Zasady i techniki finansowania stypendiów fundowanych dla studentów szkół wyższych oraz tryb poboru podlegających zwrotowi stypendiów i zasiłków pieniężnych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA FINANSÓW
z dnia 5 marca 1964 r.
w sprawie zasad i techniki finansowania stypendiów fundowanych dla studentów szkół wyższych oraz trybu poboru podlegających zwrotowi stypendiów i zasiłków pieniężnych.

Na podstawie § 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 1964 r. w sprawie pomocy materialnej dla studentów szkół wyższych (Dz. U. Nr 4, poz. 23), zwanego dalej "rozporządzeniem", zarządza się, co następuje:
§  1.
Ilekroć w niniejszym zarządzeniu jest nowa o jednostkach fundujących, należy przez to rozumieć następujące zakłady pracy uprawnione do fundowania stypendiów dla studentów szkół wyższych:
1)
zakłady pracy będące jednostkami budżetowymi,
2)
przedsiębiorstwa państwowe,
3)
banki,
4)
Państwowy Zakład Ubezpieczeń,
5)
spółdzielnie oraz ich związki,
6)
instytucje i organizacje nie dotowane z budżetu Państwa.
§  2.
1.
Źródłem finansowania stypendiów fundowanych są następujące środki własne jednostek fundujących:
1)
w jednostkach budżetowych - kredyty budżetowe,
2)
w przedsiębiorstwach państwowych - środki obrotowe, w ciężar kosztów działalności pozaoperacyjnej,
3)
w bankach - środki funduszu specjalnego tworzonego z części zysku,
4)
w Państwowym Zakładzie Ubezpieczeń - środki funduszu specjalnego tworzonego z nadwyżek bilansowych,
5)
w spółdzielniach oraz ich związkach - środki funduszu specjalnego, środki z podziału czystej nadwyżki oraz środki funduszu szkoleniowego,
6)
w instytucjach i organizacjach nie dotowanych z budżetu Państwa - środki własne tych instytucji i organizacji.
2.
Przedsiębiorstwa państwowe na wniosek konferencji samorządu robotniczego mogą ponadto fundować stypendia ze środków funduszu zakładowego.
§  3.
1.
Szczegółowe zasady oraz tryb zgłaszania przez jednostki fundujące wniosków w sprawie stypendiów fundowanych określają odrębne przepisy.
2.
Jednostki fundujące zobowiązują się pisemnie wobec szkoły wyższej do przekazywania na jej rachunek (§ 5) środków własnych na wypłatę studentowi stypendium fundowanego przez cały okres jego studiów, jeżeli student odpowiadać będzie obowiązującym warunkom i spełniać będzie zobowiązanie przyjęte wobec jednostki fundującej Ramowy wzór umowy zawieranej między jednostką fundującą a stypendystą stanowi załącznik nr 1 do zarządzenia.
3.
Do pisemnego zobowiązania (ust. 2) jednostka fundująca powinna dołączyć upoważnienie dla banku, prowadzącego jej rachunek, do przekazania z niego na rachunek szkoły wyższej kwot stypendium fundowanego, jeżeli wobec niedotrzymania przez jednostkę fundującą terminów określonych w § 4 ust. 1 zażąda tego od banku szkoła wyższa.
§  4.
1.
Jednostki fundujące przekazują na rachunek szkoły wyższej przypadające na dany rok kalendarzowy łączne kwoty na stypendia fundowane według następujących zasad i terminów:
1)
prezydia rad narodowych - w ratach kwartalnych w terminie do dnia 3 miesiąca rozpoczynającego każdy kwartał danego roku,
2)
inne jednostki fundujące poza wymienionymi w pkt 1 - pierwszą ratę, obejmującą łączną kwotę na wypłatę stypendiów w miesiącach od stycznia do lipca włącznie, do dnia 3 stycznia każdego roku, a pozostałą należność do dnia 25 lipca,
3)
terminy wpłat, wymienione w pkt 1 i 2, nie dotyczą należności przypadających na wypłatę tych stypendiów, które zostaną przyznane w ciągu roku kalendarzowego na podstawie nowych umów zawieranych ze stypendystami; w tych przypadkach wszystkie jednostki fundujące przekazują szkole wyższej pierwszą ratę należności, wymienionych w pkt 1 lub 2, w ciągu 10 dni od daty podpisania umowy ze stypendystą.
2.
Przekazane kwoty (ust. 1) w razie niemożności ich wykorzystania zgodnie ze wskazaniami jednostki fundującej podlegają zwrotowi na rzecz tej jednostki. Przepis § 6 ust. 4 stosuje się odpowiednio.
3.
W razie nieotrzymania należnych kwot w terminach określonych w ust. 1 szkoła wyższa obowiązana jest wypłacać studentowi stypendium fundowane ze środków własnych, przeznaczonych na pomoc stypendialną dla studentów, do czasu otrzymania odpowiednich kwot w trybie przewidzianym w § 3 ust. 3.
§  5.
Szkoły wyższe gromadzą przekazane im przez jednostki fundujące środki własne na stypendia fundowane (§ 4 ust. 1) na rachunku środków specjalnych, określonym przepisami o środkach specjalnych jednostek budżetowych.
§  6.
1.
Jednostka fundująca prowadzi ewidencję stypendystów zobowiązanych do zwrotu pobranych kwot stypendium fundowanego w przypadkach określonych w rozporządzeniu oraz ustala czas i terminy spłaty tego stypendium, przy czym łączny okres spłaty nie może być dłuższy niż 5 lat.
