Zalecenie 2025/466 w sprawie realizacji celów w zakresie napełnienia magazynów gazu w 2025 r.
ZALECENIE KOMISJI (UE) 2025/466z dnia 5 marca 2025 r.w sprawie realizacji celów w zakresie napełnienia magazynów gazu w 2025 r.
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 292,
(1) W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/1032 z dnia 29 czerwca 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzeń (UE) 2017/1938 i (WE) nr 715/2009 w odniesieniu do magazynowania gazu 1 wprowadzono wiążące minimalne cele w zakresie magazynowania gazu w celu zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego i odporności w Unii. Realizacja tych celów odegrała zasadniczą rolę w zapewnieniu dostępności gazu, zwłaszcza w okresach wysokiego zapotrzebowania na gaz oraz zmienności i niepewności rynku, o czym świadczy osiągnięcie przez unijne instalacje magazynowania gazu poziomu napełnienia wynoszącego co najmniej 90 % przed każdą z trzech ostatnich zim. Magazynowanie gazu nadal zapewnia 30 % zimowego zużycia gazu w UE i elastyczność systemowi elektroenergetycznemu.
(2) Od 2022 r. sytuacja na europejskim rynku gazu znacznie się poprawiła, chociaż nadal występuje narażenie na zmienność cen w szczególności ze względu na wyższy udział LNG w europejskim koszyku energetycznym i zwiększoną konkurencję o globalne dostawy LNG w kontekście geopolitycznym.
(3) Od listopada 2024 r. na europejskim rynku gazu panuje sytuacja, w której umowy na dostawy gazu latem 2025 r. opiewają na wyższe ceny niż umowy na dostawy gazu w okresie zimowym 2025-2026 (ujemna różnica cen lato- zima), a w związku z tym zachęty handlowe dla przedsiębiorstw gazowych do magazynowania gazu na kolejną zimę są słabsze niż w poprzednich sezonach napełniania.
(4) Jednocześnie, chociaż od 2022 r. zapotrzebowanie na gaz w Europie spadło o prawie 20 %, oczekuje się, że poziomy magazynowania gazu na koniec sezonu grzewczego 2025 będą niższe niż w ostatnich dwóch latach, ale podobne do średnich poziomów napełnienia sprzed kryzysu 2 i znacznie wyższe niż poziomy z 2022 r. Będzie to wymagało zatłaczania większych ilości w okresie letnim, aby napełnić magazyny przed zimą 2025/2026 w porównaniu z poprzednimi dwoma sezonami.
(5) W tym niestabilnym i złożonym środowisku kluczowe znaczenie ma utrzymanie zasadniczej roli instalacji magazynowych gazu w zapewnianiu bezpieczeństwa dostaw poprzez utrzymanie obowiązkowego celu w zakresie napełnienia na dzień 1 listopada. Jednocześnie zapewnienie państwom członkowskim wystarczającej elastyczności w zakresie napełniania magazynów w sezonie letnim w optymalnych warunkach zakupu ograniczy napięcia systemowe i pozwoli uniknąć zakłóceń na rynku w obecnych warunkach rynkowych.
(6) W tym kontekście równie ważne jest powstrzymanie się od stosowania środków krajowych, które mogą negatywnie wpłynąć na rynek gazu lub zagrozić sytuacji w zakresie bezpieczeństwa energetycznego w innym państwie członkowskim lub w Unii Europejskiej. W przypadku gdy istnieją podmioty upoważnione do wdrażania napełniania magazynów gazu, powinny one dążyć do realizacji ostrożnej strategii handlowej, która ma na celu uniknięcie znaczącego negatywnego wpływu na rynki kasowe i rynki instrumentów pochodnych.
(7) Obecnie obowiązujące przepisy dotyczące magazynowania gazu, w szczególności art. 6 lit. a) i b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1938 3 , wygasają w grudniu 2025 r.
(8) Oznacza to, że należy dążyć do elastyczności w zakresie napełniania magazynów przez cały 2025 r. w istniejących ramach prawnych. Wytyczne dotyczące sposobu określania i stosowania przepisów dotyczących elastyczności w istniejących ramach prawnych mogą pomóc państwom członkowskim w lepszej koordynacji i inteligentnym opracowywaniu ich polityki napełniania magazynów przed zimą 2025/2026.
