Zmień język strony
Zmień język strony
Prawo.pl

Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27

Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27 1
(C/2026/2638)

POWIADOMIENIE DOTYCZĄCE ZATWIERDZENIA ZMIANY STANDARDOWEJ (Art. 24 rozporządzenia (UE) 2024/1143)

"Morbier"

Numer referencyjny UE: PDO-FR-0179-AM04 - 16.2.2026

1. Nazwa produktu

"Morbier"

2. Rodzaj oznaczenia geograficznego

☑ ChNP

□ ChOG

□ OG

3. Sektor

☑ Produkt rolny

□ Wina

□ Napoje spirytusowe

4. Państwo członkowskie, do którego należy obszar geograficzny

Francja

5. Organ państwa członkowskiego powiadamiający o zmianie standardowej

Nazwa

Ministère de l'agriculture, de l'agro-alimentaire et de la souveraineté alimentaire (Ministerstwo Rolnictwa, Sektora Rolno-Spożywczego i Suwerenności Żywnościowej)

6. Kwalifikacja jako zmiana standardowa

Wniosek o zmianę specyfikacji ChNP "Morbier" nie dotyczy żadnego z trzech przypadków zmiany zwanej "zmianą na poziomie Unii", która:

a) obejmuje zmianę w nazwie pochodzenia;

b) grozi zanikiem związku z obszarem geograficznym;

c) wiąże się z dalszymi ograniczeniami dotyczącymi wprowadzania produktu do obrotu.

W związku z tym władze francuskie uznają, że wniosek dotyczy zmiany zwanej "zmianą standardową".

7. Opis zatwierdzonych zmian standardowych

Tytuł

Właściwy organ państwa członkowskiego

Opis

Dane kontaktowe INAO zostały uaktualnione.

□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Grupa składająca wniosek

Opis

Uaktualniono dane kontaktowe grupy składającej wniosek i dodano jej skład.

□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Typ produktu

Opis

Ze specyfikacji produktu usunięto punkt dotyczący rodzaju produktu, uprzednio określony jako klasa.

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Opis produktu

Opis

Minimalną zawartość wody w masie beztłuszczowej obniżono z 58 % do 55 %. Producenci opracowują ofertę serów bardziej dojrzałych i mniej wilgotnych, które są cenione w degustacji.

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Określenie obszaru geograficznego

Opis

Dodano, że etap produkcji mleka jest rozumiany jako czynność dojenia, aby określić sposób monitorowania tego etapu.

Ponadto dodano datę zatwierdzenia obszaru geograficznego, a także wykaz gmin na obszarze geograficznym, zaktualizowany zgodnie z oficjalnym kodem geograficznym z 2024 r. (bez zmiany samego obszaru geograficznego). Doprecyzowano również, że dokumenty kartograficzne są dostępne do wglądu na stronie internetowej Krajowego Instytutu ds. Pochodzenia i Jakości (Institut national de l'origine et de la qualité).

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Dowody potwierdzające, że produkt pochodzi z określonego obszaru geograficznego

Opis

Obowiązki w zakresie składania deklaracji zostały uaktualnione: skreślono obowiązek deklarowania obecności paszy sfermentowanej - z powodu zakazu jej obecności w całym gospodarstwie - oraz dodano obowiązek deklarowania podawania paszy zielonej.

Elementy identyfikowalności mleka i produktów wytwarzanych dla producentów w gospodarstwie zostały również dostosowane do przepisów ogólnych i szczegółowych dodanych do sekcji dotyczącej metody produkcji sera w gospodarstwie.

Uaktualniono również elementy prowadzenia dokumentacji umożliwiającej monitorowanie warunków produkcji, dostosowując je do przepisów dodanych do sekcji dotyczącej metody produkcji.

Zmieniono cechy płytek kazeinowych stosowanych do identyfikacji serów (dodanie nazwy "Morbier", miesiąca produkcji, numeru departamentu zamiast jego nazwy). Dodano, że w przypadku serów produkowanych w gospodarstwie płytka jest zielona, a nie żółta, jak w przypadku innych serów, i zawiera informację, że ser jest wiejski. Poza tym na piętce sera w pobliżu płytki umieszcza się nazwę dnia lub dzień miesiąca (zamiast miesiąca produkcji), co ułatwia anonimizację serów podczas degustacji.

Dodano informację, że żaden ser, który traci możliwość korzystania z nazwy w wyniku deklasyfikacji, nie może być wprowadzany do obrotu z odniesieniem do nazwy lub wyglądu charakterystycznego dla sera "Morbier", aby uniknąć wszelkich niejasności.

□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Opis metody otrzymywania produktu

Opis

Zarządzanie obszarami paszowymi i nawożenie

Do celów kontroli wprowadzono definicję obszarów przeznaczonych pod uprawę roślin paszowych lub potencjalnych obszarów przeznaczonych pod uprawę roślin paszowych w rozumieniu specyfikacji produktu.

Dodano również definicję trwałych użytków zielonych (naturalnych lub nieugorowanych przez ponad 5 lat i obsadzonych mieszanką co najmniej 5 dodatkowych wieloletnich gatunków łąkowych, w tym 3 traw i 2 roślin strączkowych), aby zastąpić definicję powierzchni paszowej w celu odróżnienia jej od upraw paszowych. Obszar geograficzny "Morbier", ze względu na swoje położenie geograficzne i klimat, składa się bowiem głównie z łąk, które dzięki różnorodności flory przyczyniają się do związku między środowiskiem geograficznym a produktem.

