Stypendia dla studentów wydziałów prawa uniwersytetów krajowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 28 grudnia 1948 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Oświaty w sprawie stypendiów dla studentów wydziałów prawa uniwersytetów krajowych.

Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 18 marca 1933 r. o państwowych stypendiach oraz innych formach pomocy dla młodzieży szkół wyższych (Dz. U. R. P. Nr 25, poz. 207) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Ustanawia się bezzwrotne stypendia dla niezamożnych i pilnych studentów wydziałów prawa uniwersytetów krajowych z sum wnoszonych corocznie do budżetu Ministerstwa Sprawiedliwości.
2.
Ilość stypendiów oraz wysokość stypendium dla jednego studenta określa na każdy rok budżetowy Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Oświaty.
§  2.
1.
Stypendia będą przyznawane studentom, obywatelom polskim, którzy mają ukończony pierwszy rok studiów.
2.
Stypendia będą przyznawane studentom drugiego i trzeciego roku studiów na okres roku kalendarzowego lub na okres pozostały do końca danego roku kalendarzowego, zaś studentom czwartego roku na czas do dnia 30 września danego roku.
3.
Stypendia płatne są w ratach miesięcznych z góry.
§  3.
1.
Pierwszeństwo do uzyskania stypendium przysługuje:
1)
studentom, którzy w roku poprzednim korzystali ze stypendium Ministerstwa Sprawiedliwości;
2)
uczestnikom walki z okupantem w okresie 1939 - 1945 r.;
3)
osobom zasłużonym w pracy społecznej i w odbudowie gospodarczej kraju;
4)
osobom pochodzącym ze środowiska, które miało utrudniony dostęp do kultury i wykazującym ofiarność w zdobywaniu wiedzy.
2.
Okoliczności wskazane w ust. 1 pkt 2, 3 i 4 winny być stwierdzone zaświadczeniem odpowiednich władz państwowych bądź zaświadczeniem organizacyj, wydanym przez organa lokalne, a poświadczonym przez właściwe nadrzędne władze danej organizacji.
§  4.
W okresie pobierania stypendium na podstawie niniejszego rozporządzenia stypendysta nie może pobierać innego stypendium ani przyjmować stałej pracy zarobkowej przeszkadzającej w studiach.
§  5.
Podanie o stypendium należy wnosić na początku roku szkolnego do Ministerstwa Sprawiedliwości, za pośrednictwem delegata do spraw młodzieży szkół wyższych, załączając:
1)
zaświadczenie władzy administracji ogólnej o stanie majątkowym kandydata i jego rodziców;
2)
odpis ostatniego świadectwa egzaminu rocznego;
3)
dowód przyjęcia na uczelnię na dany rok akademicki;
4)
zaświadczenie wymienione w § 3 ust. 2;
5)
zaświadczenie o stanie zdrowia;
6)
zobowiązanie na wypadek otrzymania stypendium do przepracowania po ukończeniu lub przerwaniu studiów prawniczych w sądownictwie powszechnym bądź w urzędach lub w instytucjach podległych Ministerstwu Sprawiedliwości okresu czasu wskazanego w § 13 oraz zobowiązanie do zwrotu stypendium, w warunkach określonych w § 14 niniejszego rozporządzenia w terminach tamże wskazanych;
7)
życiorys.
§  6.
Student, który ubiega się o przedłużenie na następny rok kalendarzowy stypendium, z którego korzystał już w roku poprzednim, dołącza do podania jedynie zaświadczenie wskazane w § 5 pkt 2 i 3, ponowienie zobowiązania wskazanego w § 6 pkt 6, zaświadczenie z odbytej praktyki wakacyjnej oraz zaświadczenie o pracy społecznej, jeżeli brał w niej udział.
§  7.
Delegat do spraw młodzieży szkół wyższych po zasięgnięciu opinii dziekana i komisji kwalifikacyjnej stowarzyszenia Bratniej Pomocy właściwej wyższej uczelni przesyła podanie wraz z wnioskiem do Ministerstwa Sprawiedliwości.
§  8.
1.
Stypendium przyznaje Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Oświaty.
2.
