Kontrola stanu ochrony przeciwpożarowej, określenie wykroczeń, za które członkowie ochotniczych straży pożarnych są upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego, oraz zasady i sposób wydawania upoważnień.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 23 marca 1976 r.
w sprawie kontroli stanu ochrony przeciwpożarowej, określenia wykroczeń, za które członkowie ochotniczych straży pożarnych są upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego, oraz zasad i sposobu wydawania upoważnień. *

Na podstawie art. 15 ust. 3 i art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. Nr 20, poz. 106) zarządza się, co następuje:
§  1.
Kontrola stanu ochrony przeciwpożarowej polega na sprawdzeniu przestrzegania przepisów przeciwpożarowych oraz zachowania warunków ochrony przeciwpożarowej.
§  2.
1.
Upoważnieni funkcjonariusze pożarnictwa pełniący służbę w terenowych jednostkach ochrony przeciwpożarowej przeprowadzają kontrolę stanu ochrony przeciwpożarowej we wszystkich obiektach podlegających kontroli.
2.
Ponadto kontrole stanu ochrony przeciwpożarowej przeprowadzają:
1)
funkcjonariusze pożarnictwa pełniący służbę w resortowych jednostkach organizacyjnych ochrony przeciwpożarowej - w obiektach podległych ministrom (kierownikom urzędów centralnych),
2)
funkcjonariusze pożarnictwa pełniący służbę w związkach spółdzielni lub zarządach głównych organizacji społecznych - w obiektach tych organizacji,
3)
osoby upoważnione przez terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego - w nie uspołecznionych gospodarstwach rolnych oraz w innych obiektach budowlanych stanowiących własność indywidualną.
§  3.
Terminy i zakres kontroli stanu ochrony przeciwpożarowej:
1)
w obiektach wymienionych w § 2 ust. 1 ustalają komendanci wojewódzcy straży pożarnych,
2)
w obiektach wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 1 i 2 ustalają główni (starsi) inspektorzy ochrony przeciwpożarowej,
3)
w obiektach wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 3 ustalają terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego.
§  4.
1.
Podstawę do przeprowadzania kontroli stanowi pisemne upoważnienie wydane przez:
1)
komendantów wojewódzkich straży pożarnych - funkcjonariuszom pożarnictwa pełniącym służbę w komendach wojewódzkich (równorzędnych), komendach rejonowych i terenowych zawodowych strażach pożarnych,
2)
głównych (starszych) inspektorów ochrony przeciwpozarowej ministerstw (centralnych urzędów) - funkcjonariuszom pożarnictwa pełniącym służbę w resortowych jednostkach organizacyjnych ochrony przeciwpożarowej,
3)
głównych (starszych) inspektorów ochrony przeciwpożarowej związków spółdzielni lub zarządów głównych organizacji społecznych - funkcjonariuszom pożarnictwa pełniącym służbę w obiektach tych organizacji,
4)
terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego - członkom ochotniczych straży pożarnych i innym osobom.
2.
Przeprowadzający kontrolę:
1)
ma prawo żądania informacji i wyjaśnień w zakresie objętym kontrolą od osób zarządzających kontrolowanymi obiektami lub zatrudnionych na ich terenie oraz wglądu do dokumentacji związanej z ochroną przeciwpożarową lub mającej na nią wpływ,
2)
jest obowiązany podjąć działania zmierzające do spowodowania natychmiastowego zaprzestania czynności prowadzonych w warunkach zagrażających życiu i mieniu do czasu usunięcia występujących usterek powodujących stan zagrożenia.
§  5.
1.
W zakładach i obiektach gospodarki uspołecznionej kontrolę przeprowadza się w obecności kierownika zakładu pracy lub osoby przez niego upoważnionej. Odmowa udziału w czynnościach kontrolnych nie stanowi przeszkody w ich przeprowadzeniu.
2.
W nie uspołecznionych gospodarstwach rolnych i innych obiektach stanowiących własność indywidualną kontrolę przeprowadza się w obecności właściciela, użytkownika lub zarządzającego obiektem.
§  6.
1.
Z przeprowadzonej kontroli, o której mowa w § 5 ust. 1, funkcjonariusz pożarnictwa sporządza protokół, w którym podaje: kto, kiedy i z czyjego upoważnienia, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny oraz szczegółowe ustalenia kontroli.
2.
Protokół podpisują: przeprowadzający kontrolę oraz kierownik zakładu pracy, właściciel, użytkownik lub zarządzający obiektem albo osoba upoważniona. W razie odmowy podpisania protokołu przeprowadzający kontrolę czyni wzmiankę o tym w protokole.
3.
Osoby, o których mowa w ust. 2, mają prawo wniesienia zastrzeżeń do protokołu, jeżeli nie zgadzają się z jego treścią. Osoby te należy pouczyć o przysługującym im prawie wniesienia zastrzeżeń.
4.
Egzemplarz protokołu doręcza się osobom wymienionym w ust. 2, a w razie stwierdzenia szczególnie rażących zaniedbań w zakładzie lub obiekcie gospodarki uspołecznionej - również kierownikowi jednostki nadrzędnej nad jednostką kontrolowaną.
5.
W razie nieujawnienia żadnych uchybień - zamiast protokołu sporządza się notatkę o przeprowadzeniu kontroli oraz o jej zakresie i doręcza się ją osobom, o których mowa w § 5 ust. 1.
§  7.
1.
Jeżeli w wyniku kontroli przeprowadzonej w obiekcie gospodarki uspołecznionej przez funkcjonariuszy pożarnictwa pełniących służbę w terenowych jednostkach ochrony przeciwpożarowej zostały stwierdzone uchybienia i nieprawidłowości w stanie ochrony przeciwpożarowej, właściwy terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego po zakończeniu kontroli wydaje decyzję administracyjną nakładającą obowiązek usunięcia tych uchybień i nieprawidłowości. Odpis protokołu i decyzji należy przesłać sprawującemu nadzór nad jednostką kontrolowaną.
2.
Jeżeli w wyniku kontroli, o której mowa w ust. 1, stwierdzone zostało naruszenie obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa, wszczyna się postępowanie egzekucyjne lub kieruje sprawę do kolegium do spraw wykroczeń.
§  8.
W razie stwierdzenia szczególnego zagrożenia pożarowego komendant rejonowy straży pożarnych występuje z wnioskiem do terenowego organu administracji państwowej stopnia wojewódzkiego o wydanie zakazu używania maszyn i urządzeń, eksploatacji pomieszczeń lub zakładu albo jego części, powiadamiając jednocześnie kierownika jednostki nadrzędnej nad zakładem o skierowaniu wniosku.
§  9.
Kierownik zakładu pracy jest obowiązany zawiadomić o wykonaniu decyzji administracyjnej - zgodnie z zawartym w niej terminem - terenowy organ administracji państwowej, który wydał decyzję, oraz kierownika jednostki nadrzędnej.
§  10.
1.
O wynikach kontroli przeprowadzonej w obiektach zajmowanych przez następujące instytucje i osoby:
1)
członków personelu dyplomatycznego obcych misji dyplomatycznych oraz urzędników konsularnych obcych urzędów konsularnych,
2)
członków personelu administracyjnego i technicznego, członków personelu służby obcych misji dyplomatycznych oraz pracowników konsularnych i członków personelu służby obcych urzędów konsularnych, jeżeli nie są obywatelami polskimi lub nie mają w Polsce miejsca stałego pobytu,
3)
inne osoby korzystające z immunitetów dyplomatycznych lub konsularnych na mocy ustaw, umów międzynarodowych albo powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych,
4)
obce misje dyplomatyczne, urzędy konsularne i instytucje międzynarodowe korzystające z immunitetów dyplomatycznych lub konsularnych na mocy ustaw, umów międzynarodowych albo powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych

