Zmiana rozporządzenia Ministra b. Dz. Pruskiej z dnia 12 sierpnia 1921 o wyborach do sejmików wojewódzkich.

USTAWA
z dnia 14 marca 1927 r.
o zmianie rozporządzenia Ministra b. Dz. Pruskiej z dnia 12 sierpnia 1921 r. o wyborach do sejmików wojewódzkich (Dz. U. R. P. № 71, poz. 491).

Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawę następującej treści:
Art.  1.

W postanowieniach rozporządzenia Ministra b. Dz. Pruskiej z dnia 12 sierpnia 1921 i. o wyborach do sejmików wojewódzkich (Dz. U. R. P. № 71, poz. 491) wprowadza się następujące zmiany:

1)
W §. 1:
a)
dodaje się ustąp 1:

"Wojewódzkie związki komunalne poznański i pomorski obejmują każdy zosobna terytorjum odnośnego województwa, jako okręgu administracji państwowej".

b)
dodaje się ustęp 2:

"Obowiązki i prawa sejmów prowincjonalnych (krajowych) i wydziałów prowincjonalnych (krajowych) b. prowincji poznańskiej, b. prowincji zachodnio i wschodnio-pruskiej i b. prowincji śląskiej w stosunku do terytorjów, wchodzących w skład województw poznańskiego i pomorskiego, przechodzą w tych województwach na sejmiki wojewódzkie i wydziały wojewódzkie".

c)
W dotychczasowym ustępie 2), który obecnie będzie z kolei czwartym, po słowie "Poznaniu" dodaje się słowa: "Gnieźnie, Inowrocławiu", a zamiast słów: "sejmiki wojewódzkie" wstawia się słowa: "członków sejmiku wojewódzkiego".
d)
dodaje się ustęp 5:

"Oprócz członków sejmików wojewódzkich wybierają sejmiki powiatowe i właściwe rady miejskie zastępców w ilości, równającej się liczbie wybranych członków. Zastępcę powołuje przewodniczący sejmiku do pełnienia czynności w przypadkach opróżnienia się mandatu członka sejmiku. Powołany zastępca pełni czynności tylko do najbliższych wyborów".

2)
W § 3 zamiast słów: "Gnieźnieński. 2 czł." wstawia się: "Gnieźnieński miejski .... 1 czł.", "Gnieźnieński wiejski ... 1 czł.", następnie zamiast słów: "Inowrocławski.. 3 czł." wstawia się: "Inowrocławski miejski .... 1 czł.", "Inowrocławski wiejski .... 2 czł." oraz zamiast słów: "Poznański wschodni .... 2 czł.", "Poznański zachodni .... 2 czł." wstawia się: "Poznański 4 czł."
3)
W § 4:
a)
w ust. 1 w wierszu ostatnim skreśla się słowa: "wydanego osobno", a po słowie "wyborczego" dodaje się słowa: "który wyda Minister Spraw Wewnętrznych w drodze rozporządzenia".
b)
dodaje się ustęp 2:

"Regulamin określi również sposób wyboru przewodniczącego sejmiku wojewódzkiego oraz członków wydziału wojewódzkiego".

4)
W § 5:
a)
w ust. 1 wyrażenie: "Państwa Polskiego" prostuje się na: "Rzeczypospolitej Polskiej", po słowie zaś "który" dodaje się słowa: "w dniu zarządzenia wyborów", a dalej zamiast słów: "od dnia wyborów" wstawia się słowa: "i od tego dnia licząc".
b)
dodaje się ustęp 2:

"Nie mogą być członkami sejmiku i wydziału wojewódzkiego urzędnicy i organy tych władz, przez które państwo sprawuje nadzór nad wojewódzkim związkiem komunalnym, oraz urzędnicy i funkcjonarjusze wojewódzkiego związku komunalnego".

5)
§ 6 otrzymuje brzmienie:

"Członkowie sejmiku wojewódzkiego i ich zastępcy wybierani są na 4 lata.

Wybory członków sejmiku wojewódzkiego zarządza wojewoda.

Wybory powinny się odbyć w ciągu miesiąca stycznia, każdego pierwszego roku, rozpoczynającego okres czasu, na przeciąg którego wybory mają być dokonane. Z ważnych przyczyn termin ten może wojewoda przedłużyć".

