Propozycja zamknięcia sprawy dotyczącej skargi 2009/4209.

Propozycja zamknięcia sprawy dotyczącej skargi 2009/4209

(2009/C 236/07)

(Dz.U.UE C z dnia 1 października 2009 r.)

Służby Komisji zakończyły postępowanie w sprawie skargi 2009/4209 dotyczącej wynagrodzenia lekarzy odbywających we Włoszech szkolenia specjalizacyjne w okresie od 1982 do 1991 r.

Po zbadaniu skargi i dokumentów przekazanych przez skarżących, w świetle przepisów prawa wspólnotowego mających zastosowanie w tej dziedzinie, służby Komisji doszły do wniosku, że na tym etapie w omawianym przypadku nie można stwierdzić, że doszło do naruszenia przepisów dyrektywy 93/16/EWG(1).

Dyrektywa 93/16/EWG, dotycząca wzajemnego uznawania dyplomów lekarzy i skoordynowania wymagań dotyczących ich szkolenia, rzeczywiście stanowi, że lekarze odbywający szkolenie specjalistyczne otrzymują w trakcie tego szkolenia odpowiednie wynagrodzenie. Ten przepis wynika z dyrektywy 82/76/EWG(2), zmieniającej dyrektywę 75/363/EWG. Dyrektywy te zostały ujednolicone dyrektywą 93/16/EWG, która z kolei została uchylona dyrektywą 2005/36/WE(3).

Ostateczny termin transpozycji dyrektywy 82/76/EWG upłynął dnia 1 stycznia 1983 r. W wyroku z dnia 7 lipca 1987 r. Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich uznał, że Włochy, nie dokonując transpozycji dyrektywy 82/76/EWG w terminie, uchybiły ciążącym na nich zobowiązaniom. Dekretem nr 257/1991, przyjętym w 1991 r. (i który wszedł w życie dnia 1 września 1991 r.), Włochy faktycznie dokonały transpozycji dyrektywy do prawa krajowego, ale ograniczyły prawo do wynagrodzeń do osób odbywających szkolenie w roku akademickim 1991/92 i kolejnych. W orzeczeniach wydanych w trybie prejudycjalnym w sprawach C-131/97 Carbonari oraz C-371/97 Gozza, Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że szkody poniesione przez lekarzy specjalistów (uczestników szkoleń w latach akademickich od 1983/84 do 1990/91) można naprawić poprzez zastosowanie z mocą wsteczną przepisów krajowych dotyczących wynagrodzeń, sędzia krajowy miał jednakże wstrzymać się od stosowania tych przepisów krajowych, które sprzeczne były z dyrektywą (ograniczających prawo do wynagrodzenia do osób odbywających szkolenie w roku akademickim 1991/92 i kolejnych).

Wielu lekarzy specjalistów, którzy zarejestrowani byli jako uczestnicy szkoleń przed rokiem akademickim 1991/92, dochodziło następnie odszkodowań przed włoskimi sądami cywilnymi i trybunałami administracyjnymi. W orzeczeniach z dnia 25 lutego 1994 r. sąd regionalny regionu Lacjum (wydział I bis), przyjmując apelacje orzekł: "sędzia krajowy powinien odstąpić od wykonywania dekretu nr 257 z dnia 8 sierpnia w zakresie w jakim dekret ten zawęża zastosowanie przepisów prawa wspólnotowego do lekarzy dopuszczonych do udziału w szkoleniach w zakresie specjalizacji lekarskiej w roku akademickim 1991/92, traktując jako obowiązujący poprzedni program szkolenia w zakresie specjalizacji lekarskiej."

