Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27
Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27 1 (C/2026/2822)
(Art. 24 rozporządzenia (UE) 2024/1143)
"Aceite de Navarra"
Numer referencyjny UE: PDO-ES-0695-AM01 - 3.3.2026
1. Nazwa produktu
"Aceite de Navarra"
2. Rodzaj oznaczenia geograficznego
ChNP
□ ChOG
□ OG
3. Sektor
Produkty rolne
□ Wina
□ Napoje spirytusowe
4. Państwo, do którego należy obszar geograficzny
Hiszpania
5. Organ państwa członkowskiego powiadamiający o zmianie standardowej
Nazwa
Dyrekcja Generalna ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich - Nawarra
6. Kwalifikacja jako zmiana standardowa
Wniosek o zmianę ChNP Aceite de Navarra nie wchodzi w zakres żadnej z sytuacji, o których mowa w art. 24 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/1143:
a) nie obejmuje zmiany w nazwie ani stosowaniu nazwy;
b) nie grozi zanikiem ustalonego związku z obszarem geograficznym, o którym mowa w jednolitym dokumencie, ani zanikiem związku ze środowiskiem geograficznym.
Wnioskowane zmiany w pkt b) specyfikacji produktu - "Opis produktu" oraz w pkt 3.2 jednolitego dokumentu - "Opis produktu noszącego nazwę podaną w pkt 1" nie powodują zaniku związku z obszarem geograficznym, co wyjaśniono w pkt 7.1.
Aby zapewnić spójność wyżej wymienionych dokumentów, konieczna jest zmiana brzmienia pkt f) specyfikacji produktu - "Związek ze środowiskiem" oraz pkt 5.2 jednolitego dokumentu - "Specyfika produktu" i pkt 5.3 jednolitego dokumentu - "Związek przyczynowy zachodzący pomiędzy charakterystyką obszaru geograficznego a jakością lub właściwościami produktu";
c) proponowane zmiany nie wiążą się również z dalszymi ograniczeniami dotyczącymi wprowadzania produktu do obrotu.
Wniosek można zatem uznać za "standardowy".
7. Opis zatwierdzonych zmian standardowych
Tytuł
Włączenie oliw jednoodmianowych z odmian Arbequina i Empeltre
Opis
Zmiana dotyczy pkt b) specyfikacji produktu - "Opis produktu" oraz punktu jednolitego dokumentu - "Opis produktu".
- W obu dokumentach zmieniono akapit pierwszy tego punktu, aby uwzględnić oliwy jednoodmianowe z odmian Arbequina i Empeltre.
Poprzednie brzmienie specyfikacji produktu i jednolitego dokumentu:
Oliwa najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia z oliwek następujących odmian: Arróniz, Empeltre i Arbequina. Za główną odmianę uważa się rodzimą odmianę Arróniz, która stanowi ponad 10 % w oliwie - co nadaje oliwie charakterystyczne cechy - zarówno w mieszaninie oliwy, jak i oliwek.
Zmienione brzmienie specyfikacji produktu i jednolitego dokumentu:
Oliwa najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia z oliwek odmian Arróniz, Empeltre i Arbequina. Obejmuje to oliwy jednoodmianowe z każdej z tych trzech odmian, a także ich mieszanki, zarówno oliwy, jak i oliwek.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana brzmienia tekstu ma na celu naprawienie dyskryminującej sytuacji, która dotykała niektóre podmioty gospodarcze wprowadzające do obrotu oliwy jednoodmianowe z odmian Arbequina i Empeltre. Zgodnie z zasadami określonymi w specyfikacji produktu oliw tych nie można było wprowadzać do obrotu jako ChNP Aceite de Navarra.
Rynek wysokiej jakości oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia jest ukierunkowany na produkty z jednej odmiany. Konsumenci oczekują tej informacji na etykiecie. Dzięki niej mogą porównać różne produkty i podjąć decyzję o zakupie.
Ograniczenie, zgodnie z którym tylko oliwa z odmiany "Arróniz" może być wprowadzana do obrotu jako oliwa jednoodmianowa, oznaczało zawężenie oferty, jaką producenci oliwy objętej ChNP Aceite de Navarra mogą przedstawić na rynku.