Wykaz przyznanych na dany rok stypendiów przesyła się Ministerstwu Oświaty, dziekanowi właściwego wydziału i kwesturze uniwersytetu.
§  9.
Student drugiego lub trzeciego roku studiów, któremu przyznano stypendium na dany rok kalendarzowy, jest obowiązany do dnia 15 października tegoż roku przedstawić Ministerstwu Sprawiedliwości dowód złożenia przepisanych egzaminów rocznych, pod rygorem wstrzymania mu wypłaty stypendium na listopad i grudzień tego roku. Równocześnie student taki może wnieść podanie o przedłużenie stypendium na następny rok kalendarzowy z dołączeniem załączników wskazanych w § 6.
§  10.
W okresie korzystania ze stypendium stypendyści, którzy w danym roku kalendarzowym mają ukończyć drugi lub trzeci rok studiów, obowiązani są do odbycia w czasie ferii letnich w tym roku praktyki wakacyjnej w sądownictwie powszechnym bądź w urzędach lub instytucjach podległych Ministerstwu Sprawiedliwości. Praktyka jest płatna, lecz w jej okresie stypendium zmniejsza się o połowę.
§  11.
Minister Sprawiedliwości może cofnąć stypendium w razie wydalenia stypendysty z zakładu naukowego, dyscyplinarnego ukarania przez władze uczelni, utraty obywatelstwa polskiego, stwierdzenia, że stypendysta korzysta z innego stypendium, lub w innych uzasadnionych przypadkach.
§  12.
Stypendysta może zrezygnować z pobierania dalszych rat stypendium przyznanego na dany rok kalendarzowy, co nie uchyla obowiązku późniejszej pracy w rozmiarze wskazanym w § 13 lub zwrotu stypendium zgodnie z § 14.
§  13.
1.
Stypendysta obowiązany jest w ciągu trzech miesięcy od ukończenia lub przerwania studiów prawniczych zawiadomić na piśmie Ministerstwo Sprawiedliwości o gotowości objęcia pracy na wyznaczonym mu stanowisku w sądownictwie powszechnym bądź w urzędach lub instytucjach podległych Ministerstwu Sprawiedliwości.
2.
Po ukończeniu studiów stypendysta obowiązany jest do pracy w sądownictwie powszechnym bądź w urzędach lub instytucjach podległych Ministerstwu Sprawiedliwości przez czas odpowiadający okresowi pobierania stypendium, nie krócej jednak niż przez trzy lata, a w razie przerwania studiów – przez czas odpowiadający okresowi pobierania stypendium.
3.
W przypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie Minister Sprawiedliwości może zwolnić stypendystę częściowo lub całkowicie od tego obowiązku albo odroczyć rozpoczęcie pracy.
§  14.
1.
Stypendysta jest obowiązany zwrócić Ministerstwu Sprawiedliwości całe pobrane stypendium z ustawowymi odsetkami w przypadkach:
1)
cofnięcia stypendium (§ 11);
2)
niezgłoszenia się do pracy (§ 13);
3)
nieobjęcia wyznaczonego mu stanowiska służbowego w ciągu 14 dni od doręczenia mu decyzji powołującej go do pracy;
4)
rezygnacji ze służby przed upływem okresu wskazanego w § 13;
5)
wydalenia ze służby w drodze dyscyplinarnej przed upływem tegoż okresu.
2.
Stypendium winno być zwrócone w przypadkach przewidzianych w § 1 w terminie rocznym od:
1)
daty cofnięcia stypendium;
2)
upływu trzech miesięcy po ukończeniu lub przerwaniu studiów;
3)
upływu 14 dni od doręczenia decyzji powołującej do pracy;
4)
daty rezygnacji lub wydalenia z pracy.
3.
W przypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie Minister Sprawiedliwości może zwolnić stypendystę w całości lub częściowo od obowiązku zwrotu stypendium albo zezwolić na zwrot w terminie późniejszym.
§  15.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1949.4.25

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Stypendia dla studentów wydziałów prawa uniwersytetów krajowych.
Data aktu: 28/12/1948
Data ogłoszenia: 21/01/1949
Data wejścia w życie: 21/01/1949