Zmiana rozporządzenia w sprawie organizacji kształcenia dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA EDUKACJI I NAUKI 1
z dnia 3 września 2021 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie organizacji kształcenia dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą

Na podstawie art. 47 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082) zarządza się, co następuje:
§  1. 
W rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2019 r. w sprawie organizacji kształcenia dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą (Dz. U. poz. 1652 oraz z 2020 r. poz. 1388) wprowadza się następujące zmiany:
1)
w § 11 w ust. 9 wyraz "lub" zastępuje się wyrazem "i";
2)
w załączniku nr 1:
a)
w części zatytułowanej "SZKOŁA PODSTAWOWA":
w części zatytułowanej "EDUKACJA WCZESNOSZKOLNA Klasy I-III szkoły podstawowej" w części zatytułowanej "Treści nauczania - wymagania szczegółowe" w części zatytułowanej "Teksty kultury" część zatytułowana "Lektury uzupełniające (2 pozycje w każdym roku we fragmentach/całości, do samodzielnego lub wspólnego czytania/słuchania):" otrzymuje brzmienie:

"Lektury uzupełniające

(2 pozycje w każdym roku szkolnym, we fragmentach lub w całości do samodzielnego lub wspólnego czytania/słuchania):

Justyna Bednarek, Niesamowite przygody dziesięciu skarpetek (czterech prawych i sześciu lewych);

Waldemar Cichoń, Cukierku, ty łobuzie!;

Agnieszka Frączek, Rany Julek! O tym, jak Julian Tuwim został poetą;

Dorota Gellner, Wścibscy;

Julita Grodek, Mania, dziewczyna inna niż wszystkie. Opowieść o Marii Skłodowskiej-Curie;

Tom Justyniarski, Psie troski, czyli o wielkiej przyjaźni na cztery łapy i dwa serca;

Grzegorz Kasdepke, Detektyw Pozytywka;

Piotr Kordyasz, Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty);

Barbara Kosmowska, Dziewczynka z parku;

Zofia Kossak-Szczucka, Kłopoty Kacperka góreckiego skrzata;

Maria Krüger, Karolcia;

Joanna Papuzińska, Asiunia;

Danuta Parlak, Kapelusz Pani Wrony;

Roman Pisarski, O psie, który jeździł koleją;

Janina Porazińska, Pamiętnik Czarnego Noska;

Maria Terlikowska, Drzewo do samego nieba;

Barbara Tylicka, O krakowskich psach i kleparskich kotach. Polskie miasta w baśni i legendzie;

Danuta Wawiłow, Najpiękniejsze wiersze;

Łukasz Wierzbicki, Afryka Kazika, Dziadek i niedźwiadek;

Wybrane polskie komiksy, np.:

Henryk Jerzy Chmielewski, Tytus, Romek i Aʼ Tomek (do wyboru);

Janusz Christa, Kajko i Kokosz (do wyboru).

Czasopisma, strony internetowe, programy telewizyjne i radiowe (w miarę możliwości), filmy, popularne piosenki dla dzieci.",

w części zatytułowanej "JĘZYK POLSKI Klasy IV-VIII szkoły podstawowej" w części zatytułowanej "Treści nauczania - wymagania szczegółowe":
––
w części zatytułowanej "Klasy IV-VI" część zatytułowana "Teksty kultury" otrzymuje brzmienie:

"Teksty kultury

Lektura obowiązkowa:

Jan Brzechwa, Akademia pana Kleksa;

Janusz Christa, Kajko i Kokosz. Szkoła latania (komiks);

Ignacy Krasicki, wybrane bajki;

Adam Mickiewicz, Powrót taty, Pani Twardowska, Pan Tadeusz (fragmenty, w tym: opisy, zwyczaje i obyczaje, polowanie i koncert Wojskiego);

Bolesław Prus, Katarynka;

Henryk Sienkiewicz, W pustyni i w puszczy;

Juliusz Słowacki, W pamiętniku Zofii Bobrówny;

Józef Wybicki, Mazurek Dąbrowskiego;

Wybrane podania, legendy i baśnie polskie;

Wybrane wiersze Władysława Bełzy, Jana Brzechwy, Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego, Zbigniewa Herberta, Anny Kamieńskiej, Joanny Kulmowej, Adama Mickiewicza, Czesława Miłosza, Juliusza Słowackiego, Leopolda Staffa, Juliana Tuwima, Jana Twardowskiego oraz pieśni i piosenki patriotyczne, kolędy.