Włączenie oliwy jednoodmianowej z wspomnianych dwóch odmian należy uznać za zmianę standardową, ponieważ nie dotyczy żadnej z sytuacji wymienionych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/1143. Zmiana nie grozi zanikiem związku z obszarem geograficznym, ponieważ obie odmiany są wyraźnie ugruntowane historycznie i dobrze przystosowane do warunków glebowych i klimatycznych na obszarze produkcji. Ponadto, jak już wspomniano, produkowane oliwy spełniają określone właściwości fizyczne, chemiczne i organoleptyczne.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Zmiana progów dotyczących właściwości fizycznych, chemicznych i organoleptycznych
Opis
Zmiana dotyczy pkt b) specyfikacji produktu - "Opis produktu" oraz punktu jednolitego dokumentu - "Opis produktu".
- W składzie kwasów tłuszczowych obniżono minimalną zawartość kwasu oleinowego z 72 % (w poprzedniej specyfikacji produktu i jednolitym dokumencie) do 65 %; średnią wartość charakteru owocowego (Mf) obniżono z minimalnej wartości 4,5 do 4,0.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
W ostatnich latach uprawy na określonym obszarze geograficznym objętym ChNP w lecie i jesieni odnotowywano wyższe temperatury niż zwykle. Wpłynęły one na zmiany właściwości produkowanej oliwy z oliwek.
Ta zmiana klimatu ma między innymi znaczący wpływ na produkcję oliwy z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia kwalifikującej się do objęcia ChNP Aceite de Navarra, w odniesieniu do której w specyfikacji produktu określono średnią wartość charakteru owocowego na poziomie 4,5 i zawartość kwasu oleinowego na poziomie 72 %. W ostatnich latach uprawy certyfikowana oliwa stanowiła 1 %-2 % oliwy produkowanej na obszarze produkcji produktu ChNP, głównie ze względu na znacznie niższe wartości tych dwóch parametrów. W rezultacie tylko dwie z pięciu tłoczni certyfikowanych oliw ma produkcję certyfikowaną.
Zarówno średnia wartość charakteru owocowego, jak i zawartość oleju oleinowego zależą od odmian i klimatu. Zmiana klimatu zachodząca w ostatnich latach, na którą producenci mają niewielki wpływ, pociąga za sobą ustalenie nowych minimalnych parametrów dla tego produktu.
Zmianę należy uznać za standardową, ponieważ nie dotyczy ona żadnej z sytuacji wymienionych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/1143. Zmiana nie grozi zanikiem związku z obszarem geograficznym, ponieważ, jak wspomniano powyżej, produkowane oliwy zachowują swoją specyfikę i cechy wyróżniające w porównaniu z innymi oliwami z oliwek.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Zmiana odniesienia do prawodawstwa
Opis
Zmiana pkt d) specyfikacji produktu - "Dowód na pochodzenie produktu z danego obszaru".
- W akapicie dziewiątym w pkt 3 odniesienie do "rozporządzenia (WE) nr 2568/91" zastąpiono odniesieniem do "załącznika I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2022/1105".
Uzasadnienie:
Wspomniane rozporządzenie Komisji (WE) nr 2568/91 w sprawie właściwości oliwy z oliwek i oliwy z wytłoczyn oliwek oraz w sprawie odpowiednich metod analizy zostało uchylone. Odniesienie do stosowanych metod analizy określono w załączniku I do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/1105. Z tego powodu dokonano aktualizacji.
□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Dostosowanie brzmienia pkt f) specyfikacji produktu - "Związek ze środowiskiem"
Opis
- Zmiana brzmienia akapitu dwunastego w celu włączenia oliw jednoodmianowych z oliwek Arbequina i Empeltre, jak opisano w pierwszej zmianie.
Poprzednie brzmienie specyfikacji produktu
Określony obszar geograficzny jest naturalnym i wyłącznym obszarem występowania rodzimej odmiany Arróniz. Wyłącznie oliwa z oliwek wytwarzana z tej odmiany, niekiedy mieszana z oliwą z odmian Empeltre i Arbequina, jest oliwą objętą ChNP "Aceite de Navarra". Ma charakterystyczny gorzki i pikantny, bardzo harmonijny, niezbyt lub średnio intensywny, ale niesłodki smak.
