Sposób rozliczania się młynów z otrzymanego do przemiału zboża.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA PRZEMYSŁU I HANDLU
z dnia 4 marca 1948 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Aprowizacji w sprawie sposobu rozliczania się młynów z otrzymanego do przemiału zboża.

Na podstawie § 6 rozporządzenia Ministrów: Aprowizacji oraz Przemysłu i Handlu z dnia 22 grudnia 1947 r., wydanego w porozumieniu z Ministrami: Administracji Publicznej, Ziem Odzyskanych, Rolnictwa i Reform Rolnych i Skarbu o przemiale zbóż (Dz. U. R. P. z 1948 r. Nr. 5, poz. 33), zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się dwa rodzaje przemiału: gospodarczy - na zlecenie rolników oraz handlowy - na zlecenie przedsiębiorstw, instytucyj i innych uprawnionych.
§  2.
Standarty zboża i produktów przemiału głównych i ubocznych określają załączniki Nr 1 i 2 niniejszego zarządzenia.
§  3.
Przy przemiale gospodarczym ustala się następujące rozliczenie młyna z dostawcą zboża:

1. Młyn przyjmuje do przemiału zboże niestandaryzowane i oddaje po przemiale tego zboża produkty główne i uboczne niestandaryzowane.

2. Młyn po potrąceniu opłaty za przemiał w naturze winien z pozostałego zboża wydać:

przy przemiale żyta lub pszenicy na mąkę 80% 80% mąki i 17% otrąb

przy przemiale żyta na mąkę 90%, 90% mąki i 7% otrąb

przy przemiale żyta lub pszenicy na mąkę 97% 97% mąki

przy przemiale pszenicy na mąkę 70% 70% mąki i 27% otrąb

3. Młyn może nie przyjąć do przemiału zboża o wilgotności powyżej 17% i zanieczyszczeniu ponad 5%.

§  4.
Przy przemiale handlowym ustala się następujące rozliczenie młyna z dostawcą zboża:

1. Młyn przyjmuje do przemiału zboże standaryzowane i oddaje po przemiale dostawcy zboże standaryzowane główne i uboczne produkty przemiału.

2. Młyn winien wydać dostawcy:

przy przemiale żyta lub pszenicy na mąkę 80% 80% mąki i 17% otrąb

przy przemiale żyta na mąkę 90% 90% mąki i 7% otrąb

przy przemiale żyta lub pszenicy na mąkę 97% 97% mąki

przy przemiale pszenicy na mąkę 80% 80% mąki i 17% otrąb

przy przemiale pszenicy na mąkę 70% 70% mąki i 27% otrąb

§  5.
W wypadku dostarczenia do młyna do przemiału handlowego zboża niestandaryzowanego, a w szczególności zawierającego więcej niż 15% wilgotności lub o zanieczyszczeniu wyższym niż 3%, młyn obowiązany jest doprowadzić takie zboże do norm standartowych i może z tego tytułu potrącić z wagi przemielonego zboża:
1.
przy wilgotności zboża od 15 do 16% - 1%
" " " " 16 do 17% - 2%
przy wilgotności powyżej 17% - efektywny ubytek wagi zboża;

2. przy zanieczyszczeniu wyższym niż 3% - za każdy procent nadmiaru zanieczyszczenia - 1% wagi;

3. za nadmiar domieszek (ponad ilości dopuszczalne podane w normach standartowych):

a)
w życie - jęczmienia
b)
w pszenicy - żyta i jęczmienia

młyn może potrącić za każdy procent nadmiaru - 0,2% wagi.

Za doprowadzenie zboża do norm standartowych przedsiębiorstwu młyńskiemu przysługuje wynagrodzenie w wysokości poniesionych kosztów.

§  6.
Określenie jakości zboża (wilgotność, zanieczyszczenie) może nastąpić na podstawie analizy, dokonanej w młynie, za zgodą zleceniodawcy. W wypadku braku zgody - o jakości zboża rozstrzyga orzeczenie laboratorium przy giełdzie zbożowo-towarowej, a do czasu ich uruchomienia orzeczenie Stacji Oceny Nasion. Koszty analizy ponosi zleceniodawca. Próby zboża pobiera, za zgodą zleceniodawcy młyn, a w braku zgody - przysięgły próbobiorca giełdy zbożowo-towarowej.
§  7.
W wypadku gdy wyprodukowane przez młyn główne i uboczne produkty przemiału zawierają powyżej 15% wilgoci, młyn obowiązany jest udzielić odbiorcy bonifikaty w wysokości 1% za każdy procent nadmiernej wilgoci ponad 15%, przy czym młyn winien na etykiecie opakowania mąki oznaczyć, iż produkt jest niestandaryzowany i zawiera powyżej 15% wilgoci.
§  8.
Zarządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK  Nr 1

Standarty zboża przemiałowego na rok gospodarczy 1947/48.

