Tryb ustalania cen na produkty nietypowe i usługi nietypowe wykonywane przez przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Komunikacji, świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA KOMUNIKACJI
z dnia 1 sierpnia 1957 r.
w sprawie trybu ustalania cen na produkty nietypowe i usługi nietypowe wykonywane przez przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Komunikacji, świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej.

Na podstawie § 2 zarządzenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 30 września 1953 r. w sprawie przekazania właściwym ministrom uprawnień do ustalania cen produktów nietypowych i opłat za nietypowe usługi, nie objęte obowiązującymi cennikami (taryfami), wykonywane przez przedsiębiorstwa przemysłu kluczowego i świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej (Monitor Polski Nr A-94, poz. 1311) oraz zgodnie z § 4 pkt 6 uchwały nr 704 Rady Ministrów z dnia 10 listopada 1956 r. w sprawie rozszerzenia uprawnień państwowych przedsiębiorstw przemysłowych (Monitor Polski Nr 94, poz. 1047) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Za produkty (wyroby) nietypowe w rozumieniu niniejszego zarządzenia uważa się produkty (wyroby) wykonywane na indywidualne zamówienia jednostek gospodarki uspołecznionej, nie objęte obowiązującymi cennikami, których produkcja ma charakter niepowtarzalny, jednostkowy lub małoseryjny i które wykonywane są według warunków technicznych określonych indywidualnie przy każdym zamówieniu.
2.
Za usługi nietypowe uważa się wszelkie roboty przemysłowe i usługi nie objęte obowiązującymi cennikami (taryfami).
§  2.
1.
Podstawę do ustalania cen produktów nietypowych lub opłat za nietypowe usługi, o których mowa w § 1, stanowi kalkulacja planowanego kosztu własnego, zwana dalej "kalkulacją wstępną", sporządzona przez dostawcę (wykonawcę) według wzorów stanowiących załączniki do zarządzenia Ministra Komunikacji z dnia 5 kwietnia 1957 r. w sprawie trybu ustalania cen zbytu artykułów zaopatrzeniowych i inwestycyjnych oraz cen robót o charakterze przemysłowym (Monitor Polski Nr 32, poz. 220).
2.
Kalkulacja powinna być oparta na ścisłych danych technicznych, a w szczególności na rysunkach, szkicach i wzorach, na podstawie których ustala się ilości i rodzaje materiałów podstawowych (bezpośrednich) oraz czas robocizny bezpośredniej, potrzebnych do wykonania nietypowego wyrobu lub nietypowej usługi. Podstawowymi elementami do ustalenia ilości materiałów powinny być w miarę możności techniczne normy zużycia materiałów, a do ustalenia ilości pracogodzin robocizny bezpośredniej - techniczne normy pracy, określające niezbędnie konieczny czas do wykonania części produktu lub usługi w poszczególnej fazie procesu produkcyjnego.
3.
Odpowiednia komórka przedsiębiorstwa lub zakładu ustala na podstawie materiału, o którym mowa w ust. 2, planowany koszt własny produktu lub usługi według obowiązujących zasad kalkulacji, przyjmując:
1)
koszt materiałów według cen obowiązujących w dniu sporządzenia kalkulacji, przy czym narzut kosztów zakupu oblicza się w stosunku do wartości materiałów wykazanej w kalkulacji; w przypadku konieczności korzystania z obróbki obcej (usług obcych) wykazuje się w odrębnej pozycji rodzaj obróbki lub usługi oraz przewidziany jej koszt (na podstawie cennika lub w uzgodnieniu z przedsiębiorstwem dokonującym obróbki bądź wykonującym usługę);
2)
koszty robocizny bezpośredniej według obowiązującego taryfikatora robót i obowiązujących stawek płac;
3)
koszty pośrednie (wydziałowe, ogólnofabryczne, ogólnozakładowe, koszty zaopatrzenia materiałowego, koszty zbytu) - według procentowego narzutu wynikającego z planu techniczno-ekonomiczno-finansowego; wyliczenie narzutów kosztów wydziałowych przeprowadza się w oparciu o planowe stawki procentowe poszczególnych wydziałów, uczestniczących w wykonaniu danego produktu nietypowego lub usługi nietypowej.
§  3.
Ceny na produkty i usługi nietypowe, o których mowa w § 1, wykonywane lub świadczone przez jednostki podległe Ministrowi Komunikacji na zamówienie jednostek gospodarki uspołecznionej, ustalają bez względu na wartość zamówienia dostawcy (wykonawcy) w porozumieniu z odbiorcą, na podstawie kalkulacji wstępnej, o której mowa w § 2.
