Negocjacje UE dotyczące handlu i inwestycji ze Stanami Zjednoczonymi (2013/2558(RSP)).

Negocjacje między UE a USA w sprawie porozumienia o handlu i inwestycjach

P7_TA(2013)0227

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 23 maja 2013 r. w sprawie negocjacji UE dotyczących handlu i inwestycji ze Stanami Zjednoczonymi (2013/2558(RSP))

(2016/C 055/16)

(Dz.U.UE C z dnia 12 lutego 2016 r.)

Parlament Europejski,

-
uwzględniając wspólne oświadczenie ze szczytu UE-USA wydane w dniu 28 listopada 2011 r. oraz wspólne oświadczenie Transatlantyckiej Rady Gospodarczej UE-USA wydane w dniu 29 listopada 2011 r.,
-
uwzględniając końcowe sprawozdanie grupy roboczej wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu z dnia 11 lutego 2013 r. 1 ,
-
uwzględniając wspólne oświadczenie z dnia 13 lutego 2013 r. wydane przez prezydenta USA Baracka Obamę, przewodniczącego Komisji Europejskiej José Manuela Barroso i przewodniczącego Rady Europejskiej Hermana Van Rompuya 2 ,
-
uwzględniając wnioski Rady Europejskiej z dni 7-8 lutego 2013 r. 3 ,
-
uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje, w szczególności rezolucję z dnia 23 października 2012 r. w sprawie stosunków gospodarczo-handlowych ze Stanami Zjednoczonymi 4 ,
-
uwzględniając wspólne oświadczenie wydane na 73. międzyparlamentarnym posiedzeniu Transatlantyckiego Dialogu Ustawodawców, które odbyło się w Waszyngtonie w dniach 30 listopada i 1 grudnia 2012 r.,
-
mając na uwadze końcowe sprawozdanie z projektu sporządzone przez Ośrodek Badań Polityki Gospodarczej (Centre for Economic Policy Research) w Londynie i zatytułowane "Zmniejszanie barier transatlantyckich w handlu i inwestycjach - ocena gospodarcza" z marca 2013 r. 5 ,
-
uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A.
mając na uwadze, że UE i USA to dwa największe światowe podmioty w dziedzinie handlu i inwestycji, wytwarzające łącznie niemal połowę światowego PKB i odpowiadające za jedną trzecią światowego handlu;
B.
mając na uwadze, że rynki UE i USA są głęboko zintegrowane, a wartość dwustronnych transakcji handlowych dotyczących towarów i usług wynosi średnio niemal 2 mld EUR dziennie, utrzymując tym samym miliony miejsc pracy w obu gospodarkach, a także mając na uwadze, że inwestycje UE i USA stanowią rzeczywistą siłę napędową stosunków transatlantyckich, w ramach których łączna wartość wzajemnych inwestycji w 2011 r. wyniosła ponad 2,394 biliona EUR;
C.
mając na uwadze, że - zgodnie ze sprawozdaniem z oceny wpływu opracowanym przez Komisję na podstawie sprawozdania Ośrodka Badań Polityki Gospodarczej - ambitne i kompleksowe transatlantyckie partnerstwo handlowe i inwestycyjne mogłoby przynieść, po pełnym wdrożeniu, znaczne korzyści gospodarcze zarówno w całej UE (119,2 mld EUR rocznie), jak i w USA (94,9 mld EUR rocznie); mając na uwadze, że wywóz z UE do USA mógłby tym samym wzrosnąć o 28 %, a cały wywóz z UE o 6 %, co przyniosłoby korzyści zarówno unijnym eksporterom towarów i usług, jak i unijnym konsumentom;
D.
mając na uwadze, że UE i USA łączą wspólne wartości, porównywalne systemy prawne oraz wysokie - choć różne - standardy ochrony pracy, konsumentów i środowiska naturalnego;
E.
mając na uwadze, że światowa gospodarka mierzy się z nowymi wyzwaniami i pojawianiem się nowych graczy, a zarówno UE, jak i USA muszą w pełni wykorzystać potencjał ściślejszej współpracy gospodarczej, aby spotęgować korzyści płynące z handlu międzynarodowego w celu pokonania kryzysu gospodarczego i osiągnięcia trwałej odbudowy gospodarczej na świecie;
F.
mając na uwadze, że po szczycie UE-USA w listopadzie 2011 r. grupie roboczej wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu powierzono zadanie wskazania możliwości zwiększenia wymiany handlowej i inwestycji w celu wsparcia tworzenia miejsc pracy, wzrostu gospodarczego i konkurencyjności z korzyścią dla obu stron;
G.
mając na uwadze, że grupa robocza wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu wspólnie przeanalizowała liczne potencjalne możliwości rozszerzenia transatlantyckiego handlu i inwestycji i stwierdziła w końcowym sprawozdaniu, że zawarcie kompleksowej umowy handlowo-inwestycyjnej przyniosłoby obu gospodarkom największe korzyści;
H.
mając na uwadze, że UE jest przekonana, iż nadrzędnym celem jest rozwój i umocnienie wielostronnego systemu; mając na uwadze, że nie wyklucza to jednak, by dwustronne umowy wykraczały poza zobowiązania w ramach WTO i uzupełniały wielostronne przepisy, ponieważ zarówno umowy regionalne, jak i umowy o wolnym handlu prowadzą do zwiększonej harmonizacji standardów i szerszej liberalizacji sprzyjającej wielostronnemu systemowi handlu;
I.
mając na uwadze, że w dniu 12 marca 2013 r. Komisja zaproponowała, by Rada rozważyła zgodę na rozpoczęcie negocjacji i wstępne wytyczne negocjacyjne;