Zmienione brzmienie specyfikacji produktu:
Wyłącznie oliwa produkowana na określonym obszarze geograficznym, jako oliwa jednoodmianowa lub oliwa mieszana, jest oliwą objętą ChNP "Aceite de Navarra". Ma charakterystyczny gorzki i pikantny, bardzo harmonijny, niezbyt lub średnio intensywny, ale niesłodki smak.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana jest konieczna w celu dostosowania akapitu, tak aby był on spójny z pierwszą opisaną zmianą. Powody opisano w wyżej wymienionej zmianie.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Dostosowanie brzmienia pkt f) specyfikacji produktu - "Związek ze środowiskiem"
Opis
W akapicie trzynastym minimalną wartość "charakteru owocowego" obniżono z 4,5 (w poprzedniej specyfikacji produktu) do 4,0, zgodnie z drugą zmianą.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana jest konieczna w celu dostosowania punktu, tak aby był on spójny z drugą opisaną zmianą. Powody opisano w wyżej wymienionej zmianie.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Dostosowanie brzmienia pkt f) specyfikacji produktu - "Związek ze środowiskiem"
Opis
Zmiana brzmienia akapitu czternastego w celu dostosowania go do drugiej zmiany.
Poprzednie brzmienie specyfikacji produktu
Stosowanie oliwek odmiany Arróniz, stopień dojrzałości oliwek przy zbiorze, szerokość geograficzna i warunki klimatyczne panujące na wyznaczonym obszarze są czynnikami wpływającymi na skład kwasów tłuszczowych w "Aceite de Navarra" i wysoką zawartość kwasu oleinowego, wynoszącą ponad 72 %.
Zmienione brzmienie specyfikacji produktu:
Stopień dojrzałości oliwek przy zbiorze, szerokość geograficzna i warunki klimatyczne panujące na wyznaczonym obszarze są czynnikami wpływającymi na skład kwasów tłuszczowych w "Aceite de Navarra" i zawartość kwasu oleinowego, wynoszącą ponad 65 %.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana jest konieczna w celu dostosowania punktu, tak aby był on spójny z drugą opisaną zmianą. Powody opisano w wyżej wymienionej zmianie.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Dostosowanie brzmienia pkt 5.2 jednolitego dokumentu - "Specyfika produktu"
Opis
- Zmiana pkt 5.2 akapit pierwszy jednolitego dokumentu w celu dostosowania go do opisanych powyżej zmian w specyfikacji produktu.
Poprzednie brzmienie jednolitego dokumentu:
Oliwa "Aceite de Nawarra" zawdzięcza swój niepowtarzalny charakter obecności oliwek rodzimej odmiany Arróniz w wysokości ponad 10 % w mieszance z oliwkami odmian Arbequina i Empeltre, co nadaje oliwie charakterystyczne cechy i następujące właściwości:
- oliwy o charakterystycznym gorzkim i pikantnym, bardzo harmonijnym, niezbyt lub średnio intensywnym, ale niesłodkim smaku (niskiej lub średniej wartości goryczy, wynoszącej 1,5-4,0, oraz niskiej lub średniej wartości pikantności, wynoszącej 2,0-4,0),
- oliwy o posmaku niedojrzałych owoców i średniej lub wysokiej średniej wartości charakteru owocowego, której wartość przekracza 4,5,
- oliwy o wysokiej zawartości kwasu oleinowego (ponad 72 %).
Zmienione brzmienie jednolitego dokumentu:
Niepowtarzalny charakter oliwy "Aceite de Navarra" znajduje odzwierciedlenie w jej składzie chemicznym i profilu sensorycznym, zarówno w oliwach jednoodmianowych, jak i w mieszankach, o następujących parametrach:
- oliwy o charakterystycznym gorzkim i pikantnym, bardzo harmonijnym, niezbyt lub średnio intensywnym, ale niesłodkim smaku (niskiej lub średniej wartości goryczy, wynoszącej 1,5-4,0, oraz niskiej lub średniej wartości pikantności, wynoszącej 2,0-4,0),
- oliwy o posmaku niedojrzałych owoców i średniej lub wysokiej średniej wartości charakteru owocowego, której wartość przekracza 4,0,
- oliwy o zawartości kwasu oleinowego ponad 65 %.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana ma wpływ na brzmienie streszczenia opisów produktu, a nie na specyficzny charakter produktu. Wynika to z faktu, że produkt zachowuje swoje właściwości fizyczne i chemiczne (z wyjątkiem zawartości kwasu oleinowego wynikającej z wpływu na klimat) oraz właściwości organoleptyczne - jak określono w punkcie dotyczącym opisu produktu jest: "oliwą o aromacie niedojrzałych owoców, którego natężenie jest średnie do intensywnego, o charakterystycznej goryczy i pikantnym, bardzo harmonijnym, niezbyt lub średnio intensywnym, ale niesłodkim smaku".
