Oszczędność węgla w gospodarce narodowej.

UCHWAŁA
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 8 listopada 1950 r.
w sprawie oszczędności węgla w gospodarce narodowej.

Zadania postawione przed gospodarką narodową w planie 6-letnim wymagają oszczędnego gospodarowania surowcami, a w szczególności węglem.
Dotychczasowe rezultaty gospodarki węglem dowodzą, że zużycie węgla jest u nas wyższe niż w innych krajach, a niekiedy wyższe niż przed wojną, co świadczy o niewykorzenionym jeszcze marnotrawstwie węgla.

W szczególności przyczynami złej gospodarki są:

1)
brak własnej klasyfikacji węgli krajowych, co uniemożliwia należyty dobór węgla dla każdego odbiorcy;
2)
używanie niewłaściwego pod względem klasy i asortymentu węgla dla różnych celów technicznych i opałowych;
3)
brak należytej aparatury kontrolnej w kotłowniach i innych urządzeniach zużywających węgiel;
4)
brak należytej obsługi kotłów i palenisk;
5)
niestaranne magazynowanie węgla, które doprowadza do strat substancji węglowej;
6)
brak należytego nadzoru nad urządzeniami cieplnymi ze strony kierownictwa zakładów pracy;
7)
brak norm technicznych lub wskaźników zużycia węgla w przemyśle i innych resortach gospodarczych, a także norm opałowych we wszystkich resortach;
8)
brak należytego premiowania palaczy kotłowych i piecowych z tytułu uzyskanych oszczędności węgla;
9)
brak sprecyzowanej polityki ogrzewniczej w zakresie opału domowego, a w szczególności wytycznych w zakresie projektowania i eksploatacji urządzeń centralnego ogrzewania.

W celu osiągnięcia oszczędności w gospodarce narodowej, niezbędnej dla realizacji planu oszczędności materiałowych i finansowych, zakreślonych w planie 6-letnim, Prezydium Rządu uchwala, co następuje:

A.

W zakresie bilansów węgla.

§  1.
1.
Zobowiązuje się Ministra Górnictwa do:
1)
opracowania w terminie do dnia 1 grudnia 1950 r. projektu, a Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego (PKPG) do ostatecznego ustalenia klasyfikacji węgli polskich według klas i sortymentów,
2)
opracowania do dnia 31 grudnia 1950 r. planu wydobycia węgla na 1951 r. według ustalonej klasyfikacji.
2.
Ustala się, że po dniu 31 marca 1951 r. wszelkie bilanse węgla i przydziały dokonywane będą według przyjętej klasyfikacji.

B.

W zakresie oszczędności węgla w paleniskach kotłowych.

§  2.
1.
Zobowiązuje się Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do wydania do dnia 1 grudnia 1950 r.:
1)
zarządzenia o obowiązku wprowadzenia pomiarowej aparatury kontrolnej w kotłowniach, w zależności od typu i wielkości kotłów;
2)
zarządzenia w sprawie doprowadzenia do stanu używalności oraz zainstalowania nowych urządzeń wpływających na oszczędnościowe zużycie paliw w kotłowniach;

a do dnia 15 grudnia 1950 r.:

3)
wytycznych co do stosowania różnych klas węgla w zależności od typu paleniska.
2.
Szkolenie i przeszkalanie palaczy kotłowych powinno się odbywać na zasadach, określonych w zarządzeniu Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 27 września 1950 r. w sprawie doszkalania i szkolenia palaczy kotłowych.
§  3.
Zobowiązuje się Ministra Przemysłu Ciężkiego do opracowania harmonogramu uruchomienia pomiarowej aparatury kontrolnej w kotłowniach i do przedstawienia tego harmonogramu w terminie do dnia 15 lutego 1951 r. Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do zatwierdzenia.

C.

W zakresie oszczędności węgla w przemyśle poza zużyciem kotłowni.

§  4.
Zobowiązuje się Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do wydania w terminie do dnia 31 grudnia 1950 r. zarządzeń dotyczących:
1)
w porozumieniu z Ministrami Górnictwa i Gospodarki Komunalnej - w sprawie klasyfikacji pieców gazowniczych i najwłaściwszych typów węgli do odgazowania;
2)
w sprawie właściwych typów czadnic i najodpowiedniejszych gatunków węgla do stosowania w czadnicach;
3)
w sprawie energetyki przemysłowej i zużywania ciepła odpadkowego.
§  5.
Zobowiązuje się wszystkich ministrów resortów gospodarczych do opracowania w terminie do dnia 28 lutego 1951 r. technicznych norm zużycia paliwa umownego do celów technologicznych na bazie nowej klasyfikacji. Normy te powinny być wzorowane na normach, wydanych przez Ministerstwo Górnictwa dla przemysłu węglowego.
§  6.
Używanie koksiku do niektórych celów technologicznych przemysłu powinno się odbywać zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 3 października 1950 r. w sprawie wykorzystania koksiku z koksowni i gazowni.

D.

W zakresie opału.

§  7.
Zobowiązuje się Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do:
1)
przedstawienia w terminie do dnia 30 listopada 1950 r. projektu norm opałowych obowiązujących wszystkie resorty dla budynków budownictwa ogólnego;
2)
do wydania w terminie do dnia 30 listopada 1950 r. wytycznych co do budowy i projektowania centralnych ogrzewań.
§  8.
Zobowiązuje się wszystkich ministrów do wydania zarządzeń w sprawie stosowania przez podległe im jednostki instrukcji dla palaczy centralnych ogrzewań, opracowanej przez Ministerstwo Górnictwa. Instrukcja ta powinna być wywieszona w kotłowniach centralnych ogrzewań.
§  9.
Polska Agencja Prasowa rozpowszechniać będzie w prasie popularne artykuły o oszczędnym paleniu w piecach domowych, opracowywane przez Ministerstwo Górnictwa.

E.

W zakresie zmagazynowania opału i szkolenia nadzoru.

§  10.
1.
Zobowiązuje się Ministra Górnictwa do opracowania w terminie do dnia 1 grudnia 1950 r. projektu, a Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do ostatecznego zatwierdzenia wytycznych w zakresie magazynowania węgla kamiennego oraz wszystkich ministrów do stosowania tych wytycznych.
2.
Zobowiązuje się Ministra Górnictwa:
1)
do spowodowania wydania zbiorowej pracy o oszczędności węgla, zawierającej techniczne wytyczne gospodarki węglem z punktu widzenia oszczędności. Praca ta powinna być przedstawiona do druku w terminie do dnia 31 grudnia 1950 r.;
2)
do organizowania kursów dla instruktorów i kontrolerów gospodarki cieplnej z tym, że pierwszy kurs powinien być zorganizowany w IV kwartale 1950 r.;
3.
W przedsiębiorstwach i zakładach należy utworzyć stanowiska energetyków cieplnych na zasadach, ustalonych w zarządzeniu Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
§  11.
Zobowiązuje się Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego do wydania w terminie do dnia 1 grudnia 1950 r. zarządzenia o premiowaniu palaczy za oszczędność węgla.
§  12.
Wykonanie uchwały porucza się Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego i wszystkim ministrom.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1950.A-123.1526

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Oszczędność węgla w gospodarce narodowej.
Data aktu: 08/11/1950
Data ogłoszenia: 17/11/1950
Data wejścia w życie: 17/11/1950