KOMUNIKAT KOMISJI zawierający wytyczne dotyczące oceny wniosków wizowych składanych przez gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych oraz kontroli obywateli Gruzji na granicach zewnętrznych UE po wejściu w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2026/496 z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia zwolnienia obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe lub urzędowe z obowiązku wizowego oraz decyzji Rady (UE) 2025/170 z dnia 27 stycznia 2025 r. w sprawie częściowego zawieszenia stosowania Umowy między Unią Europejską a Gruzją o ułatwieniach w wydawaniu wiz
KOMUNIKAT KOMISJIzawierający wytyczne dotyczące oceny wniosków wizowych składanych przez gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych oraz kontroli obywateli Gruzji na granicach zewnętrznych UE po wejściu w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2026/496 z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia zwolnienia obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe lub urzędowe z obowiązku wizowego oraz decyzji Rady (UE) 2025/170 z dnia 27 stycznia 2025 r. w sprawie częściowego zawieszenia stosowania Umowy między Unią Europejską a Gruzją o ułatwieniach w wydawaniu wiz(C/2026/1553)
1. Od 1 marca 2011 r. Gruzja korzysta z umowy z Unią Europejską o ułatwieniach w wydawaniu wiz 1 ("umowa o ułatwieniach"). W następstwie dialogu w sprawie liberalizacji reżimu wizowego Gruzja korzysta również z ogólnego zwolnienia z obowiązku wizowego od 21 marca 2017 r. dzięki umieszczeniu jej w załączniku II do rozporządzenia (UE) 2018/1806 2 ("rozporządzenie wizowe") wśród państw trzecich, których obywatele są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych państw członkowskich na pobyt nie dłuższy niż 90 dni w okresie 180 dni.
2. 27 stycznia 2025 r. Rada przyjęła decyzję 3 ("decyzja Rady") w sprawie częściowego zawieszenia umowy o ułatwieniach, a mianowicie o zawieszeniu zwolnienia z obowiązku wizowego dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych, przewidzianego w art. 10 tej umowy, oraz kilku innych klauzul mających na celu ułatwienie wydawania wiz członkom oficjalnych delegacji gruzińskich, członkom rządów i parlamentów krajowych i regionalnych Gruzji oraz członkom Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego Gruzji, którzy wykonują swoje obowiązki służbowe.
3. Decyzja Rady umożliwiła przyjęcie ograniczeń wizowych dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych na podstawie art. 6 ust. 1 rozporządzenia wizowego. Decyzję przyjęto m.in. w odpowiedzi na uchwalenie przez Gruzję przepisów negatywnie wpływających na prawa podstawowe Gruzinów - w tym wolność zrzeszania się i wolność wypowiedzi, prawo do prywatności oraz prawo do udziału w sprawach publicznych. Zarówno w siódmym, jak i ósmym sprawozdaniu w ramach mechanizmu zawieszającego zwolnienie z obowiązku wizowego uznano te ustawy i działania za niezgodne z podstawowymi zasadami, na których opierano się, zawierając umowę o ułatwieniach wizowych.
4. Ponieważ Gruzja nadal była wymieniona w załączniku II do rozporządzenia wizowego, gruzińscy posiadacze paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych nadal byli co do zasady zwolnieni z obowiązku wizowego. Decyzja Rady umożliwiła jednak państwom członkowskim wprowadzenie wyjątków od zwolnienia z obowiązku wizowego dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. a) rozporządzenia wizowego. Aby zapewnić zharmonizowane wdrożenie przez wszystkie państwa członkowskie odpowiednich przepisów rozporządzenia (UE) nr 810/2009 ("kodeks wizowy") 4 , Komisja wydała wytyczne dotyczące wdrożenia decyzji Rady w sprawie częściowego zawieszenia stosowania umowy o ułatwieniach oraz stosowania przez państwa członkowskie art. 6 ust. 1 rozporządzenia wizowego w odniesieniu do posiadaczy paszportów dyplomatycznych, urzędowych i służbowych wydanych przez Gruzję 5 .