Dodano informację, że trwałe użytki zielone muszą stanowić co najmniej 50 % całkowitej powierzchni paszowej gospodarstwa, aby utrzymać większość trwałych użytków zielonych z florą endogeniczną przeznaczonych do żywienia stada.

Doprecyzowano, że nadmierny zasiew nieoranych przez więcej niż 5 lat użytków zielonych, które zostały zniszczone, nie zmienia ich statusu trwałych użytków zielonych, co umożliwia zwiększenie różnorodności istniejącej flory bez negatywnych skutków.

Dodano, że chemiczne niszczenie użytków zielonych przy użyciu herbicydów totalnych jest zabronione w celu ochrony środowiska i zdrowia, ale zezwala się na lokalne zabiegi z użyciem selektywnych herbicydów w celu zwalczania chwastów.

Dodano, że całkowite nawożenie azotem użytków zielonych nie może przekraczać 100 jednostek azotu na hektar rocznie na każdą działkę, z wyjątkiem działek nawożonych wyłącznie obornikiem stałym (kompost lub obornik), na których można stosować do 120 jednostek azotu na hektar rocznie, aby ograniczyć ryzyko wypłukiwania lub ulatniania się azotu.

Maksymalną dawkę syntetycznego azotu mineralnego obniża się z 50 do 40 jednostek średniego azotu na hektar.

W celu zachowania jakości gleby i flory dodaje się, co następuje:

- liczba zastosowań obornika organicznego jest ograniczona do 3 na działkę rocznie;

- ilość nawozu organicznego stosowana podczas każdej operacji nie może przekraczać 30 ton na hektar nawozu naturalnego lub 30 m3 nawozu płynnego;

- roczna dawka na działkę jest ograniczona do 50 ton obornika lub 50 m3 gnojówki na hektar.

Wykaz dopuszczonych nawozów organicznych uzupełniono poprzez doprecyzowanie, że od 1 stycznia 2031 r. jedyny dopuszczony osad z oczyszczalni ścieków stabilizowanych pochodzi z oczyszczalni oczyszczających wyłącznie ścieki i surowce z zakładów przetwórczych produkujących produkt objęty ChNP, w szczególności aby uniknąć zanieczyszczenia ludzkimi patogenami i substancjami chemicznymi, przy jednoczesnym zamknięciu cyklu materiałowego zgodnie z zasadą gospodarki o obiegu zamkniętym. Ponadto można stosować wyłącznie obornik pochodzący od zwierząt gospodarskich z wyznaczonego obszaru geograficznego, w którym zwierzęta nie są karmione sfermentowaną paszą, aby zachować zgodność z warunkami produkcji określonymi w specyfikacji dotyczącej paszy dla zwierząt. Z tego samego powodu dodano, że od 1 stycznia 2031 r. można stosować wyłącznie obornik pochodzący od zwierząt gospodarskich z wyznaczonego obszaru geograficznego, w którym zwierzęta są karmione bez GMO, aby umożliwić zainteresowanym producentom dostosowanie systemów żywnościowych do tego nowego ograniczenia.

Dodaje się, że stosowane odpady zielone muszą mieć postać kompostu lub współkompostu oraz pochodzić z gospodarstwa, aby skorzystać z efektu dezynfekującego wynikającego z podniesionej temperatury kompostu i uniknąć ryzyka związanego ze stosowaniem pestycydów w odpadach zielonych od osób prywatnych.

Dodano, że zezwala się na rozprowadzanie produktów pofermentacyjnych z zakładów wytwarzających metan, pod warunkiem że znajdują się one w gospodarstwach uprawnionych do produkcji mleka do wytwarzania produktu objętego ChNP lub będących wspólną własnością tego rodzaju gospodarstw, lub w gospodarstwach, w których chowana jest trzoda chlewna wolna od GMO, znajdujących się na wyznaczonym obszarze geograficznym i wykorzystujących serwatkę pochodzącą z zakładów produkcyjnych objętych ChNP.

Ponadto wsad do zakładów wytwarzających metan pochodzi z obszaru geograficznego i jest to wyłącznie:

- obornik pochodzący od zwierząt niekarmionych sfermentowaną paszą, stanowiący co najmniej 60 % wsadu w tonach (wolny od GMO od 1 stycznia 2031 r.);

- woda z mleczarni, serwatka, mleko, tłuszcze i osady z oczyszczalni spełniające powyższe warunki;

- odpady kuchenne i resztki jedzenia, pod warunkiem przeprowadzenia uprzednio odpowiedniej dezynfekcji; w przeciwnym wypadku zezwala się wyłącznie na odpady roślinne;

- rośliny niepoddane fermentacji: odpady zielone, pozostałości roślin uprawnych, zabrudzone pasze zielone, rośliny międzyplonowe o zastosowaniu energetycznym.

Wszystkie te przepisy dotyczące produktów pofermentacyjnych z wytwórni biogazu umożliwiają zapewnienie spójności przepływów materiałowych w ramach łańcucha gospodarstw i produkcji ChNP.

Dodano, że żadnego obornika nie można rozrzucać na śniegu, a gnojowicy nie można rozrzucać na zamarzniętej glebie, aby uniknąć zanieczyszczenia, które mogłoby zaszkodzić ekosystemowi krasowemu na wyznaczonym obszarze geograficznym.

