Rozporządzenie wykonawcze 2023/200 w sprawie niezatwierdzenia cytrynowego olejku eterycznego (olejku eterycznego z owoców Citrus limon) jako substancji podstawowej zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 dotyczącym wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin

ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2023/200
z dnia 30 stycznia 2023 r.
w sprawie niezatwierdzenia cytrynowego olejku eterycznego (olejku eterycznego z owoców Citrus limon) jako substancji podstawowej zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 dotyczącym wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin
(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin i uchylające dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG 1 , w szczególności jego art. 13 ust. 2 w związku z art. 23 ust. 5,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) W dniu 6 czerwca 2020 r. Komisja otrzymała od przedsiębiorstwa Cugargestion Management S.L. ("wnioskodawca") wniosek o zatwierdzenie cytrynowego olejku eterycznego jako substancji podstawowej do stosowania w ochronie roślin w charakterze akarycydu, insektycydu i fungicydu na drzewach cytrusowych. W listopadzie 2020 r. Komisja otrzymała zmieniony wniosek, do którego dołączono informacje wymagane na podstawie art. 23 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia (WE) nr 1107/2009.

(2) Dostępne były też stosowne oceny przeprowadzone zgodnie z innymi przepisami unijnymi, o których mowa w art. 23 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009. W odniesieniu do cytrynowego olejku eterycznego dostępna była ocena panelu FEEDAP Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności ("Urząd") 2 . Jeżeli chodzi o główny składnik cytrynowego olejku eterycznego, a mianowicie d-limonen, dostępne odpowiednie oceny obejmowały wnioski z wzajemnej weryfikacji oceny ryzyka stwarzanego przez pestycydy wydane przez Urząd 3 , a także opinię Komitetu ds. Oceny Ryzyka Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA) 4 . Wyniki tych ocen zostały uwzględnione zarówno przez Urząd, jak i przez Komisję.

(3) Komisja zwróciła się do Urzędu o pomoc naukową. W dniu 20 września 2021 r. 5  Urząd przedstawił Komisji sprawozdanie techniczne dotyczące cytrynowego olejku eterycznego.

(4) W odniesieniu do zdrowia ludzi Urząd stwierdził, że chociaż nie ustanowiono zharmonizowanej unijnej klasyfikacji cytrynowego olejku eterycznego na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 6  w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin chemicznych, głównym zagrożeniem związanym z cytrynowym olejkiem eterycznym jest toksyczność w wyniku jego wdychania i działanie uczulające na skórę. Główny składnik cytrynowego olejku eterycznego, d-limonen, został sklasyfikowany 7  jako substancja, której połknięcie i dostanie się przez drogi oddechowe może grozić śmiercią (Asp. Tox.1), jako substancja wywołująca podrażnienie skóry (Skin Irrit 2) oraz jako substancja, która może powodować reakcję alergiczną skóry (Skin Sens.1B). Ponadto ze względu na brak danych Urząd nie mógł zakończyć oceny ryzyka niezwiązanego z dietą dla operatorów, pracowników, osób postronnych i mieszkańców.

(5) W odniesieniu do wpływu cytrynowego olejku eterycznego na środowisko Urząd zauważył, że cytrynowy olejek eteryczny jest toksyczny dla organizmów wodnych. D-limonen został sklasyfikowany 8  jako substancja działająca bardzo toksycznie na organizmy wodne (Aquatic Acute 1) i działająca bardzo toksycznie na organizmy wodne, powodując długotrwałe skutki (Aquatic Chronic 3). Ponadto dostępne dane nie były wystarczające do wykazania dopuszczalnego ryzyka dla organizmów niebędących przedmiotem zwalczania.

(6) 12 kwietnia 2022 r. Komisja przedstawiła Stałemu Komitetowi ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz sprawozdanie

z przeglądu, w którym stwierdziła, że w przypadku cytrynowego olejku eterycznego nie są spełnione kryteria zatwierdzenia substancji podstawowych i że w związku z tym nie należy go zatwierdzać jako substancji podstawowej, a 14 października 2022 r. przedstawiła komitetowi projekt niniejszego rozporządzenia wykonawczego.

(7) Komisja zwróciła się do wnioskodawcy o przedstawienie uwag do sprawozdania technicznego Urzędu i do sprawozdania z przeglądu sporządzonego przez Komisję. Wnioskodawca przedstawił swoje uwagi, które zostały należycie uwzględnione.