Kontekst strategiczny, polityczny i gospodarczy

1.
uważa, że konieczne jest potwierdzenie strategicznego znaczenia stosunków gospodarczych UE-USA, ich pogłębienie oraz określenie przez te podmioty wspólnego podejścia do światowego handlu, inwestycji i kwestii związanych z handlem, takich jak standardy, normy i regulacje, aby rozwinąć szerszą transatlantycką wizję i wspólny zestaw strategicznych celów;
2.
uważa, że uwolnienie niewykorzystanego potencjału prawdziwie zintegrowanego transatlantyckiego rynku ma kluczowe znaczenie dla UE i USA, aby maksymalnie zwiększyć liczbę godziwych miejsc pracy oraz pobudzić inteligentny, silny, trwały i zrównoważony potencjał wzrostu; jest zdania, że ma to szczególne znaczenie właśnie teraz, w związku z trwającym kryzysem gospodarczym, stanem rynków finansowych i warunkami finansowymi, wysokim poziomem długu publicznego, wysokimi stopami bezrobocia i niskimi perspektywami wzrostu po obu stronach Atlantyku oraz korzyściami, które można osiągnąć poprzez prawdziwie skoordynowane podejście do tych wspólnych problemów;
3.
sądzi, że UE powinna czerpać z własnego bogatego doświadczenia w zakresie negocjacji głębokich i pełnych dwustronnych porozumień handlowych, aby osiągnąć nawet bardziej ambitne wyniki współpracy z USA;

Końcowe sprawozdanie grupy roboczej wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu

