Gospodarka rolna prowadzona w ramach działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym w przedsiębiorstwach państwowych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA
z dnia 13 sierpnia 1965 r.
w sprawie gospodarki rolnej prowadzonej w ramach działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym w przedsiębiorstwach państwowych.

Na podstawie § 5 uchwały nr 402 Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 1963 r. w sprawie działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym przedsiębiorstw państwowych (Monitor Polski Nr 95, poz. 444) zarządza się, co następuje:
§  1.
Zarządzenie dotyczy przedsiębiorstw państwowych, które w ramach działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym prowadzą gospodarkę rolną, zwaną dalej "pozaoperacyjną gospodarką rolną". Zarządzenia nie stosuje się do przedsiębiorstw państwowych gospodarstw rolnych.
§  2.
1.
Pozaoperacyjna gospodarka rolna w przedsiębiorstwie obejmuje użytkowanie:
1)
gospodarstwa rolnego lub ogrodniczego,
2)
użytków rolnych nie wchodzących w skład gospodarstwa rolnego ani ogrodniczego.
2.
Wielkość użytkowanego przez przedsiębiorstwo gospodarstwa (użytków rolnych) powinna odpowiadać istotnym potrzebom działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym. Kierunek produkcji rolnej powinien być określony w zależności od tych potrzeb.
§  3.
Ministrowie, którzy nadzorują lub którym podlegają przedsiębiorstwa prowadzące pozaoperacyjną gospodarkę rolną, przedstawiają Ministrowi Rolnictwa zbiorcze projekty planu wraz ze sprawozdaniem z pozaoperacyjnej gospodarki rolnej. Zasady opracowania tych planów i sprawozdań określają wytyczne stanowiące załącznik do zarządzenia.
§  4.
Przedsiębiorstwa państwowe przedstawiają do zaopiniowania projekty rocznych i wieloletnich planów inwestycyjnych dotyczących działalności określonej w § 1 właściwym do spraw rolnych organom prezydiów wojewódzkich rad narodowych (rad narodowych miast wyłączonych z województw).
§  5.
Obiekty określone w § 2 ust. 1 włącza się do terenowych planów melioracyjnych na zasadach obowiązujących państwowe gospodarstwa rolne resortu rolnictwa.
§  6.
Właściwe do spraw rolnych organy prezydiów rad narodowych w razie potrzeby udzielają przedsiębiorstwom pomocy fachowej w zakresie prowadzenia pozaoperacyjnej gospodarki rolnej oraz wydają opinie co do właściwego wykorzystania przydzielonych trwałych i obrotowych środkówi produkcji.
§  7.
Przy rozdziale podstawowych maszyn rolniczych uwzględnia się potrzeby pozaoperacyjnej gospodarki rolnej.
§  8.
W razie stwierdzenia przez właściwy do spraw rolnych organ prezydium rady narodowej, właściwej ze względu na położenie gospodarstwa (użytków rolnych), nieuzasadnionego lub nieracjonalnego użytkowania przez przedsiębiorstwa gospodarstwa (użytków rolnych), należy je przekazać innej jednostce gwarantującej właściwe użytkowanie gruntów. Przekazanie następuje w trybie przepisów o przekazywaniu w ramach administracji państwowej przedsiębiorstw, instytucji oraz zakładów, nieruchomości i innych obiektów majątkowych.
§  9.
Szczegółowe zasady prowadzenia pozaoperacyjnej gospodarki rolnej w przedsiębiorstwach państwowych zawarte są w wytycznych, stanowiących załącznik do zarządzenia.
§  10.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK 

