownego.
2.
Minister Górnictwa i Energetyki w porozumieniu z Przewodniczącym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów i Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych może zmienić stawkę jednostkową za tonę paliwa umownego, stanowiącą podstawę do obliczania premii.
§  6.
1.
Premię za realizację przedsięwzięć w zakresie oszczędności paliw i energii wypłaca się za okres roczny, po ustaleniu faktycznej oszczędności paliw i energii, uzyskanej w roku kalendarzowym w wyniku realizacji danego przedsięwzięcia.
2.
Po upływie co najmniej kwartału od zrealizowania przedsięwzięcia można dokonać zaliczkowej wypłaty premii w wysokości do 30% przewidywanej premii rocznej.
§  7.
1.
Warunkiem wypłaty premii jest:
1)
prowadzenie przez przedsiębiorstwo (zakład) prawidłowej ewidencji obrotu paliw i energii, kontroli ich zużycia na poszczególne cele oraz kontroli stanu zapasów paliw,
2)
utrzymanie przez przedsiębiorstwo (zakład) w należytym stanie i sprawności urządzeń energetycznych,
3)
przestrzeganie przez przedsiębiorstwo (zakład) norm i wskaźników jakościowych produkcji.
2.
Wypłata premii w łącznej wysokości przekraczającej 50.000 zł za rok kalendarzowy z tytułu jednego przedsięwzięcia wymaga zatwierdzenia przez właściwy okręgowy inspektorat gospodarki paliwowo-energetycznej.
§  8.
Zasady podziału premii między autorami projektów przedsięwzięć a pracownikami wdrażającymi te przedsięwzięcia oraz zasady jej wypłaty określają zakładowe regulaminy premiowania. Z premii tej nie mogą korzystać członkowie dyrekcji przedsiębiorstwa i pracownicy jednostek nadrzędnych.
§  9.
1.
Premie za realizację przedsięwzięć w zakresie oszczędności paliw i energii wypłacane są poza planem funduszu płac.
2.
Zobowiązuje się dyrektorów zjednoczeń i przedsiębiorstw (kombinatów) stosujących kompleksowe zasady ekonomiczno-finansowe, określone odrębnymi przepisami, do odpowiedniego stosowania przepisów § 3-5 niniejszej uchwały przy ustalaniu tytułów wypłat premii z dyspozycyjnego funduszu płac oraz z funduszu premiowego pracowników na kierowniczych i samodzielnych stanowiskach pracy.

Rozdział  3

Premiowanie pracowników za oszczędne zużywanie paliw i energii.

§  10.
Za oszczędne zużywanie paliw i energii w przedsiębiorstwach (zakładach) zużywających paliwa i energię na cele produkcyjno-eksploatacyjne przysługują pracownikom premie.
§  11.
1.
Premie przysługują pracownikom, którzy bezpośrednio lub przez sprawowanie nadzoru przyczynili się do oszczędnego zużywania paliw i energii, powodując w danym roku kalendarzowym zmniejszenie ich zużycia poniżej ustalonych limitów, a w razie braku limitów - poniżej wielkości zużycia w roku poprzednim, skorygowanego o wielkości wynikające ze wzrostu zadań związanych ze zwiększeniem zużycia paliw i energii.
2.
Wykaz osób uprawnionych do premii ustala dyrektor przedsiębiorstwa (zakładu) w uzgodnieniu z radą zakładową.
§  12.
Minister Górnictwa i Energetyki w porozumieniu z Przewodniczącym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów ustali zasady obliczania oszczędności i wysokość stawek jednostkowych dla poszczególnych rodzajów paliw i energii, stanowiących podstawę do określenia wielkości funduszu premiowego.
§  13.
1.
Upoważnia się Ministra Górnictwa i Energetyki do przyznawania na wniosek właściwych ministrów odpowiednich kwot z przeznaczeniem na wypłaty premii w przedsiębiorstwach (zakładach) oraz dla pracowników służb energetycznych i zaopatrzeniowych jednostek nadrzędnych (z wyłączeniem pracowników ministerstw i urzędów centralnych), którzy przyczynili się do oszczędnego zużywania paliw i energii.
2.
Premie za oszczędne zużywanie paliw i energii wypłacane są ze środków określanych corocznie na ten cel w budżecie Ministerstwa Górnictwa i Energetyki.
§  14.
Premie określone w § 10-13 nie przysługują za 1975 r. tym pracownikom, którzy będą nagradzani za wykonanie i przekroczenie ustalonych zadań oszczędnościowych w zużyciu węgla kamiennego, koksu i energii elektrycznej w 1975 r., zgodnie z odrębnie ustalonymi przepisami obowiązującymi w 1975 r.

Rozdział  4

Premiowanie pracowników za gospodarcze wykorzystanie paliw o utrudnionym stosowaniu.