PRZYJMUJE NINIEJSZE ZALECENIE:
1. Zaleca się, aby państwa członkowskie, opracowując i wdrażając krajowe środki służące wypełnieniu obowiązków w zakresie magazynowania, zapewniły, aby takie środki nie zakłócały wewnętrznego rynku energii ani nie wpływały negatywnie na bezpieczeństwo energetyczne innych państw członkowskich lub Unii, oraz skonsultowały się w tym celu z Grupą Koordynacyjną ds. Gazu (GKG). Skoordynowane działania mają zasadnicze znaczenie dla utrzymania integralności wspólnego rynku i zapewnienia sprawiedliwego bezpieczeństwa energetycznego w całej Unii.
2. Zaleca się, aby państwa członkowskie dokonały przeglądu wdrażania środków tymczasowych wprowadzonych w celu wsparcia trajektorii napełniania i celu w zakresie napełnienia na dzień 1 listopada, w szczególności ponownie rozważyły ich wpływ na funkcjonowanie wewnętrznego rynku energii. Państwom członkowskim zaleca się również, aby przy opracowywaniu takich środków rozważyły ich wpływ na stabilność i prawidłowe funkcjonowanie rynków instrumentów pochodnych. Państwom członkowskim zaleca się sprawdzenie, czy podmioty odpowiedzialne za wdrażanie strategii, jeżeli istnieją, posiadają niezbędną wiedzę fachową w zakresie obrotu na rynkach energii, w tym w zakresie odpowiednich strategii hedgingowych.
3. Zaleca się, aby państwa członkowskie uwzględniały rzeczywiste warunki rynkowe przy podejmowaniu decyzji w sprawie środków dotyczących poziomu napełnienia magazynów przez cały rok. Przy uwzględnianiu odstępstw od trajektorii napełniania i podejmowaniu decyzji w sprawie możliwych kroków w zakresie egzekwowania przepisów Komisja zapewni większą elastyczność, biorąc pod uwagę konkretne zmiany na rynku gazu oraz wpływ, jaki mogą one mieć na osiągnięcie celów w zakresie napełnienia.
4. Zgodnie z art. 6a ust. 2 rozporządzenia (UE) 2017/1938 państwa członkowskie, które dysponują znaczną pojemnością magazynów podziemnych i które byłyby nieproporcjonalnie dotknięte obowiązkiem wypełnienia celu w zakresie napełnienia podziemnych magazynów gazu na swoim terytorium, mogą magazynować ilość odpowiadającą 35 % ich średniego rocznego zużycia w ciągu ostatnich pięciu lat. Ponadto zgodnie z art. 6a ust. 5 rozporządzenia (UE) 2017/1938 państwa członkowskie posiadające znaczną infrastrukturę do magazynowania LNG (powyżej 4 % ich średniego krajowego zużycia gazu w ciągu ostatnich pięciu lat) mogą wliczać magazynowanie LNG do swojego celu w zakresie napełnienia na dzień 1 listopada. Zachęca się państwa członkowskie do korzystania z tej zapewnionej elastyczności.
5. Zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2017/1938 państwa członkowskie są zobowiązane do wprowadzenia odpowiednich środków, aby osiągnąć cel w zakresie napełnienia na dzień 1 listopada. Komisja przypomina jednak, że art. 6a ust. 8 przewiduje pewną elastyczność w przypadku, gdy państwo członkowskie napotyka problemy techniczne, takie jak ograniczenia dotyczące rurociągów lub problemy z instalacjami zatłaczającymi, umożliwiając państwu członkowskiemu osiągnięcie celu w zakresie napełnienia do dnia 1 grudnia. Komisja może uznać, że konkretne warunki rynkowe prowadzące do wyjątkowo niskich wskaźników zatłaczania są równorzędne z określonymi parametrami technicznymi. Pozostaje to jednak bez uszczerbku dla spoczywającego na danym państwie członkowskim obowiązku przedstawienia rzeczowych i szczegółowych argumentów uzasadniających, dlaczego obowiązkowy cel nie mógł zostać w pełni osiągnięty.
Sporządzono w Brukseli dnia 5 marca 2025 r.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.L.2025.466 |
| Rodzaj: | zalecenie |
| Tytuł: | Zalecenie 2025/466 w sprawie realizacji celów w zakresie napełnienia magazynów gazu w 2025 r. |
| Data aktu: | 2025-03-05 |
| Data ogłoszenia: | 2025-03-06 |
| Data wejścia w życie: | 2025-03-06 |