(8) Argumenty przedstawione przez wnioskodawcę nie pozwoliły jednak wyeliminować obaw związanych z bezpieczeństwem stosowania przedmiotowej substancji w odniesieniu do ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska.

(9) W związku z tym nie stwierdzono, że warunki określone w art. 23 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009 zostały spełnione. Należy zatem postanowić, że nie zatwierdza się cytrynowego olejku eterycznego jako substancji podstawowej.

(10) Niniejsze rozporządzenie nie wyklucza możliwości złożenia nowego wniosku o zatwierdzenie cytrynowego olejku eterycznego jako substancji podstawowej zgodnie z art. 23 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1107/2009.

(11) Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł  1

Nie zatwierdza się substancji cytrynowy olejek eteryczny (olejek eteryczny z owoców Citrus limon) jako substancji podstawowej.

Artykuł  2

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia 30 stycznia 2023 r.

1 Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 1.
2 Panel EFSA ds. dodatków i produktów lub substancji wykorzystywanych w paszach (FEEDAP), Bampidis V., Azimonti G., Bastos M.L., Christensen H., Kouba M., Fašmon Durjava M., López-Alonso M., López Puente S., Marcon F., Mayo B., Pechová A., Petkova M., Ramos F., Sanz Y., Villa R.E., Woutersen R., Brantom P., Chesson A., Westendorf J., Galobart J., Manini P., Pizzo F. i Dusemund B., 2021. "Scientific Opinion on the safety and efficacy of feed additives consisting of expressed lemon oil and its fractions from Citrus limon (L.) Osbeck and of lime oil from Citrus aurantiifolia (Christm.) Swingle for use in all animal species" (Opinia naukowa w sprawie bezpieczeństwa i skuteczności dodatków paszowych składających się z tłoczonego olejku cytrynowego i jego frakcji z owoców Citrus limon (L.) Osbeck i olejku z limonek Citrus aurantiifolia (Christm.) Swingle do stosowania u wszystkich gatunków zwierząt) (FEFANA asbl). Dziennik EFSA 2021;19(4):6548, 55 s. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2021.6548.
3 EFSA (Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności), 2013. "Conclusion on the peer review of the pesticide risk assessment of the active substance orange oil" (Wnioski z wzajemnej weryfikacji oceny ryzyka stwarzanego przez pestycydy dotyczącej substancji czynnej olejek pomarańczowy). Dziennik EFSA 2013;11(2):3090, 55 s. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2013.3090.
4 Opinia Komitetu ds. Oceny Ryzyka (RAC) Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA) w sprawie proponowanej harmonizacji klasyfikacji i oznakowania (R)-p-menta-1,8-dienu; d-limonenu na poziomie UE. Przyjęta dnia 15 marca 2019 r. Dostępna pod adresem: https:// echa.europa.eu/documents/10162/10c233b2-019e-4e59-e0c1-550133aed912.
5 EFSA (Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności), 2021. "Technical report on the outcome of the consultation with Member States and EFSA on the basic substance application for approval of lemon essential oil to be used in plant protection as an acaricide, insecticide and fungicide in fruit trees (citrus)" (Sprawozdanie techniczne z wyników konsultacji z państwami członkowskimi i EFSA w sprawie wniosku o zatwierdzenie cytrynowego olejku eterycznego jako substancji podstawowej do stosowania w ochronie roślin w charakterze akarycydu, insektycydu i fungicydu na drzewach owocowych (cytrusowych)). Publikacja dodatkowa EFSA z 2021 r.: EN-6873. 147 s. doi:10.2903/sp.efsa.2021.EN-6873.
6 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin, zmieniające i uchylające dyrektywy 67/548/EWG i 1999/45/WE oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 (Dz.U. L 353 z 31.12.2008, s. 1).
7 Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2021/849 z dnia 11 marca 2021 r. zmieniające, w celu dostosowania do postępu naukowo- technicznego, część 3 załącznika VI do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 w sprawie klasyfikacji, oznakowania i pakowania substancji i mieszanin (Dz.U. L 188 z 28.5.2021, s. 27).
8 Rozporządzenie delegowane (UE) 2021/849.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.L.2023.27.26

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Rozporządzenie wykonawcze 2023/200 w sprawie niezatwierdzenia cytrynowego olejku eterycznego (olejku eterycznego z owoców Citrus limon) jako substancji podstawowej zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009 dotyczącym wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin
Data aktu: 30/01/2023
Data ogłoszenia: 31/01/2023
Data wejścia w życie: 20/02/2023