Lektura uzupełniająca

(2 pozycje w każdym roku szkolnym, we fragmentach lub w całości do samodzielnego lub wspólnego czytania/słuchania):

Adam Bahdaj, Kapelusz za 100 tysięcy;

Emilia Kiereś, Rzeka;

Janusz Korczak, Król Maciuś Pierwszy;

Rafał Kosik, Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi;

Zofia Kossak-Szczucka, Topsy i Lupus;

Marcin Kozioł, Skrzynia Władcy Piorunów;

Stanisław Lem, Cyberiada (fragmenty);

Bolesław Leśmian, Klechdy sezamowe;

Kornel Makuszyński, wybrana powieść;

Andrzej Maleszka, Magiczne drzewo;

Małgorzata Musierowicz, wybrana powieść;

Ewa Nowak, Pajączek na rowerze;

Edmund Niziurski, Sposób na Alcybiadesa;

Longin Jan Okoń, Tecumseh;

Ferdynand Antoni Ossendowski, Słoń Birara;

Jacek Podsiadło, Czerwona kartka dla Sprężyny;

Henryk Sienkiewicz, Janko Muzykant;

Alfred Szklarski, wybrana powieść;

Wybrane pozycje z serii Nazywam się ... (np. Mikołaj Kopernik, Fryderyk Chopin, Maria Skłodowska--Curie, Jan Paweł II)

lub inne utwory literackie i teksty kultury, wybrane przez nauczyciela, np. film, spektakl.

Wybrane programy telewizyjne i radiowe, czasopisma (w miarę możliwości).",

––
w części zatytułowanej "Klasy VII i VIII" część zatytułowana "Teksty kultury" otrzymuje brzmienie:

"Teksty kultury

Lektura obowiązkowa:

Aleksander Fredro, Zemsta;

Jan Kochanowski, wybór fraszek, pieśni i trenów, w tym tren I, V, VII i VIII;

Aleksander Kamiński, Kamienie na szaniec;

Ignacy Krasicki, Żona modna;

Adam Mickiewicz, Reduta Ordona, Śmierć Pułkownika, Świtezianka, Dziady część II, Pan Tadeusz, wybrany utwór z cyklu Sonety krymskie;

Henryk Sienkiewicz, Quo vadis, Latarnik;

Juliusz Słowacki, Balladyna;

Stefan Żeromski, Syzyfowe prace;

Sławomir Mrożek, Artysta;

Melchior Wańkowicz, Tędy i owędy (wybrany reportaż);

Wybrane wiersze Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Stanisława Barańczaka, Cypriana Kamila Norwida, Bolesława Leśmiana, Mariana Hemara, Jarosława Marka Rymkiewicza, Wisławy Szymborskiej, Kazimierza Wierzyńskiego, Jana Lechonia, Jerzego Lieberta oraz fraszki Jana Sztaudyngera i aforyzmy Stanisława Jerzego Leca.

Lektura uzupełniająca

(2 pozycje w każdym roku szkolnym, we fragmentach lub w całości do samodzielnego lub wspólnego czytania/słuchania):

Miron Białoszewski, Pamiętnik z powstania warszawskiego;

Arkady Fiedler, Dywizjon 303;

Barbara Kosmowska, Pozłacana rybka;

Zofia Kossak-Szczucka, Bursztyny (wybrane opowiadanie);

André Frossard, Nie lękajcie się! Rozmowy z Janem Pawłem II;

Karolina Lanckorońska, Wspomnienia wojenne 22 IX 1939-5 IV 1945;

Bolesław Prus, Placówka;

Henryk Sienkiewicz, Krzyżacy, Sąd Ozyrysa;

Melchior Wańkowicz, Bitwa o Monte Casino (fragmenty);

lub inne utwory literackie i teksty kultury wybrane przez nauczyciela, w tym wiersze poetów współczesnych i reportaże.",

b)
w części zatytułowanej "LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE" w części zatytułowanej "JĘZYK POLSKI Klasy I-IV Liceum ogólnokształcące" w części zatytułowanej "Treści nauczania - wymagania szczegółowe" część zatytułowana "Lektura" otrzymuje brzmienie:

"Lektura

Teksty poznawane w całości - nie mniej niż 8 pozycji książkowych oraz wybrane przez nauczyciela teksty o mniejszej objętości, przy czym nie można pominąć autorów i utworów oznaczonych gwiazdką:

