Ustalenie regulaminu obowiązkowych straży pożarnych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA GOSPODARKI KOMUNALNEJ
z dnia 16 czerwca 1952 r.
w sprawie ustalenia regulaminu obowiązkowych straży pożarnych.

Na podstawie art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 4 lutego 1950 r. o ochronie przeciwpożarowej i jej organizacji (Dz. U. R. P. z 1951 r. Nr 58, poz. 404) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się regulamin obowiązkowych straży pożarnych w brzmieniu załącznika do niniejszego zarządzenia.
§  2.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK  1

REGULAMIN OBOWIĄZKOWYCH STRAŻY POŻARNYCH

§ 1.
Obowiązkowa straż pożarna, zwana w dalszym ciągu niniejszego regulaminu "Strażą", jest jednostką ochrony przeciwpożarowej na obszarze określonym uchwałą miejskiej bądź gminnej rady narodowej albo zarządzeniem kierownika zakładu pracy.
§  2.
Straż powołuje na wniosek wojewódzkiego komendanta straży pożarnych:
1)
na terenie gminy lub miasta - właściwa gminna lub miejska rada narodowa;
2)
na terenie zakładu pracy - kierownictwo tego zakładu.
§  3.
Celem Straży jest:
1)
organizowanie i prowadzenie akcji zapobiegawczej przed pożarami i innymi klęskami żywiołowymi oraz współdziałanie w tym zakresie z właściwymi władzami państwowymi;
2)
udzielanie pomocy i ratunku w razie pożaru lub innych klęsk żywiołowych zarówno na terenie swego działania jak i poza terenem swej działalności.
§  4.
Do osiągnięcia powyższych celów Straż dąży przez:
1)
branie udziału w akcjach mających na celu zwalczanie wynikłych pożarów oraz innych klęsk żywiołowych;
2)
fachowe i ideologiczne szkolenie swych członków;
3)
organizowanie ze swych członków jednostek służby przeciwpożarowej i innych dziedzin pokrewnych;
4)
udzielanie terenowym władzom państwowym opinii fachowych w sprawach bezpieczeństwa przeciwpożarowego;
5)
uświadamianie społeczeństwa na terenie swej działalności o konieczności i sposobach ochrony przed pożarami i innymi klęskami żywiołowymi;
6)
współpracę z Ochotniczą Rezerwą Milicji Obywatelskiej i innymi organizacjami społecznymi w zakresie wzmocnienia bezpieczeństwa pożarowego;
7)
organizowanie i utrzymywanie dla swych członków sekcji sportowych, zespołów świetlicowych, bibliotek, orkiestr i chórów oraz organizowanie imprez propagandowych;
8)
wykonywanie wszelkich innych czynności i spełnianie obowiązków wynikających z niniejszego regulaminu oraz z przepisów prawnych regulujących ochronę przeciwpożarową oraz ochronę przed innymi klęskami żywiołowymi.
§  5.
Do służby w Straży powołanej przez miejską lub gminną radę narodową mogą być powołani mężczyźni w wieku od 18 do 60 lat, mający stałe miejsce zamieszkania w danej gminie lub mieście, a w Straży powołanej przez zakład pracy - wszyscy mężczyźni zatrudnieni w danym zakładzie pracy.
§  6.
Do służby w Straży nie mogą być powoływani:
1)
niezdolni do pełnienia tych obowiązków wskutek choroby, ułomności fizycznej albo umysłowej;
2)
posłowie na Sejm;
3)
członkowie prezydiów rad narodowych;
4)
żołnierze w czynnej służbie wojskowej oraz osoby pełniące służbę w Milicji Obywatelskiej, Ochotniczej Rezerwie Milicji Obywatelskiej oraz w innych organach służby bezpieczeństwa publicznego, jak również pracownicy liniowi wszelkich organów ochrony przeciwpożarowej;
5)
uczniowie i słuchacze szkół podstawowych, średnich i wyższych,
6)
duchowni uznanych przez Państwo wyznań;
7)
cudzoziemcy korzystający z prawa zakrajowości;
8)
osoby przebywające czasowo na obszarze gminy lub miasta;
9)
lekarze oraz personel nauczycielski i naukowy wszystkich typów szkół i zakładów naukowych.
§  7.
Do służby w Straży powołuje oraz zwalnia z niej:
1)
prezydium właściwej gminnej bądź miejskiej rady narodowej - jeżeli chodzi o Straż powołaną na terenie gminy lub miasta;