5. Po wielokrotnej wymianie informacji z władzami gruzińskimi Komisja stwierdziła, że władze te nie wykazały żadnych znaczących postępów w realizacji zaleceń Komisji dotyczących zapewnienia i przestrzegania praw podstawowych wszystkich obywateli Gruzji, w szczególności poprzez uchylenie kwestionowanych przepisów. W wyniku monitorowania przeprowadzonego według zaleceń ósmego sprawozdania w ramach mechanizmu zawieszającego zwolnienie z obowiązku wizowego, przyjętego 19 grudnia 2025 r., potwierdzono brak postępów Gruzji i stwierdzono, że sytuacja uległa dalszemu pogorszeniu wraz z przyjęciem kolejnych restrykcyjnych przepisów 6 . W związku z tym Komisja uważa, że regres w zakresie kluczowych wskaźników dotyczących sprawowania rządów i praw podstawowych, na których to wskaźnikach opierano się, uruchamiając proces liberalizacji reżimu wizowego, jest zarówno celowy, jak i systemowy 7 .
6. W rezultacie oraz biorąc pod uwagę odpowiednie dane, sprawozdania i statystyki, Komisja stwierdziła, że wprowadzając takie środki, władze Gruzji nie przestrzegały szczególnych wymogów wynikających z dialogu w sprawie liberalizacji reżimu wizowego, praw podstawowych, standardów demokratycznych ani międzynarodowych norm prawnych. Działania te, jako niezgodne z normami i wartościami UE, utrudniają stały rozwój więzi gospodarczych, humanitarnych, kulturalnych, naukowych i innych między UE a Gruzją. Działania podjęte przez władze Gruzji doprowadziły zatem do przyjęcia przez Komisję rozporządzenia wykonawczego (UE) 2026/496 z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia zwolnienia obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe i urzędowe z obowiązku wizowego ("tymczasowe zawieszenie").
7. Niniejszy komunikat zastępuje wyżej wymienione wytyczne przyjęte 20 lutego 2025 r. w następstwie częściowego zawieszenia umowy o ułatwieniach wizowych. Jego celem jest dostarczenie państwom członkowskim oraz ich właściwym organom - zwłaszcza służbom konsularnym i granicznym - zestawu wytycznych, aby zapewnić zharmonizowane i dokładne wdrożenie tymczasowego zawieszenia. Takie wytyczne są konieczne, aby uniknąć rozwoju rozbieżnych praktyk krajowych podważających skuteczność tymczasowego zawieszenia. Niemniej jednak państwa członkowskie są zobowiązane do zapewnienia pełnej skuteczności tymczasowego zawieszenia niezależnie od niniejszych wytycznych.
8. W niniejszym komunikacie wyjaśniono konsekwencje przyjęcia tymczasowego zawieszenia po jego wejściu w życie, a tym samym doprecyzowano jego związek z decyzją Rady (UE) 2025/170 (sekcja II).
9. Ponadto w celu zapewnienia, by wizy były wydawane posiadaczom paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych wyłącznie w uzasadnionych przypadkach, konieczne i właściwe jest wydanie wytycznych dla organów odpowiedzialnych za ocenę wniosków wizowych posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych (sekcja III).
10. Ponadto tymczasowe zawieszenie zwolnienia z obowiązku wizowego dla docelowej kategorii obywateli Gruzji wiąże się z ryzykiem, że będą oni korzystać ze "zwykłych" paszportów, aby wjechać do UE bez wizy, nawet jeśli podróżują służbowo lub łączą cele służbowe i prywatne. W związku z tym niniejszy komunikat ma na celu ograniczenie ryzyka obchodzenia tymczasowego zawieszenia poprzez przedstawienie wyjaśnień organom odpowiedzialnym za kontrole na granicach zewnętrznych UE (sekcja IV).