§  15.
Premie za gospodarcze wykorzystanie paliw o utrudnionym stosowaniu przysługują:
1)
pracownikom przedsiębiorstw (zakładów) zużywających paliwa o utrudnionym stosowaniu, zatrudnionym przy pracach związanych z zużywaniem tych paliw, przy eksploatacji i remontach urządzeń energetycznych i transportowych oraz przy pracach związanych z ładunkiem tych paliw,
2)
pracownikom kopalń węgla i składowisk węgla Centrali Zbytu Węgla zatrudnionym przy ładunku paliw o utrudnionym stosowaniu oraz przy remontach urządzeń transportowych,
3)
pracownikom nadzorującym pracę osób określonych w pkt 1 i 2.
§  16.
1.
Fundusz premiowy przewidziany na premie dla pracowników za gospodarcze wykorzystanie paliw o utrudnionym stosowaniu tworzy się ze środków określanych corocznie na ten cel w budżecie Ministerstwa Górnictwa i Energetyki.
2.
Wysokość funduszu premiowego, o którym mowa w ust. 1, wynika z przemnożenia ilości paliw o utrudnionym stosowaniu przewidzianych do zużycia w roku następnym przez odpowiednie stawki określone w załączniku do uchwały.
§  17.
Zasady ustalania kwot funduszu premiowego dla poszczególnych resortów i sposób ich przekazywania określi Minister Górnictwa i Energetyki w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych.
§  18.
1.
Kierownik jednostki nadrzędnej nad przedsiębiorstwem zużywającym paliwa o utrudnionym stosowaniu może z kwoty przeznaczonej na premie dla pracowników, o których mowa w § 15 pkt 1 i 3, wydzielić do 3% do swojej dyspozycji na premie za szczególne osiągnięcia w zagospodarowaniu paliw o utrudnionym stosowaniu.
2.
Minister Górnictwa i Energetyki może z kwot przeznaczonych na premie dla pracowników, o których mowa w § 15 pkt 2 i 3, wydzielić do swojej dyspozycji fundusz premiowy za szczególne osiągnięcia w zagospodarowaniu paliw o utrudnionym stosowaniu w wysokości do:
1)
10% na premie dla pracowników Centrali Zbytu Węgla,
2)
10% na premie dla osób nadzorujących prace prowadzone w kopalniach węgla przy ładunku paliw o utrudnionym stosowaniu oraz przy remontach urządzeń transportowych.
§  19.
Zainteresowani ministrowie w porozumieniu z Ministrem Górnictwa i Energetyki oraz zarządami głównymi właściwych związków zawodowych opracują regulaminy premiowania za gospodarcze wykorzystanie paliw o utrudnionym stosowaniu, dostosowane do warunków i potrzeb poszczególnych resortów.

Rozdział  5

Przepisy końcowe.

§  20.
Premie, o których mowa w niniejszej uchwale, wypłaca się w trybie ustalonym dla premii i nagród płatnych poza planem funduszu płac, z tym że nie obciążają one limitu premii indywidualnych określonego dla tych premii i nagród.
§  21.
Tracą moc:
1)
uchwała nr 284 Rady Ministrów z dnia 10 listopada 1965 r. w sprawie premiowania i nagradzania pracowników za gospodarcze wykorzystanie paliw odpadowych i za oszczędne zużywanie paliw stałych, ciekłych i gazowych oraz energii cieplnej (Monitor Polski z 1965 r. Nr 62, poz. 325, z 1971 r. Nr 38, poz. 247 i z 1972 r. Nr 45, poz. 243),
2)
uchwała nr 285 Rady Ministrów z dnia 10 listopada 1965 r. w sprawie zasad premiowania pracowników państwowych przedsiębiorstw przemysłowych za racjonalne i oszczędne użytkowanie energii elektrycznej (Monitor Polski Nr 62, poz. 326),
3)
zarządzenie Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 22 marca 1967 r. w sprawie jednolitych zasad planowania zużycia paliw i energii cieplnej dla obliczania premii (Monitor Polski Nr 20, poz. 98).
§  22.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1975 r.

ZAŁĄCZNIK

STAWKI JEDNOSTKOWE DO NALICZANIA FUNDUSZU PREMIOWEGO ZA GOSPODARCZE WYKORZYSTANIE PALIW O UTRUDNIONYM STOSOWANIU

Etap gospodarczego wykorzystania paliw o utrudnionym stosowaniu Nazwa paliwa Stawka jednostkowa w złotych za tonę
1. Załadunek i muł 0,50
przygotowanie do zbytu przerost 0,20
w kopalniach i na

składowiskach węgla

Centrali Zbytu Węgla

mieszanka energetyczna I nie ujednorodniona 0,20
oraz wyładunek na

składowiskach węgla

Centrali Zbytu Węgla

mieszanka energetyczna II ujednorodniona według rzeczywistej zawartości mułu zgodnie ze stawką obowiązującą dla mułu
2. Zużycie u odbiorców

węgla

Zużycie węgla kamiennego ogółem w tonach na miesiąc
do

10.000 ton

10.000-

50.000 ton

powyżej

50.000 ton

muł 10 7 5
przerost 4 3 2
mieszanka energetyczna I nie ujednorodniona 4 3 2
mieszanka energetyczna II ujednorodniona według rzeczywistej zawartości mułu zgodnie ze stawką obowiązującą dla mułu
Uwaga:

1. Mieszanka energetyczna I jest to mieszanka składająca się z sortymentów miałowych lub drobnych węgla kamiennego według PN/G-97001 z domieszką mułu i przerostu lub z domieszką tylko jednego z wymienionych składników, o zmiennym składzie ilościowym. Do mieszanki energetycznej I mogą być zaliczone również sortymenty miałowe i drobne węgla kamiennego bez domieszki mułu lub przerostu, których naturalny skład petrograficzny i wilgotność powodują obniżoną podatność transportową.

2. Mieszanka energetyczna II jest to mieszanka składająca się z sortymentów miałowych lub drobnych według PN/G-97001 z domieszką mułu węglowego o stałym, znanym składzie ilościowym.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1975.11.61

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Premiowanie pracowników za oszczędne zużywanie i gospodarcze wykorzystanie paliw i energii.
Data aktu: 07/03/1975
Data ogłoszenia: 08/04/1975
Data wejścia w życie: 01/01/1975, 08/04/1975