Sporządzanie przez prezydia rad narodowych spisów wyborców do wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 15 stycznia 1972 r.
w sprawie sporządzania przez prezydia rad narodowych spisów wyborców do wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

Na podstawie art. 29 ust. 3 i art. 33 ust. 3 Ordynacji wyborczej do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. z 1960 r. Nr 58, poz. 325, z 1963 r. Nr 57, poz. 307 i z 1969 r. Nr 12, poz. 84) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Prezydia rad narodowych w spisach wyborców umieszczają obywateli polskich mających w dniu wyborów ukończonych 18 lat.
2.
W spisach wyborców umieszcza się również osoby, których obywatelstwo polskie nie zostało stwierdzone, jeżeli stale zamieszkują w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i nie są obywatelami innego państwa.
3.
Spisy wyborców sporządza się wyłącznie na formularzach według wzoru stanowiącego załącznik nr 1.
§  2.
1.
W spisach wyborców nie umieszcza się osób:
1)
pozbawionych zdolności do czynności prawnych lub w niej ograniczonych z powodu choroby umysłowej,
2)
pozbawionych praw publicznych prawomocnym orzeczeniem sądu, w czasie trwania pozbawienia praw.
2.
W spisach wyborców nie umieszcza się również osób, które w danej miejscowości nie mogą brać udziału w głosowaniu wskutek:
1)
odbywania kary pozbawienia wolności,
2)
tymczasowego aresztowania,
3)
przebywania w zakładach dla psychicznie chorych.
§  3.
1.
W spisach wyborców umieszcza się osoby:
1)
zameldowane na pobyt stały w danej gromadzie, osiedlu, mieście lub dzielnicy,
2)
zameldowane na pobyt czasowy w danej gromadzie, osiedlu, mieście lub dzielnicy, jeżeli pobyt ten ma trwać do dnia wyborów włącznie; o umieszczeniu tych osób w spisach wyborców zawiadamia się prezydium rady narodowej w ich stałym miejscu zamieszkania. Wzór zawiadomienia ustala załącznik nr 2,
3)
nigdzie nie zameldowane, o których wiadomo jest organowi ewidencji, że faktycznie przebywają i w dniu wyborów będą przebywać w danej miejscowości.
2.
Spisy wyborców sporządza się na podstawie rejestrów mieszkańców i ewidencji osób przebywających czasowo na danym terenie.
§  4.
1.
W spisach wyborców nie umieszcza się osób, które wprawdzie nie zostały wymeldowane ze swego miejsca zamieszkania, lecz faktycznie tam nie przebywają w związku z odbywaniem zasadniczej służby wojskowej lub ćwiczeń wojskowych, oraz osób zakwaterowanych lub zamieszkałych na terenie zamkniętym jednostek wojskowych.
2.
W spisach wyborców nie umieszcza się również osób zamieszkałych w wojskowych lokalach mieszkalnych poza terenem zamkniętym jednostek wojskowych, jeżeli władze wojskowe tworzące obwody głosowania dla składu jednostek wojskowych powiadomią właściwe prezydia rad narodowych o zamieszczeniu tych osób w spisach wyborców sporządzonych dla tych obwodów.
§  5.
Dla każdego obwodu głosowania sporządza się oddzielny spis wyborców.
§  6.
1.
Spisy wyborców w miastach i osiedlach sporządza się według ulic wymienionych w porządku alfabetycznym, w obrębie ulicy – według kolejnych numerów domów, a w obrębie domu – według kolejnych numerów mieszkań.
2.
Spisy wyborców w gromadach sporządza się według poszczególnych miejscowości (wsi, przysiółków, kolonii itp.) wymienionych w porządku alfabetycznym, a w obrębie miejscowości – według kolejnych numerów domów; jeżeli w miejscowości są ulice – także według ulic wymienionych w porządku alfabetycznym i kolejnych numerów domów.
§  7.
Dla obwodów głosowania utworzonych w szpitalach, sanatoriach i innych zakładach służby zdrowia oraz w zakładach pomocy społecznej i zakładach inwalidzkich prezydia rad narodowych sporządzają spisy wyborców na podstawie wykazów dostarczonych przez kierowników tych zakładów.
§  8.
1.
Spisy sporządza się pismem maszynowym, sposobem mechanicznym "ADREMA" lub pismem ręcznym – atramentem albo długopisem, w zależności od miejscowych możliwości.
2.
W razie sporządzania spisu sposobem mechanicznym "ADREMA" można przyjąć układ formularza odmienny od określonego we wzorze, pod warunkiem zachowania wszystkich rubryk w tym wzorze przewidzianych.
§  9.
1.
