Zastosowanie złotego do obliczenia wkładek (premji), jakoteż świadczeń pieniężnych (rent) i przerachowanie na złote dawnych zobowiązań rentowych w ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy, na starość i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.

ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 26 czerwca 1924 r.
o zastosowaniu złotego do obliczenia wkładek (premji) jakoteż świadczeń pieniężnych (rent) i o przerachowaniu na złote dawnych zobowiązań rentowych w ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy, na starość i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.

Na mocy art. 2 ustawy z dnia 11 stycznia 1924 r. o naprawie Skarbu Państwa i reformie walutowej (Dz. U. R. P. z r. 1924 № 4, poz. 28) i w wykonaniu art. 1 p. 10 powyższej ustawy odnośnie do ubezpieczenia na wypadek niezdolności do pracy, na starość i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w myśl postanowień Księgi IV Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z dnia 19 lipca 1911 roku (Dz. U. Rz. Niem. str. 509) obowiązującej w b. dzielnicy pruskiej i zgodnie z uchwalą Rady Ministrów z dnia 30 maja 1924 r. zarządzam co następuje:
§  1. 1
Klasy zarobkowe, przewidziane w § 1245 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z dnia 19 lipca 1911 r. (Dz. U. Rz. Niem. str. 509) ustala się w złotych w sposób następujący:
Klasa I do 500 zł.
" II od 500 do 700 zł.
" III " 700 " 900 "
" IV " 900 " 1.200 "
" V ponad 1.150.
§  2.
Górną granicę zarobku rocznego, do której obowiązuje przymus ubezpieczenia dla niektórych kategorji osób, wymienioną w ustępie ostatnim § 1226 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy ustala się na 2500 złotych. Ustalenie to nie dotyczy osób, podlegających ubezpieczeniu na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1911 r. o ubezpieczeniu urzędników prywatnych.
§  3.
Granice zarobku, przewidziane w § 1243 p. 1 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy, dla ubezpieczenia dobrowolnego osób, wymienionych w § 1226 p. 2 do p. 5 tejże ordynacji ustala się w kwotach od 2.500 złotych do 5.000 -zł.
§  4. 2
Dodatek państwa do świadczeń przewidziany w § 1285 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy niem. wynosi:

dla każdej renty inwalidzkiej, starczej i wdowiej 50 zł.

dla każdej renty sierocej 25 "

dla odpraw wdowich 50 "

dla odpraw sierocych 15 "

§  5.
Wymienione w § 1288 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z dnia 19 lipca 1911 r. kwoty tygodniowe dla obliczenia zasadniczej kwoty renty inwalidzkiej wynoszą:
w klasie I - 15 groszy
" " II - 17 "
" " III - 19 "
" " IV - 21 "
" " V - 24 grosze.
§  6.
Wymienione w § 1289 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z 19.VII 1911 r. tygodniowe kwoty wzrost renty inwalidzkiej wynoszą:
w klasie I - 4 grosze
" II - 7 "
" III - 10 "
" IV - 12 "
" V - 14 "
§  7.
Przewidziany w § 1293 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z 19.VII 1911 r. udział Zakładu ubezpieczenia w rentach starczych wynosi:
w klasie I - 70 zł.
" II - 110 "
" III - 140 "
" IV - 180 "
" V - 220 "
§  8. 3
Składki tygodniowe, przewidziane w § 1392 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z 19.VII 1911 r. wynoszą:
w klasie I-ej 0,30 zł. tygodniowo
" " II-ej 0,45 " "
" " III-ej 0,60 " "
" " IV-ej 0,75 " "
" " V-ej 0,90 " "
§  9.
Składki wpłacone w przeciągu czasu od 1.I 1919 r. do 31.III 1924 r. uprawniają ubezpieczonych, którzy od 1 maja nabędą uprawnienia do rent, do zaliczania im zamiast odnośnych kwot markowych przewidzianych w §§ 1288, 1289 Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy za każdy tydzień składkowy takich kwot w złotych, jakie przewidują §§ 5 i 6 niniejszego rozporządzenia dla klasy II. Czas przed 1.I 1919 r. i po 31.III 1924 r. zalicza się w klasie ustalonej według obowiązujących wówczas przepisów prawnych, przyczem w odnośnych klasach przyjmuje się kwoty w złotych, przewidziane w §§ 5 i 6 niniejszego rozporządzenia.
§  10. 4
Wysokość rent tych osób, które nabyły uprawnienia przed 1 maja 1924 r. zostanie przeliczona w ten sposób, iż wynosić one będą tyle złotych, ile pełnych marek wynosiła całkowita renta według postanowień Ordynacji Ubezpieczeniowej Rzeszy z 19.VII 1911 r.
§  11.
Wypłacane przez Ubezpieczalnie renty górnicze dla inwalidów, wdów i sierot przejęte z niemieckich Kas Brackich w myśl art. 8 ustawy z dn. 19 grudnia 1923 r. w przedmiocie wykonania decyzji Rady Ligi Narodów z dnia 17 lipca 1922 r. (Dz. U. R. P. r. 1924 № 7, poz. 63) wynoszą tyle złotych ile pełnych marek wynosiły według odpowiednich statutów Kas Brackich w dniu przejęcia przez Ubezpieczalnie, jednak nie więcej ponad 50 zł. miesięcznie.
§  12.
Wszelkie dodatki drożyźniane do rent unormowanych niniejszem rozporządzeniem znosi się.
§  13.
Rada Ministrów może zmienić kwoty ustalone w § 1 i § 8 niniejszego rozporządzenia w zależności od sytuacji finansowej instytucji ubezpieczającej.
§  14.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia poruczam Ministrowi Pracy i Opieki Społecznej,
§  15.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życic; z dniem ogłoszenia i mocą obowiązującą od dn. 1 maja 1924 r.
1 § 1 zmieniony przez art. 1 ustawy z dnia 13 maja 1925 r. (Dz.U.25.65.452) zmieniającej nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1925 r.
2 § 4 zmieniony przez art. 1 ustawy z dnia 13 maja 1925 r. (Dz.U.25.65.452) zmieniającej nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1925 r.
3 § 8 zmieniony przez art. 1 ustawy z dnia 13 maja 1925 r. (Dz.U.25.65.452) zmieniającej nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1925 r.
4 § 10 zmieniony przez art. 1 ustawy z dnia 13 maja 1925 r. (Dz.U.25.65.452) zmieniającej nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1925 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1924.55.549

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zastosowanie złotego do obliczenia wkładek (premji), jakoteż świadczeń pieniężnych (rent) i przerachowanie na złote dawnych zobowiązań rentowych w ubezpieczeniu na wypadek niezdolności do pracy, na starość i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.
Data aktu: 26/06/1924
Data ogłoszenia: 30/06/1924
Data wejścia w życie: 30/06/1924, 01/05/1924