Mieszkaniowe książeczki oszczędnościowe Powszechnej Kasy Oszczędności.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA FINANSÓW
z dnia 5 kwietnia 1958 r.
w sprawie mieszkaniowych książeczek oszczędnościowych Powszechnej Kasy Oszczędności.

Na podstawie § 8 uchwały Rady Ministrów z dnia 5 marca 1958 r. w sprawie zapewnienia realnej wartości nakładów na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych Powszechnej Kasy Oszczędności (Monitor Polski Nr 26, poz. 156) zarządza się, co następuje:
§  1.
Zobowiązuje się Powszechną Kasę Oszczędności do wprowadzenia w terminie do dnia 1 maja 1958 r. nowego rodzaju mieszkaniowych książeczek oszczędnościowych, których właściciele korzystają z zapewnienia realnej wartości wkładów.
§  2.
1.
Powszechna Kasa Oszczędności zapewnia realną wartość wkładów na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych przez udzielanie premii gwarancyjnej.
2.
Gwarancją realnej wartości będą objęte wkłady do wysokości 50% kosztów budowy lub uzyskania mieszkania o powierzchni 85 m2.
3.
Wysokość premii gwarancyjnej ustala się przeliczając wniesiony w każdym roku wkład oszczędnościowy na ilość .................... m2, wynikającą z ceny 1 m2 powierzchni użytkowej przeciętnego standardowego nowego budynku mieszkalnego.
§  3. 1
1.
Warunkiem uzyskania premii gwarancyjnej jest:
1)
gromadzenie oraz utrzymywanie wkładu na mieszkaniowej książeczce oszczędnościowej przez okres co najmniej 2 lat,
2)
przelanie wkładu w pełnej wysokości, po zakończeniu okresu oszczędzania, na cel, na który był on gromadzony - z zastrzeżeniem przepisów ust. 2 i 3.
2.
Właściciele mieszkaniowych książeczek oszczędnościowych, będący członkami spółdzielni mieszkaniowych typu lokatorskiego, budowlano-mieszkaniowych i spółdzielczych zrzeszeń budowy domów jednorodzinnych mogą zadysponować przed zakończeniem okresu oszczędzania częścią wkładów niezbędną na pokrycie wstępnych kosztów budowy (na nabycie działki, uzbrojenie, dokumentację) w drodze przelewu na rachunek spółdzielni lub spółdzielczego zrzeszenia budowy domów jednorodzinnych w Banku Inwestycyjnym, pod warunkiem przedłożenia przez nich zaświadczenia spółdzielni bądź spółdzielczego zrzeszenia o konieczności dokonania przelewu dla sfinansowania wyżej wymienionych celów.
3.
Właściciele mieszkaniowych książeczek oszczędnościowych mogą zadysponować częścią lub całością wkładów niezbędną na opłacenie kaucji mieszkaniowej oraz opłat za urządzenia kąpielowe (wanna z baterią i piec kąpielowy). Powszechna Kasa Oszczędności dokonuje przelewu w wysokości i na rachunek określone w żądaniu zapłaty.
4.
Od kwot podjętych w przypadkach omówionych w ust. 2 i 3 premia gwarancyjna nie będzie obliczona.
§  4. 2
1.
Przy wystawianiu mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej wkładca obowiązany jest:
1)
zadeklarować wysokość wkładu i okres oszczędzania nie krótszy niż dwa lata; wysokość zadeklarowanego wkładu powinna odpowiadać co najmniej normom ustalonym w przepisach dotyczących wkładów własnych i świadczeń ludności w poszczególnych formach budownictwa mieszkaniowego,
2)
wskazać jedną z wymienionych w § 5 form, w ramach której zamierza realizować budowę lub uzyskanie mieszkania.
2.
W razie zadeklarowania formy wymienionej w § 5 pkt 1 i 2 zgłaszający obowiązany jest ponadto podać nazwę i siedzibę zakładu pracy lub spółdzielni. Nie podanie tych informacji przy wystawieniu mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej nie stanowi przeszkody do jej otwarcia i gromadzenia oszczędności. Ustalenie to jednak powinno nastąpić najpóźniej na rok przed zakończeniem oszczędzania.
3.
Jeśli zgłaszający się o wystawienie mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej nie jest jeszcze zorientowany co do formy budownictwa i wielkości mieszkania, do którego uzyskania zmierza, nie jest on zobowiązany do zadeklarowania przy otwieraniu książeczki wysokości wkładu i okresu oszczędzania; w takim wypadku wkładca zobowiązany jest wskazać wstępnie tylko wysokość systematycznych wpłat miesięcznych. Zadeklarowanie wysokości wkładu i okresu oszczędzania powinno nastąpić najpóźniej na rok przed zadysponowaniem wkładem.