Zmianę tę należy uznać za standardową, ponieważ nie dotyczy ona żadnej z sytuacji wymienionych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/1143, a w szczególności nie wpływa na podstawowe właściwości produktu, ponieważ określone właściwości chemiczne i organoleptyczne zostają zachowane.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Dostosowanie brzmienia pkt 5.3 "Związek przyczynowy zachodzący między charakterystyką obszaru geograficznego a jakością lub właściwościami produktu" w jednolitym dokumencie
Opis
- Skreślenie akapitów drugiego i trzeciego oraz dostosowanie akapitów pierwszego, czwartego i piątego zgodnie ze zmianami w specyfikacji produktu opisanymi powyżej, a także zmiana poprzedniego jednolitego dokumentu.
Poprzednie brzmienie jednolitego dokumentu:
Szczególne właściwości "Aceite de Navarra", opisane w pkt 3.2 i 5.2 niniejszego dokumentu, wynikają przede wszystkim z faktu, że do produkcji tej oliwy stosuje się oliwki rodzimej odmiany Arróniz.
Obszar, na którym uprawia się drzewa oliwne odmiany Arróniz, odpowiada w sposób naturalny i wyłączny obszarowi geograficznemu wyznaczonemu w pkt 4. Odmiana ta jest doskonale przystosowana do klimatu panującego na przedmiotowym obszarze, dzięki jej wysokiej odporności na suszę i niskie temperatury w okresie zimowym (zob. Variedades de olivo en España ["Odmiany drzew oliwnych w Hiszpanii"], Ministerstwo Środowiska, Środowiska Wiejskiego i Morskiego, 2005 r.).
Oliwki odmiany Arróniz, same lub zmieszane z oliwkami odmian Empeltre i Arbequina, nadają oliwie gorzki, pikantny smak i bardzo harmonijne właściwości oraz powodują, że "Aceite de Navarra" nie jest słodka.
Ponadto stosowanie oliwek odmiany Arróniz, stopień dojrzałości oliwek przy zbiorze, szerokość geograficzna i warunki klimatyczne panujące na wyznaczonym obszarze są czynnikami wpływającymi na skład kwasów tłuszczowych w "Aceite de Navarra" i wysoką zawartość kwasu oleinowego, wynoszącą ponad 72 %.
Wczesny zbiór stosunkowo mało dojrzałych oliwek w celu uniknięcia pierwszych przymrozków oraz warunki glebowe (gleby wapienne, suchy i słoneczny klimat związany z bliskością gór tworzących naturalną granicę oraz z występowaniem wiatru znanego jako cierzo) wpływają na wyjątkowe właściwości organoleptyczne, wśród których można wymienić średnią wartość charakteru owocowego wynoszącą 4,5 oraz posmak niedojrzałych owoców.
Zmienione brzmienie jednolitego dokumentu:
Szczególne właściwości "Aceite de Navarra", opisane w pkt 3.2 i 5.2 niniejszego dokumentu, wynikają głównie ze stopnia dojrzałości przy zbiorze oliwek oraz szerokości geograficznej i warunków klimatycznych tego obszaru. Są to czynniki, które wpływają na skład kwasów tłuszczowych w "Aceite de Navarra" i zawartość kwasu oleinowego, wynoszącą ponad 65 %.
Wczesny zbiór stosunkowo mało dojrzałych oliwek w celu uniknięcia pierwszych przymrozków oraz warunki glebowe (gleby wapienne, suchy i słoneczny klimat związany z bliskością gór tworzących naturalną granicę oraz z występowaniem wiatru znanego jako cierzo) wpływają na wyjątkowe właściwości organoleptyczne, wśród których można wymienić średnią wartość charakteru owocowego wynoszącą 4,0 oraz posmak niedojrzałych owoców.