*Bogurodzica;

Gall Anonim, Kronika polska (fragmenty);

*Jan Kochanowski, wybrane pieśni, w tym: Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II; psalmy, w tym Psalm 13, Psalm 47; tren IX, X, XI, XIX; Odprawa posłów greckich (fragmenty);

Andrzej Frycz Modrzewski, O poprawie Rzeczypospolitej (fragmenty);

Kronika Książąt Polskich, oprac. Jerzy Wojtczak-Szyszkowski;

Piotr Skarga, Kazania sejmowe (fragmenty);

Jan Chryzostom Pasek, Pamiętniki (fragmenty);

Ignacy Krasicki, Hymn do miłości ojczyzny;

Stanisław Staszic, Przestrogi dla Polski (fragmenty);

*Adam Mickiewicz, Oda do młodości, wybrane ballady, w tym Romantyczność, wybrane sonety z cyklu Sonety krymskie oraz inne wiersze, Konrad Wallenrod (fragmenty), Dziady część IV (fragmenty), Dziady część III (fragmenty);

Juliusz Słowacki, Kordian (fragmenty), wybrane wiersze, w tym Grób Agamemnona (fragmenty), Testament mój, Listy do Matki (fragmenty);

Cyprian Kamil Norwid, wybrane wiersze, w tym Fortepian Szopena;

Aleksander Fredro, Śluby panieńskie;

*Bolesław Prus, Lalka (fragmenty);

*Henryk Sienkiewicz, Potop (fragmenty), Listy z podróży do Ameryki (fragmenty);

Eliza Orzeszkowa, Nad Niemnem;

Adam Asnyk, wybór wierszy;

Maria Konopnicka, wybór wierszy;

wybrane wiersze następujących poetów: Jan Kasprowicz, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Leopold Staff; Stanisław Wyspiański, Wesele (fragmenty);

*Władysław Stanisław Reymont, Chłopi (tom I - Jesień) (fragmenty);

Stefan Żeromski, Rozdziobią nas kruki, wrony ..., Przedwiośnie, Ludzie bezdomni;

Ferdynand Antoni Ossendowski, Mocni ludzie, Ludzie, zwierzęta, bogowie;

Krystyna Lubieniecka-Baraniak, Gdy brat staje się katem;

Witold Gombrowicz, Ferdydurke (fragmenty);

wybrane wiersze następujących poetów: Bolesław Leśmian, Julian Tuwim, Jan Lechoń, Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Kazimiera Iłłakowiczówna, Julian Przyboś, Tadeusz Peiper, Józef Czechowicz, Krzysztof Kamil Baczyński, Tadeusz Gajcy;

Zofia Kossak-Szczucka, Pożoga. Wspomnienia z Wołynia 1917-1919, Błogosławiona wina;

Tadeusz Borowski, Proszę państwa do gazu, Ludzie, którzy szli;

Gustaw Herling-Grudziński, Inny świat;

Jarosław Iwaszkiewicz, wybrane opowiadanie;

Hanna Krall, Zdążyć przed Panem Bogiem;

Józef Mackiewicz, Droga donikąd (fragmenty);

Kazimierz Moczarski, Rozmowy z katem (fragmenty);

wybrane wiersze następujących poetów: Miron Białoszewski, Tadeusz Różewicz, Jarosław Marek Rymkiewicz, *Wisława Szymborska, *Zbigniew Herbert, wybrane wiersze, w tym z tomów Pan Cogito oraz Raport z oblężonego Miasta, *Czesław Miłosz, Halina Poświatowska, Stanisław Barańczak, Jan Polkowski, Wojciech Wencel, Ryszard Krynicki, Adam Zagajewski;

Sławomir Mrożek, Tango;

Marek Nowakowski, Raport o stanie wojennym (wybrane opowiadanie); Górą "Edek" (z tomu Prawo prerii);

Witold Pilecki, Raport Witolda;

Wiesław Kielar, Anus mundi;

Jan Paweł II, Przekroczyć próg nadziei (fragmenty), Tryptyk rzymski, Pamięć i tożsamość (fragmenty), Fides et ratio (fragmenty);

Karol Wojtyła, Przed sklepem jubilera;

Stefan Wyszyński, Zapiski więzienne;

Paweł Zuchniewicz, Ojciec wolnych ludzi. Opowieść o Prymasie Wyszyńskim;

Jacek Dukaj, Katedra (z tomu W kraju niewiernych);

Antoni Libera, Madame;

Andrzej Stasiuk, Miejsce (z tomu Opowieści galicyjskie);

Olga Tokarczuk, Profesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach);

wybrane utwory okresu stanu wojennego;

powojenna piosenka literacka - wybrane utwory Jacka Kaczmarskiego, Wojciecha Młynarskiego, Agnieszki Osieckiej oraz wybrane teksty Kabaretu Starszych Panów, a także utwory w wykonaniu Ewy Demarczyk.

