Osadnictwo rolne.

UCHWAŁA NR 107
RADY MINISTRÓW
z dnia 25 marca 1957 r.
w sprawie osadnictwa rolnego.

W celu przyjścia z pomocą ludności wiejskiej oraz zapewnienia środków niezbędnych dla wzrostu produkcji rolnej i dalszego rozwoju gospodarczego, w szczególności Ziem Zachodnich, Rada Ministrów postanawia w sprawie osadnictwa rolnego, co następuje:
§  1.
Osadnictwem należy objąć osoby dające gwarancję wykonywania swego zawodu, które pracę w gospodarstwach rolnych i w państwowym gospodarstwie leśnym oraz w warsztatach rzemieślniczych traktować będą jako swoje stałe i główne zajęcie.
§  2.
1.
Osiedleńcom będą przydzielane gospodarstwa rolne i ogrodnicze oraz działki rzemieślnicze lub miejsca pracy na nie doludnionych rolniczo terenach ziem zachodnich i północnych oraz w południowo-wschodnich powiatach województwa rzeszowskiego i we wschodnich powiatach województwa lubelskiego.
2.
Osiedleńcom będą oferowane stosownie do posiadanych kwalifikacji oraz według swego wyboru:
a)
praca w państwowych gospodarstwach rolnych w charakterze stałych robotników rolnych i pracowników inżynieryjno-technicznych (agronomowie, zootechnicy, mechanicy),
b)
indywidualne gospodarstwa rolne i ogrodnicze,
c)
działki przeznaczone dla rzemieślników (kowale, kołodzieje, cieśle, stolarze, rymarze, zduni, murarze itp.),
d)
gospodarstwa w spółdzielniach produkcyjnych przeznaczone dla członków spółdzielni,
e)
praca w państwowym gospodarstwie leśnym w charakterze stałych robotników leśnych i tartacznych oraz pracowników inżynieryjno-technicznych i administracyjnych lasów państwowych i przemysłu leśnego na słabo zagospodarowanych terenach leśnych.
§  3.
Przesiedlenie się i przewóz mienia ruchomego osiedleńców odbywa się na koszt Państwa.
§  4.
1.
Osiedlający się na gospodarstwach rolnych (indywidualnych i w spółdzielniach produkcyjnych) i na działkach rzemieślniczych otrzymują te gospodarstwa i działki na własność zgodnie z przepisami o osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych bądź przepisami o przeprowadzeniu reformy rolnej.
2.
Akty bądź dokumenty nadania zostaną osiedleńcom wydane najdalej w ciągu 1 roku od chwili objęcia gospodarstw lub działek w posiadanie, jeżeli będą osobiście gospodarować lub prowadzić warsztaty rzemieślnicze.
§  5.
1.
Na odbudowę i budowę budynków otrzymają osiedleńcy długoterminowe kredyty bankowe w wysokości zezwalającej na przygotowanie najbardziej niezbędnych do prowadzenia gospodarstw pomieszczeń mieszkalnych i inwentarskich oraz warsztatów rzemieślniczych.
2.
Osiedleńcy mają pierwszeństwo w nabyciu materiałów budowlanych potrzebnych do przeprowadzenia odbudowy lub budowy budynków.
3.
W razie gdy osiedleńcy obejmują gospodarstwa ze zniszczonymi budynkami lub bez budynków, prezydia rad narodowych - do czasu ukończenia odbudowy lub budowy zagród - powinny okazać im pomoc w uzyskaniu tymczasowych pomieszczeń mieszkalnych i inwentarskich, wykorzystując własne możliwości w tym zakresie.
§  6.
1.
Osiedleńcy odbudowujący zagrody bardzo zniszczone i budujący nowe zagrody zostają zwolnieni:
a)
od wszelkich podatków oraz opłaty skarbowej, przypadających od otrzymanego gospodarstwa rolnego lub działki rzemieślniczej w całości w ciągu pierwszych pięciu lat osiedlenia, a ponadto osiedleni w latach 1957-1958 korzystać będą ze zwolnień w wysokości 50% wymiaru wszelkich podatków w ciągu następnych 5 lat,
b)
od ustalonego obowiązku dostawy zbóż, ziemniaków, zwierząt rzeźnych na rzecz Państwa z otrzymanego gospodarstwa lub działki w ciągu 3 lat,
c)
od obowiązku świadczeń w naturze na niektóre cele publiczne (szarwarki) w ciągu 3 lat.

Za zagrody bardzo zniszczone uważa się obiekty, w których podstawowe budynki (dom mieszkalny i obora) są zniszczone co najmniej w 60%.