Uzasadnienie wprowadzenia zmiany:
Zmiana ma wpływ na brzmienie streszczenia opisów produktu. Nie wpływa ona na związek przyczynowy z określonym obszarem geograficznym. Zmianę tę wykorzystano jako okazję do uniknięcia powtórzeń i uproszczenia tekstu jednolitego dokumentu.
Zmianę tę należy uznać za standardową, ponieważ nie dotyczy ona żadnej z sytuacji wymienionych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/1143, a w szczególności nie wpływa na podstawowe właściwości produktu, ponieważ określone właściwości chemiczne i organoleptyczne zostają zachowane.
Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Aktualizacja nieaktualnych odniesień w pkt g) "Kontrola zgodności ze specyfikacją produktu"
Opis
- Usunięto numer faksu organu kontrolnego. Zaktualizowano odniesienie do normy akredytacyjnej (ISO/IEC 17065), którą musi spełniać wyżej wymieniony organ. Zaktualizowano odniesienie do rozporządzenia UE, zgodnie z którym należy przeprowadzać badania oliwy z oliwek (rozporządzenie wykonawcze (UE) 2022/2105). Skorygowano błąd dotyczący wartości maksymalnej tolerancji, którą należy stosować przy badaniu oliwy z oliwek.
Uzasadnienie:
Aktualizacja nieaktualnych odniesień i korekta błędu.
□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Usunięcie akapitu w pkt h) specyfikacji produktu "Etykietowanie"
Opis
- Skreślono akapit trzeci:
Na etykietach handlowych stosowanych na oliwach objętych ochroną musi znajdować się jedno z poniższych sformułowań dotyczących zarejestrowanego producenta. Informację tę należy umieścić w widocznym miejscu wraz z ogólnymi informacjami określonymi w obowiązujących przepisach. Są to następujące odniesienia: numer rejestracji nazwy pochodzenia; nazwa przedsiębiorstwa lub numer rejestru sanitarnego (Registro Sanitario Industrial).
Uzasadnienie:
W art. 37 ust. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 ustanowiono wymóg umieszczania nazwy producenta na etykiecie. Oznacza to, że zachowanie tego tekstu jest zbędne, a w odniesieniu do art. 37 może być pod pewnymi względami mylące. W związku z tym został on usunięty, aby zapewnić większą przejrzystość.
□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
Tytuł
Usunięcie pkt i) specyfikacji produktu - "Wymogi prawne".
Opis
- Usunięto ten punkt i całą jego treść.
Uzasadnienie:
Wszystkie odniesienia do przepisów krajowych przytoczone w tym punkcie, zostały uchylone, w związku z czym konieczne jest ich usunięcie.
Ponadto w obecnej strukturze specyfikacji produktu określonej w art. 49 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 punkt ten nie został uwzględniony. W związku z tym aktualizacja jest niepotrzebna, ponieważ nie ustanowiono żadnych wymogów wykraczających poza obowiązujące przepisy.
□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.
JEDNOLITY DOKUMENT
Nazwy pochodzenia i oznaczenia geograficzne produktów rolnych
"Aceite de Navarra"
Numer referencyjny UE: PDO-ES-0695-AM01 - 3.3.2026
1. Nazwa lub nazwy
"Aceite de Navarra"
2. Rodzaj oznaczenia geograficznego
ChNP
□ ChOG
□ OG
3. Państwo, do którego należy wyznaczony obszar geograficzny
Hiszpania
4. Opis produktu rolnego
4.1. Klasyfikacja produktu rolnego zgodnie z pozycją i kodem Nomenklatury scalonej, o której mowa w art. 6 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2024/1143
1509 20 - Oliwa z oliwek najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia
4.2. Opis produktu rolnego, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa
Oliwa najwyższej jakości z pierwszego tłoczenia z oliwek odmian Arróniz, Empeltre i Arbequina. Obejmuje to oliwy jednoodmianowe z każdej z tych trzech odmian, a także ich mieszanki, zarówno oliwy, jak i oliwek. Oliwa tłoczona jest wyłącznie mechanicznie lub w drodze innych procesów fizycznych, które nie wpływają na zmianę charakterystyki produktu, lecz umożliwiają zachowanie smaku, zapachu i właściwości owoców, z których się go uzyskuje.