Przerwę przed wykorzystaniem powierzchni paszowej po rozrzuceniu obornika organicznego wydłużono z 4 tygodni do 42 dni (lub 35 dni w przypadku zbioru suszu paszowego), aby zachować spójność z bibliografią dotyczącą żywotności mikroorganizmów chorobotwórczych, a tym samym uniknąć zanieczyszczenia, ponieważ technologia produkcji "Morbier" jest na nie szczególnie wrażliwa. Dodaje się również, że okres ten wynosi 21 dni w przypadku syntetycznych nawozów mineralnych.

Produkcja mleka

Dodano definicję "dostarczonego mleka" (cała ilość mleka sprzedanego przez gospodarstwo i całe mleko przetworzone w gospodarstwie, objęte ChNP i nieobjęte ChNP), w celu doprecyzowania danych, które mają być wykorzystane do kontroli.

Dodano również definicje "krów mlecznych" (krowy w okresie laktacji i krowy zasuszone) oraz "stada mlecznego" (krowy mleczne, jałówki i cielęta), aby wyjaśnić, które zwierzęta są objęte różnymi warunkami produkcji.

Dodano, że producent mleka przestrzega specyfikacji przez cały rok, niezależnie od tego, czy mleko jest przetwarzane na "Morbier", oraz że w przypadku przerwania produkcji mleka krowy mleczne pozostają w gospodarstwie i nie mogą zostać wycofane, aby zapewnić ciągłość i żywienie krów mlecznych zgodnie ze specyfikacją przez cały rok oraz aby uniknąć oportunistycznej produkcji mleka.

Dodano, że krowy mleczne wprowadzane do gospodarstwa i jałówki urodzone w gospodarstwie lub do niego wprowadzane mają odpowiedni kod rasy oraz że przestrzeganie certyfikacji pokrewieństwa bydła jest obowiązkowe w celu zapewnienia pełnej zgodności z wymogiem stosowania wyłącznie ras Montbéliarde i Simmental française (i krzyżówek), dostosowanych do obszaru geograficznego i tradycyjnie wykorzystywanych do produkcji "Morbier".

Dodano, że od roku gospodarczego 2031/2032 na gospodarstwo i na 100 000 litrów mleka dostarczanego rocznie urodzi się i będzie hodowana co najmniej 1 jałówka z każdej grupy wiekowej, zgodnie z celem, jakim jest zapewnienie dobrego zdrowia zwierząt przyczyniającego się do jakości wykorzystywanego mleka, ale także jakim jest dobrostan zwierząt (polegający na skróceniu czasu transportu i stabilnych warunkach życia) oraz zachowanie wiedzy fachowej hodowców.

Dodano, że każda krowa mleczna lub jałówka cielna wprowadzona do stada mlecznego w okresie krótszym niż jeden miesiąc od daty cielenia musi być karmiona paszą niesfermentowaną i bez GMO przez miesiąc poprzedzający wprowadzenie, aby zagwarantować przez pewien okres, że pasza przed produkcją mleka jest zgodna z dwoma punktami specyfikacji. Dodano również, że jeśli jałówki są oddane na przechowanie, są karmione bez sfermentowanej paszy i bez GMO w gospodarstwie, które je przyjęło.

Powierzchnię faktycznie użytkowanych użytków zielonych zwiększono z 1 do 1,3 hektara, aby zapewnić wystarczające zasoby pod względem ilości i jakości (dzięki większej ekstensywności). Dodano również, że obsada w gospodarstwie nie może przekraczać 1,3 dużej jednostki przeliczeniowej inwentarza na hektar powierzchni paszowej, aby zapewnić utrzymanie ekstensywnych systemów, które są odporne pod względem systemów paszowych w odniesieniu do wszystkich zwierząt w gospodarstwie, w kontekście zmiany klimatu.

Dodano, że produkcja mleka w zatwierdzonym gospodarstwie nie może przekraczać 4 600 litrów mleka dostarczanego na hektar powierzchni paszowej lub potencjalnej powierzchni paszowej znajdującej się na obszarze geograficznym, aby wzmocnić związek między produktem a jego obszarem geograficznym produkcji poprzez dostosowanie poziomu produkcji mleka do potencjału glebowego i klimatycznego danego obszaru. Odroczone stosowanie przepisu, przesunięte na rok gospodarczy 2031/2032, jest planowane dla podmiotów gospodarczych, które będą tego potrzebować. Podobnie całkowita dostawa mleka z gospodarstwa nie może przekroczyć 1,2 mln litrów mleka rocznie, zgodnie z praktykami wypasu, monitorowaniem zwierząt i poziomem produkcji mleka związanym z cechami środowiska naturalnego. Odroczone stosowanie przepisu, przesunięte na rok gospodarczy 2031/2032, jest planowane dla podmiotów gospodarczych, które będą tego potrzebować. Aby osiągnąć te same cele, liczba krów mlecznych jest ograniczona do 50 na roczną jednostkę pracy, przy przeliczaniu takich jednostek według rodzaju siły roboczej (liczba jednostek otrzymujących wynagrodzenie ograniczona do 1,2 jednostek) i wskaźnika pracy.