WYTYCZNE W SPRAWIE PROWADZENIA POZAOPERACYJNEJ GOSPODARKI ROLNEJ W PRZEDSIĘBIORSTWACH PAŃSTWOWYCH

§ 1.
1.
Przez pozaoperacyjną gospodarkę rolną rozumie się użytkowanie przez przedsiębiorstwa państwowe gospodarstwa rolnego lub ogrodniczego albo użytków rolnych nie wchodzących w skład gospodarstwa rolnego ani ogrodniczego.
2.
Prowadzenie pozaoperacyjnej gospodarki rolnej ma za zadanie zaopatrzenie w artykuły rolne z własnej produkcji jednostek realizujących zadania socjalno-bytowe, jak: stołówek, bufetów itp.
3.
Wielkość gospodarstwa (użytków rolnych), które ma służyć celom wymienionym w ust. 2, określa w porozumieniu z właściwym do spraw rolnych organem prezydium powiatowej rady narodowej jednostka nadrzędna, której podlega przedsiębiorstwo użytkujące obiekt.
§  2.
1.
Dyrektorzy przedsiębiorstw prowadzących pozaoperacyjną gospodarkę rolną powinni ustalić właściwe formy jej zorganizowania.
2.
Powołanie do realizacji zadań określonych w § 1 ust. 2 gospodarstw działających według zasad ograniczonego wewnętrznego rozrachunku gospodarczego wymaga zgody jednostki nadrzędnej, a gospodarstw działających według zasad pełnego wewnętrznego rozrachunku gospodarczego - zgody ministra resortowego. W stosunku do przedsiębiorstw podporządkowanych radom narodowym wymagana jest zgoda prezydium właściwej terenowo rady narodowej.
3.
Gospodarstwa działające według zasad ograniczonego wewnętrznego rozrachunku gospodarczego mogą być tworzone w przedsiębiorstwach, jeżeli wartość sprzedanych w ciągu roku artykułów rolnych jest nie niższa w zasadzie niż 1 mln zł, a gospodarstwa działające według zasad pełnego rozrachunku, jeżeli wartość sprzedanych w ciągu roku artykułów rolnych jest nie niższa niż 1,5 mln zł.
4.
Dyrektorzy przedsiębiorstw powinni wyznaczyć osobę odpowiedzialną w przedsiębiorstwie za prowadzenie pozaoperacyjnej gospodarki rolnej.
5.
Kierunek pozaoperacyjnej gospodarki rolnej określają potrzeby, jakie mają być zaspokojone w zakresie dostarczenia artykułów rolnych, a w szczególności warzyw, mięsa i mleka.
6.
Ilość inwentarza żywego, zwłaszcza bydła i trzody chlewnej, należy dostosować do wielkości pomieszczeń w istniejących budynkach inwentarskich, wykorzystując ewentualnie możliwości adaptacji innych budynków gospodarskich.
§  3.
1.
Zakres pozaoperacyjnej gospodarki rolnej, jej koszty i dochody określa roczny plan działalności pozaoperacyjnej, stanowiący część planu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwa, zatwierdzonego zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Wyniki bilansowe gospodarstw na rozrachunku powinny być włączone do rachunku strat i zysków przedsiębiorstwa.
2.
Na dochody z pozaoperacyjnej gospodarki rolnej składają się:
1)
dochody ze sprzedaży artykułów rolnych,
2)
dochody za świadczone usługi,
3)
inne dochody.
3.
Na koszty pozaoperacyjnej gospodarki rolnej składają się:
1)
płace i ubezpieczenia społeczne,
2)
koszty materiałowe (nasiona, pasze, nawozy, paliwo i inne),
3)
opłaty za usługi innych jednostek,
4)
remonty bieżące i konserwacja,
5)
amortyzacja,
6)
wydatki administracyjne oraz wydatki na ubezpieczenie rzeczowe, na bezpieczeństwo i higienę pracy i inne.
4.
Ewidencja dochodów i kosztów pozaoperacyjnej gospodarki rolnej jest prowadzona w sposób określony przepisami obowiązującymi w tym zakresie, a w szczególności zawartymi w okólniku Ministerstwa Finansów z dnia 23 stycznia 1965 r. w sprawie ewidencji kosztów i dochodów działalności pozaoperacyjnej przedsiębiorstw państwowych (Dz. Urz. Min. Fin. Nr 2, poz. 7).
5.
W rozliczeniach między gospodarstwem a jednostką korzystającą z produkcji gospodarstwa powinny być stosowane obowiązujące ceny skupu (płacone państwowym gospodarstwom rolnym przez punkty skupu, mleczarnie, spółdzielnie ogrodnicze). Za świadczone usługi przyjmuje się do rozliczeń koszty własne, na które składają się koszty materiałowe, robocizna i wartość amortyzacji.
§  4.
1.
W stosunku do gospodarstw działających według zasad wewnętrznego rozrachunku gospodarczego obowiązują w zakresie ewidencji, planowania i statystyki w zakresie pozaoperacyjnej gospodarki rolnej przepisy dotyczące państwowych gospodarstw rolnych resortu rolnictwa. W szczególnych wypadkach ministrowie resortowi mogą, w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa, Przewodniczącym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów oraz Prezesem Głównego Urzędu Statystycznego ustalić odrębne przepisy w zakresie ewidencji, planowania i statystyki.
2.
Ministrowie resortowi ustalą jednolite zasady ewidencji, planowania i statystyki obowiązujące w stosunku do obiektów prowadzonych w ramach pozaoperacyjnej gospodarki rolnej, a nie będących gospodarstwami prowadzonymi według zasad wewnętrznego rozrachunku gospodarczego.
3.
Przy opracowywaniu planu pozaoperacyjnej gospodarki rolnej należy kierować się objaśnieniami do planu gospodarczo-finansowego państwowych gospodarstw rolnych resortu rolnictwa.
4.
Ministrowie przedstawiają Ministrowi Rolnictwa zbiorczy projekt planu podległych im i nadzorowanych przez nich przedsiębiorstw w zakresie powierzchni użytków rolnych i powierzchni zasiewów ogółem, z wyszczególnieniem powierzchni zasiewów zbóż, ziemniaków, buraków cukrowych i warzyw, pogłowia bydła (z wyszczególnieniem pogłowia krów) i trzody chlewnej, produkcji zwierzęcej w zakresie żywca ogółem z wyszczególnieniem żywca bydlęcego i wieprzowego oraz mleka i żywca drobiowego. W tym samym zakresie ministrowie przekażą podstawowe wskaźniki z planów podległych im przedsiębiorstw właściwym do spraw rolnych organom prezydiów wojewódzkich rad narodowych.
5.
Zakres obowiązującej sprawozdawczości określają zarządzenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i Ministra Finansów.
6.
Ministrowie przedstawiają projekty planów oraz sprawozdania Ministrowi Rolnictwa w terminach ustalonych odrębnymi przepisami.
§  5.
Niniejsze wytyczne uwzględniają podstawowe zasady związane z prowadzeniem pozaoperacyjnej gospodarki rolnej. Ministrowie resortowi w miarę potrzeby mogą uzupełnić wytyczne określeniem szczegółowych zasad racjonalnego prowadzenia pozaoperacyjnej gospodarki rolnej w przedsiębiorstwach podległych im bądź przez nich nadzorowanych.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1965.46.258

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Gospodarka rolna prowadzona w ramach działalności pozaoperacyjnej o charakterze socjalno-bytowym w przedsiębiorstwach państwowych.
Data aktu: 13/08/1965
Data ogłoszenia: 28/08/1965
Data wejścia w życie: 28/08/1965