Spisy wyborców należy sporządzić na 41 dni przed dniem wyborów.
2.
Spisy sporządza się w trzech egzemplarzach. Prezydia rad narodowych powinny przesłać 2 egzemplarze spisów wyborców przewodniczącym obwodowych komisji wyborczych najpóźniej 38 dnia przed dniem wyborów; trzeci egzemplarz prezydium rady narodowej zachowuje u siebie.
§  10.
Każdy egzemplarz spisu wyborców podpisują przewodniczący i sekretarz prezydium rady narodowej (sekretarz gromadzki), po czym spis zaopatruje się w urzędową pieczęć prezydium rady narodowej. Ponadto każdy arkusz spisu powinien być zaopatrzony w pieczęć prezydium i parafowany przez kierownika organu sporządzającego spis.
§  11.
Do spisów wyborców w okresie wyłożenia ich do publicznego wglądu właściwe prezydia rad narodowych wprowadzają poprawki i uzupełnienia wynikające w szczególności z:
1)
zmian spowodowanych ruchem ludności,
2)
wydania "zaświadczenia o prawie głosowania",
3)
orzeczeń sądowych o pozbawieniu praw publicznych, o pozbawieniu zdolności do czynności prawnych lub ograniczeniu w tej zdolności z powodu choroby umysłowej,
4)
decyzji podjętej w wyniku rozpatrzenia reklamacji co do pominięcia osób uprawnionych do głosowania lub zamieszczenia osób nieuprawnionych,
5)
objęcia wyborcy innym spisem wyborców (np. dla osób przebywających w szpitalu),
6)
ujawnienia błędów i nieścisłości popełnionych w trakcie sporządzania spisu.
§  12.
Zmiany w spisach wyborców wynikające z okoliczności, o których mowa w § 11 pkt 1–5, prezydia rad narodowych wykazują w dodatkowych spisach wyborców albo w wykazach osób, które należy w spisach skreślić.
§  13.
1.
W dodatkowych spisach wyborców wykazuje się w szczególności osoby, które:
1)
zameldowały się na pobyt stały lub na pobyt czasowy mający trwać po dzień wyborów,
2)
w wyniku zgłoszonej reklamacji co do pominięcia w spisie uzyskały decyzję o zamieszczeniu w spisie wyborców.
2.
W dodatkowych spisach wyborców wykazuje się także osoby zwolnione z czynnej służby wojskowej w okresie między sporządzeniem spisów a dniem wyborów, choćby nie posiadały "zaświadczeń o prawie głosowania" wydanych przez dowódców jednostek wojskowych. Dane dotyczące tych osób należy ustalić w porozumieniu z właściwymi sztabami wojskowymi.
3.
Dodatkowe spisy wyborców sporządza się co 20 dni, przy czym ostatni powinien być sporządzony w przeddzień wyborów.
4.
Dodatkowe spisy wyborców sporządza się w 3 egzemplarzach, z których jeden prezydia rad narodowych zachowują dla siebie, a 2 egzemplarze przesyłają przewodniczącym obwodowych komisji wyborczych.
§  14.
1.
W wykazach osób, które należy w spisach skreślić, ujmuje się osoby:
1)
które wymeldowały się z miejsca zamieszkania,
2)
w odniesieniu do których sądy nadesłały zawiadomienia o pozbawieniu praw publicznych, o pozbawieniu z powodu choroby umysłowej zdolności do czynności prawnych lub ograniczeniu w tej zdolności,
3)
którym wydano "zaświadczenia o prawie głosowania",
4)
co do których podjęto decyzje o skreśleniu ze spisu w wyniku reklamacji,
5)
co do których otrzymano zawiadomienia o umieszczeniu w spisie wyborców w innej miejscowości,
6)
co do których zachodzą inne prawnie uzasadnione podstawy skreślenia.
2.
Wykazy osób, które należy w spisach skreślić, sporządza się co 10 dni, przy czym ostatni powinien być sporządzony w przeddzień wyborów.
3.
Wykazy osób, które należy w spisach skreślić, sporządza się w 2 egzemplarzach, z których jeden prezydia rad narodowych zachowują dla siebie, a drugi przesyłają przewodniczącym obwodowych komisji wyborczych.
§  15.
1.
Jeżeli wyborca po sporządzeniu spisu wyborców zmienia miejsce pobytu, otrzymuje na swoje żądanie z prezydium rady narodowej, które sporządziło spis, "zaświadczenie o prawie głosowania". Wydając zaświadczenie prezydium skreśla wyborcę ze spisu z adnotacją "zaświadczenie". Wzór zaświadczenia ustala załącznik nr 3.
2.
Za okazaniem "zaświadczenia o prawie głosowania" wyborca zostaje przez obwodową komisję wyborczą nowego miejsca pobytu wpisany do spisu wyborców i dopuszczony do głosowania. Wpisując wyborcę do spisu komisja odbiera od niego zaświadczenie i załącza je do akt.
§  16.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr 1