2)
kierownik zakładu pracy - jeżeli chodzi o Straż powołaną na terenie zakładu pracy.
§  8.
Powołanie do służby następuje na czas nieokreślony.
§  9.
Osoby powołane do Straży mają obowiązek:
1)
przestrzegać postanowień niniejszego regulaminu oraz zarządzeń władzy Straży i dokładać wszelkich starań w kierunku najlepszego wywiązywania się z nałożonych obowiązków;
2)
brać czynny udział w akcji ratowniczej w zakresie oznaczonym regulaminem służby przeciwpożarowej;
3)
podwyższać swój poziom wiedzy w zakresie pożarnictwa i uświadomienia politycznego oraz brać udział w szkoleniu zarządzanym przez komendę Straży na mocy obowiązujących instrukcji i regulaminów;
4)
dbać o dobrą opinię Straży i całej służby ochrony przeciwpożarowej.
§  10.
Stan liczebny Straży terenowej określa prezydium właściwej rady narodowej bądź kierownictwo zakładu w oparciu o wytyczne, które ustalone będą w trybie art. 8 ust. 7 ustawy z dnia 4 lutego 1950 r. o ochronie przeciwpożarowej i jej organizacji (Dz. U. R. P. z 1951 r. Nr 58, poz. 404).
§  11.
Na czele Straży stoi komenda Straży, złożona z komendanta, zastępcy do spraw kulturalno-oświatowych i zastępcy do spraw technicznych, powoływanych i odwoływanych na wniosek powiatowej komendy straży pożarnych przez prezydium właściwej gminnej (miejskiej) rady narodowej bądź kierownika zakładu pracy.
§  12.
Komendant Straży oraz jego zastępcy - każdy we właściwym zakresie - odpowiedzialni są za stan organizacyjny, wyszkolenie oraz postawę polityczno-społeczną Straży.
§  13.
Do zakresu działania komendanta Straży należy w szczególności:
1)
dowodzenie akcją ratowniczą w przypadku pożaru lub innych klęsk żywiołowych;
2)
kierowanie akcją szkoleniową Straży w ramach planu zatwierdzonego przez władze pożarnicze;
3)
utrzymywanie w Straży porządku organizacyjnego i karności;
4)
przedkładanie władzom sprawozdań z działalności Straży;
5)
przedstawianie władzom potrzeb dotyczących wyekwipowania i utrzymywania Straży.
§  14.
1.
Straż powołana przez radę narodową oraz przez kierownika takiego zakładu, w którym nie utworzono stanowiska komendanta ochrony przeciwpożarowej bądź kierownika ochrony przeciwpożarowej, podlega pod względem fachowym powiatowej komendzie straży pożarnych, której przysługują w stosunku do Straży takie same uprawnienia, jak w stosunku do zawodowych straży pożarnych. Pozostałe Straże podlegają komendantom ochrony przeciwpożarowej bądź kierownikom ochrony przeciwpożarowej.
2.
W miastach, osiedlach i zakładach pracy, w których obok istniejącej zawodowej lub ochotniczej straży pożarnej została utworzona straż obowiązkowa, podlega ona komendzie miejscowej zawodowej lub ochotniczej straży pożarnej jako jej uzupełnienie.
§  15.
Koszty związane z wyekwipowaniem i utrzymaniem Straży obciążają budżety terenowe właściwych gminnych (miejskich) rad narodowych bądź zakład pracy, który powołał Straż.
§  16.
Straż obowiązkowa terenowa może być rozwiązana na wniosek wojewódzkiego komendanta straży pożarnych uchwałą gminnej (miejskiej) rady narodowej. Straż obowiązkowa zakładowa może być rozwiązana przez kierownictwo zakładu na wniosek wojewódzkiego komendanta straży pożarnych.
1 Z dniem 20 listopada 1953 r. załącznik traci moc w stosunku do obowiązkowych zakładowych straży pożarnych. Zgodnie z § 2 zarządzenia z dnia 25 października 1953 r. w sprawie ustalenia regulaminu ochotniczej i obowiązkowej zakładowej straży pożarnej. (M.P.53.A-103.1394).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1952.A-57.885

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Ustalenie regulaminu obowiązkowych straży pożarnych.
Data aktu: 16/06/1952
Data ogłoszenia: 04/07/1952
Data wejścia w życie: 04/07/1952