Żyto

1. Wygląd: naturalny t. zw. typowy dla poszczególnego gatunku i odmiany o żywym połysku,

2. Zapach: normalny, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: zdrowe, nie porażone pleśnią (porażenie sporyszem dopuszczalne do 0,01%, zanieczyszczenie kąkolem do 0,1%),

4. Waga: jednego litra nie mniej niż 680 gramów,

5. Zawartość wilgoci: nie więcej niż 15%,

6. Zanieczyszczenie ogólne: - nie większe niż 3%, w tym części mineralnych nie więcej niż 0,5%, obcych ziarn, to jest owsa, bobiku, groszku itp., nie więcej niż 2% i chwastów nie więcej niż 0,5%,

7. Naturalna obecność ziarn obcych: jęczmienia nie więcej niż 3%.

Pszenica

1. Wygląd: naturalny, o żywym połysku,

2. Zapach: normalny, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: zdrowe, nie porażone pleśnią (porażenie śniecią dopuszczalne do 0,01%, zanieczyszczanie kąkolem do 0,1%),

4. Waga: jednego litra nie mniej niż 725 gramów,

5.
Zawartość wilgoci: nie więcej niż 15%,

6. Zanieczyszczenie ogólne: nie większe niż 3%, w tym części mineralnych nie więcej niż 0,5%, obcych ziarn, to jest owsa, bobiku, groszku itp., nie więcej niż 2% i chwastów nie więcej niż 0,5%,

7. Naturalna obecność ziarn obcych: żyta nie więcej niż 5% i jęczmienia nie więcej niż 2%.

Jęczmień

1. Wygląd: naturalny, o żywym połysku,

2. Zapach: normalny, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: zdrowe, nieporażone pleśnią,

4. Waga: 1 litra nie mniej niż 620 gramów,

5. Zawartość wilgoci: nie więcej niż 15,5%,

6. Zanieczyszczenie ogólne: nie większe niż 3%, w tym części mineralnych nie więcej niż 0,5%, obcych ziarn, tj. owsa, bobiku, groszku itp., nie więcej niż 2% i chwastów nie więcej niż 0,5%.

Owies

1. Wygląd: naturalny, o żywym połysku,

2. Zapach: normalny, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: zdrowe, nie porażone pleśnią,

4. Waga: jednego litra nie mniej, niż 430 gramów,

5. Zawartość wilgoci - nie więcej niż 15%,

6. Zanieczyszczenie ogólne: - nie większe niż 3%, w tym części mineralnych nie więcej niż 0,3%,

7. Naturalna obecność obcych zbóż - nie więcej niż 9%.

Proso

1. Wygląd: naturalny, z odcieniami w zależności od gatunku,

2. Zapach - normalny, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: zdrowe,

4. Waga: jednego litra nie mniej niż 650 gramów,

5. Zawartość wilgoci nie więcej niż 15%,

6. Zanieczyszczenie: - nie większe niż 3%,

7. Naturalna obecność ziarn obcych: nie więcej niż 5%,

8. Ziarn połamanych: - nie więcej niż 10%.

Gryka

1. Wygląd: naturalny,

2. Zapach: normalny, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Stan ziarna: - zdrowe, nieporażone pleśnią,

4. Waga: jednego litra nie mniej niż 700 gramów,

5. Zawartość wilgoci: - nie więcej niż 15%,

6. Zanieczyszczenie: - nie większe niż 3%,

7. Naturalna obecność ziarn obcych oraz niedojrzałych: nie więcej niż 5%.

ZAŁĄCZNIK  Nr 2

Standarty produktów przemiału na rok gospodarczy 1947/48

I.

Mąka żytnia

1. Barwa: jednolita od szarawej do białej z odcieniami w zależności od wysokości przemiału i od grubości i ilości łuski,

2. Zapach: normalny, świeży, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów

3. Smak: swoisty, niekwaśny, niegorzki,

4. Kwaśność do 7°,

5. Zawartość kąkolu nie większa niż 0,1%, sporyszu nie więcej niż 0,01%,

6. Wilgotność: nie większa niż 15%,

7. Normy techniczne:

Zawartość popiołu w przelicz. na suchą subst. Rodzaj i grubość przemiału pozostałość na sitach Procent mąki po przejściu przez sito
Nr sita % pozostałości. Nr sita % pozostałości
Mąka 80% 1,4 38 2% 38 55%
" 90% 1,7 24 2% 38 30%
" 97% 2 24 2% 38 15%

II.

Mąka pszenna

1. Barwa: jednolita od jasnoszarej do białe] z odcieniami żółtawymi w zależności od wysokości przemiału i od grubości i jakości łusek,

2. Zapach normalny, świeży, niestęchły, niespleśniały, bez obcych zapachów,

3. Smak swoisty, niekwaśny, niegorzki,

4. Kwasowość: do 5°,

5. Wilgotność: nie większa niż do 15%,

6. Normy techniczne:

Zawartość popiołu w przelicz. na suchą subst. Rodzaj i grubość przemiału pozostałość na sitach Procent mąki po przejściu przez sito zawartość glutenu w %
Nr sita % pozostałości. Nr sita % pozostałości
Mąka przen.

"

"

70% 0,85% 85 2% 38 75 30%
80% 1,25% 27 2% 38 60 25%
90% 1,7% 24 2% 38 30 20%
97% 1,9% 24 2% 38 24 18%

Mąki nie mogą być skawalone oraz nie powinny zawierać żadnych szkodników mącznych.

III.

Otręby

1. Barwa: naturalna, szara z odcieniami w zależności od rodzaju przemielanego zboża,

2. Zapach: świeży, niestęchły, niespleśniały, niekwaśny,

3. Smak: normalny, bez goryczy i kwasu,

4. Wilgotność: nie więcej niż 15%,

5. Kwasowość: do 10°,

6. Zanieczyszczenia odpadkami nie większe niż 3%, w tym zanieczyszczeń mineralnych nie więcej niż 1%, a nasion szkodliwych nie więcej niż 2%.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1948.34.143

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Sposób rozliczania się młynów z otrzymanego do przemiału zboża.
Data aktu: 04/03/1948
Data ogłoszenia: 02/04/1948
Data wejścia w życie: 02/04/1948