Bezpłatne urlopy dla matek opiekujących się małymi dziećmi, zatrudnionych w charakterze nauczycielek i nauczycielek akademickich.

UCHWAŁA Nr 293
RADY MINISTRÓW
z dnia 13 grudnia 1974 r.
w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek opiekujących się małymi dziećmi, zatrudnionych w charakterze nauczycielek i nauczycielek akademickich.

W celu dostosowania terminów urlopów bezpłatnych dla matek opiekujących się małymi dziećmi, zatrudnionych w charakterze nauczycielek i nauczycielek akademickich, do cyklu organizacyjnego roku szkolnego Rada Ministrów po porozumieniu z Centralną Radą Związków Zawodowych uchwala, co następuje:
§  1.
Do nauczycielek zatrudnionych w szkołach, w których organizacja pracy przewiduje ferie szkolne, oraz do nauczycielek akademickich objętych przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 1972 r. - Karta praw i obowiązków nauczyciela (Dz. U. z 1972 r. Nr 16, poz. 114 i z 1973 r. Nr 12, poz. 89), zwanych dalej "nauczycielkami", mają zastosowanie przepisy uchwały nr 13 Rady Ministrów z dnia 14 stycznia 1972 r. w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi (Monitor Polski Nr 5, poz. 26), zwanej dalej "uchwałą nr 13 Rady Ministrów", ze zmianami przewidzianymi niniejszą uchwałą.
§  2.
1.
Nauczycielka może wystąpić z wnioskiem o udzielenie jej po zakończeniu urlopu macierzyńskiego nieprzerwanego urlopu bezpłatnego w wymiarze do 3 lat, w celu umożliwienia jej sprawowania opieki nad dzieckiem, najdłużej jednak do ukończenia przez nie 4 lat życia.
2.
Z wnioskiem o udzielenie urlopu, o którym mowa w ust. 1, nauczycielka występuje do organu, który mianował nauczycielkę lub który zawarł z nią umowę o pracę.
3.
Termin zakończenia urlopu bezpłatnego powinien być ustalony na dzień poprzedzający rozpoczęcie roku szkolnego.
4.
Jeżeli jest to uzasadnione terminem zakończenia urlopu bezpłatnego, wymiar urlopu bezpłatnego oraz okres, w jakim urlop ten może być udzielony, przewidziane w § 1 uchwały nr 13 Rady Ministrów, ulegają odpowiedniemu skróceniu, a na wniosek nauczycielki odpowiedniemu przedłużeniu.
5.
Wniosek o udzielenie urlopu bezpłatnego powinien być zgłoszony przez nauczycielkę na piśmie co najmniej na miesiąc przed wskazanym terminem rozpoczęcia urlopu.
6.
Jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie ważne względy służbowe, można udzielić urlopu bezpłatnego w terminie wskazanym przez nauczycielkę mimo krótszego terminu niż przewidziany w ust. 5.
7.
Zasady dotyczące terminu zakończenia urlopu bezpłatnego określone w ust. 3 i 4 nie mają zastosowania, jeżeli urlop bezpłatny został udzielony nauczycielce w wymiarze nie przekraczającym 1 miesiąca.
§  3.
Jeżeli nauczycielce został na jej wniosek udzielony urlop bezpłatny w wymiarze niższym niż przewidziany w § 1 uchwały nr 13 Rady Ministrów, można udzielić jej dalszego urlopu bezpłatnego, z uwzględnieniem zasad określonych w § 2.
§  4.
Nauczycielka może zrezygnować z udzielonego jej urlopu bezpłatnego:
1)
w każdym czasie - za zgodą organu określonego w § 2 ust. 2,
2)
z początkiem roku szkolnego - po uprzednim zawiadomieniu organu określonego w § 2 ust. 2 co najmniej na 3 miesiące przed zamierzonym podjęciem pracy.
§  5.
Nauczycielka, która korzysta z urlopu bezpłatnego, nabywa prawo do urlopu wypoczynkowego z dniem rozpoczęcia ferii szkolnych (czasu wolnego od zajęć dydaktycznych) przypadających po zakończeniu urlopu bezpłatnego.
§  6.
Przepisy § 4 i § 5 stosuje się także do nauczycielek, które korzystały z urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie uchwały nr 13 Rady Ministrów w dniu wejścia w życie niniejszej uchwały.
§  7.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1974.42.249

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Bezpłatne urlopy dla matek opiekujących się małymi dziećmi, zatrudnionych w charakterze nauczycielek i nauczycielek akademickich.
Data aktu: 13/12/1974
Data ogłoszenia: 31/12/1974
Data wejścia w życie: 31/12/1974