Oliwa posiada następujące właściwości fizykochemiczne:
- kwasowość: maksymalnie 0,3 o,
- liczba nadtlenkowa: maksymalnie 15 mEq O2,
- absorbancja w ultrafiolecie(K270): maksymalnie 0,15,
- absorbancja w ultrafiolecie (K232): maksymalnie 2,
- skład kwasów tłuszczowych: co najmniej 65 % kwasu oleinowego.
Jeżeli chodzi o właściwości organoleptyczne, "Aceite de Navarra" jest oliwą o aromacie niedojrzałych owoców, którego natężenie jest średnie do intensywnego, o charakterystycznej goryczy i pikantnym, bardzo harmonijnym, niezbyt lub średnio intensywnym, ale niesłodkim smaku, posiadającą następujące właściwości:
- średnia wartość charakteru owocowego (Mf): minimum 4,0,
- średnia wartość wad (Md): 0,
- średnia wartość goryczy: wyższa niż 1,5 i niższa niż 4,0,
- średnia wartość pikantności: wyższa niż 2,0 i niższa niż 4,0.
4.3. Odstępstwa dotyczące pozyskiwania paszy (wyłącznie w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego objętych chronioną nazwą pochodzenia) oraz ograniczenia dotyczące pozyskiwania surowców (wyłącznie w odniesieniu do produktów przetworzonych objętych chronionym oznaczeniem geograficznym)
-
4.4. Poszczególne etapy produkcji, które muszą odbywać się na wyznaczonym obszarze geograficznym
Uprawa, produkcja i rozdrabnianie oliwek przeznaczonych do produkcji oliwy "Aceite de Navarra" muszą odbywać się wyłącznie na wyznaczonym obszarze produkcji określonym w odpowiednim punkcie.
4.5. Szczegółowe zasady dotyczące pakowania, krojenia, tarcia itp. produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa
-
4.6. Szczegółowe zasady dotyczące etykietowania produktu rolnego, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa
5. Zwięzłe określenie obszaru geograficznego
Obszar chroniony obejmuje 135 gmin wymienionych poniżej w porządku alfabetycznym:
GMINY:
Abaigar, Abárzuza, Aberin, Ablitas, Adiós, Aibar, Allín, Allo, Ancín, Andosilla, Añorbe, Aras, Arcos (Los), Arellano, Arguedas, Armañanzas, Arróniz, Artajona, Artazu, Ayegui, Azagra, Azuelo, Barásoain, Barbarin, Bargota, Barillas, Beire, Belascoáin, Berbinzana, Biurrun-Olcoz, Buñuel, Busto (El), Cabanillas, Cadreita, Caparroso, Cárcar, Carcastillo, Cascante, Cáseda, Castejón, Cintruénigo, Cirauqui, Corella, Cortes, Desojo, Dicastillo, Enériz, Eslava, Espronceda, Estella, Etayo, Ezprogui, Falces, Fitero, Fontellas, Funes, Fustiñana, Gallipienzo, Garinoain, Guesálaz, Guirguillano, Igúzquiza, Javier, Larraga, Lazagurría, Leache, Legarda, Legaria, Leoz, Lerga, Lerín, Lezáun, Liédena, Lodosa, Lumbier, Luquin, Mañeru, Marcilla, Mélida, Mendavia, Mendaza, Mendigorría, Metauten, Milagro, Mirafuentes, Miranda de Arga, Monteagudo, Morentin, Mues, Murchante, Murieta, Murillo El Cuende, Murillo El Fruto, Muruzábal, Názar, Obanos, Oco, Olejua, Olite, Olóriz, Orísoain, Oteiza, Peralta, Piedramillera, Pitillas, Puente La Reina, Pueyo, Ribaforada, Sada, San Adrián, San Martín de Unx, Sangüesa, Sansol, Santacara, Sartaguda, Sesma, Sorlada, Tafalla, Tiebas-Muruarte de Reta, Tirapu, Torralba del Río, Torres del Rio, Tudela, Tulebras, Ucar, Ujué, Unzué, Uterga, Valtierra, Viana, Villafranca, Villamayor de Monjardín, Villatuerta, Yerri, Yesa i Bardenas Reales.