§  5.
Na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych, korzystających z zapewnienia realnej wartości wkładów, mogą być gromadzone środki pieniężne przeznaczone na:
1)
udział w budownictwie przyzakładowym, występującym w trzech formach:
a)
budownictwa zakładowych domów mieszkalnych,
b)
budownictwa realizowanego przez spółdzielnie mieszkaniowe typu lokatorskiego,
c)
budownictwa realizowanego przez spółdzielnie budowlano-mieszkaniowe oraz budujące domy jednorodzinne;
2)
udział w budownictwie spółdzielni otwartych, występującym w dwóch formach:
a)
budownictwa realizowanego przez spółdzielnie mieszkaniowe typu lokatorskiego,
b)
budownictwa realizowanego przez spółdzielnie budowlano-mieszkaniowe,
3)
udział w budownictwie domów jednorodzinnych;
4)
nabycie na własność domu jednorodzinnego zgodnie z przepisami szczególnymi.
§  6.
1.
Wpłaty na mieszkaniową książeczkę oszczędnościową przekraczające 50% kosztów budowy lub uzyskania mieszkania o powierzchni 85 m2 nie będą objęte premią gwarancyjną.
2.
Wpłaty na mieszkaniową książeczkę oszczędnościową, przeznaczone na budowę lub uzyskanie mieszkania o powierzchni poniżej 85 m2, objęte będą premią gwarancyjną do wysokości odpowiadającej 50% kosztów budowy lub uzyskania mieszkania o powierzchni 85 m2.
3.
Wpłaty na mieszkaniową książeczkę oszczędnościową mogą być wnoszone jednorazowo w całości lub systematycznie w równych ratach miesięcznych. Dopuszcza się także wnoszenie wpłat wcześniej niż to wkładca zadeklarował, a także w kwotach wyższych. Wpłaty te podlegają przeliczeniu według wskaźnika z roku ich dokonania.
4.
Nie wniesienie w terminie choćby jednej wpłaty w danym roku kalendarzowym powoduje utratę prawa do premii gwarancyjnej za dany rok. Wpłaty te będą objęte premią gwarancyjną łącznie z wpłatami roku następnego. Powszechna Kasa Oszczędności może wyjątkowo w razie wypadków uniemożliwiających dokonanie wpłat w terminie przywrócić to prawo na umotywowany wniosek wkładcy.
§  7.
1.
Wkłady na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych oprocentowane są w wysokości 3% w stosunku rocznym. Ponadto książeczki te biorą udział w półrocznych losowaniach premii.
2.
Na fundusz premiowy Powszechna Kasa Oszczędności przeznaczy dodatkowo odsetki w wysokości 1,5% w stosunku rocznym. Półroczny fundusz premiowy podlega podziałowi między poszczególne województwa w zależności od wysokości wkładów zgromadzonych na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych w każdym województwie. Wysokość jednej premii ustala się na. 3.000 zł. Przypadająca dla każdego województwa ilość premii zostaje rozlosowana wśród wkładców danego województwa, którzy w półroczu kalendarzowym poprzedzającym losowanie:
1)
dokonali w terminie 6 zadeklarowanych wpłat miesięcznych lub
2)
utrzymują na książeczce nagromadzony wkład w zadeklarowanej wysokości.
3.
Wylosowanie premii nie wyłącza książeczki z dalszych losowań. Wylosowane premie zalicza się na poczet wkładu; skracają one odpowiednio okres oszczędzania.
§  8.
1.
Wkładca może za zgodą Powszechnej Kasy Oszczędności przejść z zadeklarowanej przy otwarciu mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej formy budowy lub nabycia domu jednorodzinnego na inną formę wymienioną w § 5, z zachowaniem nabytych już praw w zakresie okresu oszczędzania, odsetek i premii gwarancyjnej.
2.
Wkładca może za zgodą Powszechnej Kasy Oszczędności zmienić wysokość zadeklarowanego wkładu, okres oszczędzania oraz ilość i wysokość wpłat miesięcznych w wypadku, gdy zdecyduje się na budowę bądź nabycie większej powierzchni użytkowej.
3.
Podwyższenie wysokości wkładu, wynikające z innych przyczyn niż wymienione w poprzednich ustępach, wymaga również zgody Powszechnej Kasy Oszczędności. Ewentualna dopłata z tego tytułu może nastąpić przez jednorazową wpłatę bądź w drodze wpłat miesięcznych.
§  9.
1.