Skreślono przepisy zezwalające na stosowanie sfermentowanej paszy do karmienia stada innego niż stado mleczne (gdyż taka pasza jest już zakazana w odniesieniu do stada mlecznego w obecnej specyfikacji), ponieważ obecność jakichkolwiek produktów z kiszonki lub innych sfermentowanych pasz jest obecnie zakazana przez cały rok na całej powierzchni należącej do gospodarstwa.

Zakaz stosowania GMO w żywieniu stada mlecznego zastąpiono zakazem dotyczącym wszystkich przeżuwaczy w gospodarstwie, aby uniknąć ryzyka zanieczyszczenia krzyżowego. W odniesieniu do upraw w celu zachowania spójności słowo "transgeniczny" zastąpiono słowem "GMO".

Dodano, że pasza musi być zabezpieczona przed warunkami pogodowymi i nie może być zabrudzona ani zepsuta, aby zachować dobrą jakość siana, a tym samym wspierać dobrostan zwierząt i jakość mleka.

Dodano warunki dotyczące stosowania paszy zielonej, aby zagwarantować, że odbywa się ono w odpowiednich warunkach higieny, oraz zachęcić do wypasu:

- wypas stanowi co najmniej połowę dziennej dawki pokarmowej pasz objętościowych;

- liczba dni karmienia paszą zieloną, przy uwzględnieniu wszystkich rodzajów pasz łącznie, jest ograniczona do 100 dni w roku;

- pasza zielona jest odpowiednio zbierana, przywożona i rozdzielana w stanie świeżym i nie może być podgrzewana przed podaniem jej zwierzętom;

- koryta są oczyszczane z odpadów przed włożeniem jakichkolwiek świeżych pasz.

W odniesieniu do stada mlecznego, w przypadku którego dystrybucja serwatki jest zakazana w obowiązującej specyfikacji, z wyjątkiem serwatki produkowanej w gospodarstwach, dodano, że musi ona być dystrybuowana bezpośrednio po wytworzeniu, aby ograniczyć ryzyko rozwoju mikroorganizmów.

W odniesieniu do krów mlecznych zmieniono podstawową dawkę pokarmową w celu dopuszczenia (oprócz paszy zielonej z użytków zielonych) innych pasz (buraki pastewne, zielona kukurydza, meslin itp.), utrzymując jednocześnie wykaz zakazanych pasz (kapusta, pory itp.), przy czym wykorzystywanie trawy i siana jest regulowane innymi przepisami (minimalny odsetek trwałych użytków zielonych, minimalna powierzchnia użytków zielonych na krowę produkcyjną itp.)..

Minimalną powierzchnię użytków zielonych na krowę produkcyjną zwiększono z 20 do 25 arów, aby zapewnić zasoby nawet w przypadku niekorzystnych warunków klimatycznych.

Dodano, że mleko przeznaczone do produkcji ChNP pochodzi z gospodarstw, w których krowy mleczne nie dostawały sfermentowanej paszy ani GMO od co najmniej sześciu miesięcy, w celu zapewnienia flory mikrobiologicznej typowej dla systemu paszowego opartego na trawie i siana oraz w celu uniknięcia zagrożeń dla zdrowia.

Ponadto określono, że maksymalną roczną ilość paszy uzupełniającej w obowiązującej specyfikacji należy rozumieć jako ilość na krowę mleczną oraz że spożycie stada jałówek oblicza się na podstawie kwoty ryczałtowej wynoszącej 500 kg na dużą jednostkę przeliczeniową inwentarza z tego samego stada. Doprecyzowano również, że ilość ta obejmuje suszone rośliny. Te różne elementy umożliwiają określenie procedur kontroli.

Udój

Dodano, że obecność robota udojowego w gospodarstwie jest zakazane, a udój musi odbywać się o ustalonych godzinach w celu utrzymania systemu udoju w regularnych odstępach czasu, który jest zgodny z faktycznym wypasem krów mlecznych.

Dodano, że czyszczenie, przygotowanie wymion i nakładanie strzyków odbywa się ręcznie, aby ułatwić nadzór nad zwierzętami i unikać rutynowej dezynfekcji.

Dodaje się, że co roku prowadzony jest monitoring udoju, z obowiązkiem przeprowadzenia zalecanych napraw w terminie nieprzekraczającym jednego miesiąca. Ten sam przepis dodano w odniesieniu do urządzeń do przechowywania mleka. Przepisy te mają na celu zapewnienie właściwego funkcjonowania urządzeń w celu zachowania jakości mleka.

Odbiór i wykorzystanie mleka

Dodano, że termin odbioru mleka może zostać rozszerzony z dwóch na trzy udoje w przypadku wyjątkowych problemów na drodze spowodowanych warunkami klimatycznymi, co jest spójne z przepisem w aktualnej specyfikacji zezwalającym na przedłużenie maksymalnego okresu zaprawiania podpuszczką z tych samych powodów.

Zbyt niejasny termin "obiekt produkcyjny" zastąpiono terminem "zakład produkcyjny", który definiuje się jako miejsce, w którym odbywają się wszystkie etapy produkcji sera, od odbioru mleka do rozpoczęcia dojrzewania.

Dodano, że maksymalna temperatura przechowywania mleka w zakładzie przetwórczym wynosi 18 °C, jak ma to miejsce w obowiązującej specyfikacji w punkcie dotyczącym przechowywania w gospodarstwie (minimalna temperatura wynosi 10 °C), aby wyjaśnić, że te same wymogi dotyczące temperatury mają zastosowanie do przechowywania mleka w gospodarstwie i w zakładzie przetwórczym.

