Uprawa tytoniu i wytwarzanie wyrobów tytoniowych.

DEKRET
z dnia 24 czerwca 1953 r.
o uprawie tytoniu i wytwarzaniu wyrobów tytoniowych.

Art.  1.
1.
Uprawą rośliny tytoniowej mogą zajmować się tylko osoby do tego uprawnione.
2.
Uprawniony jest ten, kto zawarł umowę o uprawę i dostawę tytoniu z instytucją lub przedsiębiorstwem, wyznaczonym przez Ministra Przemysłu Rolnego i Spożywczego.
3.
Nie wymaga zawarcia umowy uprawa rośliny tytoniowej dla celów naukowo-badawczych przez instytuty naukowo-badawcze w granicach ich zadań statutowych; jednakże instytuty te obowiązane są tytoń uzyskany z uprawy rośliny tytoniowej, zbędny dla celów naukowo-badawczych, przekazać instytucji lub przedsiębiorstwu, wyznaczonemu przez Ministra Przemysłu Rolnego i Spożywczego.
4.
Szkoły rolnicze i rolnicze instytucje oświatowe mogą uprawiać roślinę tytoniową dla celów szkoleniowych za zgodą i na warunkach określonych przez Ministra Przemysłu Rolnego i Spożywczego.
5. 1
Minister Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej określi zasady zawierania umów o uprawę i dostawę tytoniu oraz ceny zakupu tytoniu.
6.
Minister Przemysłu Rolnego i Spożywczego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego i Ministrem Rolnictwa ustali wzory umów o uprawę i dostawę tytoniu, organy właściwe do sprawowania kontroli nad wykonaniem tych umów, jak również tryb i warunki zgłaszania uprawy rośliny tytoniowej dla celów naukowo-badawczych i szkoleniowych (ust. 3 i 4) oraz warunki przekazywania tytoniu przez instytuty naukowo-badawcze (ust. 3).
7. 2
Zarządzenia przewidziane w ust. 2, 5 i 6 podlegają ogłoszeniu w Monitorze Polskim.
Art.  2.
1.
Tytoń uzyskany z uprawy rośliny tytoniowej podlega w całości odstąpieniu instytucji lub przedsiębiorstwu, wyznaczonemu przez Ministra Przemysłu Rolnego i Spożywczego. Nie dotyczy to tytoniu przeznaczonego dla celów naukowo-badawczych i szkoleniowych (art. 1 ust. 3 i 4).
2.
Zasady i tryb oszacowania tytoniu odstępowanego określa Minister Przemysłu Rolnego i Spożywczego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
3.
Sposób sortowania i układania odstępowanego tytoniu przez osoby uprawiające roślinę tytoniową określa Minister Przemysłu Rolnego i Spożywczego.
4.
Zarządzenia przewidziane w ust. 2 i 3 podlegają ogłoszeniu w Monitorze Polskim.
Art.  3. 3

(skreślony).

Art.  4.
1. 4
Kto nie będąc do tego uprawniony uprawia roślinę tytoniową albo kto pielęgnuje roślinę tytoniową dziko wyrosłą,

podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności do roku.

2. 5
Tej samej karze podlega, kto zataja tytoń uzyskany przez siebie z uprawy rośliny tytoniowej.
Art.  5. 6

Kto nabywa, zbywa lub przechowuje tytoń pochodzący z bezprawnej uprawy lub niedozwolonego wyrobu albo wprowadzony do obrotu z naruszeniem art. 2 ust. 1,

podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności do roku.

Art.  6.
1. 7
Jeżeli wskutek czynu określonego w art. 4 lub 5 powstała znaczna szkoda dla gospodarki narodowej,sprawca

podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności od roku do lat 5.

2.
Tej samej karze podlega sprawca czynu określonego w art. 4 lub 5, jeżeli z popełniania tych przestępstw uczynił sobie stałe źródło dochodu.
Art.  7.
1.
Jeżeli z czynu określonego w art. 4 lub 5 wynikła dla gospodarki narodowej szkoda nieznaczna, sprawca

podlega karze pracy poprawczej do 3 miesięcy 8 albo grzywny do 1.500 zł. 9

2.
Orzekanie następuje w trybie postępowania karno-administracyjnego.
3.
Minister Przemysłu Rolnego i Spożywczego w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości i Prokuratorem Generalnym Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz za zgodą Prezesa Rady Ministrów określi w drodze rozporządzenia, jaką szkodę należy uważać za nieznaczną.
Art.  8.

W przypadkach przewidzianych w art. 4, 5, 6 i 7 ust. 1 można orzec przepadek rzeczy, stanowiących przedmiot przestępstwa albo służących lub przeznaczonych do jego popełnienia, choćby nie były własnością sprawcy.

Art.  8a. 10

(skreślony).

