Źródła pokrycia zobowiązań jednostek państwowych za nabyte mienie spółdzielni.

UCHWAŁA NR 1019
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 17 grudnia 1955 r.
w sprawie źródeł pokrycia zobowiązań jednostek państwowych za nabyte mienie spółdzielni.

W celu uporządkowania rozliczeń za nabyte przez jednostki państwowe mienie spółdzielcze, Prezydium Rządu uchwala, co następuje:
§  1.
1.
Nabywanie przez jednostki państwowe całych przedsiębiorstw spółdzielni lub samodzielnie bilansujących zakładów spółdzielni na podstawie art. 48 ustawy z dnia 29 października 1920 r. o spółdzielniach (Dz. U. z 1950 r. Nr 25, poz. 232) może następować tylko w wyjątkowych przypadkach, uzasadnionych szczególnymi względami natury gospodarczej i tylko za uprzednią zgodą władz wymienionych w § 13 uchwały Prezydium Rządu z dnia 24 czerwca 1950 r. w sprawie przekazywania przedsiębiorstw, zakładów lub ich części oraz przedmiotów majątku trwałego pomiędzy państwowymi jednostkami gospodarczymi a jednostkami spółdzielczymi (Monitor Polski z 1950 r. Nr A-78, poz. 911 i z 1954 r. Nr 93, poz. 1024).
2.
Minister Finansów może uzależnić wyrażenie zgody na nabycie, o którym mowa w ust. 1, od uprzedniego zbadania gospodarki jednostki nabywanej i stwierdzenia, że nabycie nie spowoduje obciążenia jednostki nabywającej stratami jednostki nabywanej.
§  2.
1.
W przypadku nabycia przez jednostkę państwową całego przedsiębiorstwa spółdzielni lub samodzielnie bilansującego zakładu spółdzielni jednostka nabywająca pokrywa zobowiązania jednostki nabytej ze swoich środków inwestycyjnych lub środków obrotowych.
2.
Ze środków inwestycyjnych jednostki nabywającej podlegają pokryciu zobowiązania jednostki nabytej z tytułu:
1)
bankowych kredytów inwestycyjnych wraz z odsetkami do dnia zapłaty,
2)
pożyczek zaciągniętych ze scentralizowanych funduszów nadrzędnych jednostek spółdzielczych, a przeznaczonych na sfinansowanie wzrostu środków trwałych jednostki nabytej,
3)
zwrotu udziałów członków spółdzielni,
4)
innych zobowiązań zaciągniętych przez jednostkę nabytą w związku z jej działalnością inwestycyjną lub realizacją nakładów na kapitalne remonty.
3.
Zobowiązania wymienione w ust. 2 powinny być uregulowane w ciągu 3 miesięcy od dnia podpisania protokołu zdawczo-odbiorczego, stwierdzającego nabycie przedsiębiorstwa lub zakładu spółdzielni, z tym że jeżeli termin płatności zobowiązań wymienionych w ust. 2 pkt 4 jest dłuższy niż 3 miesiące, to mogą one być uregulowane w terminie płatności.
4.
Zobowiązania jednostki nabytej nie wymienione w ust. 2 jednostka nabywająca pokrywa ze swoich środków obrotowych w terminie płatności tych zobowiązań. Zobowiązania, dla których termin płatności nie został ustalony, podlegają pokryciu w ciągu 3 miesięcy od daty podpisania protokołu zdawczo-odbiorczego, stwierdzającego nabycie przedsiębiorstwa lub zakładu spółdzielni.
§  3.
1.
W przypadku przejęcia przez jednostkę państwową od jednostki spółdzielczej poszczególnych przedmiotów majątku trwałego w trybie ustalonym uchwałą Prezydium Rządu z dnia 24 czerwca 1950 r. w sprawie przekazywania przedsiębiorstw, zakładów lub ich części oraz przedmiotów majątku trwałego pomiędzy państwowymi jednostkami gospodarczymi a jednostkami spółdzielczymi jednostka państwowa obowiązana jest w ciągu 3 miesięcy od daty podpisania protokołu zdawczo-odbiorczego dokonać zapłaty za przejęte środki trwałe.
2.
Ustalenie należności za przejęte środki trwałe następuje według zasad określonych w § 7 uchwały wymienionej w ust. 1.
3.
Co do sposobu zużycia sum otrzymanych za przekazane środki trwałe jednostka przekazująca środki trwałe powinna porozumieć się z bankiem finansującym inwestycje.
§  4.
1.
Nabycie przez państwowe jednostki gospodarcze przedsiębiorstw spółdzielni lub samodzielnie bilansujących zakładów spółdzielni, o ile pociąga za sobą obowiązek pokrycia zobowiązań jednostki nabytej ze środków inwestycyjnych jednostki nabywającej, jak również odpłatne przejęcie poszczególnych przedmiotów majątku trwałego od jednostek spółdzielczych stanowi nakład inwestycyjny jednostki przejmującej.
2.
Nakłady inwestycyjne, o których mowa w ust. 1, mogą być dokonywane i finansowane jako:
1)
inwestycje limitowe lub
2)
inwestycje pozalimitowe.
3.
