Zasady ustalania wartości początkowej i ewidencjonowania środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez podatników podatku dochodowego nie obowiązanych do prowadzenia ksiąg handlowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA FINANSÓW
z dnia 28 lutego 1990 r.
w sprawie zasad ustalania wartości początkowej i ewidencjonowania środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez podatników podatku dochodowego nie obowiązanych do prowadzenia ksiąg handlowych.

Na podstawie art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku dochodowym (Dz. U. z 1989 r. Nr 27, poz. 147 i Nr 74, poz. 443) zarządza się, co następuje:
§  1.
1. 1
Za wartość początkową środków trwałych, z zastrzeżeniem ust. 4, oraz wartości niematerialnych i prawnych uważa się:
1)
w razie nabycia w drodze kupna - cenę ich nabycia,
2)
w razie wytworzenia - koszt wytworzenia,
3)
w razie nabycia w drodze spadku lub darowizny - wartość rynkową w dniu nabycia.
2.
Za cenę nabycia uważa się cenę wynikającą z rachunku lub innego dokumentu, powiększoną o koszty uboczne związane z zakupem, powstałe do chwili przekazania środka trwałego do użytkowania, jak koszty transportu, ubezpieczenia w drodze, cła, montażu itp.
3.
Wartość początkową środków trwałych wykonanych sposobem gospodarczym lub w zakładzie podatnika, jeżeli ustalenie kosztów wytworzenia nie jest możliwe, ustala się w wysokości określonej przez powołanego przez podatnika biegłego przy uwzględnieniu cen z daty wytworzenia środka trwałego.
4. 2
Wartość początkową budynków mieszkalnych można ustalać przyjmując w każdym roku wartość ustaloną jako iloczyn powierzchni użytkowej budynku wyrażonej w m2 i wskaźnika przeliczeniowego 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego ustalonego dla celów obliczania premii gwarancyjnej od wkładów na oszczędnościowych książeczkach mieszkaniowych za IV kwartał roku poprzedzającego rok podatkowy. Za powierzchnię, o której mowa w zdaniu poprzedzającym, uważa się powierzchnię przyjętą dla celów podatku od nieruchomości.
5. 3
Jeżeli część budynku jest wynajęta, wydzierżawiona lub używana przez właściciela na cele prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, wartość początkową stanowi część ogólnej wartości budynku odpowiadająca stosunkowi powierzchni użytkowej tej części do ogólnej powierzchni użytkowej budynku.
§  2. 4
Jeżeli ustalenia wartości początkowej środków trwałych, z wyjątkiem budynków mieszkalnych bądź ich części, nabytych przed dniem założenia przez podatnika ewidencji, nie można dokonać w sposób określony w § 1 ust. 1-3 lub środek trwały został poddany w czasie użytkowania modernizacji, za wartość początkową tego środka trwałego przyjmuje się wartość z wyceny dokonanej przez podatnika przy uwzględnieniu cen przedmiotu tego samego rodzaju w IV kwartale roku poprzedzającego rok założenia ewidencji oraz stopnia jego zużycia i okresu dalszej jego przydatności.
§  3.
1. 5
Podatnicy dokonujący odpisów na zużycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych obowiązani są prowadzić ewidencję tych środków i wartości. Nie podlegają objęciu ewidencją budynki mieszkalne, których wartość początkową ustala się według zasad określonych w § 1 ust. 4 i 5.
2. 6
Ewidencja, o której mowa w ust. 1, powinna zawierać następujące dane: liczbę porządkową, datę nabycia, określenie środka trwałego albo wartości niematerialnej lub prawnej, wartość początkową ustaloną według zasad określonych w § 1, a jeżeli środek trwały był nabyty lub wytworzony w latach poprzedzających rok założenia ewidencji - zaktualizowaną lub wycenioną wartość początkową na dzień 1 stycznia tego roku, zaktualizowaną wartość umorzenia do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego oraz stawkę amortyzacyjną i kwoty odpisu amortyzacyjnego za dany rok podatkowy. Jeżeli ewidencja ma służyć za podstawę ustalania wysokości odpisów amortyzacyjnych przez okres dłuższy niż rok, powinna ona zawierać co do każdego środka trwałego zaktualizowaną wartość początkową na dzień 1 stycznia każdego następnego roku, zaktualizowaną wartość umorzenia oraz kwotę odpisu amortyzacyjnego za ten rok.
3.
Częścią składową ewidencji są sporządzone przez podatnika objaśnienia wskazujące sposób ustalania wartości początkowej, sposób jej aktualizacji, a w przypadku, o którym mowa w § 2 - sposób wyceny wartości początkowej.
4. 7
Ewidencją powinny być również objęte przedmioty, które według zasad obowiązujących w danym roku podatkowym nie są zaliczone do środków trwałych, a do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rok podatkowy nie zostały zamortyzowane.
5.
Nie podlegają objęciu ewidencją budynki podlegające ustawowemu ubezpieczeniu.
§  4. 8
Środki trwałe wymienione w ewidencji środków trwałych, prowadzonej na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 1978 r. w sprawie zasad dokonywania odpisów na zużycie przedmiotów majątkowych przez podatników podatku dochodowego nie będących jednostkami gospodarki uspołecznionej (Dz. U. Nr 11, poz. 49 i z 1983 r. Nr 43, poz. 199), nie zamortyzowane do dnia 31 grudnia 1989 r., powinny być objęte ewidencją, o której mowa w § 3, w wartości początkowej wynikającej z dotychczasowej ewidencji i w wartości początkowej zaktualizowanej na dzień 1 stycznia roku, w którym została założona ewidencja.
§  5.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i ma zastosowanie poczynając od roku podatkowego 1990.
1 § 1 ust. 1 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
2 § 1 ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
3 § 1 ust. 5 dodany przez § 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
4 § 2 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
5 § 3 ust. 1 zmieniony przez § 1 pkt 3 lit. a) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
6 § 3 ust. 2 zmieniony przez § 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
7 § 3 ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 3 lit. c) rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.
8 § 4 zmieniony przez § 1 pkt 4 rozporządzenia z dnia 7 marca 1991 r. (Dz.U.91.24.100) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 25 marca 1991 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1990.18.106

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady ustalania wartości początkowej i ewidencjonowania środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych przez podatników podatku dochodowego nie obowiązanych do prowadzenia ksiąg handlowych.
Data aktu: 28/02/1990
Data ogłoszenia: 26/03/1990
Data wejścia w życie: 01/01/1990, 26/03/1990