§  4.
1.
Dostawca (wykonawca) sporządza kalkulację wstępną i przesyła ją odbiorcy. Odbiorca (zleceniodawca) zawiadamia dostawcę o przyjęciu ceny lub zgłasza zastrzeżenia co do proponowanej ceny.
2.
W przypadku zgłoszenia zastrzeżeń co do proponowanej ceny dostawca zawiadamia odbiorcę o ich przyjęciu lub odmowie wykonania zamówienia. Brak odpowiedzi należy uważać za odmowę wykonania zamówienia na proponowanych warunkach.
3.
Odbiorca (zleceniodawca) i dostawca (wykonawca) mogą określić w umowie wstępnej terminy poszczególnych czynności, o których mowa w ust. 1 i 2.
§  5.
W przypadkach określonych w § 3 uchwały nr 701 Rady Ministrów z dnia 24 września 1953 r. w sprawie zasad ustalania cen produktów nietypowych oraz opłat za nietypowe usługi, nie objęte obowiązującymi cennikami (taryfami), wykonywane przez przedsiębiorstwa przemysłu kluczowego i świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej (Monitor Polski z 1953 r. Nr A-94, poz. 1304 i z 1954 r. Nr A-50, poz. 684), stosuje się bez względu na wartość całego zamówienia tryb przewidziany w § 4 niniejszego zarządzenia.
§  6.
1.
Do wyjątkowych przypadków, o których mowa w § 4 uchwały nr 701 Rady Ministrów z dnia 24 września 1953 r., zalicza się:
1)
wykonywanie nietypowych skomplikowanych remontów, kiedy warunki techniczne nie pozwalają na sporządzenie kalkulacji wstępnej,
2)
wykonywanie robót w ramach specjalnych akcji ratowniczych lub zabezpieczających i w przypadku awarii, kiedy konieczność natychmiastowego przystąpienia do wykonania robót nie pozwala na sporządzenie kalkulacji wstępnej i jej uzgodnienie w trybie określonym w § 4.
2.
W przypadkach wyjątkowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, podstawę do rozliczeń między dostawcą (wykonawcą) a odbiorcą (zleceniodawcą) stanowi kalkulacja wynikowa, w granicach ustalonego przez dostawcę (wykonawcę) w porozumieniu z odbiorcą (zleceniodawcą) limitu należności, stanowiącego cenę orientacyjną.
3.
W przypadkach wyjątkowych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, podstawę do rozliczeń między dostawcą (wykonawcą) i odbiorcą (zleceniodawcą) stanowi kalkulacja wynikowa (bez limitowania).
4.
Limit należności ustala się na podstawie kalkulacji wynikowych uprzednio wykonywanych już przez dostawcę (wykonawcę) podobnych robót lub usług nietypowych oraz na podstawie przesłanek technicznych wynikających z przybliżonej kalkulacji wstępnej.
5.
Limit należności ustala komórka techniczna dostawcy (wykonawcy) w porozumieniu z komórką kosztów własnych.
6.
Limit należności (cenę orientacyjną) ustala się bez względu na wartość całego zamówienia w trybie ustalonym w § 4, z tym że ostateczne rozliczenie następuje na podstawie kalkulacji wynikowej, jednak w wysokości nie przekraczającej uzgodnionego limitu.
§  7.
Zarządzenie niniejsze nie dotyczy cen produktów przeznaczonych na eksport.
§  8.
Tracą moc:
1)
zarządzenie Ministra Transportu Drogowego i Lotniczego z dnia 17 września 1954 r. w sprawie trybu ustalania cen produktów nietypowych i opłat za nietypowe usługi wykonywane przez przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Transportu Drogowego i Lotniczego, świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej (Monitor Polski Nr 90, poz. 1003),
2)
zarządzenie Ministra Kolei z dnia 5 lutego 1955 r. w sprawie trybu ustalania cen na produkty nietypowe i usługi nietypowe wykonywane przez przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Kolei, świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej (Monitor Polski Nr 18, poz. 188).
§  9.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1957.75.458

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Tryb ustalania cen na produkty nietypowe i usługi nietypowe wykonywane przez przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Komunikacji, świadczone w obrębie gospodarki uspołecznionej.
Data aktu: 01/08/1957
Data ogłoszenia: 20/09/1957
Data wejścia w życie: 20/09/1957