II. Wdrożenie decyzji Rady (UE) 2025/170 w następstwie przyjęcia tymczasowego zawieszenia zwolnienia gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych z obowiązku wizowego
11. Decyzją (UE) 2025/170 zawieszono stosowanie niektórych postanowień umowy w odniesieniu do następujących kategorii obywateli Gruzji:
a) członkowie oficjalnych delegacji Gruzji, którzy na oficjalne zaproszenie skierowane do Gruzji mają uczestniczyć w oficjalnych spotkaniach, konsultacjach, negocjacjach lub programach wymiany, a także w wydarzeniach organizowanych na terytorium jednego z państw członkowskich przez organizacje międzyrządowe;
b) członkowie rządów i parlamentów krajowych i regionalnych Gruzji, gruzińskiego Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego;
c) obywatele Gruzji posiadający ważne paszporty dyplomatyczne wydane przez Gruzję.
12. Zgodnie z art. 1 decyzji (UE) 2025/170 zawiesza się stosowanie następujących postanowień umowy w odniesieniu do kategorii obywateli Gruzji, o których mowa w pkt 10:
a) art. 4 ust. 1 lit. b) - "Dokumenty potwierdzające cel podróży";
b) art. 5 ust. 1 lit. b) i c);
c) art. 5 ust. 2 lit. a);
d) art. 5 ust. 3 - "Wydawanie wiz wielokrotnego wjazdu";
e) art. 6 ust. 1;
f) art. 6 ust. 3 lit. c) i f) "Opłaty za rozpatrzenie wniosku wizowego";
g) art. 7 - "Czas trwania procedury ubiegania się o wizę";
h) art. 10 "Paszporty dyplomatyczne".
13. Wejście w życie częściowego zawieszenia stosowania postanowień umowy o ułatwieniach pozostało bez uszczerbku dla uwzględnienia Gruzji w załączniku II do rozporządzenia wizowego, co oznacza, że obywatele Gruzji posiadający paszporty dyplomatyczne pozostawali co do zasady zwolnieni z obowiązku wizowego.
14. W wytycznych towarzyszących częściowemu zawieszeniu 8 Komisja zaleciła przyjęcie przez państwa członkowskie odpowiednich środków w celu wprowadzenia wyjątków od zwolnienia z obowiązku wizowego w odniesieniu do gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych, w zastosowaniu art. 6 ust. 1 lit. a) rozporządzenia wizowego.
15. Gruzińscy posiadacze paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych nadal mogli jednak wjechać do strefy Schengen bez wiz przez państwa członkowskie, które nie zastosowały się do zaleceń Komisji. Przyjęcie tymczasowego zawieszenia na szczeblu UE zapewnia, by taka sytuacja nie miała już miejsca, ponieważ zgodnie z art. 8e ust. 7 rozporządzenia wizowego zmienionego rozporządzeniem (UE) 2025/2441 9 państwa członkowskie nie mogą przewidywać nowych wyjątków od obowiązku wizowego zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. a). Ponadto państwa członkowskie, które zawarły z danym państwem trzecim umowy dwustronne, muszą podjąć niezbędne kroki, aby nie stosować wyjątków przyjętych zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. a).
16. Spoczywający na gruzińskich posiadaczach paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych obowiązek posiadania wizy Schengen, aby móc wjechać do strefy Schengen na pobyt nie dłuższy niż 90 dni w okresie 180 dni, ma zatem zastosowanie w całości do państw członkowskich bez żadnych wyjątków.
17. W przypadku obywateli Gruzji, których dotyczy częściowe zawieszenie umowy o ułatwieniach wizowych, stosowanie decyzji Rady pociąga za sobą następujące skutki:
i. Opłata wizowa
18. Decyzją (UE) 2025/170 zawieszono zwolnienie z opłaty wizowej dla kategorii obywateli Gruzji, o których mowa w art. 6 ust. 3 lit. c) i f) umowy.
19. Decyzją (UE) 2025/170 zawieszono również stosowanie art. 6 ust. 1 umowy w odniesieniu do opłaty wizowej w wysokości 35 EUR w odniesieniu do kategorii obywateli Gruzji, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. b), art. 5 ust. 1 lit. b) i c), art. 5 ust. 2 lit. a) i art. 10 ust. 1 umowy.
20. Te osoby, do których należą posiadacze paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych, muszą zatem uiścić standardową opłatę wizową w wysokości 90 EUR w całości, zgodnie z art. 16 ust. 1 kodeksu wizowego.