6)
W § 7:
a)
ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:

"Wybór osoby, nieposiadającej warunków obieralności, jest co do tej osoby nieważny. Przeciw ważności przeprowadzenia wyborów przysługuje każdemu wyborcy prawo skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga powinna być wniesiona w ciągu dwóch tygodni, licząc od dnia uchwały sejmiku wojewódzkiego, względnie od dnia ogłoszenia wyniku wyborów".

b)
w ust. 3 wstawia się w miejsce słów: "Senatu Administracyjnego przy Sądzie Apelacyjnym w Poznaniu" słowa: "Najwyższego Trybunału Administracyjnego".
c)
dodaje się w ust. 4 po słowie "wstrzymującej" zamiast kropki przecinek i słowa: "lecz przed jej rozstrzygnięciem nie mogą być zarządzone wybory uzupełniające".
7)
§ 8 otrzymuje brzmienie:

"Sejmik wojewódzki powinien być zwołany co najmniej raz w roku, pozatem wtedy, kiedy zajdzie tego potrzeba.

Wojewoda zwołuje sejmik wojewódzki z upoważnienia Ministra Spraw Wewnętrznych. On też otwiera go, odracza i zamyka. Zwołanie sejmiku powinno nastąpić co najmniej na dwa tygodnie przed terminem posiedzenia. Termin posiedzenia sejmiku powinien być ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa.

Wojewoda reprezentuje na sejmiku Rząd. Ma on prawo sam lub przez zastępcę brać udział w posiedzeniach sejmiku oraz jego komisji i przemawiać na nich poza koleją mówców".

8)
Po § 8-ym dodaje się § 8-a:

"Do powzięcia przez sejmik wojewódzki ważnych uchwał wymagana jest obecność więcej niż połowy ustawowej liczby członków sejmiku. Uchwały sejmiku wojewódzkiego zapadają zwykłą większością głosów. W razie równości głosów wniosek upada. wstrzymujących się od głosowania uważa się za obecnych, lecz nie uwzględnia się przy ustalaniu wyniku głosowania".

9)
W § 10:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:

"Wszystkich członków wydziału wojewódzkiego wybiera sejmik wojewódzki z pośród osób, posiadających warunki obieralności, określone w § 5, z tą zmianą, że pomieszczony w § 5 warunek rocznego stałego zamieszkania w obrębie województwa nie ma zastosowania do wyboru starosty krajowego".

b)
dodaje się, jako ustęp 3-ci:

"Oprócz członków wydziału wojewódzkiego wybiera sejmik wojewódzki taką samą ilość zastępców. Przewodniczący powołuje do wydziału zastępców 'w przypadkach, gdy z powodu przeszkody członek wydziału nie może pełnić czynności. Zastępcy pełnią swe czynności tylko do końca okresu wyborczego tych członków wydziału wojewódzkiego, w których miejsce zostali powołani".

c)
W dotychczasowym ustępie 3-im, który będzie z kolei 4-tym, dodaje się zdanie:

"Bliższe postanowienia o wyborach członków wydziału wojewódzkiego zawiera regulamin wyborczy § 4".

d)
Dodaje się jako ustęp 5-ty:

"Przewodniczący sejmiku wojewódzkiego i zastępca przewodniczącego może być wybrany również przewodniczącym lub zastępcą przewodniczącego wydziału wojewódzkiego".

e)
Dodaje się jako ustęp 6-ty:

"W przypadkach ustąpienia przewodniczącego, lub gdy z powodu przeszkody nie może on pełnić urzędu, obejmuje przewodnictwo w wydziale wojewódzkim zastępca przewodniczącego, a w przypadku, gdy z powodu przeszkody nie może pełnić czynności także zastępca przewodniczącego, obejmuje przewodnictwo wydziału wojewódzkiego najstarszy wiekiem członek wydziału".