Po zakończeniu zadeklarowanego okresu oszczędzania (nagromadzeniu wkładu Powszechna Kasa Oszczędności likwiduje na wniosek wkładcy mieszkaniową książeczkę oszczędnościową, przelewając wkład wraz z odsetkami i premią gwarancyjną, zgodnie z celem, na jaki wkład był gromadzony, na rzecz zakładowego funduszy mieszkaniowego, na rzecz spółdzielni lub w przypadku budowy domu jednorodzinnego - na rachunek wkładcy w Banku Inwestycyjnym.
2.
Przelanie przez Powszechną Kasę Oszczędności całości wkładu wraz z odsetkami i premią gwarancyjną na rzecz wskazanego przez wkładcę zakładowego funduszu mieszkaniowego lub spółdzielni nie wyklucza możliwości odstąpienia od zamiaru budowy lub uzyskania mieszkania i w związku z tym wycofania wkładu z zakładowego funduszu mieszkaniowego lub spółdzielni. Przy wypłacie wkładu zakład pracy lub spółdzielnia obowiązane są jednak potrącić premię gwarancyjną i zwrócić ją właściwemu oddziałowi Powszechnej Kasy Oszczędności. Przy budowie domów jednorodzinny Bank Inwestycyjny uruchamia premię gwarancyjną Powszechnej Kasy Oszczędności dopiero po stwierdzeniu faktycznego rozpoczęcia budowy.
3.
Powszechna Kasa Oszczędności i Bank Inwestycyjny mają prawo dokonywać kontroli, czy wkład inwestowany jest w budowę lub uzyskanie mieszkania, oraz żądać zwrotu kwoty premii gwarancyjnej w razie odstąpienia od budowy lub uzyskania mieszkania.
§  10.
1.
Na wniosek wkładcy może nastąpić likwidacja mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej i podjęcie wkładu także przed zakończeniem okresu oszczędzania.
2.
Likwidacja ta musi być poprzedzona półrocznym wypowiedzeniem wkładu. Powszechna Kasa Oszczędności może, w drodze wyjątku, w uzasadnionych wypadkach losowych wyrazić zgodę na podjęcie wkładu przed terminem wypowiedzenia.
3.
Podjęcie wkładu po upływie terminu wypowiedzenia następuje wraz z odsetkami w wysokości 3% w stosunku rocznym za cały okres oszczędzania, lecz bez doliczania premii gwarancyjnej.
4. 3
Częściowe wypłaty wkładu z mieszkaniowej książeczki oszczędnościowej są niedopuszczalne z wyjątkiem przypadków przewidzianych w § 3 ust. 2 i 3.
§  11.
W celu zapewnienia przygotowania lokalizacji, uzbrojenia terenów oraz pomocy kredytowej Państwa, Powszechna Kasa Oszczędności powinna okresowo informować zakłady, w których utworzono zakładowe fundusze mieszkaniowe, oraz spółdzielnie o globalnej wysokości nagromadzonych przez pracowników tych zakładów i członków spółdzielni wkładów na mieszkaniowych książeczkach oszczędnościowych. W odniesieniu do wkładców zamierzających budować domy jednorodzinne Powszechna Kasa Oszczędności Informować będzie o globalnej wysokości ich wkładów rady narodowe.
§  12.
1.
Dotychczasowe książeczki oszczędnościowe Powszechnej Kasy Oszczędności na budowę własnego mieszkania, wystawione na podstawie zarządzenia Ministra Finansów z dnia 12 kwietnia 1957 r. w sprawie trybu i warunków uczestnictwa w systemie celowego, premiowanego oszczędzania na budowę własnego mieszkania (Monitor Polski Nr 38, poz. 247), podlegają zamianie, na wniosek wkładcy, na mieszkaniowe książeczki oszczędnościowe, o których mowa w niniejszym zarządzeniu, z zaliczeniem dotychczasowego okresu oszczędzania.
2.
Pierwsze przeliczenie wkładu wniesionego przed wejściem w życie niniejszego zarządzenia na ilość m2 powierzchni użytkowej przeciętnego standardowego nowego budynku mieszkalnego nastąpi według wskaźnika za rok 1958.
§  13.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 3 zmieniony przez § 1 pkt 1 zarządzenia z dnia 19 września 1958 r. (M.P.58.73.424) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 30 września 1958 r.
2 § 4 zmieniony przez § 1 pkt 2 zarządzenia z dnia 19 września 1958 r. (M.P.58.73.424) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 30 września 1958 r.
3 § 10 ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 3 zarządzenia z dnia 19 września 1958 r. (M.P.58.73.424) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 30 września 1958 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1958.28.165

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Mieszkaniowe książeczki oszczędnościowe Powszechnej Kasy Oszczędności.
Data aktu: 05/04/1958
Data ogłoszenia: 25/04/1958
Data wejścia w życie: 25/04/1958