Pomimo tego orzeczenia Włochy odmówiły wypłacenia odpowiedniego wynagrodzenia lekarzom odbywającym szkolenie specjalistyczne przed rokiem akademickim 1990/91 i zdecydowały się przyjąć ustawę nr 370 z dnia 19 października 1999 r., której art. 11 przewidywał wypłacenie każdemu lekarzowi, który odbywał szkolenie specjalistyczne w latach 1983-1991, stypendium w wysokości 13.000.000 LIT, pod warunkiem, że jest on osobiście objęty orzeczeniem. Zasady występowania o stypendium zostały określone w rozporządzeniu ministerialnym. Niektórzy lekarze złożyli odwołanie od tego rozporządzenia ministerialnego, a orzeczenie przyjęte w wyniku tego odwołania przyznawało prawo do odszkodowania lekarzom, którzy odbyli szkolenia specjalistyczne przed rokiem akademickim 1991/92 i zarejestrowani byli jako ich uczestnicy.

Zdaniem skarżących, w chwili obecnej lekarze, którzy odbyli szkolenie specjalistyczne po upływie terminu transpozycji wspomnianej dyrektywy (31 grudnia 1982 r.) i byli zarejestrowani jako uczestnicy programu szkoleń przed rokiem akademickim 1991/92, uznawani są za pozbawionych prawa do odszkodowania ze względu na późną i niepełną transpozycję dyrektywy przez Włochy. Służby Komisji przyjmują, że obecni skarżący zarzucają Włochom, że nie zmieniły one odnośnych przepisów krajowych.

W tej kwestii służby Komisji otrzymały od lekarzy włoskich inne podobne wnioski i stwierdziły, że z orzecznictwa krajowego wynika, że sędzia krajowy w pełni uszanował zasady określone przez Trybunał Sprawiedliwości w orzeczeniach wydanych w sprawach C-131/97 Carbonari oraz C-371/97 Gozza. Sędzia krajowy zastosował zasadę przyznania z mocą wsteczną prawa do wynagrodzenia, powstrzymując się od zastosowania przepisów krajowych sprzecznych z dyrektywą 82/76/EWG (art. 8 dekretu nr 257/1991, który zawęża prawo do wynagrodzenia do osób odbywających szkolenie w roku akademickim 1991/92 i kolejnych) i przyznał prawo do wynagrodzenia, a więc prawo do uzyskania naprawienia szkody. Niemniej jednak w niektórych przypadkach sędzia krajowy odmówił naprawienia szkody ze względu na upływ terminu na wniesienie sprawy na mocy odnośnych przepisów prawa krajowego. Taka decyzja nie wydaje się sprzeczna z wykładnią prawa wspólnotowego zawartą w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości, a w szczególności z jego wyrokiem z dnia 5 marca 1996 r. w sprawach C-46/93 Brasserie du pêcheur oraz C-48/93 Factortame, który stanowi, że w przypadku braku przepisów wspólnotowych dotyczących rekompensaty za szkody poniesione przez osoby indywidualne, to krajowy porządek prawny poszczególnych państw członkowskich określa warunki przyznawania rekompensaty, z zastrzeżeniem, że nie mogą być one mniej korzystne niż zasady mające zastosowanie w przypadku podobnych roszczeń na podstawie prawa krajowego (pkt 83 wspomnianego wyroku z dnia 5 marca 1996 r.). W omawianym przypadku zastosowane prawo krajowe pozostaje w zgodzie z tą zasadą.

W związku z tym właściwe w tej kwestii służby zaproponują Komisji zamknięcie sprawy dotyczącej zarejestrowanej skargi.

Nie zmienia to faktu, że w przypadku gdyby po zamknięciu sprawy Komisja weszła w posiadanie dodatkowych informacji uzasadniających wszczęcie postępowania dotyczącego tej samej kwestii, sprawa zostałaby ponownie otwarta i na nowo rozpatrywana.

______

(1) Dz.U. L 165 z 7.7.1993, s. 1.

(2) Dz.U. L 43 z 15.2.1982, s. 21.

(3) Dz.U. L 255 z 30.9.2005, s. 22.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2009.236.20

Rodzaj: Ogłoszenie
Tytuł: Propozycja zamknięcia sprawy dotyczącej skargi 2009/4209.
Data aktu: 01/10/2009
Data ogłoszenia: 01/10/2009