10)
§ 11 otrzymuje brzmienie:

"Okres trwania urzędowania członka wydziału wojewódzkiego, z wyjątkiem starosty krajowego, równa się w zasadzie okresowi trwania mandatu członka sejmiku wojewódzkiego. Ustępujący członkowie wydziału wojewódzkiego urzędują do czasu objęcia urzędu przez nowych członków wydziału. Gdyby w ciągu okresu wyborczego liczba członków wydziału wojewódzkiego, określona w § 10, licząc w to powołanych w międzyczasie zastępców, zmniejszyła się poniżej liczby, wymaganej do powzięcia ważnych uchwał, natenczas dokona sejmik wojewódzki na najbliższem posiedzeniu, a w każdym razie nie później, niż w ciągu 6-ciu tygodni, wyborów uzupełniających do wydziału wojewódzkiego. Wybrani pozostają w urzędzie do czasu objęcia urzędowania przez członków nowowybranego wydziału wojewódzkiego".

11)
W § 12:
a)
w punkcie 2-gim tego § -u zamiast słów: "Ustawę pruską" wstawia się: "Postanowienia §§ 2 - 15, 18-39, § 41 ust. 1 od słowa: "Verhinderung (przeszkoda) aż do końca, §§ 43 - 47, 49 - 51 ustawy pruskiej", a na końcu zdania tegoż punktu 2-go po słowach: "(Zbiór Praw Pruskich str. 141) " dodaje się: "i wprowadza się oprócz zmian, wynikających już z wyżej zamieszczonych przepisów niniejszej ustawy, następujące jeszcze zmiany w pozostałych postanowieniach wspomnianej ustawy pruskiej: w § 40 dodaje się ust. 2 "Sejmik wojewódzki określi bliżej regulaminem sposób załatwiania czynności przez siebie i swoje ko-misje", a słowo "der Stander" (stanów) zastępuje się słowami: "sejmiku wojewódzkiego".
b)
dodaje się jako punkt 6 następujące zdanie:

"W postanowieniach ustawy o ogólnym zarządzie kraju i o właściwości władz administracyjnych (i administracyjno-sądowych) w prowincji poznańskiej z dnia 19 maja 1889 r. (Zb. Pr. Pruskich str. 108), a mianowicie w art. V. A. pod 1) skreśla się część drugą ustępu pierwszego od słowa "welcher" (który) do końca ustępu, dalej ustęp drugi i wreszcie zdanie pierwsze ustępu czwartego, oraz:

pod 2) w ust. 1 słowa: "Von dem Provinzial-ausschusse" (przez wydział prowincjonalny) - tudzież pod 3) w ust. 1 w zdaniach pierwszem i trzeciem, oraz w ustępie drugim słowa: "beziehungsweise der Provinziaiausschuss" (względnie prze/ wydział prowincjonalny)."

c)
dodaje się. jako punkt 7 następujące zdanie:

"Postanowienia §§ 1, 2, 3, 4 i 5 rozporządzenia z dnia 5 listopada 1839 r. w przedmiocie zarządu prowincjonalno-stanowego związku prowincji poznańskiej (Zb. Pr. Pruskich str. 177) w brzmieniu rozporządzenia z dnia 10 maja 1913 r. (Zb. Pr. Pruskich strona 262)."

Art.  2.

Rada Ministrów ma prawo w miarę zmian w administracyjnym podziale terytorjalnym państwa, a w szczególności w razie zmiany granic województw poznańskiego lub pomorskiego, ustalać na wniosek Ministra Spraw Wewnętrznych liczbę członków sejmiku wojewódzkiego, oraz rozdział ich na poszczególne powiaty miejskie i wiejskie na obszarze województwa poznańskiego i pomorskiego.

Art.  3.

Dotychczasowe sejmiki wojewódzkie i wydziały wojewódzkie w województwie poznańskiem i pomorskiem pełnią swe czynności aż do ukonstytuowania się. nowych.

Art.  4.

Upoważnia się Ministra Spraw Wewnętrznych do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej rozporządzenia Ministra b. Dzielnicy Pruskiej z dnia 12 sierpnia 1921 r. o wyborach do sejmików wojewódzkich (Dz. U. R. P. № 71, poz. 491) z uwzględnieniem zmian i uzupełnień, wprowadzonych niniejszą ustawą.

Art.  5.

Wykonanie niniejszej ustawy powierza się Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

Art.  6.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1927.33.298

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Zmiana rozporządzenia Ministra b. Dz. Pruskiej z dnia 12 sierpnia 1921 o wyborach do sejmików wojewódzkich.
Data aktu: 14/03/1927
Data ogłoszenia: 09/04/1927
Data wejścia w życie: 09/04/1927