21. Państwa członkowskie powstrzymują się od stosowania art. 16 ust. 5 lit. b) i art. 16 ust. 6 kodeksu wizowego, który zezwala im na systematyczne lub indywidualne znoszenie lub obniżanie opłaty wizowej, zgodnie z zasadą lojalnej współpracy.
ii. Wydawanie wiz wielokrotnego wjazdu
22. Decyzją Rady (UE) 2025/170 zawieszono stosowanie art. 5 ust. 1 lit. b) i c), art. 5 ust. 2 lit. a) i art. 5 ust. 3 umowy o ułatwieniach w odniesieniu do wydawania wiz wielokrotnego wjazdu kategorii obywateli Gruzji wymienionej w tych przepisach.
23. W przypadku kategorii osób ubiegających się o wizę, których dotyczy częściowe zawieszenie umowy o ułatwieniach oraz tymczasowe zawieszenie, wizy wielokrotnego wjazdu mają być wydawane zgodnie z zasadami określonymi w art. 24 kodeksu wizowego. Zwraca się uwagę przede wszystkim na art. 24 ust. 2a, w którym doprecyzowano, że w indywidualnych przypadkach można skrócić okres ważności wydanej wizy, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do tego, czy warunki wjazdu będą spełniane przez cały okres. Zachęca się również państwa członkowskie, by rozważyły wydawanie wyłącznie wiz jednokrotnego wjazdu zamiast wiz wielokrotnego wjazdu, ponieważ rozwój sytuacji politycznej i ciągłe pogarszanie się stosunków UE-Gruzja mogą zwiększyć prawdopodobieństwo, że z czasem osoby ubiegające się o wizę przestaną spełniać warunki wjazdu. Należy wymieniać się informacjami w ramach lokalnej współpracy schengeńskiej, aby zapewnić zharmonizowane stosowanie przepisów dotyczących wydawania wiz wielokrotnego wjazdu kategoriom osób ubiegających się o wizę objętym częściowym zawieszeniem umowy.
iii. Dokumenty potwierdzające cel podróży
24. W odniesieniu do rodzaju dokumentów wymaganych od wnioskodawców częściowe zawieszenie stosowania umowy o ułatwieniach objęło uproszczone dokumenty potwierdzające cel podróży, które mają być składane przez obywateli Gruzji należących do kategorii wymienionych w art. 4 ust. 1 lit. b) umowy o ułatwieniach. W związku z tym, gdy wnioskodawcy należący do tych kategorii ubiegają się o wizę Schengen, zastosowanie ma pkt 2 załącznika III do decyzji wykonawczej Komisji C(2014) 2737 final 10 w celu określenia wymaganych dokumentów potwierdzających cel podróży. W szczególności Komisja zwraca uwagę właściwych organów na potrzebę zwrócenia się o pismo lub notę werbalną wydane przez organ gruziński, potwierdzające, że wnioskodawca jest członkiem delegacji udającej się na terytorium UE w celu udziału w spotkaniach, konsultacjach, negocjacjach lub programach wymiany, a także w wydarzeniach organizowanych na terytorium państwa członkowskiego przez organizacje międzyrządowe. W razie potrzeby państwa członkowskie mogą zażądać dodatkowych dokumentów.
iv. Czas trwania procedury rozpatrywania wniosku wizowego
25. Decyzją (UE) 2025/170 zawiesza się stosowanie art. 7 umowy w odniesieniu do kategorii osób ubiegających się o wizę, obywateli Gruzji, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. b), art. 5 ust. 1 lit. b) i c), art. 5 ust. 2 lit. a) i art. 10 ust. 1 umowy.
26. W przypadku tych kategorii osób ubiegających się o wizę decyzję w sprawie wniosku wizowego należy podjąć zgodnie z art. 23 kodeksu wizowego, tj. zwykle w ciągu 15 dni. Konsulaty mają zatem więcej czasu na ocenę wniosków w porównaniu z terminem rozpatrywania wynoszącym 10 dni, określonym w umowie o ułatwieniach.
