Ustalenie cech, jakie pod względem indywidualnym i rasowym winny posiadać buhaje, uznane za odpowiednie do celów hodowlanych, oraz ustalenie okręgów hodowlanych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA
z dnia 1 września 1928 r.
w sprawie ustalenia cech, jakie pod względem indywidualnym i rasowym winny posiadać buhaje, uznane za odpowiednie do celów hodowlanych, oraz ustalenia okręgów hodowlanych.

Na podstawie art. 1 i 13 ustawy z dnia 28 października 1925 r. o nadzorze państwowym nad buhajami (Dz. U. R. P. Nr. 121, poz. 868) zarządzam co następuje:
§  1.
Za odpowiednie do celów hodowlanych będą uznawane buhaje należące do rasy właściwej dla danego okręgu hodowlanego, zupełnie zdrowe, mające co najmniej 15 miesięcy i zapisane do ksiąg rodowodowych, prowadzonych przez izby rolnicze lub przez społeczne organizacje rolnicze, powołane przez Ministra Rolnictwa stosownie do ustępu 2 art. 1 ustawy z dnia 28 października 1925 r. o nadzorze państwowym nad buhajami (Dz. U. R. P. Nr. 121, poz. 868), albo też przez związki hodowlane, pozostające pod kontrolą izb rolniczych lub wymienionych społecznych organizacyj rolniczych.

Buhaje, niezapisane do ksiąg rodowodowych, mogą być uznane za odpowiednie do celów hodowlanych, jeżeli odpowiadają pozostałym warunkom, wymienionym w ustępie 1 niniejszego paragrafu, a nadto posiadają zasadnicze cechy danej rasy przedewszystkiem w zakresie budowy i rozwoju.

§  2.
Ustanawia się następujące okręgi hodowlane bydła rogatego:

okrąg hodowlany bydła nizinnego czarno-białego,

okrąg hodowlany bydła jednomaścistego polskiego (w odmianach od czerwonej do myszatej),

okrąg hodowlany bydła simentalskiego.

§  3.
Do okręgu hodowlanego bydła nizinnego czarno-białego zalicza się:

w województwie kieleckiem

powiaty: będziński, częstochowski, kozienicki, miechowski, olkuski, pińczowski i radomski;

w województwie krakowskiem

powiaty: dąbrowski i mielecki;

w województwie lubelskiem

powiat garwoliński;

w województwie lwowskiem

powiaty: gródecki, lwowski, mościski, przeworski, rudecki

oraz w powiecie bobreckim

gminy: Bakowce, Berteszów, Bóbrka, Borusów, Bryńce Cerkiewne, Bryńce Zagórne, Budków, Chlebowice Wielkie, Choderkowce, Czyżyce, Dziewiętniki, Dźwinogród, Ernsdorf, Horodysławice, Hryniów, Hucisko, Jatwięgi, Kocurów, Kołohury, Lubeszka, Łanki Małe, Łany, Łopuszna, Mikołajów, Mühlbach, Olchowiec, Pietniczany, Podhorodyszcze, Podjarków, Podmanasterz, Podsosnów, Rehfeld, Repechów, Romanów, Sarniki, Siedliska, Sokołówka, Stare Sioło, Stoki, Strzałki, Suchodół, Szołomyja, Trybuchowce, Wodniki, Wołoszczyzna, Wołowe, Wybranówka i Żabokruki,

w powiecie jarosławskim

gminy: Bobrówka, Boratyn, Bystrowice, Chłopice, Chorzów, Ciemierzowice, Cieszacin Mały, Cieszacin Wielki, Cząstkowice, Czelatyce, Czerniawka, Czudowice, Dmytrowice, Dobkowice, Duńkowice, Grabowiec, Hawłowice, Jankowice, Jarosław, Jodłówka, Kaszyce, Kidałowice, Koniaczów, Korzenica, Kramarzówka, Kruhel Pawłosiowski, Laszki, Lutków, Łapajówka, Łazy, Łowce, Makowisko, Michałówka, Miękisz Nowy, Miękisz Stary, Morawsko, Munina, Nienowice, Nowa Grobla, Ostrów, Ożańsko, Pawłosiów, Pełkinie, Pełnatycze, Piwoda, Pruchnik Miasto, Pruchnik Wieś, Radymno, Rączyna, Rokietnica, Rozbórz Długi, Rozbórz Okrągły, Rożniatów, Roźwienica, Rudołowice, Ryszkowa Wola, Rzeplin, Skołoszów, Sobiecin, Sośnica, Surochów, Świebodna, Święte, Szczytna, Szówsko, Tapin, Tuchla, Tuczempy, Tuligłowy, Tyniowice, Tywonia, Węgierka, Wierzbna, Wietlin, Wola Roźwieniecka, Wola Węgierska, Wysocko, Zabłotce, Zadąbrowie, Zaleska Wola, Zamiechów, Zamojsce, Zarzecze i Żurawiczki,