Termin "przetwarzanie", który jest zbyt nieprecyzyjny, zastąpiono terminem "dodanie podpuszczki", nie zmieniając procesu produkcji.

Ponieważ okres między najwcześniejszym udojem a dodaniem podpuszczki może zostać przedłużony w przypadku problemów na drodze zgodnie z obowiązującą specyfikacją, ten maksymalny okres ustala się na 36 godzin w celu stworzenia ram dla tej stanowiącej wyjątek praktyki.

Przetwarzanie

Dodano warunki stosowania starterów mlekowych, aby uregulować ich stosowanie (dodanie w postaci płynnej po kulturze na mleku, odtworzonej pożywce mlecznej, serwatce z zakładu przetwórczego lub siewie bezpośrednim, a w przypadku odtworzonej pożywki mlecznej - maksymalnie 3 % objętości wykorzystanego mleka i maksymalnie 12 % suchego ekstraktu).

Maksymalną temperaturę, w której mleko może być podgrzewane, obniżono z 40 °C do 34 °C, zgodnie z obecną praktyką i z produkcją mleka surowego.

Dodano, że odczyn pH sera w ciągu jednego dnia od dodania podpuszczki musi być niższy niż 5,35, aby sprawdzić, czy proces umożliwił całkowite zakwaszanie.

Dodano, że o rozpoczęciu rozdrobnienia i odsączania, które są najważniejszymi etapami, decyduje człowiek, aby zapewnić możliwość dostosowania tych etapów produkcji do różnych parametrów (w szczególności składu mleka).

Dodano, że stosowanie chlorku wapnia i kwasu mlekowego jest dozwolone przy odnowieniu solanki, ponieważ umożliwiają one zrównoważenie masy mineralnej między solanką a serem.

Dojrzewanie

Określono szczegółowo rodzaj drewna, z których zrobiono formy do dojrzewania: chodzi o świerk, który umożliwia regulowanie wilgotności serów i jest odporny na uszkodzenia mechaniczne, dzięki czemu formy są długowieczne.

Dodano, że formy do dojrzewania są czyszczone i suszone po każdej partii w celu utrzymania równowagi mikrobiologicznej przy jednoczesnym zapewnieniu jakości sanitarnej produktu.

Dodano, że podmioty działające w sektorze wprowadzają produkt do obrotu przed upływem 180 dni, nie uwzględniając daty minimalnej trwałości. Grupa stwierdziła, że chociaż asortyment oferowanych serów wzbogaca się o bardziej dojrzałe sery, po sześciu miesiącach dojrzewania pojawiają się nietypowe niepożądane smaki i następuje spadek jakości.

Produkcja w gospodarstwie

Dodano szczegółowe warunki produkcji serów w gospodarstwie, aby zagwarantować szczególne cechy produkcji sera w gospodarstwie:

- całkowita ilość w litrach produktów przetworzonych w gospodarstwie dla wszystkich rodzajów produkcji jest ograniczona do 500 000 litrów mleka rocznie, a w przypadku przechowywania mleka w gospodarstwie jest ono przechowywane w temperaturze od 10 °C do 18 °C;

- produkcja w zamkniętych kadziach jest zabroniona;

- sery dojrzewają w miejscu produkcji pod okiem rolnika, który je produkuje.

Ponadto dodano przepisy dotyczące doskonalenia wiedzy, zobowiązujące producentów mleka do udziału w stażu organizowanym przez sektor w roku poprzedzającym lub po otrzymaniu przez nich zezwolenia, a także obowiązek dla upoważnionych zakładów przetwórczych organizowania corocznych spotkań dla swoich producentów mleka.

Ponadto w odniesieniu do co najmniej jednego rolnika na gospodarstwo dodano obowiązek corocznego uczestnictwa w spotkaniu informacyjnym organizowanym przez zakład przetwórczy lub grupę.

Przepisy te mają na celu z jednej strony informowanie nowych producentów mleka o wymogach specyfikacji i dobrych praktykach, a z drugiej strony pielęgnowanie umiejętności i udział wszystkich w życiu zbiorowym sektora.

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Elementy uzasadniające związek ze środowiskiem geograficznym

Opis

Brzmienie tego punktu zmieniono bez zmiany związku z obszarem geograficznym. Określono, że połowa lasów na tym obszarze geograficznym to świerki, a dane charakteryzujące ten obszar geograficzny są zagrożone przez obecne tendencje klimatyczne.

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Odniesienia dotyczące organów kontrolnych

Opis

Zaktualizowano dane organów kontrolnych.

□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Określone elementy etykietowania

Opis

Dodano, że do celów kontroli wymóg umieszczenia na etykiecie zarejestrowanej nazwy i symbolu ChNP Unii Europejskiej należy rozumieć jako umieszczenie w tym samym polu widzenia, oraz oprócz obowiązkowych informacji przewidzianych w przepisach dotyczących etykietowania i prezentacji środków spożywczych.

Wymóg wskazania na etykiecie serów zakładu przetwórczego, w którym odbywa się dojrzewanie, rozszerzono na wszystkie etykiety sera Morbier.

Dodano, że informacja o okresie dojrzewania nie jest obowiązkowa, ale jeżeli jest wskazana, musi być w formie minimalnej liczby dni, które ser spędził w zakładzie upoważnionym do prowadzenia dojrzewania sera "Morbier".