III. Ocena wniosków wizowych składanych przez obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe i urzędowe
i. Ocena spełnienia warunków wjazdu
27. W przypadku posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych wydanych przez Gruzję, którzy podlegają obowiązkowi wizowemu ze względu na tymczasowe zawieszenie 11 , do organów państw członkowskich należy zgodnie z art. 21 kodeksu wizowego dogłębna ocena, czy spełniają oni warunki wjazdu określone w art. 6 kodeksu granicznego Schengen, zanim organy te wydadzą wizę krótkoterminową. Ocenę taką należy przeprowadzać indywidualnie dla każdego przypadku, unikając w ten sposób wyciągania automatycznych lub systematycznych wniosków w odniesieniu do takiej kategorii wnioskodawców.
28. Przypomina się państwom członkowskim, że zgodnie z art. 21 ust. 3 lit. b) kodeksu wizowego właściwe organy są zobowiązane do rygorystycznej oceny przedstawionego przez osobę ubiegającą się o wizę potwierdzenia co do celu i co do warunków planowanego pobytu.
ii. Indywidualna rozmowa i wniosek o pełny zestaw dokumentów uzupełniających
29. Zdecydowanie zachęca się państwa członkowskie oraz ich właściwe organy, by korzystały z przewidzianej w art. 21 ust. 8 kodeksu wizowego możliwości przeprowadzenia rozmowy z obywatelami gruzińskimi posiadającymi paszport dyplomatyczny, służbowy lub urzędowy ubiegającymi się o wizę krótkoterminową oraz żądania od nich przedstawienia pełnego zestawu dokumentów uzupełniających. Przeprowadzenie rozmowy jest uzasadnione faktem, że tymczasowe zawieszenie dotyczy tej konkretnej kategorii gruzińskich wnioskodawców.
30. Podczas rozmowy prowadzonej na podstawie art. 21 ust. 8 kodeksu wizowego przypomina się właściwym organom, że mają one rygorystycznie ocenić, czy takie osoby ubiegające się o wizę stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa właściwego państwa członkowskiego lub zagrożenie dla stosunków międzynarodowych któregokolwiek z państw członkowskich (art. 21 ust. 3 lit. d) kodeksu wizowego). Dostęp takich podmiotów do terytorium UE stanowi zwiększone ryzyko w zakresie promowania działań władz gruzińskich lub lobbingu na rzecz ich interesów.
31. Komisja przypomina o szczególnym znaczeniu tej oceny w obecnym kontekście, w którym zawieszenie zwolnienia z obowiązku wizowego jest uzasadnione między innymi pogorszeniem stosunków zewnętrznych UE z Gruzją, zgodnie z art. 8a1 lit. h) rozporządzenia wizowego.
32. Zgodnie z art. 39 ust. 2 kodeksu wizowego szczególnie rygorystyczna ocena powyższego musi być proporcjonalna do celu, jakim jest uniemożliwienie wjazdu na terytorium Unii podmiotom, które stanowią rzeczywiste zagrożenie dla stosunków międzynarodowych któregokolwiek z państw członkowskich lub całej Unii.
33. Gruzińskim posiadaczom paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych wydaje się wizy, jeżeli zostaną zaproszeni do udziału w posiedzeniach międzyrządowych oraz posiedzeniach promowanych bądź organizowanych przez UE lub posiedzeniach organizowanych przez państwo członkowskie sprawujące przewodnictwo w OBWE, lub w przypadku gdy prowadzony jest dialog polityczny bezpośrednio wspierający cele polityki leżące u podstaw tymczasowego zawieszenia.
34. Zgodnie z art. 21 ust. 7 kodeksu wizowego państwa członkowskie oraz ich właściwe organy muszą jednoznacznie poinformować osoby ubiegające się o wizę należące do docelowej kategorii, że przy rozpatrywaniu ich wniosków podstawowe znaczenie będzie miało to, czy ich oświadczenia są prawdziwe i wiarygodne.