w powiecie łańcuckim

gminy: Albigowa, Białobrzegi, Brzoza Stadnicka, Budy Łańcuckie, Czarna, Dąbrówki, Dębina, Głuchów, Handzlówka, Hussów, Korniaktów, Kosina, Krzemienica, Łańcut, Medynia Głogowska, Medynia Łańcucka, Podzwierzyniec, Pogwizdów, Przedmieście, Rakszawa, Rogóźno, Smolarzyny, Sonina, Strażów, Węgliska, Wola Mała, Wola Wielka, Wysoka, Zalesie, Zmysłówka i Żołynia

i w powiecie przemyskim

gminy: Barycz, Batycze, Bełwin, Bolestraszyce, Buców, Buszkowice, Buszkowiczki, Byków, Chałupki Dusowskie, Chodnowice, Chołowice, Chraplice, Cisowa, Drohojów, Duńkowiczki, Dusowce, Hnatkowice, Hureczko, Hurko, Jaksmanice, Korytniki, Kosienice, Krasice, Krasiczyn, Krówniki, Kruhel Mały, Kruhel Wielki, Krzeczkowa, Kuńkowce, Kupna, Łętownia, Łuczyce, Maćkowice, Małkowice, Medyka, Mielnów, Nakło, Nehrybka, Nowosiółki, Olszany, Orzechowce, Ostrów, Pikulice, Pleszowice, Popowice, Poździacz, Prałkowce, Przekopana, Przemyśl, Rokszyce, Siedliska, Sielec, Skład Solny, Śliwnica ad Krasiczyn, Stubienko, Stubno, Szechynie, Tarnawce, Torki, Trójczyce, Tyszkowice, Ujkowice, Walawa, Wapowce, Wilcza, Wyszatyce i Żurawica;

w województwie łódzkiem

powiaty: kaliski, kolski, koniński, łaski, łęczycki, łódzki, sieradzki, słupecki, turecki i wieluński;

w województwie pomorskiem

wszystkie powiaty;

w województwie poznańskiem

powiaty: bydgoski, chodzieski, czarnkowski, gnieźnieński, gostyński, grodziski, inowrocławski, jarociński, kościański, koźmiński, leszneński, międzychódzki, mogilneński, nowotomyski, obornicki, poznański, strzelneński, szamotulski, szubiński, szmigielski, śremski, środzki, wągrowiecki, wolsztyński, wrzesiński, wyrzyski i żniński;

w województwie warszawskiem

powiaty: błoński, grójecki, kutnowski, mińsko-mazowiecki, nieszawski, radzymiński, skierniewicki, sochaczewski, warszawski i włocławski;

w województwie wileńskiem

powiat wileńsko-trocki.

§  4. 1
Do okręgu hodowlanego bydła jednomaścistego polskiego (w odmianach od czerwonej do myszatej) zalicza się:

w województwie białostockiem

wszystkie powiaty;

w województwie kieleckiem

powiaty: opoczyński, konecki, kielecki i stopnicki;

w województwie krakowskiem

powiaty: bialski, gorlicki, grybowski, jasielski, limanowski, makowski, myślenicki, nowosądecki, nowotarski, oświęcimski, pilzneński, wadowicki i żywiecki;

w województwie lwowskiem

powiaty: kolbuszowski, krośnieński, jaworowski, lubaczowski, niski, rawski i sokalski.

oraz w powiecie jarosławskim

gminy: Adamówka, Cetula, Cieplice, Czerwona Wola, Dąbrówka, Dobcza, Dobra, Dybków, Krasne, Leżachów, Majdan Sieniawski, Manasterz, Mołodycz, Nielepkowice, Pawłowa, Piskorowice, Radawa, Rudka, Sieniawa, Słoboda, Surmaczówka, Wiązownica, Wola Buchowska, Wólka Pełkińska:, Wylewa i Zaradawa,

w powiecie łańcuckim

gminy: Baranówka, Biedaczów, Brzoza Królewska, Brzyska Wola, Chodaczów, Dębno, Dornbach, Giedlarowa, Gillershof, Grodzisko Dolne, Grodzisko Górne, Grodzisko Miasteczko, Gwizdów, Hucisko, Jastrzębiec, Jelna, Königsberg, Kuryłówka, Laszczyny, Leżajsk, Łukowa, Opalenisko, Ożanna, Przychojec, Ruda, Rzuchów, Sarzyna, Siedlanka, Stare Miasto, Wierzawice, Wola Zarczycka, Wulka Grodziska, Wulka Łamana i Wulka Niedźwiedzka

