Wykonanie dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 września 1944 r. o specjalnych sądach karnych zbrodniarzy faszystowsko-hitlerowskich.

ROZPORZĄDZENIE
KIEROWNIKÓW RESORTU SPRAWIEDLIWOŚCI I RESORTU BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO
z dnia 3 października 1944 r.
w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 września 1944 r. o specjalnych sądach karnych dla spraw zbrodniarzy faszystowsko-hitlerowskich.

Na podstawie art. 20 dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 września 1944 r. (Dz. U. R. P. Nr 4, poz. 21) o specjalnych sądach karnych, zarządza się co następuje:
§  1.
Powołuje się do życia specjalne sądy karne dla okręgów sądów apelacyjnych:
a)
w Warszawie - z siedzibą tymczasową w Siedlcach;
b)
w Krakowie - z siedzibą tymczasową w Rzeszowie;
c)
w Lublinie - z siedzibą w Lublinie.

Zarządzenie Kierownika Resortu Sprawiedliwości określi terminy przeniesienia specjalnych sądów karnych, pod a) i b) wymienionych, do miejsc ich stałych siedzib.

Specjalne sądy karne w pozostałych okręgach sądów apelacyjnych, zostaną powołane do życia po wyzwoleniu dalszych obszarów Państwa Polskiego.

§  2.
Urzędowanie specjalnych sądów karnych oraz prokuratur tychże sądów odbywać się będzie według regulaminów:
a)
ogólnego wewnętrznego urzędowania sądów apelacyjnych, okręgowych i grodzkich z dnia 1 grudnia 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr 110, poz. 905 z 1932 r.),
b)
wewnętrznego urzędowania sądów apelacyjnych, okręgowych i grodzkich w sprawach karnych z dnia 1 grudnia 1932 r. (Dz. U. R. P. Nr 110, poz. 909 z 1932 r.),
c)
urzędowania prokuratur sądów apelacyjnych i okręgowych z dnia 20 lipca 1935 r. (Dz. U.R.P. Nr 55, poz. 357 z 1935 r. i Nr 59, poz. 386), przy czym w zasadzie stosuje się przepisy, odnoszące się do sądów apelacyjnych i prokuratur sądów apelacyjnych, o ile przepisy dalsze nie zawierają odmiennych postanowień.
§  3.
Specjalne sądy karne prowadzą repertoria (§ 208 regulaminu wewnętrznego urzędowania sądów apelacyjnych, okręgowych i grodzkich w sprawach karnych):

"Kspec" - repertorium spraw karnych, w których wniesiono akt oskarżenia do specjalnego sądu karnego.

"Kzspec" - repertorium zażaleń w sprawach karnych specjalnego sądu karnego.

"Kospec" - repertorium karne ogólne specjalnego sądu karnego, do którego wnoszone są między innymi wnioski prokuratora o zarządzanie zabezpieczenia grożącej oskarżonemu konfiskaty przez zajęcie jego mienia, wnioski o wydanie listu żelaznego i t. p.

§  4.
W prokuraturze specjalnego sądu karnego prowadzi się księgi i repertorium (§ 161 regulaminu urzędowania prokuratur sądów apelacyjnych i okręgowych) z dopiskiem "spec" np. (Dsspec).
§  5.
Przewodniczący specjalnego sądu karnego jest kierownikiem tego sądu w rozumieniu art. 66 prawa o ustroju sądów powszechnych z dnia 6 lutego 1928 r. (Dz. U. R. P. Nr 102, poz. 863 z 1932 r.).
§  6.
W razie przerwy w urzędowaniu przewodniczącego specjalnego sądu karnego, Kierownik Resortu Sprawiedliwości wyznaczy zastępcę z pośród sędziów tego sądu.
§  7.
Na wniosek przewodniczącego specjalnego sądu karnego, Kierownik Resortu Sprawiedliwości może wyznaczyć stałego zastępcę przewodniczącego spośród sędziów tego sądu, o ile dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga.
§  8.
Przewodniczący specjalnego sądu karnego lub jego zastępca wyznacza sędziego zawodowego (art. 4 § 1 dekretu), który przewodniczy na rozprawie lub na posiedzeniu niejawnym. Referentem spraw w zasadzie jest sędzia zawodowy, przewodniczący sądu, lub jego zastępca mocen jest jednak powierzyć referowanie spraw również i ławnikom.
§  9.
Przepisanego rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 15. IX. 1932 r. (Dz. U. R. P. z 1932 r. Nr 104, poz. 872) stroju urzędowego: togi i biretu używają jedynie sędziowie zawodowi, mianowani w myśl art. 4 § 1 dekretu o specjalnych sądach karnych.
§  10.
Z chwilą rozpoczęcia działalności specjalnych sądów karnych na terenach poszczególnych okręgów, - wszelkie sprawy należące do właściwości specjalnych sądów karnych, prowadzone przez inne organy sądowe, - winny być natychmiast przekazane prokuraturze specjalnego sądu karnego według właściwości terytorialnej.
§  11.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1944.7.35

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wykonanie dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 12 września 1944 r. o specjalnych sądach karnych zbrodniarzy faszystowsko-hitlerowskich.
Data aktu: 03/10/1944
Data ogłoszenia: 12/10/1944
Data wejścia w życie: 12/10/1944