35. Przypomina się państwom członkowskim o obowiązku odmowy wydania wizy, zgodnie z art. 32 ust. 1 lit. b) kodeksu wizowego, w przypadku gdy podczas rozpatrywania wniosku właściwe organy mają uzasadnione wątpliwości co do wiarygodności oświadczeń złożonych przez osobę ubiegającą się o wizę.
iii. Unieważnienie wydanych wiz
36. Jeżeli podczas rozpatrywania wniosku konsulaty państw członkowskich stwierdzą, że można wydać wizę, gruzińskich wnioskodawców posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe lub urzędowe należy poinformować, że wiza zostanie unieważniona, jeżeli okaże się, że warunki jej wydania - w szczególności, że osoba ubiegająca się o wizę nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa lub stosunków międzynarodowych żadnego z państw członkowskich lub że jej wydanie opiera się na prawdziwych i wiarygodnych oświadczeniach - nie były spełnione w momencie jej wydania, w szczególności jeżeli istnieją poważne podstawy, aby przypuszczać, że wizę uzyskano na podstawie fałszywych oświadczeń, zgodnie z art. 34 ust. 1 kodeksu wizowego.
37. Powyższe pozostaje bez uszczerbku dla przypadków, w których państwa członkowskie są zobowiązane na mocy prawa międzynarodowego, w tym jako państwa przyjmujące międzynarodowe organizacje międzyrządowe, Organizację Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie lub międzynarodowe konferencje zwołane przez Organizację Narodów Zjednoczonych, inne międzynarodowe organizacje międzyrządowe, których gospodarzami są państwa członkowskie, lub na mocy umowy wielostronnej przyznającej przywileje i immunitety. Pozostaje to również bez uszczerbku dla prawa do odwołania się od decyzji o odmowie wydania lub o unieważnieniu wizy.
iv. Wymiana informacji w kontekście lokalnej współpracy schengeńskiej
38. Zachęca się również państwa członkowskie do zintensyfikowania wymiany informacji w kontekście lokalnej współpracy schengeńskiej w Tbilisi, aby zapewnić w jak największym stopniu i zgodnie z art. 48 ust. 1 kodeksu wizowego jednolite podejście do rozpatrywania wniosków wizowych składanych przez daną kategorię obywateli Gruzji.
39. Wymiana powinna obejmować lokalne źródła informacji, jak przewidziano w art. 48 ust. 3 lit. b) ppkt (ii) kodeksu wizowego, w szczególności publiczne źródła informacji takie jak oficjalne strony internetowe rządu Gruzji 12 .
v. Pobieranie odcisków palców i rejestrowanie w VIS
40. Przypomina się państwom członkowskim, że posiadacze paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych nie są zwolnieni z obowiązku złożenia odcisków palców w ramach wniosku wizowego, zgodnie z art. 13 ust. 1 kodeksu wizowego.
41. W związku z tym obowiązkiem i zgodnie z art. 9 ust. 6 rozporządzenia w sprawie VIS odciski palców muszą być należycie pobrane i zarejestrowane w VIS w odniesieniu do wszystkich wniosków wizowych składanych przez obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe lub urzędowe, chyba że zastosowanie ma jedno z wąsko zdefiniowanych zwolnień określonych w art. 13 ust. 7 kodeksu wizowego. W szczególności art. 13 ust. 7 lit. c) kodeksu wizowego zwalnia przywódców państw lub rządów oraz członków rządu krajowego wraz z towarzyszącymi im małżonkami oraz członkami ich oficjalnych delegacji, gdy są oni zapraszani przez rządy państw członkowskich lub organizacje międzynarodowe w celach oficjalnych.
42. Wnioski składane przez posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych, którzy odmawiają złożenia odcisków palców, należy uznać za niedopuszczalne zgodnie z art. 19 ust. 3 kodeksu wizowego.
IV. Wytyczne w sprawie kontroli obywateli Gruzji na granicach zewnętrznych na podstawie kodeksu granicznego Schengen
43. Na podstawie art. 8 ust. 3 kodeksu granicznego Schengen 13 obywatele państw trzecich przekraczający granice zewnętrzne muszą podlegać szczegółowej odprawie przeprowadzanej przez straż graniczną w celu zweryfikowania, czy spełniają oni warunki wjazdu określone w art. 6 ust. 1 tego kodeksu.