Art.  9.
1.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia termin, od którego orzekanie w sprawach o czyny przewidziane w art. 7 ust. 1 odbywać się będzie na podstawie przepisów o orzecznictwie karno-administracyjnym.
2.
Do czasu wydania rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, orzekają w tych sprawach właściwe organy finansowe w trybie dotychczasowym.
3.
W sprawach wszczętych przed wejściem w życie niniejszego dekretu o występki i wykroczenia w zakresie przepisów o monopolu tytoniowym, nie zagrożone według prawa karnego skarbowego zasadniczymi karami pozbawienia wolności, organy finansowe orzekają w trybie dotychczasowym.
Art.  10.
1.
Tracą moc:
1)
ustawa z dnia 1 czerwca 1922 r. o monopolu tytoniowym (Dz. U. Nr 47, poz. 409 z późniejszymi zmianami),
2)
ustawa z dnia 18 marca 1932 r. o utworzeniu państwowego przedsiębiorstwa "Polski Monopol Tytoniowy" (Dz. U. Nr 26, poz. 240 z późniejszymi zmianami),
3)
przepisy dekretu z dnia 11 kwietnia 1947 r. - prawo karne skarbowe (Dz. U. Nr 32, poz. 140 z późniejszymi zmianami), dotyczące naruszenia przepisów o monopolu tytoniowym.
2.
Dotychczasowe przepisy wydane w wykonaniu ustaw wymienionych w ust. 1 pozostają w mocy do czasu zastąpienia ich przepisami wydanymi na podstawie niniejszego dekretu, o ile nie są z nim sprzeczne.
3.
Wykonanie dotychczasowych przepisów dotyczących sprzedaży wyrobów tytoniowych należy w zakresie handlu detalicznego do właściwości Ministra Handlu Wewnętrznego.
Art.  11.

Dotychczasowe przepisy w zakresie świadczeń emerytalnych i zaopatrzeń pozostają w mocy do czasu zastąpienia ich przez nowe przepisy.

Art.  12.

Wykonanie dekretu porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, Ministrowi Przemysłu Rolnego i Spożywczego i zainteresowanym ministrom oraz Prokuratorowi Generalnemu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

Art.  13.

Dekret wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

1 Art. 1 ust. 5 zmieniony przez art. 9 lit. a) ustawy z dnia 30 maja 1989 r. o zmianie upoważnień do wydawania aktów wykonawczych (Dz.U.89.35.192) z dniem 1 lipca 1989 r.
2 Art. 1 ust. 7 zmieniony przez art. 9 lit. b) ustawy z dnia 30 maja 1989 r. o zmianie upoważnień do wydawania aktów wykonawczych (Dz.U.89.35.192) z dniem 1 lipca 1989 r.
3 Art. 3 skreślony przez art. 31 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz.U.88.41.324) z dniem 1 stycznia 1989 r.
4 Art. 4 ust. 1 zmieniony przez art. 5 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks karny (Dz.U.97.88.554) z dniem 1 września 1998 r.
5 Art. 4 ust. 2 zmieniony przez art. 15 ustawy z dnia 2 marca 2001 r. o wyrobie spirytusu, wyrobie i rozlewie wyrobów spirytusowych oraz wytwarzaniu wyrobów tytoniowych (Dz.U.01.31.353) z dniem 26 kwietnia 2001 r.
6 Art. 5 zmieniony przez art. 5 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks karny (Dz.U.97.88.554) z dniem 1 września 1998 r.
7 Art. 6 ust. 1 zmieniony przez art. 5 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks karny (Dz.U.97.88.554) z dniem 1 września 1998 r.
8 Nieaktualne - kara pracy poprawczej została zniesiona ustawą z dnia 2 grudnia 1958 r. o zmianie ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym (Dz.U.58.77.396).
9 Wysokość granicy grzywny ustalona na podstawie:

- art. 2 § 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.82.16.125) z dniem 7 czerwca 1982 r.

- art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.85.23.100) z dniem 1 lipca 1985 r.

- art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1990 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.90.72.422) z dniem 8 listopada 1990 r.

- art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 28 lutego 1992 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego, prawa o wykroczeniach i o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz.U.92.24.101) z dniem 2 kwietnia 1992 r.

- art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U.94.84.386)

- art. 3 ust. 1 lit. a) ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. o zmianie Kodeksu karnego, Kodeksu karnego wykonawczego oraz o podwyższeniu dolnych i górnych granic grzywien i nawiązek w prawie karnym (Dz.U.95.95.475) z dniem 20 listopada 1995 r.

10 Art. 8a:

- dodany przez art. 28 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U.93.47.211) z dniem 1 stycznia 1995 r.

- skreślony przez art. 16 ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz.U.96.10.55) z dniem 1 maja 1996 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1953.34.144

Rodzaj: Dekret
Tytuł: Uprawa tytoniu i wytwarzanie wyrobów tytoniowych.
Data aktu: 24/06/1953
Data ogłoszenia: 07/07/1953
Data wejścia w życie: 07/07/1953