☑ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

Tytuł

Wymogi krajowe

Opis

Główne punkty podlegające kontroli są aktualizowane zgodnie ze zmianami warunków produkcji. W szczególności przewiduje się punkty odnoszące się do produkcji sera w gospodarstwie.

□ Zmiana ta ma wpływ na jednolity dokument.

JEDNOLITY DOKUMENT

Nazwy pochodzenia i oznaczenia geograficzne produktów rolnych

"Morbier"

Numer referencyjny UE: PDO-FR-0179-AM04 - 16.2.2026

1. Nazwa lub nazwy

"Morbier"

2. Rodzaj oznaczenia geograficznego

☑ ChNP

□ ChOG

□ OG

3. Państwo, do którego należy wyznaczony obszar geograficzny

Francja

4. Opis produktu rolnego

4.1. Klasyfikacja produktu rolnego zgodnie z pozycją i kodem Nomenklatury scalonej, o której mowa w art. 6 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2024/1143

0406 - Ser i twaróg

4.2. Opis produktu rolnego, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa

"Morbier" jest to ser z surowego mleka krowiego, prasowany, niegotowany, o kształcie płaskiego walca o średnicy 30-40 cm, wysokości 5-8 cm, masie 5-8 kg, o płaskich ścianach bocznych i lekko wypukłym spodzie.

Ser ten posiada czarny, przebiegający środkiem, poziomy pasek, przylegający do masy i ciągnący się przez cały plaster.

Jego skórka jest naturalna, natarta, o jednolitym wyglądzie, pokryta mazią serową, z widoczną siatką formy. Ma kolor beżowy do pomarańczowego z niuansami brązowo pomarańczowymi, czerwono pomarańczowymi i różowo pomarańczowymi. Masa serowa ma jednolitą barwę od barwy kości słoniowej po słomkowożółtą i często zawiera kilka rozproszonych otworów wielkości porzeczki lub małych spłaszczonych pęcherzyków powietrza. Jest sprężysta w dotyku, kremowa, rozpływająca się i niezbyt kleista w ustach, o gładkiej i delikatnej konsystencji. Ma wyraźny smak z nutami mlecznymi, karmelu, wanilii, owoców. Podczas dojrzewania paleta aromatyczna wzbogaca się o nuty prażone, korzenne i roślinne. Smaki są zrównoważone. Ser zawiera co najmniej 45 gramów tłuszczu na 100 gramów masy po całkowitym osuszeniu. Zawartość wody w masie beztłuszczowej musi wynosić pomiędzy 55 a 67 %.

4.3. Odstępstwa dotyczące pozyskiwania paszy (wyłącznie w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego objętych chronioną nazwą pochodzenia) oraz ograniczenia dotyczące pozyskiwania surowców (wyłącznie w odniesieniu do produktów przetworzonych objętych chronionym oznaczeniem geograficznym)

Biorąc pod uwagę ograniczenia w żywieniu krów mlecznych, w stosunku rocznym około 70 % suchej masy paszy pochodzi z wyznaczonego obszaru geograficznego.

Zasoby paszy na tym obszarze nie zawsze są wystarczające do wyżywienia stad i nie wszystkie mieszanki paszowe uzupełniające mogą być produkowane na danym obszarze ze względu na warunki glebowe i klimatyczne.

Ponieważ podstawowa dawka pokarmowa krów mlecznych pochodzi z wyznaczonego obszaru geograficznego, a podawanie mieszanek paszowych uzupełniających jest ściśle ograniczone, wpływ czynników zewnętrznych na cechy charakterystyczne produktu, wynikające głównie ze środowiska geograficznego, jest znikomy.

Podstawowa dawka pokarmowa krów mlecznych składa się z trawy pastewnej przez cały okres wegetacji, a w okresie zimowym z siana lub potrawu zebranych również na obszarze geograficznym, jak również z innych pasz pochodzących z powierzchni uprawnych znajdujących się w wyznaczonym obszarze geograficznym.

W celu zagwarantowania ścisłego związku między obszarem a produktem poprzez paszę specyficzną dla obszaru geograficznego mieszanki paszowe uzupełniające (w tym rośliny suszone) ograniczono do 1 800 kg na krowę mleczną i na rok. W gospodarstwie rolnym faktycznie użytkowana powierzchnia użytków zielonych musi wynosić co najmniej jeden hektar na 1,3 krowę mleczną.

Wypas krów mlecznych rozpoczyna się po stopnieniu śniegu, jeżeli pozwala na to nośność gruntów. W okresie wypasu dla krów wykorzystywanych w produkcji przeznacza się powierzchnię co najmniej 25 arów użytków zielonych na krowę mleczną.

Pasze fermentowane, kiszone lub nie, są zabronione w gospodarstwie przez cały rok.

Zabrania się żywienia stad przeżuwaczy w gospodarstwie paszą dla zwierząt podlegającą wymogowi etykietowania określonemu w przepisach dotyczących organizmów zmodyfikowanych genetycznie.

Mleko stosowane do produkcji sera "Morbier" pochodzi wyłącznie od bydła mlecznego ras Montbéliarde (typ rasowy 46) lub Simmental Française (typ rasowy 35) lub od zwierząt pochodzących ze skrzyżowania tych dwóch ras o certyfikowanym pochodzeniu.