4.
przyjmuje z zadowoleniem wydanie końcowego sprawozdania przez grupę wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu oraz w pełni potwierdza zalecenie rozpoczęcia negocjacji kompleksowej umowy handlowo-inwestycyjnej;
5.
z zadowoleniem przyjmuje podkreślenie w końcowym sprawozdaniu następujących kwestii: (i) ambitnie poprawiającego się wzajemnego dostępu do rynku towarów, usług, inwestycji i zamówień publicznych na wszystkich poziomach administracji; (ii) ograniczenia barier pozataryfowych i zwiększenia kompatybilności systemów regulacyjnych; oraz (iii) opracowania wspólnych zasad rozwiązywania kwestii ogólnoświatowych wyzwań i szans w dziedzinie handlu;
6.
popiera stanowisko zakładające, że przy niskim poziomie już obowiązujących średnich taryf, kluczowe dla odblokowania potencjału stosunków transatlantyckich jest rozwiązanie problemu barier pozataryfowych, obejmujących głównie procedury celne, standardy techniczne i restrykcje regulacyjne występujące poza granicami; popiera zaproponowany przez grupę wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu cel stopniowego dążenia do jeszcze większego zintegrowania rynku transatlantyckiego;
7.
z zadowoleniem przyjmuje zalecenie zbadania nowych sposobów obniżenia zbędnych kosztów i terminów administracyjnych wynikających z regulacji, przy osiągnięciu takiego poziomu ochrony zdrowia, bezpieczeństwa i ochrony środowiska, jaki każda ze stron uważa za właściwy, lub przy znalezieniu innego sposobu spełnienia zasadnych wymogów regulacyjnych;

