Walka z księgosuszem.

ROZPORZĄDZENIE
z dnia 29 września 1920 r.
Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wojskowych w przedmiocie walki z księgosuszem. *

Na mocy art. 1099 i art. 1126 - 1148 Ust. Lek. (Zb. Praw Ces. Ros. Tom XIII wyd. 1905 o środkach zapobiegania i uśmierzania chorób zaraźliwych i stadnych) oraz ustawy b. państwa austrjackiego z dnia 29 lutego 1880 r. Dz. Ust. P. № 37 i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 1920 r. Dz. Ust. № 94 poz. 621 zarządzam aż do odwołania co następuje:
Art.  1.

Wzdłuż rzeki Zbrucz od miejscowości Okopy Św. Trójcy aż do miejscowości Ożogowice w Małopolsce, następnie wzdłuż dawnej granicy suchej wschodniej Małopolski aż do rzeki Bug pod Zdżarami, wzdłuż rzeki Bug po Wyszków, dalej w linji prostej od Wyszkowa po Ostrykół następnie wzdłuż rzek Narew, Biebrza aż do miejscowości Ossowiec, wreszcie wzdłuż toru kolejowego Ossowiec-Grajewo zostaje ustanowiona linja graniczna ochronna w celu zapobieżenia księgosuszowi i jego tępienia.

Art.  2.

Na linji granicznej ochronnej, przebiegającej w granicach b. Kongresówki od miejscowości Zdżary po Grajewo obowiązywać będą w tym przedmiocie następujące przepisy:

I.
Z obszarów, leżących na wschód od linji ochronnej, nie wolno jest wprowadzać do obszarów leżących na zachód od tej linji bydła rogatego, owiec i kóz.
II.
Transport koni i świń przez linję graniczną ochronną z obszarów wschodnich do obszarów położonych na zachód od tej linji dozwolony jest tylko kolejami pod warunkiem, że zwierzęta te będą zaopatrzone w świadectwo, wystawione przez właściwego państwowego lekarza weterynaryjnego a stwierdzające, że są zdrowe i, że w miejscu ich pochodzenia nie panuje żadna choroba zaraźliwa, udzielająca się danemu gatunkowi zwierząt. Nadto zwierzęta te podlegają w miejscu przekroczenia linji granicznej ochronnej t. j. w stacji wchodu oględzinom weterynaryjnym.
III. 1
Transport wszelkich produktów pochodzenia zwierzęcego jako to: mięsa, łoju z wyjątkiem topionego w zamkniętych beczkach, skór, sierści, wełny, kopyt, racic, rogów, jelit, żołądków oraz słomy, siana, ściółki i obornika przez linję graniczną ochronną z obszarów, położonych na zachód od tej linji, jest wzbroniony.

W wypadkach, zasługujących na uwzględnienie, Minister Rolnictwa i Dóbr Państwowych będzie udzielał zezwoleń na transport pewnych rodzajów produktów pochodzenia zwierzęcego względnie paszy z wolnych od zarazy miejscowości zapowietrzonego obszaru przy zachowaniu środków ostrożności, wskazanych w każdym poszczególnym wypadku.

IV.
Do ochrony linji granicznej zostaje ustanowiona wojskowa straż graniczna, a mianowicie: wzdłuż granicy suchej-posterunki, złożone z 5-ciu ludzi na przestrzeni 5-ciu kilometrów, a wzdłuż granicy wodnej-takież posterunki na przestrzeni 10 kilometrów.

Posterunki wojskowe na linji granicznej ochronnej mają wykonywać ściśle wszystkie polecenia lekarzy weterynaryjnych, przeznaczonych do tłumienia księgosuszu.

V.
W wypadkach ujawnienia na obszarach położonych na zachód od linji granicznej ochronnej zwierząt domowych lub produktów pochodzenia zwierzęcego, wprowadzonych wbrew przepisom niniejszego rozporządzenia z obszaru położonego na wschód od tej linji, będzie obowiązywać następujący tryb postępowania:
a)
bydło rogate, owce i kozy tego rodzaju winne być poddane natychmiastowemu ubojowi w najbliższej rzeźni z tem jednak, że uprzednio bydłu rogatemu zostanie w każdym poszczególnym wypadku zmierzona wewnętrzna ciepłota ciała po dwugodzinnym wypoczynku zwierzęcia i o ile ciepłota ciała okaże się wyższą o jeden stopień ponad normalną a oględziny weterynaryjne po rzezi stwierdzą choćby najmniejsze zmiany chorobowe, wzniecające podejrzenie księgosuszu, należy natychmiast sztuki takie w całości wraz ze skórą zniszczyć a rzeźnię poddać gruntownemu odkażeniu. Mięso uznane przez lekarza weterynaryjnego za zdatne do spożycia winno być sprzedane drogą publicznego przetargu dla miejscowego użytku;
b)
produkty pochodzenia zwierzęcego mają być bezwzględnie natychmiast zniszczone bez poddania ich badaniu;
c)
w wypadkach dokonanego w myśl powyższego przepisu uboju otrzymane ze sprzedaży kwoty będą po pokryciu poniesionych przez władzę interweniującą kosztów i wydatków (koszty uboju, oględzin weterynaryjnych, dezynfekcji, przetargu i t. p.) złożone do depozytu właściwego sądu;
d)
nadto winni przekroczenia niniejszego rozporządzenia będą karani stosownie do postanowień art. 138 K. K.
Art.  3.