6. Związek z obszarem geograficznym
Streszczenie związku
6.1. Specyfika obszaru geograficznego
Jeżeli chodzi o klimat, wyznaczony obszar geograficzny można opisać za pomocą trzech następujących czynników:
- faktu, że jego granicę od zachodu do wschodu tworzą łańcuchy górskie Codés, Lókiz, Urbasa, Andía, Perdón, Aláiz, Izco i Leyre, które stanowią naturalną barierę dla wilgotnych wiatrów kantabryjskich,
- wpływu przeważającego wiatru z północnego-wschodu, w Hiszpanii znanego jako cierzo,
- szerokości geograficznej: między 41° 54' a 42° 49' szerokości geograficznej północnej. Przedmiotowy obszar geograficzny, prawie w całości położony w dolinie rzeki Ebro, na wysokości poniżej 600 m, dzięki wspomnianej barierze jest chroniony od północy przed wilgotnymi wiatrami, co wraz z cierzo wpływa na niską liczbę opadów (które na większości obszaru wynoszą 400 mm rocznie), wysoki poziom nasłonecznienia (2 500 godzin rocznie), tj. średnio 120 dni bezchmurnych rocznie, oraz znaczną amplitudę temperatur między zimą a latem i między nocą a dniem (największe amplitudy obserwuje się w okresie jesiennym i wynoszą one ok. 18 °C). Głównie z uwagi na występowanie wiatru cierzo okresy zimowe są na tym obszarze chłodniejsze, a okresy letnie - bardziej suche. Na obszarze tym jest 190 dni bezprzymrozkowych rocznie, przy czym pierwsze przymrozki jesienne występują zwykle w drugiej połowie października.
Zasadniczo gleby są umiarkowanie rozwinięte i skrajnie suche lub suche. Są one uformowane głównie z marglu, gliny, kredy i wapienia. Ziemia jest brunatna i wapnista i zawiera węglany, co wynika zarówno z uwarunkowań naturalnych, jak i z niskiego poziomu opadów, który nie powoduje odwapniania.
Czynniki historyczne i ludzkie
W Nawarze drzewa oliwne stanowią część krajobrazu od czasów rzymskich, a oliwa wytwarzana z ich owoców, która do dziś jest jednym z podstawowych produktów spożywczych tego obszaru, przyczyniała się do rozwoju tamtejszej kultury i tradycji. Uprawa oliwek w regionie Nawarry osiągnęła szczyt w pierwszych trzydziestu latach XX wieku, kiedy jego mieszkańcy dysponowali sześćdziesięcioma prasami do tłoczenia oliwy, dzięki czemu możliwa była produkcja oliwy z oliwek o jakości przynoszącej temu produktowi liczne nagrody, między innymi nagrody dla oliwy z Cascante na Wystawie Światowej w Sewilli w 1929 r. W 1967 r. powierzchnia obszaru, na którym uprawiano drzewa oliwne, wynosiła 8 682 hektary. Do 1995 r. powierzchnia ta zmniejszyła się do 2 297 hektarów. Od tego czasu można zaobserwować ponowny rozwój uprawy, któremu towarzyszy postęp w procesach tłoczenia, modernizacja i koncentracja pras oraz znaczny wzrost zdolności produkcyjnej tłoczni.
Aktualna zdolność produkcyjna tłoczni w Nawarze przekracza maksymalną potencjalną produkcję oliwek, co oznacza, że obecnie i w przyszłości oliwki można tłoczyć w najbardziej sprzyjającym momencie.
Struktura gruntów rolnych Nawarry od zawsze cechuje się bardzo małymi działkami. Jest to nadal zasadniczy czynnik, jeżeli chodzi o plantacje trwałe, w szczególności plantacje drzew oliwnych. Grunty są podzielone na wiele części w taki sposób, że aktualna powierzchnia 5 344 hektarów dzieli się na 19 500 działek należących do ponad 8 000 plantatorów (dane Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich i Środowiska z 2010 r.). Uprawa drzew oliwnych na tym obszarze od zawsze wiąże się z typowo socjalnym charakterem działalności rolniczej, polegającym na wykorzystaniu pracy członków rodzin w wykonywaniu różnych czynności związanych z uprawą, a w szczególności zbiorów. Jeżeli chodzi o spożycie tej oliwy, znaczną jej część nadal spożywają sami producenci. Dotyczy to również oliwy wytwarzanej w tłoczniach niebędących własnością spółdzielni.