Okręg wyborczy nr ....

Prezydium ............. Rady Narodowej

......................................

Obwód głosowania nr ..

w......................

SPIS WYBORCÓW

Lp. Nazwisko Imię Imię ojca Data Miejsce zamieszkania Uwaga*)
urodzenia(dzień, miesiąc, rok) wieś, przysiółek, kolonia itp., ulica nr domu nr

mieszkania

________

*) zamieszcza się adnotację o podstawie skreślenia ze spisu wyborców (np. zaświadczenie, zmarł, orzeczenie sądu).

ZAŁĄCZNIK Nr 2

_____________, dnia ____________

Do _____________________________

________________________________

w ______________________________

Zawiadamiam, że ujęty w Waszej ewidencji mieszkańców pod

Adresem _____________________________________________________

(miejscowość) (ulica, nr domu, nr lokalu)

Ob. ___________________________________________________________

(imię i nazwisko, imię ojca, rok urodzenia)

został wpisany do spisu wyborców w miejscowości ______________

pow. ___________________________

m.p. __________________________

(podpis kierownika organu

ewidencji i kontroli ruchu

ludności)

ZAŁĄCZNIK Nr 3

Prezydium Miejskiej

(Dzielnicowej, Osiedla,

Gromadzkiej)*)

Rady Narodowej

w ______________________

Nr ______

ZAŚWIADCZENIE O PRAWIE GŁOSOWANIA

Obywatel(ka) _____________________ syn (córka) _______________

(imię ojca)

urodzony(a) _________________________________________________

(dzień, miesiąc, rok)

zamieszkały(a) w _____________________________________________

(podać dokładny adres)

był(a) zamieszczony(a) w spisie wyborców w ___________________

(miejscowość)

i w związku ze zmianą miejsca pobytu (w związku

z zatrudnieniem w innej komisji wyborczej) *) otrzymuje

niniejsze zaświadczenie na podstawie art. 33 Ordynacji

wyborczej do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

m.p.

_____________________________

(podpis i stanowisko

służbowe)

*) niepotrzebne skreślić

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1972.3.14

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Sporządzanie przez prezydia rad narodowych spisów wyborców do wyborów do Sejmu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
Data aktu: 15/01/1972
Data ogłoszenia: 21/01/1972
Data wejścia w życie: 21/01/1972