funkcjonariusz pożarnictwa informuje zarządzającego obiektem oraz przełożonego, który wydał upoważnienie do przeprowadzenia kontroli.

2.
Przepisów § 7-9 rozporządzenia nie stosuje się do kontroli przeprowadzanych w obiektach zajmowanych przez instytucje i osoby, o których mowa w ust. 1.
§  11.
1.
Na podstawie wyników kontroli, o której mowa w § 5 ust. 2, w razie stwierdzenia uchybień w stanie ochrony przeciwpożarowej, osoba przeprowadzająca kontrolę sporządza wykaz tych uchybień podając nazwiska właścicieli, użytkowników lub zarządzających obiektami. Wykaz ten przekazuje niezwłocznie terenowemu organowi administracji państwowej stopnia podstawowego.
2.
Na podstawie wykazu, o którym mowa w ust. 1 terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego podejmuje działania zmierzające do usunięcia stwierdzonych uchybień, a w szczególności:
1)
wydaje decyzję administracyjną,
2)
wszczyna postępowanie egzekucyjne,
3)
kieruje sprawę do kolegium do spraw wykroczeń.
§  12.
Członkowie ochotniczych straży pożarnych, wymienieni w § 13, są upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia wymienione w art. 82 § 1 pkt 1, 3, 4, 5 i 7 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. Nr 12, poz. 114).
§  13.
1.
Upoważnienia do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego wydają terenowe organy administracji państwowej stopnia podstawowego komendantom gminnym straży pożarnych oraz na ich wniosek - naczelnikom ochotniczych i obowiązkowych straży pożarnych.
2.
Naczelnikom ochotniczych i obowiązkowych straży pożarnych upoważnienia do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego wydaje się na okres przeprowadzania kontroli stanu ochrony przeciwpożarowej.
§  14.
Upoważnienie powinno zawierać datę wydania i termin ważności, oznaczenie organu wydającego upoważnienie, powołanie podstawy prawnej, imię, nazwisko i funkcję upoważnionego członka ochotniczej straży pożarnej, numer dowodu osobistego, określenie wykroczeń, za które członek ochotniczej straży pożarnej jest upoważniony do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego, oraz obszaru i obiektów, na których terenie upoważnienie jest ważne. Upoważnienie powinno być podpisane przez osobę wydającą oraz opatrzone pieczęcią.
§  15.
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do jednostek (instytucji) podległych Ministrowi Obrony Narodowej oraz do jednostek organizacyjnych więziennictwa podległych Ministrowi Sprawiedliwości.
§  16.
Traci moc rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 stycznia 1969 r. w sprawie kontroli stanu bezpieczeństwa przeciwpożarowego (Dz. U. Nr 5, poz. 38).
§  17.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
* Z dniem 26 września 1991 r. nin. rozporządzenie zachowuje moc w zakresie, w jakim nie jest sprzeczne z ustawą z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U.91.81.351) - zob. art. 45 powołanej ustawy.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1976.15.94

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Kontrola stanu ochrony przeciwpożarowej, określenie wykroczeń, za które członkowie ochotniczych straży pożarnych są upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego, oraz zasady i sposób wydawania upoważnień.
Data aktu: 23/03/1976
Data ogłoszenia: 16/04/1976
Data wejścia w życie: 17/07/1976