Zmiana niektórych przepisów kodeksu karnego z 1903 r. i przepisów o postępowaniu karnem w okręgach sądów apelacyjnych: w Warszawie, Lublinie i Wilnie.

ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 24 lutego 1928 r.
o zmianie niektórych przepisów kodeksu karnego z 1903 r. i przepisów o postępowaniu karnem w okręgach sądów apelacyjnych: w Warszawie, Lublinie i Wilnie.

Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji i ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Prezydenta Rzeczypospolitej do wydawania rozporządzeń z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr. 78, poz. 443) postanawiam co następuje:
Art.  1.

Skreśla się art. 25, 26 i 27 kodeksu karnego z 1903 r.

Art.  2.

W art. 28, 30 i 34 kodeksu karnego z 1903 r. oraz w uwadze 2 do art. 34 skreśla się wyrazy: "jako też na zamknięcie w więzieniu, połączone z pozbawieniem praw stanu (art. 27)";

w art. 31 wyrazy: "i w więzieniu - lat pięciu", w art. 35 w cz. 1 wyrazy: "a w więzieniu - roczny", w cz. 2 tegoż artykułu wyrazy: "a roczny - może być zupełnie uchylony", wreszcie w art. 65 cz. 3 wyrazy; "nie połączone z pozbawieniem praw stanu (art. 27)".

W art. 28 wyrazy: "stanowych, ziemskich, miejskich i społecznych" zastępuję się wyrazem "samorządowych"; w art. 30 ust. 1 wyraz "stanowych" i wyrazy: "ziemskich, miejskich i społecznych" tudzież w ust. 8 wyrazy: "stanowych, ziemskich, miejskich lub społecznych" zastępuje się wyrazem "samorządowych", a w ust. 2 tegoż artykułu wyrazy: "stanowej, ziemskiej, miejskiej lub społecznej" - wyrazem "samorządowej".

Art.  3.

Gdziekolwiek jeszcze poza artykułami, wymienionemi powyżej, jest w kodeksie karnym z 1903 r. mowa o służbie, zebraniach, instytucjach, urzędach i t. p. "stanowych, ziemskich, miejskich i społecznych", łącznie lub oddzielnie, należy przez to rozumieć takież organa samorządu i wyrazy te zastąpić wyrazem "samorządowe" w odpowiedniej liczbie i przypadku.

Art.  4.

Art. 272 kodeksu karnego z 1903 r. otrzymuje brzmienie następujące:

"Winny:

1) ukrycia przed odnośną władzą swego imienia lub nazwiska;

2) samowolnego przywłaszczenia nieprzynależnych winowajcy: stanowiska, rangi lub tytułu;

3) publicznego noszenia świadomie nieprzynależnego winowajcy orderu lub innego odznaczenia;

4) użycia nieprawdziwego imienia lub nazwiska w aktach prywatno - prawnych będzie karany grzywną do tysiąca złotych".

Art.  5.

W art. 475 kodeksu karnego z 1903 r. dodaje się część drugą i trzecią następującej treści:

"Jeżeli gwałtu takiego dopuszczono się w stosunku do wójta gminy, funkcjonariusza policji, straży więziennej, straży celnej lub innej straży granicznej, podczas lub z powodu pełnienia przez nich obowiązków służbowych, winny będzie karany

więzieniem.

Usiłowanie czynu, przewidzianego w części drugiej, jest karalne."

Art.  6.

W części pierwszej art. 532 kodeksu karnego z 1903 r. ust. 3 otrzymuje brzmienie następujące:

"3. osoby urzędowej podczas pełnienia lub z powodu pełnienia przez nią obowiązków służbowych".

Część druga art. 532 kodeksu karnego z 1903 r. otrzymuje brzmienie następujące:

"Tej samej karze ulega winny znieważenia wójta gminy, funkcjonarjusza policji, straży więziennej, straży celnej lub innej straży granicznej, podczas pełnienia lub z powodu pełnienia przez nich obowiązków służbowych oraz pasażer lub członek załogi statku, winny znieważenia kapitana statku".

Art.  7.

W art. 549 kodeksu karnego z 1903 r.:

a)
ust. 3 części pierwszej otrzymuje brzmienie następujące:

"3) umyślnego uszkodzenia cudzych: ogrodu owocowego, kwiatowego lub warzywnego, drzewa owocowego lub przydrożnego, krzewu owocowego, szkółki drzew lub krzewów, winnicy, chmielnika, plantacji wikliny albo zasiewu";

b)
wymiar kary w części pierwszej oznacza się jak następuje:

"- będzie karany: więzieniem do sześciu miesięcy lub grzywną do pięciu tysięcy złotych";

c)
część druga otrzymuje brzmienie następujące:

"Jeżeli uszkodzenie jest malej wagi lub zostało popełnione przez nieostrożność, winny będzie karany:

- aresztem do trzech miesięcy lub grzywną do tysiąca złotych".

Art.  8.

Najwyższy wymiar grzywny, przewidziany w art. 633 kodeksu karnego z 1903 r. określa się na dwieście złotych, a w art. 634 tegoż kodeksu - na pięćset złotych.

Art.  9.

W art. 2 ust. 2 przepisów przechodnich do ustawy postępowania karnego z dnia 18 lipca 1917 r. (Dz. Urz. Dep. Spr. T. R. S. Nr. 1, poz. 4) w brzmieniu dekretu z dnia 9 grudnia 1918 r. (Dz. P. P. P. Nr. 20, poz. 57) po "531" dodaje się "532 cz. 1 ust. 1 i cz. 2, 549".

Art.  10.

Wykonanie rozporządzenia niniejszego porucza się Ministrowi Sprawiedliwości.

Art.  11.

Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie czwartego dnia po dniu ogłoszenia. Zmiana właściwości sądów, wynikająca z art. 9, nie stosuje się do spraw, w których termin rozprawy głównej został wyznaczony przed dniem wejścia w życie rozporządzenia niniejszego.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1928.21.177

Rodzaj: Rozporządzenie z mocą ustawy
Tytuł: Zmiana niektórych przepisów kodeksu karnego z 1903 r. i przepisów o postępowaniu karnem w okręgach sądów apelacyjnych: w Warszawie, Lublinie i Wilnie.
Data aktu: 24/02/1928
Data ogłoszenia: 01/03/1928
Data wejścia w życie: 05/03/1928