2.
Stypendysta zobowiązany do zwrotu stypendium fundowanego, zwany dalej "dłużnikiem", obowiązany jest złożyć jednostce fundującej pisemne zobowiązanie do zwrotu na wskazany mu rachunek bankowy kwot stypendium fundowanego w terminach określonych przez jednostkę fundującą oraz do podawania jej każdej zmiany miejsca zamieszkania do chwili spłaty całej należności.
3.
W razie niedotrzymania przez dłużnika terminu spłaty stypendium (ust. 1), należne kwoty, jeżeli były wypłacone ze środków budżetu Państwa oraz ze środków własnych przedsiębiorstw państwowych i Państwowego Zakładu Ubezpieczeń, podlegają dochodzeniu i ściągnięciu w trybie przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28 czerwca 1955 r. w sprawie przymusowego ściągania niektórych należności państwowych (Dz. U. z 1955 r. Nr 32, poz. 193, z 1957 r. Nr 47, poz. 225, Nr 62, poz. 341, z 1960 r. Nr 7, poz. 51, z 1961 r. Nr 4, poz. 20, z 1962 r. Nr 49, poz. 242 i z 1963 r. Nr 47, poz. 266). Kwoty stypendium, wypłacone ze środków własnych pozostałych jednostek fundujących, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji sądowej.
4.
Pobrane i ściągnięte od dłużnika kwoty stypendium fundowanego wypłacone ze środków budżetu Państwa (§ 2 ust. 1 pkt 1) wpływają na dochód właściwego budżetu, wypłacone zaś ze środków własnych jednostek wymienionych w § 1 pkt 2 do 6 - na rachunek tych jednostek.
§  7.
1.
Student, któremu został przyznany pieniężny zasiłek zwrotny, podpisuje przy odbiorze pierwszego zasiłku wstępne zobowiązanie do zwrotu otrzymanych kwot zasiłku. Podpisanie przez studenta zobowiązania jest warunkiem wypłaty tego zasiłku. Przed opuszczeniem przez studenta szkoły wyższej szkoła obowiązana jest ustalić ogólną kwotę wszystkich pobranych przez niego zasiłków pieniężnych zwrotnych oraz zażądać podpisania przez studenta zobowiązania końcowego do zwrotu w określonym terminie całej kwoty pobranych zasiłków zwrotnych.
2.
Przepisy § 6 stosuje się odpowiednio do pieniężnych zasiłków zwrotnych oraz do podlegających zwrotowi stypendiów naukowych (§ 24 rozporządzenia). Szkoła wyższa prowadzi ewidencję tych należności oraz określa czas i terminy ich spłaty. Wzór zobowiązania studenta pobierającego stypendium naukowe stanowi załącznik nr 2.
§  8.
1.
W roku 1964 wydatki na stypendia fundowane, związane ze zmianą zasad ich finansowania (§ 34 ust. 2 rozporządzenia), pokrywają:
1)
jednostki budżetowe podległe ministrom i kierownikom urzędów centralnych - w granicach kredytów objętych właściwymi częściami budżetu centralnego; w razie konieczności dokonania przeniesień kredytów, upoważnia się ministrów (kierowników urzędów centralnych) do przenoszenia kredytów w okresie do 30 listopada 1964 r. w ramach właściwych części budżetu bez potrzeby uzyskiwania uprzedniej zgody Ministra Finansów; o dokonanych przeniesieniach właściwi ministrowie (kierownicy urzędów centralnych) zawiadamiają bezzwłocznie Ministerstwo Finansów;
2)
prezydia rad narodowych - w granicach posiadanych kredytów jednostkowego budżetu terenowego; w razie potrzeby prezydia rad narodowych dokonują odpowiednich przeniesień kredytów bądź uchwalają dodatkowe kredyty w trybie przewidzianym obowiązującymi przepisami; gdyby kredyty te były niewystarczające, prezydia mogą występować do Ministra Finansów z wnioskami o przydzielenie środków z budżetu centralnego;
3)
przedsiębiorstwa państwowe, banki, Państwowy Zakład Ubezpieczeń oraz spółdzielnie i ich związki - ze środków własnych, określonych w § 2 ust. 1 pkt 2 do 5.
2.
Jednostki fundujące złożą szkołom wyższym w terminie do dnia 1 kwietnia 1964 r. nowe zobowiązania i upoważnienia dla banku, o których mowa w § 3, na aktualne kwoty wydatków na stypendia ufundowane przed wejściem w życie rozporządzenia, w związku z finansowaniem tych stypendiów począwszy od dnia 1 stycznia 1964 r. całkowicie ze środków własnych.
3.
Termin przekazania pierwszej raty należności (§ 4 ust. 1) na wypłatę stypendiów fundowanych pobieranych na podstawie umów zawartych przed wejściem w życie rozporządzenia przesuwa się w roku 1964 dla wszystkich jednostek fundujących do dnia 1 kwietnia 1964 r.
§  9.
Traci moc rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 lipca 1961 r. w sprawie zasad i techniki finansowania stypendiów fundowanych dla studentów szkół wyższych (Monitor Polski Nr 64, poz. 279).
§  10.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1964 r., z tym że umowy zawarte ze stypendystami przed dniem 1 stycznia 1964 r. pozostają w mocy.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK  Nr 1