4.4. Poszczególne etapy produkcji, które muszą odbywać się na wyznaczonym obszarze geograficznym

Produkcja mleka (udój), wytwarzanie i dojrzewanie serów odbywają się na wyznaczonym obszarze geograficznym.

4.5. Szczegółowe zasady dotyczące pakowania, krojenia, tarcia itp. produktu, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa

4.6. Szczegółowe zasady dotyczące etykietowania produktu rolnego, do którego odnosi się zarejestrowana nazwa

Informacje obowiązkowe:

Oprócz obowiązkowych elementów określonych w przepisach dotyczących etykietowania i prezentacji środków spożywczych, etykieta serów objętych nazwą pochodzenia "Morbier" zawiera w tym samym polu widzenia:

- chronioną nazwę pochodzenia naniesioną czcionką o wymiarach równych co najmniej równą wymiarom największego napisu umieszczonego na etykiecie,

- unijny symbol ChNP.

Można też umieścić na etykiecie określenie "Appellation d'origine protégée" (chroniona nazwa pochodzenia).

Na etykietach umieszcza się jasne oznakowanie identyfikujące dojrzewalnię (nazwisko lub nazwa przedsiębiorstwa i adres).

Zakazane określenia

Niezależnie od informacji wymaganych przepisami, mających zastosowanie do wszystkich serów, zabrania się umieszczania jakichkolwiek określeń lub innych nazw towarzyszących nazwie pochodzenia - na etykiecie, w reklamach, na fakturach lub w dokumentach handlowych. Zakaz ten nie dotyczy szczególnych marek własnych lub nazw handlowych.

Informacje nieobowiązkowe

Wskazanie długości dojrzewania nie jest obowiązkowe. Jeżeli jest to wskazane dobrowolne, wskazuje się minimalną liczbę dni, które ser spędził w przedsiębiorstwie upoważnionym do prowadzenia dojrzewania sera "Morbier".

5. Zwięzła definicja wyznaczonego obszaru geograficznego

Produkcja mleka (udój), wytwarzanie i dojrzewanie sera odbywają się na obszarze geograficznym zatwierdzonym przez Krajowy Instytut ds. Pochodzenia i Jakości (Institut national de l'origine et de la qualité) podczas posiedzenia właściwego krajowego komitetu z 2 października 1998 r. W dniu zatwierdzenia niniejszej specyfikacji produktu przez właściwy krajowy komitet obszar ten obejmuje terytorium następujących gmin zgodnie z oficjalnym kodem geograficznym ("code officiel géographique") z 2024 r.

W departamencie AIN: gminy Apremont, Belleydoux, Champfromier, Charix, Chézery-Forens, Confort, Echallon, Giron, Leaz, Lelex, Mijoux, Montanges, Plagne, Saint-Germain-de-Joux i Valserhone (tylko część odpowiadająca terytorium dawnych gmin Coupy i Lancrans).

W departamencie Doubs: wszystkie gminy w departamencie.

W departamencie Jura: wszystkie gminy z wyjątkiem Annoire, Aumur, Champdivers, Chemin, Longwy-sur-le-Doubs, Molay, Peseux, Petit-Noir, Saint-Aubin, Saint-Loup, Tavaux,

W departamencie Saône-et-Loire: gminy Beaurepaire-en-Bresse, Beauvernois, Bellevesvre, Champagnat, Cuiseaux, Flacey-en-Bresse, Fretterans, Joudes, Mouthier-en-Bresse, Sagy, Saillenard, Savigny-en-Revermont i Torpes.

Dokumenty kartograficzne przedstawiające obszar geograficzny są dostępne do wglądu na stronie internetowej Krajowego Instytutu ds. Pochodzenia i Jakości (Institut national de l'origine et de la qualité).

6. Związek z obszarem geograficznym

Streszczenie związku

Obszar geograficzny znajduje się na łuku jurajskim, tj. zespole wapiennych płaskowyżów, a jego przedłużenie w niewielkiej części na sąsiadującej równinie. W znacznym stopniu znajduje się on na dużych wysokościach. Krajobraz tworzą użytki zielone i lasy składające się w połowie ze świerków Naturalna flora wapieniolubna użytków zielonych jest bardzo zróżnicowana.

Cały obszar charakteryzuje się klimatem typu kontynentalnego z wysokimi amplitudami temperatur między zimą i latem oraz opadami, które chociaż rozłożone są w ciągu całego roku, są znaczne w porze letniej. Cały obszar charakteryzuje się również północnym klimatem z niską średnią temperaturą roczną (mimo silnych upałów latem) i dużą liczbą dni z przymrozkami. Jest to bardzo wilgotne środowisko górskie lub podgórskie. Opady deszczu są wysokie już na nizinach i rosną wraz z przemieszczaniem się w głąb masywu. Rozkład opadów w ciągu roku charakteryzuje się brakiem pory suchej. Klimat ten szczególnie sprzyja wzrostowi zielonki.

Wszystkie te dane są jednak zagrożone przez obecną zmianę klimatu, która nie wyklucza susz we wszystkich porach roku.

W centrum i na północy masywu Jury znaczenie pastwisk uwarunkowało gospodarkę regionalną opartą głównie na chowie, a w szczególności na produkcji mleka.

Najstarszy dokument odnoszący się do "Morbier" pochodzi z 1799 r. Ser ten był już wówczas znany w Paryżu, co sugeruje, że jego pochodzenie jest jeszcze starsze. Początkowo produkowano go, gdy ilość mleka była niewielka, a w szczególności niewystarczająca do produkcji kręgu sera "Comté". Wspomniane dwa produkty "Morbier" i "Comté" są ze sobą ściśle powiązane.