Z dniem wejścia w życie niniejszej uchwały nie wolno dokonywać nakładów wymienionych w ust. 1 bez posiadania przez jednostkę przejmującą tytułu inwestycyjnego obejmującego nakłady na nabycie przedsiębiorstwa lub zakładu spółdzielni bądź na przejęcie środków trwałych, bądź bez posiadania planu rzeczowo-finansowego, sporządzonego i zatwierdzonego w trybie ustalonym przepisami o inwestycjach pozalimitowych.
§  5.
1.
Jeżeli w warunkach zbycia przedsiębiorstwa spółdzielni, nabytego przez jednostkę państwową przed dniem wejścia w życie uchwały, przewidziany był zwrot udziałów członków spółdzielni, a zwrot ten nie został dokonany, jednostka państwowa obowiązana jest w ciągu 3 miesięcy od wejścia w życie uchwały dokonać zwrotu funduszu udziałowego ze swoich środków inwestycyjnych.
2.
Minister Finansów, w razie niezbędnej potrzeby, na wniosek zainteresowanych ministrów przydzieli na ten cel odpowiednie kredyty budżetowe.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 mają zastosowanie również do wypłat części czystej nadwyżki wynikającej z bilansu nabytego przedsiębiorstwa spółdzielni, a przeznaczonej do podziału między członków.
§  6.
1.
Jednostki spółdzielcze zgłoszą Bankowi Gospodarstwa Krajowego w terminie trzymiesięcznym od daty wejścia w życie niniejszej uchwały swe pretensje z tytułu nie pokrytych przez jednostki państwowe należności za mienie spółdzielcze przejęte przed wejściem w życie niniejszej uchwały.
2.
W tym samym terminie jednostki państwowe zgłoszą Bankowi Gospodarstwa Krajowego ciążące na nich zobowiązania z tytułu przejętego przed wejściem w życie niniejszej uchwały mienia spółdzielczego.
3.
Rejestracji podlegają nie zapłacone roszczenia i zobowiązania wymienione w ust. 1 i 2 bez względu na termin ich powstania.
§  7.
1.
Zawiesza się na okres sześciu miesięcy od daty wejścia w życie niniejszej uchwały bieg terminu prekluzji dla nie prekludowanych roszczeń jednostek spółdzielczych, powstałych w związku z dokonanymi przed wejściem w życie niniejszej uchwały aktami przekazania jednostkom państwowym przedsiębiorstw spółdzielni, samodzielnie bilansujących zakładów spółdzielni lub środków trwałych spółdzielni.
2.
Rozpatrzenie przez komisje arbitrażowe sporów o roszczenia, o których mowa w ust. 1, ulega zawieszeniu na okres 6 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszej uchwały. W okresie tym ulega wstrzymaniu wykonalność zapadłych już orzeczeń komisji arbitrażowych w sprawach uregulowanych niniejszą uchwałą.
§  8.
W sprawach nie uregulowanych niniejszą uchwałą przy przekazywaniu mienia między jednostkami spółdzielczymi a jednostkami państwowymi mają w pełni zastosowanie przepisy powołanej w § 1 ust. 1 uchwały Prezydium Rządu z dnia 24 czerwca 1950 r.
§  9.
1.
Uchwała nie dotyczy zobowiązań wynikających z aktów nabycia przez jednostki państwowe mienia spółdzielni produkcyjnych.
2.
Przepisy § 4 nie dotyczą przekazywania przedmiotów majątku trwałego pomiędzy jednostkami państwowymi a spółdzielczymi dokonywanego przy porządkowaniu sieci handlu detalicznego i przemysłu gastronomicznego w wykonaniu uchwały nr 796 Prezydium Rządu z dnia 1 października 1955 r. w sprawie zasad organizacji handlu detalicznego i przemysłu gastronomicznego. Rozliczania wzajemnych zobowiązań między jednostkami państwowymi a jednostkami spółdzielczymi z tego tytułu można dokonywać w okresach półrocznych na zasadzie pokrywania salda stanowiącego różnicę pomiędzy ogólną kwotą zobowiązań przedsiębiorstw państwowych podległych Ministrowi Handlu Wewnętrznego i wojewódzkim zarządom handlu (Zarządowi Handlu w m.st. Warszawie i w m. Łodzi) a ogólną kwotą zobowiązań spółdzielni nadzorowanych przez poszczególne centrale lub związki spółdzielni. Wyrównanie salda stanowi nakład inwestycyjny; wyrównanie salda powinno być dokonane w okresie 6 miesięcy po zakończeniu każdego półrocza.
§  10.
1.
Wykonanie uchwały porucza się Ministrowi Finansów i zainteresowanym ministrom oraz Centralnemu Związkowi Spółdzielczemu i zainteresowanym centralom spółdzielni.
2.
Upoważnia się Ministra Finansów do wydawania przepisów wykonawczych do niniejszej uchwały.
§  11.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 17 grudnia 1955 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1956.11.135

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Źródła pokrycia zobowiązań jednostek państwowych za nabyte mienie spółdzielni.
Data aktu: 17/12/1955
Data ogłoszenia: 11/02/1956
Data wejścia w życie: 11/02/1956, 17/12/1955