i w powiecie żółkiewskim

gminy: Batiatycze, Bojaniec, Borowe, Butyny, Dalnicz, Derewnia, Dworce, Konstantówka, Kulawa, Kupiczwola, Lubella, Mosty Wielkie, Przystań, Rekliniec, Różanka, Stanisłówka, Strzemień, Wolica i Zubowmosty;

w województwie lubelskiem

powiaty: biłgorajski, chełmski, hrubieszowski, janowski, sokołowski, tomaszowski i włodawski;

w województwie nowogródzkiem

wszystkie powiaty;

w województwie poleskiem

powiaty: koszyrski, kosowski, łuniniecki, piński, sarneński i stoliński;

w województwie poznańskiem

powiaty: kępiński, odolanowski, ostrowski, ostrzeszowski i rawicki;

w województwie tarnopolskiem

powiaty: borszczowski, brodzki, brzeżański, podhajecki, przemyślański, radziechowski, skałacki, tarnopolski, trębowelski, zbaraski i zborowski;

w województwie warszawskiem

powiaty: makowski, mławski, przasnyski, rawski i sierpecki;

w województwie wileńskiem

powiaty: brasławski, dziśnieński, mołodeczański, oszmiański, postawski, święciański i wilejski;

w województwie wołyńskiem

wszystkie powiaty.

§  5. 2
Do okręgu hodowlanego bydła simentalskiego zalicza się:

w województwie lwowskiem

powiaty: dobromilski, drohobycki, liski i starosamborski,

oraz w powiecie bobreckim

gminy: Borodczyce, Bortniki, Borynicze, Brzozdowce, Bukawina, Chodorów, Czartorja, Czeremchów, Demidów, Dobrowlany, Drohowycze, Duliby, Hołdowice, Horodyszcze Cetnarskie, Horodyszcze Królewskie, Hranki, Hrusiatycze, Juszkowce, Kalinówka, Kniesioło, Laszki Dolne, Laszki Górne, Leszczyn, Łuczany, Mołodyńcze, Nowosielce, Oryszkowce, Ostrów, Ottyniowice, Podhorce, Podliski, Podniestrzany, Ruda, Stańkowce, Strzeliska Nowe, Strzeliska Stare, Suchrów, Turzanowce, Wierzbica, Wołczatycze, Zagóreczko, Zaleśce i Żyrawa

i w powiecie przemyskim

gminy: Babice nad Sanem, Bachórzec, Bachów, Chyrzyna, Drohobyczka, Dubiecko, Hucisko Nienadowskie, Iskań, Kosztowa, Krzywcza, Nienadowa, Polchowa, Przedmieście Dubieckie, Reczpol, Ruska Wieś, Ruszelczyce, Sielnica, Skopów, Śliwnica ad Dubiecko, Średnia i Wola Krzywiecka;

w województwie stanisławowskiem

powiaty: Bohorodczański, doliński, horodeński, kałuski, kołomyjski, kossowski, nadwórniański, peczeniżyński, rohatyński, skolski, śniatyński, stanisławowski, stryjski, tłumacki i turczański

w województwie tarnopolskiem

powiaty: czortkowski, kopyczyniecki i zaleszczycki.

§  6.
Zaliczenie niewymienionych w §§ 3, 4 i 5 niniejszego rozporządzenia powiatów i gmin do okręgów hodowlanych nastąpi w osobnych rozporządzeniach.
§  7.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 Z dniem 28 lutego 1930 r. powiat borszczowski w województwie tarnopolskiem, zaliczony do okręgu hodowlanego bydła jednomaścistego polskiego zostaje wyłączączony z tego okręgu i zaliczony do okręgu hodowlanego bydła simentalskiego, zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 14 lutego 1930 r. w sprawie zmiany granic okręgów hodowlanych (Dz.U.30.13.100).

- zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 22 października 1932 r. (Dz.U.32.100.846) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 15 listopada 1932 r.

2 § 5 zmieniony przez § 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 22 października 1932 r. (Dz.U.32.100.846) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 15 listopada 1932 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1928.83.736

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Ustalenie cech, jakie pod względem indywidualnym i rasowym winny posiadać buhaje, uznane za odpowiednie do celów hodowlanych, oraz ustalenie okręgów hodowlanych.
Data aktu: 01/09/1928
Data ogłoszenia: 19/09/1928
Data wejścia w życie: 19/09/1928