Zalecane dzieła teatralne i filmowe:

Amadeusz, reż. Miloš Forman;

Dekalog, reż. Krzysztof Kieślowski, wybrane filmy z cyklu;

Dziady, reż. Konrad Swinarski;

Elektra, reż. Piotr Chołodziński;

Emigranci, reż. Kazimierz Kutz;

Kartoteka, reż. Krzysztof Kieślowski;

Kordian, reż. Jan Englert;

Lawa. Opowieść o "Dziadach" Adama Mickiewicza, reż. Tadeusz Konwicki;

Moralność pani Dulskiej, reż. Tomasz Zygadło;

Nad Niemnem, reż. Zbigniew Kuźmiński;

Noc listopadowa, reż. Andrzej Wajda;

Noce i dnie, reż. Jerzy Antczak;

Rewizor, reż. Jerzy Gruza;

Rękopis znaleziony w Saragossie, reż. Wojciech Jerzy Has;

Iwona, księżniczka Burgunda, reż. Zygmunt Hübner;

Sanatorium pod Klepsydrą, reż. Wojciech Jerzy Has;

Śluby panieńskie, reż. Andrzej Łapicki;

Wizyta starszej pani, reż. Jerzy Gruza;

Ziemia obiecana, reż. Andrzej Wajda;

Przerwanie działań wojennych, reż. Juliusz Machulski.

Teksty polecane do samokształcenia:

Słownik 100 tysięcy potrzebnych słów, red. Jerzy Bralczyk;

Jan Błoński, Język właściwie użyty. Szkice o poezji polskiej drugiej połowy XX wieku;

Grażyna Borkowska, Pozytywiści i inni;

Włodzimierz Dłubacz, O kulturę filozofii;

Karol Estreicher, Historia sztuki w zarysie;

Formy i normy, czyli poprawna polszczyzna w praktyce, red. Katarzyna Kłosińska;

Czesław Jaroszyński, Piotr Jaroszyński, Kultura słowa. Podstawy retoryki klasycznej;

Piotr Jaroszyński, Człowiek i nauka. Studium z filozofii kultury;

Władysław Kopaliński, Słownik mitów i tradycji kultury;

Teresa Kowalik, Przemysław Słowiński, Królewski dar. Co Polska i Polacy dali światu;

Jacek Kowalski, Niezbędnik Sarmaty;

Jakub Z. Lichański, Retoryka. Historia - Teoria - Praktyka, t. I i II;

Tadeusz Lubelski, Historia kina polskiego. Twórcy, filmy, konteksty;

Jan Miodek, Słownik ojczyzny polszczyzny;

Anna Nasiłowska, Literatura okresu przejściowego 1975-1996;

O polską kulturę humanistyczną. Z Mieczysławem Albertem Krąpcem OP rozmawia Piotr Stanisław Mazur;

Popularna encyklopedia mass mediów, red. Józef Skrzypczak;

Praktyczna stylistyka nie tylko dla polonistów, red. Edyta Bańkowska, Agnieszka Mikołajczuk;

Ryszard Przybylski, Klasycyzm, czyli prawdziwy koniec Królestwa Polskiego;

Zbigniew Raszewski, Krótka historia teatru polskiego;

Władysław Tatarkiewicz, Historia filozofii, Dzieje sześciu pojęć, Droga przez estetykę;

Mieczysław Tomaszewski, Muzyka w dialogu ze słowem. Próby, szkice, interpretacje.".

§  2. 
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
1 Minister Edukacji i Nauki kieruje działem administracji rządowej - oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 października 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji i Nauki (Dz. U. poz. 1848 i 2335).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2021.1661

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zmiana rozporządzenia w sprawie organizacji kształcenia dzieci obywateli polskich czasowo przebywających za granicą.
Data aktu: 03/09/2021
Data ogłoszenia: 09/09/2021
Data wejścia w życie: 10/09/2021