RAMOWY WZÓR UMOWY

o stypendium fundowane.

W dniu ................................. 19 ...... r. pomiędzy

..............................................................

(nazwa zakładu pracy)

zwanej(ym) w dalszym ciągu niniejszej umowy "fundatorem",

reprezentowanym przez ........................................

..............................................................

(stanowisko oraz imię i nazwisko)

z jednej strony, a Ob. .......................................

zamieszkałym w .......................................... przy

ul. ...................... studentem .................... roku

Wydziału .....................................................

(nazwa szkoły wyższej)

zwanym w dalszym ciągu "stypendystą", z drugiej strony -

zawarta zostaje następująca umowa w przedmiocie warunków

przyznania stypendium fundowanego:

§ 1. Stypendysta otrzymywać będzie za pośrednictwem

..............................................................

(nazwa szkoły wyższej)

przez 10 miesięcy w roku, począwszy od dnia ..................

19 .. r. stypendium fundowane do końca studiów według stawek

stypendiów fundowanych, określonych przepisami rozporządzenia

Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 1964 r. w sprawie pomocy

materialnej dla studentów szkół wyższych (Dz. U. Nr 4, poz.

23), zwanego dalej "rozporządzeniem". Stypendium fundowane nie

przysługuje w okresie odbywania przez stypendystę płatnej

praktyki, z wyjątkiem miesiąca lipca.