Na linji granicznej ochronnej, przebiegającej wzdłuż wschodnich granic Małopolski, stosowane być mają nadal obowiązujące tam przepisy, wydane na podstawie ustawy b. państwa austrjackiego z dnia 29 lutego 1880 (Dz. Ust. P. № 37) o zapobieganiu księgosuszowi i jego tępieniu, zmienionej ustawą z dnia 6 sierpnia 1909 (Dz. Ust. P. № 180).

Art.  4.

Na obszarach Województw: Białostockiego i Lubelskiego oraz Małopolski na wschód od Sanu ubój bydła rogatego i cieląt nawet dla własnego użytku dozwolony jest tylko w rzeźniach, pozostających pod nadzorem sanitarno-weterynaryjnym.

Art.  5.

Wykonanie niniejszego rozporządzenia porucza się Naczelnemu Komisarzowi do walki z księgosuszem w porozumieniu z właściwemi władzami.

Art.  6.

Naczelnemn Komisarzowi do walki z księgosuszem przysługuje w miarę potrzeby prawo przesuwania linji granicznej ochronnej na zachód od linji, wyznaczonej w niniejszem rozporządzeniu, drogą publicznych obwieszczeń oraz doniesień właściwym urzędom wojewódzkim i Ministerstwu Rolnictwa i Dóbr Państwowych.

Art.  7.

Rozporządzenie niniejsze nabiera mocy obowiązującej natychmiast po jego ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

SPROSTOWANIE.

W № 94 w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Dóbr Państwowych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wojskowych w przedmiocie walki z księgosuszem (poz. 623) w art. 2 w ust III w wierszu czwartym słowo "zachód" należy zastąpić słowem "wschód".

* Z dniem 31 grudnia 1920 r. oprócz kordonu weterynaryjnego ochronnego podlega wykorzystaniu do celów walki z księgosuszem kordon Ministerstwa Spraw Wojskowych, przebiegający od południa linję rzeki Strypy, Zborów, Płuchów, Złoczów, Poczapy, Białykamień, Busk, linją Bugu do Brześcia Litewskiego (włącznie), wzdłuż toru kolejowego do Czeremchy i dalej wzdłuż linji kolejowej do Narewki Małej, następnie do przecięcia się z rzeką Narwią pod miejscowością Siemieniówką, stąd przez miejscowość Cisówka, Nowosady do Jałówki, dalej rzeką Swisłoczą do rzeki Niemna, Niemnem do Grodna (wyłącznie), stąd szosą na Augustów - Jeziorki. Kordon powyższy stanowić będzie linję nieruchomego kordonu weterynaryjnego, zabezpieczającego miejscowości, położone na zachód od tej linji, od zasilania zarazy księgosuszu, zgodnie z art. 1 rozporządzenia z dnia 26 listopada 1920 r. w przedmiocie nadzoru sanitarno-weterynaryjnego na linji kordonu, ustanowionego przez Ministerstwo Spraw Wojskowych (Dz.U.20.114.757).
1 Z dniem 6 kwietnia 1921 r. ograniczenia transportu produktów pochodzenia zwierzęcego dotyczą jedynie produktów, pochodzących ze zwierząt przeżuwających a mianowicie: bydła rogatego, owiec i kóz. Do przedmiotów których transport przez linją graniczną ochronną z obszarów, położonych na wschód od tej linji jest wzbroniony, zalicza się także kości w stanie nieprzerobionym i zboże w snopach, zgodnie z § 1 i 2 rozporządzenia z dnia 19 marca 1921 r. uzupełniające rozporządzenia z dn. 29 września 1920 r. w przedmiocie walki z księgosuszem (Dz.U.20.94.623) i z dn. 26 listopada 1920 w przedmiocie nadzoru sanitarno weterynaryjnego na linji kordonu, ustanowionego przez Ministerstwo Spraw Wojskowych (Dz.U.20.114.757) (Dz.U.21.31.190).