Od czasów starożytnych w Nawarze występują trzy odmiany oliwek, Arróniz, Empeltre i Arbequina, przy czym ich proporcje różnią się w zależności od danego obszaru. Na polu, na którym rośnie jedna z tych odmian, często znajduje się drzewa należące do innej odmiany (drzewa oliwne męskie), w szczególności na polach uprawianych od dawna, zgodnie z przekonaniem, że sprzyja to zapylaniu.
6.2. Specyfika produktu
Niepowtarzalny charakter oliwy "Aceite de Navarra" znajduje odzwierciedlenie w jej składzie chemicznym i profilu sensorycznym, zarówno w oliwach jednoodmianowych, jak i w mieszankach, o następujących parametrach:
- oliwy o charakterystycznym gorzkim i pikantnym, bardzo harmonijnym, niezbyt lub średnio intensywnym, ale niesłodkim smaku (niskiej lub średniej wartości goryczy, wynoszącej 1,5-4,0, oraz niskiej lub średniej wartości pikantności, wynoszącej 2,0-4,0),
- oliwy o posmaku niedojrzałych owoców i średniej lub wysokiej średniej wartości charakteru owocowego, której wartość przekracza 4,0,
- oliwy o zawartości kwasu oleinowego ponad 65 %.
6.3. Związek przyczynowy zachodzący między charakterystyką obszaru geograficznego a jakością lub właściwościami produktu (w przypadku ChNP) lub szczególne cechy jakościowe, renoma lub inne właściwości produktu (w przypadku ChOG)
Szczególne właściwości "Aceite de Navarra" opisane w odpowiednich punktach niniejszego dokumentu wynikają głównie ze stopnia dojrzałości przy zbiorze oliwek, szerokości geograficznej i warunków klimatycznych tego obszaru. Są to czynniki, które wpływają na skład kwasów tłuszczowych w "Aceite de Navarra" i zawartość kwasu oleinowego, wynoszącą ponad 65 %.
Wczesny zbiór stosunkowo mało dojrzałych oliwek w celu uniknięcia pierwszych przymrozków oraz warunki glebowe (gleby wapienne, suchy i słoneczny klimat związany z bliskością gór tworzących naturalną granicę oraz z występowaniem wiatru cierzo) wpływają na wyjątkowe właściwości organoleptyczne, wśród których można wymienić średnią wartość charakteru owocowego wynoszącą 4,0 oraz posmak niedojrzałych owoców.
Zbiór oliwek o odpowiednim - stosunkowo niskim - stopniu dojrzałości (poniżej 4 w skali 1-10), który bezpośrednio wpływa na szczególne cechy organoleptyczne "Aceite de Navarra", jest możliwy dzięki szczególnym warunkom naturalnym właściwym dla omawianego obszaru:
- znacznym amplitudom temperatur między dniem a nocą w okresie dojrzewania, które umożliwiają stopniowe i regularne dojrzewanie wszystkich trzech odmian, oraz szczególnym czynnikom ludzkim związanym z omawianym obszarem, do których należą:
- struktura własności gruntów (bardzo małe gospodarstwa) oraz wykonywanie większości prac przez członków rodziny;
- nadwyżka zdolności produkcyjnej w tłoczniach, która umożliwia tłoczenie oliwek w najbardziej sprzyjającym momencie.
Wszystkie powyższe czynniki przyczyniły się do powstania oliwy o szczególnych właściwościach, jeżeli chodzi o skład chemiczny i ocenę organoleptyczną.
Elektroniczne odesłanie (URL) do publikacji specyfikacji produktu
https://www.navarra.es/documents/48192/34266318/2025+Pliego+de+Condiciones+DOP+Aciete+de+NavarraConsolidado.pdf/ 4257289e-3b0b-1af0-be48-e97a5ac9b4a5?t=1744799832154
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.2822 |
| Rodzaj: | ogłoszenie |
| Tytuł: | Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27 |
| Data aktu: | 2026-05-28 |
| Data ogłoszenia: | 2026-05-28 |