2.
Osiedleńcy otrzymujący zagrody mało zniszczone lubi nie zniszczone i działki pracownicze w państwowym gospodarstwie leśnym zostają zwolnieni:
a)
od wszelkich podatków oraz opłaty skarbowej, przypadających od otrzymanego gospodarstwa rolnego, działki pracowniczej lub rzemieślniczej w całości w ciągu 3 lat,
b)
od ustalonego obowiązku dostawy zbóż, ziemniaków, zwierząt rzeźnych na rzecz Państwa w ciągu 2 lat,
c)
od obowiązku świadczeń w naturze na niektóre cele publiczne (szarwarki) w ciągu 1 roku.
3.
Zwolnienia określone w ust. 1 i 2 liczy się od roku, w którym nastąpiło osiedlenie i objęcie gruntów, a jeżeli osiedlenie i objęcie gruntów nastąpiło w IV kwartale, gdy dokonanie siewów jesiennych jest niemożliwe - do okresu zwolnienia nie wlicza się roku osiedlenia.
4.
Osiedleńcom odracza się spłatę należności Państwowego Funduszu Ziemi na okres całkowitego zwolnienia od podatków.
§  7.
Osiedleńcy obejmujący stałą pracę w państwowych gospodarstwach rolnych i w państwowym gospodarstwie leśnym otrzymują mieszkania służbowe, a osiedleńcy posiadający rodziny otrzymują ponadto pomieszczenia dla inwentarza żywego oraz działki pod okopowe w państwowych gospodarstwach rolnych bądź działki pracownicze w państwowym gospodarstwie leśnym.
§  8.
1.
Po osiedleniu się w gospodarstwach indywidualnych, w spółdzielniach produkcyjnych oraz na działkach rzemieślniczych zainteresowani mogą otrzymać długo- lub krótkoterminowe kredyty bankowe na zakup niezbędnego inwentarza żywego i martwego oraz nasion, nawozów, paszy itp.
2.
Zatrudnieni w państwowych gospodarstwach rolnych i w państwowym gospodarstwie leśnym mogą otrzymać długoterminowe kredyty bankowe na zakup niezbędnego inwentarza żywego i sprzętu domowego, a ponadto pracownicy zatrudnieni w państwowym gospodarstwie leśnym - krótkoterminowe kredyty na zakup nasion, nawozów itp.
§  9.
Okresy spłaty kredytów będzie ustalał Minister Finansów w porozumieniu z zainteresowanymi ministrami, przy czym terminy spłat powinny być tak ustalone, aby umożliwić osiedleńcom pełne zagospodarowanie ich warsztatów.
§  10.
Osiedleńcy otrzymują po osiedleniu bezzwrotne zapomogi na pierwsze potrzeby związane z gospodarstwem domowym, przy czym wysokość zapomóg ustali Minister Finansów w porozumieniu z zainteresowanymi ministrami.
§  11.
1.
Osadnictwo prowadzą prezydia rad narodowych, które zobowiązane są czuwać nad właściwym doborem kandydatów do osadnictwa i organizować opiekę nad osiedleńcami zarówno w czasie przesiedlania, jak i w okresie gospodarowania.
2.
Prezydia powiatowych rad narodowych wydają osiedleńcom karty osiedleńcze, upoważniające do korzystania z uprawnień przewidzianych w niniejszej uchwale.
§  12.
W stosunku do osób osiedlonych na podstawie kart osiedleńczych w 1957 r. przed ogłoszeniem niniejszej uchwały obowiązują przepisy uchwały nr 158 Prezydium Rządu z dnia 31 marca 1956 r. w sprawie akcji osiedleńczej w 1956 r., z wyjątkiem przepisów dotyczących pomocy w odbudowie i budowie zagród. W tym zakresie przysługuje tym osiedleńcom pomoc przewidziana niniejszą uchwałą. Ponadto na wniosek osiedleńca może być mu przyznana dalsza pomoc w zagospodarowaniu.
§  13.
1.
Zleca się Ministrowi Komunikacji zapewnienie odpowiedniej ilości wagonów kolejowych i samochodów ciężarowych na podstawie zamówień prezydiów powiatowych rad narodowych.
2.
Zleca się Ministrowi Zdrowia zapewnienie opieki sanitarnej i lekarskiej nad osiedleńcami w czasie zbiorowych przejazdów oraz na miejscu osiedlenia. Świadczenia te przysługują osiedleńcom i członkom ich rodzin bezpłatnie przez okres 1 roku, począwszy od daty wystawienia karty osiedleńczej.
§  14.
Zobowiązuje się Ministrów Finansów oraz Przemysłu Spożywczego i Skupu do wydania odpowiednich przepisów wprowadzających przewidziane w niniejszej uchwale zwolnienia i ulgi dla osiedleńców.
§  15.
Zleca się:
1)
Ministrowi Finansów w porozumieniu z zainteresowanymi ministrami wydanie instrukcji w sprawie udzielania kredytów osiedleńcom;
2)
Ministrom Rolnictwa, Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego oraz Przemysłu Drobnego i Rzemiosła wydanie instrukcji w sprawie prowadzenia osadnictwa.
§  16.
Minister Rolnictwa może rozciągnąć stosowanie przepisów niniejszej uchwały na nie doludnione rolniczo południowo-wschodnie powiaty województwa krakowskiego lub niektóre części tych powiatów.
§  17.
Wykonanie uchwały porucza się zainteresowanym ministrom.
§  18.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1957.28.188

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Osadnictwo rolne.
Data aktu: 25/03/1957
Data ogłoszenia: 11/04/1957
Data wejścia w życie: 11/04/1957