Wprowadzenie niektórych zmian i uzupełnień w ustawodawstwie o obrocie czekowym, obowiązującym na ziemiach górnośląskich województwa śląskiego.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 6 grudnia 1922 r.
w przedmiocie wprowadzenia niektórych zmian i uzupełnień w ustawodawstwie o obrocie czekowym, obowiązującym na ziemiach górnośląskich województwa śląskiego.

Na podstawie art. 6 ustawy z 16 czerwca 1922 r. o rozciągnięciu na ziemie górnośląskie wojewódzwa śląskiego Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i niektórych innych ustaw oraz w przedmiocie zmian w ustawodawstwie na tych ziemiach obowiązującem (Dz. U. R. P. № 46, poz. 388) - zgodnie z art. 1 § 2 ustęp 1 polsko-niemieckiej konwencji górnośląskiej zawartej w Genewie dnia 15 maja 1922 r. (Dz. U. R. P. № 44, poz. 371) - zarządza się co następuje:
§  1.
§ 1 ustawy o pocztowym obrocie czekowym Rzeszy niemieckiej z dnia 26 marca 1914 r. (Dz. Praw Rzeszy niemieckiej str. 85) otrzymuje następujące brzmienie: "Celem ułatwienia obrotu pieniężnego na ziemiach górnośląskich województwa śląskiego we wzajemnym obrocie z resztą Rzeczypospolitej Polskiej i dla roztaczania opieki nad oszczędnościami najszerszych warstw ludności oddaje się pocztowy obrót czekowy na ziemiach górnośląskich województwa śląskiego Pocztowej Kasie Oszczędności (w skróceniu PKO), jako instytucji państwowej z gwarancją i Kontrolą Państwa, mającej siedzibę w Warszawie. PKO jest uprawniona do otwierania w miarę potrzeby oddziałów na obszarze województwa śląskiego. Do pocztowego obrotu czekowego dopuszcza się osoby fizyczne i prawne, instytucje handlowe, zrzeszenia oraz zakłady nawet nieposiadające praw osób prawnych, jak również władze, urzędy i instytucje państwowe i samorządowe".
§  2.
§ 2 pomienionej wyżej ustawy skreśla się.
§  3.
§ 3 powołanej wyżej ustawy uzupełnia się następującym punktem p. "d. zakupione przez centralę PKO na rzecz uczestników obrotu czekowego papiery wartościowe".
§  4.
§ 5 powołanej wyżej ustawy otrzymuje następujące brzmienie: "Komitet dyrekcyjny PKO, urzędujący na zasadzie statutu organizacyjnego zatwierdzonego ustawą z 19 maja 1920 r. o Pocztowej Kasie Oszczędności (Dz. U. R. P. № 48, poz. 297), na wniosek Prezesa PKO oznacza a) wysokość wkładki zawiązkowej w obrocie czekowym, b) stopę procentową od kapitałów lokowanych w PKO, c) wymiar wszelkich opłat pobieranych od uczestników PKO".
§  5.
§ 6 powołanej wyżej ustawy otrzymuje następujące brzmienie: "Wszelkie urzędy pocztowe Rzeczypospolitej Polskiej są zbiornicami Pocztowej Kasy Oszczędności. Rozporządzenia i przepisy organizacyjne w przedmiocie czynności tych urzędów, jako zbiornic PKO, wydaje Minister Poczt i Telegrafów na wniosek Prezesa PKO. Sporne w tym zakresie kwestje między Ministrem Poczt i Telegrafów a Prezesem PKO rozstrzyga Rada Ministrów.

W sprawach dotyczących działalności urzędów pocztowych, jako zbiornic PKO, o ile nie chodzi o kwestje organizacyjne PKO, koresponduje bezpośrednio z władzami i urzędami pocztowemi. Prezes oraz cały personel PKO tworzą odrębny etat urzędników państwowych wynagradzanych z funduszów PKO.

Wynagrodzenia personelu pocztowego za czynności dla PKO spełnione określa na wniosek Prezesa komitet dyrekcyjny PKO. Pokwitowania PKO z odbioru pieniędzy wystawione przez nią bezpośrednio lub przez urzędy pocztowe z jej upoważnienia, jako też dostarczone przez PKO uczestnikom jej obrotu czekowego z wypłat dokonanych na ich rachunek mają moc bezpośredniego dokumentu prawnego.