Zmiany w prawie

Lekarze i pielęgniarki na kontraktach „uratują” firmy przed przekształcaniem umów?

4 grudnia Komitet Stały Rady Ministrów przyjął projekt zmian w ustawie o PIP - przekazało w czwartek MRPiPS. Nie wiadomo jednak, jaki jest jego ostateczny kształt. Jeszcze w środę Ministerstwo Zdrowia informowało Komitet, że zgadza się na propozycję, by skutki rozstrzygnięć PIP i ich zakres działał na przyszłość, a skutkiem polecenia inspektora pracy nie było ustalenie istnienia stosunku pracy między stronami umowy B2B, ale ustalenie zgodności jej z prawem. Zdaniem prawników, to byłaby kontrrewolucja w stosunku do projektu resortu pracy.

Grażyna J. Leśniak 05.12.2025
Klub parlamentarny PSL-TD przeciwko projektowi ustawy o PIP

Przygotowany przez ministerstwo pracy projekt zmian w ustawie o PIP, przyznający inspektorom pracy uprawnienie do przekształcania umów cywilnoprawnych i B2B w umowy o pracę, łamie konstytucję i szkodzi polskiej gospodarce – ogłosili posłowie PSL na zorganizowanej w czwartek w Sejmie konferencji prasowej. I zażądali zdjęcia tego projektu z dzisiejszego porządku posiedzenia Komitetu Stałego Rady Ministrów.

Grażyna J. Leśniak 04.12.2025
Prezydent podpisał zakaz hodowli zwierząt na futra, ale tzw. ustawę łańcuchową zawetował

Prezydent Karol Nawrocki podpisał we wtorek ustawę z 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zwierząt. Jej celem jest wprowadzenie zakazu chowu i hodowli zwierząt futerkowych w celach komercyjnych, z wyjątkiem królika, w szczególności w celu pozyskania z nich futer lub innych części zwierząt. Zawetowana została jednak ustawa zakazująca trzymania psów na łańcuchach. Prezydent ma w tym zakresie złożyć własny projekt.

Krzysztof Koślicki 02.12.2025
Przekształcanie umów B2B dołoży pracy sądom

Resort pracy nie podjął nawet próby oszacowania, jak reklasyfikacja umów cywilnoprawnych i B2B na umowy o pracę wpłynie na obciążenie sądów pracy i długość postępowań sądowych. Tymczasem eksperci wyliczyli, że w wariancie skrajnym, zakładającym 150 tys. nowych spraw rocznie, skala powstałych zaległości rośnie do ponad 31 miesięcy dodatkowej pracy lub koniecznego zwiększenia zasobów sądów o 259 proc. Sprawa jest o tyle ważna, że na podobnym etapie prac są dwa projekty ustaw, które – jak twierdzą prawnicy – mogą zwiększyć obciążenie sądów.

Grażyna J. Leśniak 25.11.2025
MZ znosi limit tzw. nadwykonań świadczeń udzielanych osobom do 18. roku życia - projekt przyjęty przez rząd

Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy o Funduszu Medycznym - poinformował w środę rzecznik rządu Adam Szłapka. Przygotowana przez resort zdrowia propozycja zakłada, że Narodowy Fundusz Zdrowia będzie mógł w 2025 r. otrzymać dodatkowo około 3,6 mld zł z Funduszu Medycznego. MZ chce również, by programy inwestycyjne dla projektów strategicznych były zatwierdzane przez ministra zdrowia, a nie jak dotychczas, ustanawiane przez Radę Ministrów. Zamierza też umożliwić dofinansowanie programów polityki zdrowotnej realizowanych przez gminy w całości ze środków Funduszu Medycznego.

Grażyna J. Leśniak 19.11.2025
Środowisko psychologów i psychoterapeutów bez prawa do opiniowania projektu ustawy?

Przedstawiciele środowiska psychologów i psychoterapeutów wskazują na ograniczanie możliwości przedstawiania przez nich opinii do rządowego projektu ustawy o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów, nad którym pracuje sejmowa podkomisja nadzwyczajna. Może to wywoływać poczucie deficytu demokracji, zwłaszcza gdy procedowane regulacje dotyczą konkretnych zawodów i grup społecznych, a tym samym także praw i obowiązków osób do nich należących.

Grażyna J. Leśniak 19.11.2025
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1920.94.623

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Walka z księgosuszem.
Data aktu: 29/09/1920
Data ogłoszenia: 02/10/1920
Data wejścia w życie: 02/10/1920