Upoważnienie do negocjacji

8.
potwierdza swe poparcie dla głębokiej i pełnej umowy handlowo-inwestycyjnej z USA, która sprzyjałaby tworzeniu wysokiej jakości miejsc pracy dla europejskich pracowników, byłaby korzystna bezpośrednio dla konsumentów i środowiska, stworzyła nowe możliwości dla unijnych przedsiębiorstw - w szczególności małych i średnich (MŚP) - w zakresie sprzedaży towarów i świadczenia usług w USA, zapewniła pełny dostęp do rynku zamówień publicznych w USA oraz zwiększyła możliwości inwestycyjne UE w tym kraju;
9.
apeluje do Rady o nadanie dalszego biegu zaleceniom zawartym w końcowym sprawozdaniu grupy roboczej wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu oraz o zezwolenie Komisji na rozpoczęcie negocjacji na rzecz zawarcia transatlantyckiego partnerstwa handlowego i inwestycyjnego z USA;
10.
podkreśla, że umowa o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym musi być ambitna i wiążąca na wszystkich poziomach administracji po obu stronach Atlantyku, w tym w odniesieniu do wszystkich organów regulacyjnych i innych właściwych władz; podkreśla, że umowa ta musi prowadzić do rzeczywistego otwarcia rynku na zasadzie wzajemności i ułatwienia handlu na miejscu, a także powinna zwrócić szczególną uwagę na strukturalne sposoby osiągnięcia większej transatlantyckiej zbieżności regulacyjnej; uważa, że umowa ta nie powinna zagrażać różnorodności kulturowej i językowej Unii, szczególnie w sektorze usług audiowizualnych i kulturalnych;
11.
uważa za konieczne, aby Unia i jej państwa członkowskie utrzymywały możliwość ochrony i rozwoju polityk kulturalnych i audiowizualnych, i to w ramach ich dorobku prawnego, aktów normatywnych i umów; apeluje zatem, aby wyłączenie usług dotyczących treści kulturalnych i audiowizualnych, w tym nadawanych na żywo, było wyraźnie określone w mandacie negocjacyjnym;
12.
podkreśla, że własność intelektualna stanowi jedną z sił napędowych innowacji i twórczości oraz filar gospodarki opartej na wiedzy oraz że umowa ta musi przewidywać wysoki poziom ochrony precyzyjnie i jasno określonych obszarów praw własności intelektualnej, w tym oznaczeń geograficznych, a także powinna być spójna z obowiązującymi umowami międzynarodowymi; uważa, że kwestię innych obszarów rozbieżności w zakresie praw własności intelektualnej należy rozwiązać zgodnie z międzynarodowymi normami ochrony;
13.
uważa, że umowa powinna zapewniać pełne przestrzeganie standardów praw podstawowych UE; ponownie podkreśla poparcie dla wysokiego poziomu ochrony danych osobowych korzystnego dla konsumentów po obu stronach Atlantyku; jest zdania, że umowa powinna uwzględniać przepisy Układu ogólnego w sprawie handlu usługami (GATS) dotyczące ochrony danych osobowych;
14.
przypomina o znaczeniu sektora transportu w kontekście wzrostu i miejsc pracy, a w szczególności w lotnictwie, w przypadku którego rynki UE-USA odpowiadają za 60 % światowego ruchu lotniczego; podkreśla, że negocjacje powinny konkretnie poruszyć kwestię obecnych ograniczeń w zakresie usług transportu morskiego i powietrznego należących do europejskich przedsiębiorstw, w tym w doniesieniu do zagranicznej własności linii lotniczych, a także wzajemność kabotażu oraz kontroli bezpieczeństwa ładunku w transporcie morskim;
15.
podkreśla wartość oceny ryzyka i wymiany informacji między obiema stronami odnośnie do nadzoru rynku i identyfikacji sfałszowanych produktów;
16.
z zadowoleniem przyjmuje w szczególności zalecenie grupy roboczej wysokiego szczebla ds. zatrudnienia i wzrostu, aby UE i USA zajęły się aspektami środowiska i pracy w zakresie handlu i zrównoważonego rozwoju; uważa, że należy wziąć pod uwagę doświadczenia zebrane przy zawieraniu przez UE wcześniejszych umów handlowych i długoterminowe zobowiązania UE-USA, aby umocnić rozwój i egzekwowanie przepisów prawa pracy i ochrony środowiska oraz promować podstawowe normy i poziomy odniesienia określone przez Międzynarodową Organizację Pracy (MOP), a także godną pracę i zrównoważony rozwój; zachęca do harmonizacji norm społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw; uznaje, że osiągnięcie wspólnych standardów będzie się prawdopodobnie wiązało z szeregiem wyzwań technicznych i politycznych oraz podkreśla, że wspólnym celem powinno być zagwarantowanie niesłabnących ambicji w zakresie środowiska;
17.
podkreśla delikatny charakter niektórych obszarów negocjacji, takich jak sektor rolnictwa, w przypadku którego postrzeganie organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO), klonowania i zdrowia konsumenta wykazuje różne tendencje w USA i UE; dostrzega szanse w pogłębionej współpracy w handlu produktami rolnymi i podkreśla znaczenie ambitnego i wyważonego rezultatu w tej dziedzinie; podkreśla, że umowa nie może naruszać podstawowych wartości, którymi kierują się obie strony partnerstwa handlowego, takich jak na przykład zasada ostrożności w UE; apeluje do USA o zniesienie zakazu przywozu produktów z wołowiny z UE, uznając to za środek służący budowaniu zaufania;
18.
podkreśla konieczność uwzględnienia usług finansowych w negocjacjach umowy o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym oraz apeluje w tym kontekście o zwrócenie szczególnej uwagi na ekwiwalencję, wzajemne uznanie, zbieżność i eksterytorialność, ponieważ są to zasadnicze kwestie dla obu stron; uważa, że korzystne byłoby zapewnienie zbieżności zmierzającej ku wspólnym ramom finansowym UE i USA; podkreśla, że choć dostęp do rynku należy postrzegać jako pozytywny krok, to proces nadzoru ostrożnościowego ma zasadnicze znaczenie dla uzyskania pełnej zbieżności; podkreśla, że ujemny wpływ eksterytorialności należy ograniczyć do minimum i dopilnować, by nie odwodził od spójnego podejścia do regulacji usług finansowych;
19.
ponownie wyraża poparcie dla usuwania zbędnych barier regulacyjnych i zachęca Komisję i rząd USA do zawarcia w umowie mechanizmów służących uniknięciu przyszłych barier (w tym dzięki współpracy regulacyjnej na wcześniejszym etapie); uważa, że lepsza regulacja oraz zmniejszenie obciążeń regulacyjnych i administracyjnych to kwestie, które należy wysunąć na pierwszy plan negocjacji transatlantyckiego partnerstwa handlowego i inwestycyjnego, oraz że większa zbieżność regulacyjna powinna prowadzić do usprawnienia regulacji, tak aby była ona łatwa do zrozumienia i stosowania, w szczególności dla MŚP;
20.
ponownie wyraża przekonanie, że kompleksowa umowa handlowo-inwestycyjna UE-USA mogłaby być sukcesem obydwóch stron, przynosząc korzyści obu gospodarkom, oraz że większy stopień integracji znacznie spotęgowałby zyski obu gospodarek; jest przekonany, wyrównanie technicznych standardów regulacyjnych UE i USA tam, gdzie to możliwe, zapewniłoby UE i USA dalsze wyznaczanie światowych standardów i utorowałoby drogę do standardów międzynarodowych; jest przekonany, że niezbędne jest dokładne przeanalizowanie i odpowiednie ukształtowanie korzystnych skutków tej umowy dla handlu światowego i ustanawiania światowych standardów;
21.
przypomina o konieczności czynnej pomocy oraz stałego i przejrzystego zaangażowania przez Komisję szerokiego grona zainteresowanych podmiotów, w tym przedstawicieli z dziedziny biznesu, środowiska, rolnictwa, konsumentów, pracy i innych przedstawicieli, w cały proces negocjacji, aby zapewnić merytoryczne rozmowy, zwiększyć zaufanie w trakcie negocjacji, uzyskać proporcjonalny wkład poszczególnych stron oraz zwiększyć poparcie społeczne poprzez uwzględnienie wątpliwości zainteresowanych stron; zachęca wszystkich zainteresowanych do czynnego uczestnictwa oraz przedstawiania inicjatyw i informacji istotnych dla negocjacji;
22.
ostrzega, że kryterium jakości powinno być nadrzędne wobec kryterium czasu i ma nadzieję, że negocjacje nie będą w pośpiechu zmierzały do osiągnięcia porozumienia, które nie przyniesie konkretnych wymiernych korzyści ani przedsiębiorcom, ani pracownikom, ani obywatelom;