Istnieje wiele hipotez dotyczących pochodzenia produkcji sera "Morbier". Według jednej z nich "Morbier" produkowano ze względu na konieczność wykorzystywania w gospodarstwach dwóch kolejnych udojów do wykonania sera o masie 8-10 kilogramów. Pierwszy krążek skrzepu powlekano sadzą zdjętą spod kotła w celu zabezpieczenia go przed zewnętrznymi skażeniami i uniknięcia powierzchniowych zmian przed połączeniem ze skrzepem z następnej produkcji. Pozostała warstwa wyznaczała połączenie między dwoma produkcjami.

Ręczne nakładanie węgla zakłada równowagę między nanoszeniem go na zbyt suchy skrzep i nanoszeniem na skrzep zbyt wilgotny. Utrzymanie etapu pracy ręcznej jest gwarancją utrzymania umiejętności serowarskich związanych z "Morbier" i wyraża poszanowanie tradycji.

Na przestrzeni pokoleń hodowcy z Jury wybrali rasę krów, "Montbéliarde", szczególnie przystosowaną do lokalnych warunków naturalnych, której mleko odpowiada regionalnym technologiom serowarskim. Uzupełniająco wybrali również rzadziej występującą rasę "Simmental".

"Morbier" jest to ser z mleka krowiego o masie 5-8 kg.

"Morbier" jest serem rozpoznawalnym dzięki czarnemu, przebiegającemu środkiem, poziomemu paskowi, ciągnącemu się przez cały plaster i przylegającemu do masy. Czarny pasek uzyskuje się wyłącznie poprzez naniesienie węgla roślinnego na powierzchnię jednego z krążków skrzepu przed prasowaniem. Masa serowa, wyróżniająca się słynnym czarnym paskiem w środku, ma jednolitą barwę od barwy kości słoniowej po bladożółtą i często zawiera kilka rozproszonych otworów.

Ma wyraźny smak z nutami mlecznymi, karmelu, wanilii, owoców. Podczas dojrzewania paleta aromatyczna wzbogaca się o nuty prażone, korzenne i roślinne.

Przewaga zielonki w paszy krów mlecznych wpływa na właściwości mleka, jak również na właściwości organoleptyczne sera "Morbier". Każda zmiana składu roślinnego użytków zielonych przekłada się na zmiany nut zapachowych sera. Wpływ ten widoczny jest wyraźnie wraz z porami roku. Dlatego wiele warunków produkcji określonych w specyfikacji ma na celu zachowanie naturalnej różnorodności flory. Zasoby zielonki chronione są zakazem prowadzenia upraw zmodyfikowanych genetycznie, które mogłyby zmienić skład roślinny lub ograniczyć jego różnorodność. Bogactwo flory użytków zielonych zachowuje się również przez ograniczenie udziału składników odżywczych.

Kształt sera (średniej wielkości walec) był początkowo dostosowany do produkcji w gospodarstwach górskich. Dwie produkcje, odpowiadające dwóm udojom, pozwalają otrzymać produkt dość dużej wielkości, ograniczając straty podczas przechowywania. Format ten przejmą następnie zakłady zwane "fruitières" (spółdzielnie serowarskie), umożliwiając tym samym produkcję serów, kiedy ilość mleka jest niewielka. Związek z produkcją prasowanych serów z gotowanej masy, w szczególności "Comté", można odnaleźć w technikach pokrywania skórki mazią serową. Ten rodzaj zabiegu wpływa, poza wyglądem, na szczególny smak sera.

Stosowanie drewna do dojrzewania jest bezpośrednio związane z jednej strony z wymogami technologicznymi, z drugiej strony z istnieniem w pobliżu dużych lasów iglastych w środowisku naturalnym. W celu otrzymania delikatnej i gładkiej konsystencji i uwydatnienia w smaku "Morbier" delikatnych nut niezbędne jest stosowanie surowego mleka o szczególnej florze mlekowej. Oddzielanie laktozy, które wpływa na uzyskanie przez "Morbier" jego konsystencji, pozwala na uwydatnienie drugorzędnych nut zapachowych.

Przebiegający środkiem czarny pasek otrzymywano początkowo, używając sadzy z kotła. Technika ta potwierdza związek z produkcją prasowanych serów z gotowanej masy z Franche-Comté.

Elektroniczne odesłanie (URL) do publikacji specyfikacji produktu

https://info.agriculture.gouv.fr/boagri/document_administratif-5759f38d-2678-4639-9b82-7d7541359a02

1 Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2025/27 z dnia 30 października 2024 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1143 o przepisy dotyczące rejestracji i ochrony oznaczeń geograficznych, gwarantowanych tradycyjnych specjalności i określeń jakościowych stosowanych fakultatywnie oraz uchylające rozporządzenie delegowane (UE) nr 664/2014 (Dz.U. L, 2025/27, 15.1.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2025/27/oj).
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2026.2638

Rodzaj:ogłoszenie
Tytuł:Publikacja informacji dotyczącej zatwierdzonej zmiany standardowej w specyfikacji produktu objętego oznaczeniem geograficznym zgodnie z art. 5 ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/27
Data aktu:2026-05-08
Data ogłoszenia:2026-05-08