44. W związku z tym zachęca się organy straży granicznej państw członkowskich, by systematycznie przeprowadzały intensywną indywidualną kontrolę obywateli Gruzji, w szczególności poprzez przeprowadzanie szczegółowych rozmów z obywatelami Gruzji ubiegającymi się o wjazd do strefy Schengen. Celem takiej rozmowy powinno być wykrycie i zidentyfikowanie obywateli Gruzji, którzy są również posiadaczami paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych i którzy usiłują obejść obowiązek posiadania wizy Schengen. Rozmowa ta powinna w szczególności koncentrować się na celu podróży i środkach utrzymania obywateli Gruzji, ich źródle dochodów oraz ubezpieczeniu podróżnym, które mogłyby wskazywać na powiązania z władzami Gruzji.
45. Obywatele UE w rozumieniu art. 20 ust. 1 TFUE oraz obywatele państw trzecich będący członkami rodziny obywatela UE korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE 14 , którzy są również obywatelami Gruzji, mogą swobodnie wjechać na terytorium państw członkowskich, jeżeli podróżują z paszportem wydanym przez ich państwo członkowskie.
46. W przypadku gdy służby graniczne muszą ustalić, czy obywatel Gruzji podlega obowiązkowi wizowemu, zachęca się służby graniczne, by starannie zbadały historię wszelkich wcześniejszych podróży oraz by wykrywały wcześniejsze wykorzystanie paszportu dyplomatycznego w rejestrze systemu wjazdu/wyjazdu (EES), zgodnie z art. 23 rozporządzenia (UE) 2017/2226 15 .
47. Jeżeli po zbadaniu rejestru w EES funkcjonariusze straży granicznej stwierdzą, że dana osoba podróżowała wcześniej do UE z paszportem dyplomatycznym, służbowym lub urzędowym, powinni przeprowadzić szczegółową indywidualną rozmowę w celu ustalenia, czy osoba ta usiłuje obejść obowiązek posiadania ważnej wizy krótkoterminowej zgodnie z tymczasowym zawieszeniem.
48. Zgodnie ze swoimi uprawnieniami wynikającymi z prawa krajowego służby graniczne zachęca się, by zadały podróżnemu pytania wymienione poniżej. W tym kontekście funkcjonariusze straży granicznej powinni uważnie obserwować wszelkie oznaki nadmiernej nerwowości, agresywnej postawy lub nadmiernej gotowości do współpracy, jak opisano w podręczniku Schengen (w części "Porady dla funkcjonariuszy straży dotyczące przeprowadzania odpraw granicznych", s. 17). Podróżnych należy poinformować, że ich oświadczenia mogą być porównywane z krajowymi i europejskimi bazami danych, takimi jak VIS, SIS oraz inne publiczne bazy danych. Straż graniczna może również przeprowadzać kontrole krzyżowe oświadczeń podróżnych z publicznie dostępnymi źródłami, takimi jak oficjalne strony internetowe rządu Gruzji. Służby graniczne powinny pamiętać, że nie mogą przesłuchiwać takich podróżnych jako potencjalnych przestępców lub nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich. Wszelkie pytania należy zadawać w sposób wyważony i życzliwy:
- Jaki jest cel Pana/Pani podróży do UE?
- Dokąd się Pan/Pani udaje?
- Gdzie się Pan/Pani zatrzyma?
- Jakie jest Pana/Pani źródło dochodów?
- Czy otrzymuje Pan/Pani jakiekolwiek dochody od władz gruzińskich?
- Czy posiada Pan/Pani paszport dyplomatyczny, służbowy lub urzędowy?
- Proszę opisać rodzaj ubezpieczenia podróżnego, jakie wykupił(-a) Pan/Pani w związku z tą podróżą.
49. W przypadku gdy funkcjonariusze straży granicznej stwierdzą po rozmowie lub na dowolnym etapie postępowania, że obywatel Gruzji jest również dyplomatą lub urzędnikiem podlegającym obowiązkowi wizowemu - oraz że osoba ta odbywa podróż służbową lub łączy cele służbowe z prywatnymi, nie posiadając ważnej wizy - osobie tejnależy odmówić wjazdu zgodnie z art. 14 kodeksu granicznego Schengen. Taka odmowa wynikałaby z faktu, że dany obywatel Gruzji nie spełnia wszystkich warunków wjazdu określonych w art. 6 ust. 1 lit. b) i c) kodeksu granicznego Schengen.