Rola Parlamentu

23.
oczekuje na rozpoczęcie negocjacji z USA, bacznie obserwując rozwój wydarzeń i przyczyniając się do ich pomyślnego wyniku; przypomina Komisji o jej obowiązku niezwłocznego i pełnego informowania Parlamentu na wszystkich etapach negocjacji, zarówno przed rundami negocjacji, jak i po ich zakończeniu; zobowiązuje się do zajęcia się kwestiami ustawodawczymi i regulacyjnymi, jakie mogą wyniknąć w kontekście negocjacji i przyszłej umowy; przypomina o swoim podstawowym zobowiązaniu do reprezentowania obywateli UE i ma nadzieję ułatwić sprzyjającą włączeniu i otwartą dyskusję w ramach procesu negocjacyjnego; zobowiązuje się do przyjęcia proaktywnej roli w zakresie współpracy z odpowiednikami z USA przy wprowadzaniu nowych regulacji;
24.
zobowiązuje się do ścisłej współpracy z Radą, Komisją, Kongresem USA, amerykańskim rządem i zainteresowanymi podmiotami, aby w pełni wykorzystać potencjał gospodarczy, społeczny i środowiskowy transatlantyckich stosunków gospodarczych oraz umocnić wiodącą rolę UE i USA w zakresie liberalizacji i regulacji handlu i inwestycji zagranicznych; zobowiązuje się do zachęcania do głębszej współpracy dwustronnej między UE i USA, aby ugruntować ich wiodącą rolę w handlu międzynarodowym i międzynarodowych inwestycjach;
25.
przypomina, że zgodnie z Traktatem o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zawarcie przyszłej umowy o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym będzie wymagało zgody Parlamentu, w związku z czym jego stanowisko musi być należycie uwzględniane na wszystkich etapach;
26.
przypomina, że Parlament będzie dążył do monitorowania wdrażania przyszłej umowy;

o

o o

27.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, a także rządom i parlamentom państw członkowskich oraz rządowi i Kongresowi USA.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2016.55.108

Rodzaj: Rezolucja
Tytuł: Negocjacje UE dotyczące handlu i inwestycji ze Stanami Zjednoczonymi (2013/2558(RSP)).
Data aktu: 23/05/2013
Data ogłoszenia: 12/02/2016