§  2.
Fundator zastrzega sobie prawo kontroli wyników nauki stypendysty.
§  3.
1.
Stypendysta zobowiązuje się po ukończeniu studiów podjąć pracę u fundatora i wykonywać ją przez okres nie krótszy od okresu pobierania stypendium fundowanego, z tym że wykonanie obowiązków wynikających z niniejszej umowy nie może trwać dłużej niż 3 lata.
2.
Ponadto stypendysta zobowiązuje się na żądanie fundatora do odbywania u niego lub w zakładach przez niego wskazanych praktyk studenckich, objętych planem studiów.
§  4.
1.
Fundator zobowiązuje się zatrudnić u siebie stypendystę po ukończeniu studiów w okresie nie krótszym od okresu pobierania stypendium fundowanego.
2.
W okresie zatrudnienia stypendysty fundator stosować będzie do niego przepisy regulujące stosunek pracy obowiązujący w danym zakładzie.
§  5.
Fundator zobowiązuje się zapewnić stypendyście mieszkanie w pierwszej kolejności, a do czasu przydziału mieszkania - pomieszczenie zastępcze. W razie niemożności zapewnienia pomieszczenia zastępczego fundator obowiązany jest pokryć różnicę pomiędzy czynszem płaconym przez stypendystę za mieszkanie wynajęte we własnym zakresie a wysokością opłaty za pomieszczenie zastępcze na zasadach określonych w § 13 ust. 2 rozporządzenia*).
§  6.
Fundator ma prawo w porozumieniu ze szkołą wyższą cofnąć wypłatę stypendium, jeżeli stypendysta przestanie odpowiadać warunkom określonym w § 4 ust. 1 pkt 1 lub 3 bądź ust. 2 rozporządzenia, jak również zawiesić wypłatę stypendium w razie wszczęcia przeciw stypendyście postępowania dyscyplinarnego.
§  7.
1.
W razie niezgłoszenia się stypendysty do pracy u fundatora w ciągu trzech miesięcy od daty złożenia ostatniego egzaminu dyplomowego, stypendysta obowiązany jest do zwrotu całości pobranego stypendium.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy stypendysty przed upływem terminu, o którym mowa w § 3 ust. 1 umowy.
§  8.
Fundator zastrzega sobie prawo nałożenia na stypendystę obowiązku zwrotu pobranych przez niego stypendiów również w przypadkach przewidzianych w § 6 umowy.
§  9.
Umowa niniejsza sporządzona zostaje w trzech jednobrzmiących egzemplarzach. Fundator przekazuje szkole wyższej dwa egzemplarze umowy, z których jeden egzemplarz szkoła zatrzymuje w swoich aktach, a drugi wręcza stypendyście.

Stypendysta Fundator

..................... ............................

(podpis)(podpisy osób upoważnionych

do zaciągania zobowiązań)

______

*) § 5 ma zastosowanie w przypadkach, gdy stypendysta podejmujący po ukończeniu studiów pracę w zakładzie pracy, którego stypendium pobierał w okresie studiów, nie jest stałym mieszkańcem miejscowości będącej siedzibą zakładu pracy lub miejscowości pobliskiej (§ 13 rozporządzenia).

ZAŁĄCZNIK  Nr 2

Wzór.

...................................

(imię i nazwisko)

Student ... roku Wydziału .........

...................................

(nazwa szkoły wyższej)

Aktualne miejsce zamieszkania

...................................

Adres stałego miejsca zamieszkania

...................................

ZOBOWIĄZANIE

W związku z przyznaniem mi przez Obywatela Rektora ........

..............................................................

(nazwa szkoły wyższej)

stypendium naukowego oświadczam, że znane mi są warunki

pobierania stypendium naukowego, określone w §§ 21, 22, 23, 24

i 25 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 1964 r.

w sprawie pomocy materialnej dla studentów szkół wyższych (Dz.

U. Nr 4, poz. 23).

Na warunki te wyrażam zgodę i w razie powołania mnie do pracy na stanowisko pomocniczego pracownika nauki lub na staż asystencki w .................................................

(nazwa szkoły wyższej)

zobowiązuję się do przepracowania w tej uczelni co najmniej

okresu określonego w rozporządzeniu.

Zobowiązuję się do zwrotu pobranych kwot stypendium

naukowego, jak również stypendium fundowanego, o ile je

uprzednio pobierałem, w razie niezgłoszenia się do pracy w

określonym przez szkołę wyższą terminie lub gdy rozwiązanie

stosunku służbowego w tym okresie nastąpi z mojej winy.

Ponadto zobowiązuję się do zwrotu pobranych kwot stypendium

naukowego, o ile szkoła wyższa cofnie mi stypendium i nałoży

obowiązek jego zwrotu na skutek niedopełnienia warunków

określonych w § 4 ust. 1 pkt 1 lub 3 bądź ust. 2

rozporządzenia.

.............., dnia ....... 196 .. r. ..............

(miejscowość)(podpis)

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1964.18.82

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady i techniki finansowania stypendiów fundowanych dla studentów szkół wyższych oraz tryb poboru podlegających zwrotowi stypendiów i zasiłków pieniężnych.
Data aktu: 05/03/1964
Data ogłoszenia: 16/03/1964
Data wejścia w życie: 16/03/1964