W wypadkach, w których żądane jest złożenie kaucji, "poświadczenia PKO", iż kwota kaucyjna na cały czas kaucyjnego zobowiązania znajduje się u niej w nietykalnym depozycie, muszą być przyjmowane narówni z kaucją złożoną w gotówce lub papierach.

Czeki i wszelkie dokumenty wystawione przez uczestników PKO w zakresie ich stosunku do niej oraz wszelkie rachunki i wykazy sporządzane przez PKO są wolne od opłat stemplowych.

Korespondencja PKO, a także korespondencja jej uczestników z nią wolna jest od opłaty pocztowej."

§  6.
§ 8 powołanej wyżej ustawy otrzymuje następujące brzmienie: "Jedna osoba może posiadać, oprócz konta zwyczajnego, kilka lub więcej kont specjalnych".

PKO ma prawo nie przyjąć zgłoszenia do obrotu czekowego lub skasować konto już istniejące bez podania motywów.

Wpłacać pieniądze na dane konta czekowe może nietylko właściciel tegoż konta, ale każda dowolna osoba.

Fundusze złożone na poszczególnych kontach nie podlegają co do wysokości żadnemu ograniczeniu i są oprocentowywane. Komitet, dyrekcyjny PKO ma jednak prawo zmienić stopę procentową lub nawet wstrzymać oprocentowanie po poprzedniem ogłoszeniu tego zarządzenia na miesiąc zgóry w gazecie rządowej i w siedzibach oddziałów PKO.

Właściciel konta czekowego może każdej chwili za pomocą dowolnej liczby czeków podjąć, przekazać lub przelać na inne konto PKO całą gotówkę, jaką posiada w obrocie czekowym PKO, z wyjątkiem wkładki zawiązkowej, którą można rozporządzić dopiero po wystąpieniu z obrotu czekowego.

Za załatwienie interesów z obrotu czekowego PKO pobiera od uczestników opłatę manipulacyjną i prowizję obrotową, których wysokość ustala komitet dyrekcyjny PKO.

§  7.
§ 9 powołanej wyż ustawy otrzymuje następujące brzmienie: "Za wszystkie czynności wykonywane przez urzędy pocztowe dla PKO odpowiada Zarząd Centralny Poczt i Telegrafów".
§  8.
§ 10 powołanej wyżej ustawy otrzymuje następujące brzmienie: "Zwierzchnią Władzę nad pocztowym obrotem czekowym sprawuje prezes PKO wraz z komitetem dyrekcyjnym. Komitet dyrekcyjny wykonywa kontrolę nad całą gospodarką PKO, rozstrzyga wraz z prezesem PKO o ważniejszych sprawach i jest łącznie z nim współodpowiedzialnym za te czynności. Przepisy organizacyjne dla obrotu czekowego na Górnym Śląsku ogłosi prezes PKO - zgodnie ze statutem organizacyjnym Pocztowej Kasy Oszczędności - jako instrukcję w Dzienniku Urzędowym Województwa Śląskiego".
§  9.
Uchyla się przepisy niemieckiej pocztowej ordynacji o obrocie czekowym z dnia 22 maja 1914 r. (Dz. Praw Rzeszy niemieckiej str. 131).
§  10.
Postanowienia niniejszego rozporządzenia nie dotyczą obrotu czekowego między polską częścią Górnego Śląska a Rzeszą niemiecką uregulowanego układem między Polską a Niemcami w przedmiocie pocztowego obrotu czekowego, zawartym w Genewie dnia 15 maja 1922 r. (Dz. U. R. P. № 51, poz. 454).
§  11.
Wykonanie rozporządzenia niniejszego porucza się Prezydentowi Ministrów w porozumieniu z Ministrami Skarbu, Poczt i Telegrafów oraz Przemysłu i Handlu.
§  12.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1922.116.1048

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wprowadzenie niektórych zmian i uzupełnień w ustawodawstwie o obrocie czekowym, obowiązującym na ziemiach górnośląskich województwa śląskiego.
Data aktu: 06/12/1922
Data ogłoszenia: 30/12/1922
Data wejścia w życie: 30/12/1922