Sposoby użycia środków przymusu bezpośredniego przez funkcjonariuszy Straży Parku oraz przydziału, przechowywania i ewidencji tych środków.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 2 listopada 2004 r.
w sprawie sposobów użycia środków przymusu bezpośredniego przez funkcjonariuszy Straży Parku oraz przydziału, przechowywania i ewidencji tych środków

Na podstawie art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880) zarządza się, co następuje:
§  1. 
Rozporządzenie określa:
1)
sposoby użycia środków przymusu bezpośredniego przez funkcjonariuszy Straży Parku, zwanych dalej "funkcjonariuszami", podczas realizacji zadań związanych z ochroną przyrody i mienia parku narodowego;
2)
sposób przydziału, przechowywania i ewidencji środków przymusu bezpośredniego:
a)
kajdanek,
b)
pałki służbowej,
c)
ręcznego miotacza gazu,
d)
paralizatora elektrycznego.
§  2. 
1. 
Siłę fizyczną w postaci chwytów obezwładniających oraz podobnych technik obrony lub ataku można stosować w celu odparcia czynnej napaści lub zmuszenia do wykonania polecenia bądź zatrzymywania osoby.
2. 
Używając siły fizycznej, nie zadaje się uderzeń, chyba że działa się w celu odparcia zamachu na życie lub zdrowie ludzkie albo mienie.
§  3. 
1. 
Kajdanki zakłada się na ręce trzymane z przodu, a osobie zachowującej się agresywnie - na ręce trzymane z tyłu; o sposobie założenia kajdanek decyduje funkcjonariusz na podstawie zachowania się osoby zatrzymywanej.
2. 
Kajdanki powinny być założone tak, aby nie tamowały obiegu krwi.
§  4. 
1. 
Pałki służbowej można użyć, jeżeli zastosowanie siły fizycznej okazało się bezskuteczne.
2. 
Pałką służbową zadaje się uderzenia w umięśnione części ciała, głównie w mięśnie kończyn oraz górną część pleców (barki); nie zadaje się uderzeń uchwytem pałki.
§  5. 
1. 
Przy stosowaniu ręcznego miotacza gazu i paralizatora elektrycznego należy zachować szczególną ostrożność, uwzględniając ich właściwości fizyczno-chemiczne mogące stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego.
2. 
Użycie środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w ust. 1, powinno następować zgodnie z ich instrukcją obsługi, w szczególności:
1)
zabrania się używania ręcznych miotaczy gazu w pomieszczeniach zamkniętych;
2)
wylot dyszy ręcznego miotacza gazu powinien być skierowany poniżej twarzy osoby, w stosunku do której jest używany, oraz powinien znajdować się w odległości nie mniejszej niż 50 cm od tej osoby i nie większej niż 1,5 m;
3)
czas użycia ręcznego miotacza gazu powinien wynosić około 1 sekundy;
4)
paralizatora elektrycznego należy używać na umięśnione części ciała, z wyłączeniem klatki piersiowej w okolicy serca oraz okolic stawów kostnych;
5)
czas użycia paralizatora elektrycznego powinien wynosić około 1 sekundy.
§  6. 
1. 
Użycie środka przymusu bezpośredniego dokumentuje się w notatniku służbowym.
2. 
Jeżeli na skutek zastosowania środka przymusu bezpośredniego nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia osoby, wobec której zastosowano środek przymusu bezpośredniego, lub śmierć osoby, funkcjonariusz sporządza notatkę służbową i przedstawia ją przełożonemu.
3. 
Notatka, o której mowa w ust. 2, powinna zawierać w szczególności:
1)
imię i nazwisko oraz numer legitymacji służbowej funkcjonariusza;
2)
czas i miejsce zastosowania środka przymusu bezpośredniego;
3)
dane osoby, wobec której zastosowano środek przymusu bezpośredniego;
4)
szczegółowe powody i rodzaj zastosowanego środka przymusu bezpośredniego;
5)
opis postępowania poprzedzającego zastosowanie środka przymusu bezpośredniego;
6)
sposób użycia środka przymusu bezpośredniego;
7)
skutki zastosowania środka przymusu bezpośredniego;
8)
inne ważne okoliczności zdarzenia;
9)
dane ustalonych świadków zdarzenia;
10)
podpis funkcjonariusza sporządzającego notatkę.
§  7. 
Przydziału środków przymusu bezpośredniego dla funkcjonariuszy dokonuje komendant Straży Parku, na czas pełnienia funkcji przez funkcjonariusza, po uprzednim pouczeniu funkcjonariusza o sposobie użycia i przechowywania środków przymusu bezpośredniego.
§  8. 
1. 
Środki przymusu bezpośredniego, o których mowa w § 1 pkt 2, podlegają ewidencji w Książce ewidencji środków przymusu bezpośredniego, której wzór określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
2. 
Wydanie i przyjęcie środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w ust. 1, podlegają ewidencji w Książce wydania i przyjęcia środków przymusu bezpośredniego, której wzór określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
3. 
Poszczególne karty książek, o których mowa w ust. 1 i 2, powinny być ponumerowane, przeszyte i zalakowane na ostatniej stronie, z odciśniętą pieczęcią okrągłą parku narodowego.
4. 
Książki, o których mowa w ust. 1 i 2, prowadzi i przechowuje komendant Straży Parku lub upoważniony przez dyrektora parku narodowego inny funkcjonariusz.
§  9. 
Środki przymusu bezpośredniego, przed wydaniem funkcjonariuszowi lub po zwróceniu przez funkcjonariusza, powinny być przechowywane w atestowanych szafach lub kasetach metalowych na trwale przymocowanych do podłoża, zgodnie z warunkami przechowywania tych środków określonymi przez producenta.
§  10. 
Funkcjonariusz przechowuje przydzielone środki przymusu bezpośredniego w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieuprawnionych.
§  11. 
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.1)
______

1) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie funkcjonowania Straży Parku w parkach narodowych (Dz. U. Nr 30, poz. 138), które zgodnie z art. 157 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880) w zakresie uregulowanym w § 8-16 traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

WZÓR

Książka ewidencji środków przymusu bezpośredniego

Lp. Nazwa środka przymusu bezpośredniego Seria i numer

paralizatora

elektrycznego

Rok produkcji Seria i numer

świadectwa na

paralizatory

elektryczne

Data wpisu do

ewidencji, imię,

nazwisko i

podpis osoby

dokonującej

wpisu

Uwagi

ZAŁĄCZNIK Nr  2

WZÓR

Książka wydania i przyjęcia środków przymusu bezpośredniego

Lp. Potwierdzenie wydania środka przymusu bezpośredniego Potwierdzenie przyjęcia środka przymusu bezpośredniego Uwagi
data

i

godzina

wydania

nazwa

środka

przymusu

bezpośredniego

seria

i numer

paralizatora

elektrycznego

wyposażenie

dodatkowe

imię,

nazwisko i

podpis

wydającego

imię,

nazwisko i

podpis

pobierającego

data

i

godzina

przyjęcia

nazwa środka

przymusu

bezpośredniego

seria

i numer

paralizatora

elektrycznego

wyposażenie

dodatkowe

imię,

nazwisko i

podpis

zwracającego

imię,

nazwisko i

podpis

przyjmującego

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2004.245.2457

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Sposoby użycia środków przymusu bezpośredniego przez funkcjonariuszy Straży Parku oraz przydziału, przechowywania i ewidencji tych środków.
Data aktu: 02/11/2004
Data ogłoszenia: 17/11/2004
Data wejścia w życie: 02/12/2004