50. W przypadku gdy gruzińscy posiadacze paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych próbują przekroczyć granice zewnętrzne UE, organom straży granicznej przypomina się o ich obowiązku, zgodnie z art. 8 ust. 3 lit. a) ppkt (ii) kodeksu granicznego Schengen, zweryfikowania, czy takie osoby posiadają ważną wizę. Jeżeli tacy posiadacze posiadają ważną wizę, zdecydowanie zachęca się państwa członkowskie, by powstrzymały się od korzystania z przysługującego im marginesu swobody przy podejmowaniu decyzji o zwolnieniu tych posiadaczy z rejestracji w EES. Zamiast tego zdecydowanie zachęca się organy straży granicznej do systematycznego rejestrowania w EES gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych w celu egzekwowania tymczasowego zawieszenia.
51. W przypadku ustalenia, że gruziński posiadacz paszportu dyplomatycznego, służbowego lub urzędowego obszedł lub usiłował obejść obowiązek posiadania ważnej wizy, organy straży granicznej wprowadzają wpis do Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) dotyczący odmowy wjazdu i pobytu, zgodnie z art. 24 ust. 2 lit. c) rozporządzenia (UE) 2018/1861 16 w sprawie SIS, po przyjęciu przez dane państwo członkowskie decyzji administracyjnej lub sądowej w sprawie odmowy wjazdu i pobytu.
52. Wzmożona kontrola nie może prowadzić do odmowy wjazdu osobom, które mają uzasadniony interes w wjeździe do strefy Schengen, nawet jeśli nie spełniają one wszystkich warunków wjazdu. W szczególności zachęca się straż graniczną do oceny wniosku o wjazd obrońców praw człowieka, dysydentów lub niezależnych dziennikarzy, którzy zgłaszają się na granicach zewnętrznych UE, w świetle art. 6 ust. 5 lit. c) kodeksu granicznego Schengen, nawet jeśli nie spełniają wszystkich warunków wjazdu. Podobnie wzmożona kontrola nie może prowadzić do odmowy wjazdu ze względów humanitarnych ani odmowy wjazdu zwykłym gruzińskim podróżnym, którzy nie są posiadaczami paszportów dyplomatycznych, służbowych ani urzędowych i którzy spełniają wszystkie warunki wjazdu.
V. Wdrożenie wytycznych i informacje dla ogółu społeczeństwa
53. Niniejsze wytyczne mają zapewnić państwom członkowskim wskazówki przy ocenie wniosków złożonych przez obywateli Gruzji, których dotyczy częściowe zawieszenie umowy o ułatwieniach w połączeniu z tymczasowym zawieszeniem, niezależnie od ich miejsca zamieszkania.
54. Zachęca się zatem organy centralne państw członkowskich do przekazania tych wytycznych wszystkim swoim przedstawicielstwom konsularnym na całym świecie.
55. Państwa członkowskie zgodnie z art. 47 ust. 1 kodeksu wizowego są odpowiedzialne za podawanie do ogólnej wiadomości informacji o konsekwencjach częściowego zawieszenia umowy o ułatwieniach oraz tymczasowego zawieszenia.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.1553 |
| Rodzaj: | komunikat |
| Tytuł: | KOMUNIKAT KOMISJI zawierający wytyczne dotyczące oceny wniosków wizowych składanych przez gruzińskich posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych lub urzędowych oraz kontroli obywateli Gruzji na granicach zewnętrznych UE po wejściu w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2026/496 z dnia 6 marca 2026 r. w sprawie tymczasowego zawieszenia zwolnienia obywateli Gruzji posiadających paszporty dyplomatyczne, służbowe lub urzędowe z obowiązku wizowego oraz decyzji Rady (UE) 2025/170 z dnia 27 stycznia 2025 r. w sprawie częściowego zawieszenia stosowania Umowy między Unią Europejską a Gruzją o ułatwieniach w wydawaniu wiz |
| Data aktu: | 2026-03-06 |
| Data ogłoszenia: | 2026-03-10 |
| Data wejścia w życie: | 2026-03-10 |