Obszary szczególnie ważne dla obrony kraju.

DEKRET
z dnia 6 września 1951 r.
o obszarach szczególnie ważnych dla obrony kraju.

Na podstawie art. 4 Ustawy Konstytucyjnej z dnia 19 lutego 1947 r. o ustroju i zakresie działania najwyższych organów Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy z dnia 26 maja 1951 r. o upoważnieniu Rządu do wydawania dekretów z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr 30. poz. 235) Rada Ministrów postanawia, a Rada Państwa zatwierdza, co następuje:
Art.  1. 1

(utracił moc).

Art.  2.
1.
Kto w prawach własności do nieruchomości lub w innych prawach związanych z nieruchomością ponosi szkodę rzeczywistą z powodu wprowadzenia ograniczeń wymienionych w art. 1 albo też z powodu odmowy zezwolenia na wykonywanie tych praw, ma prawo do odszkodowania od Państwa.
2.
Prawo do odszkodowania nie służy osobom, które w chwili wprowadzenia ograniczeń na podstawie niniejszego dekretu były już w tym samym rozmiarze na podstawie dotychczasowych przepisów ograniczone w swych prawach związanych z nieruchomością.
3.
Prawo do odszkodowania gaśnie po upływie trzech lat, licząc od chwili wprowadzenia ograniczeń bądź uprawomocnienia się orzeczenia odmawiającego zezwolenia na wykonywanie prawa.
4.
Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia właściwość władz, zasady ustalania i wpłaty odszkodowania oraz tryb postępowania w tych sprawach.
Art.  3.

Rada Ministrów określi zasady współdziałania władz państwowych zainteresowanych w wykonywaniu niniejszego dekretu oraz uprawnienia tych władz w stosunku do ludności na obszarach uznanych za szczególnie ważne dla obrony kraju.

Art.  4.

Istniejące na mocy dotychczasowych przepisów ograniczenia w obszarach warownych i rejonach umocnionych zachowują moc do czasu wydania dla tych obszarów przepisów wymienionych w art. 1.

Art.  5.

Do czasu wejścia w życie przepisów przewidzianych w art. 2 ust. 4 stosuje się do roszczeń o odszkodowania z tytułu ograniczeń wymienionych w art. 4 przepisy dotychczasowe.

Art.  6.

Rada Ministrów może na wniosek Ministra Obrony uchylić ograniczenia praw istniejące na obszarach warownych i w rejonach umocnionych (art. 4) jak również ograniczenia wprowadzone na podstawie art. 1.

Art.  7.

Rada Ministrów określi sposób powiadomienia ludności obszaru uznanego za szczególnie ważny dla obrony kraju o wprowadzeniu lub uchyleniu ograniczeń praw oraz o uprawnieniach władz państwowych w stosunku do ludności na tym obszarze.

Art.  8.
1.
Kto wykracza przeciw przepisom wydanym na podstawie niniejszego dekretu albo nie stosuje się do zarządzeń władz powołanych do wykonania tego dekretu, podlega karze aresztu do trzech miesięcy 2 lub grzywny do 2.500 zł 3 albo obu tym karom łącznie.
2.
Orzekanie następuje w trybie postępowania karno-administracyjnego.
Art.  9.

Tracą moc:

1)
rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 10 czerwca 1927 r. w sprawie uznawania pewnych obszarów i miejscowości za obszary warowne lub rejony umocnione (Dz. U. R. P. Nr 55, poz. 483),
2)
ustawa z dnia 28 stycznia 1932 r. o stosunkach prawnych na obszarach warownych i rejonach umocnionych (Dz. U. R. P. Nr 19. poz. 124) oraz
3)
wszelkie przepisy prawne b. państw zaborczych, dotyczące twierdz i umocnień.
Art.  10.

Wykonanie dekretu porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Ministrowi Obrony Narodowej i zainteresowanym ministrom.

Art.  11.

Dekret wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

1 Art. 1 został uznany za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP, wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 lipca 2001 r. (Dz.U.01.69.725). Zgodnie z ust. 2 tego wyroku wymieniony wyżej przepis traci moc z dniem 2 lipca 2002 r.
2 Kara aresztu uchylona na podstawie art. X § 1 ustawy z dnia 31 maja 1971 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks wykroczeń (Dz.U.71.12.115) z dniem 1 stycznia 1972 r.
3 Wysokość granicy grzywny ustalona na podstawie:

- art. IX § 2 ustawy z dnia 31 maja 1971 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks wykroczeń (Dz.U.71.12.115) z dniem 1 stycznia 1972 r.

- art. 2 § 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.82.16.125) z dniem 7 czerwca 1982 r.

- art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.85.23.100) z dniem 1 lipca 1985 r.

- art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1990 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz.U.90.72.422) z dniem 8 listopada 1990 r.

- art. 7 ust. 2 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 28 lutego 1992 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego, prawa o wykroczeniach i o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz.U.92.24.101) z dniem 2 kwietnia 1992 r.

- art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U.94.84.386)

- art. 3 ust. 1 lit. a) ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. o zmianie Kodeksu karnego, Kodeksu karnego wykonawczego oraz o podwyższeniu dolnych i górnych granic grzywien i nawiązek w prawie karnym (Dz.U.95.95.475) z dniem 20 listopada 1995 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1951.46.341

Rodzaj: Dekret
Tytuł: Obszary szczególnie ważne dla obrony kraju.
Data aktu: 06/09/1951
Data ogłoszenia: 07/09/1951
Data wejścia w życie: 07/09/1951