Ruszył Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności. Samorządy i firmy mogą sięgnąć po 23 mld zł
Samorządy i przedsiębiorstwa mogą już ubiegać się o wsparcie z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO), którego wartość wynosi około 23 mld zł. Środki z Krajowego Planu Odbudowy mają finansować inwestycje wzmacniające bezpieczeństwo państwa, w tym infrastrukturę ochrony ludności, cyberbezpieczeństwo, mobilność wojskową oraz rozwój technologii o znaczeniu strategicznym.
Bank Gospodarstwa Krajowego poinformował w poniedziałek o uruchomieniu Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO). Jak przekazał Andrzej Domański, minister finansów i gospodarki samorządy oraz przedsiębiorstwa mogą już składać wnioski o finansowanie inwestycji zwiększających bezpieczeństwo i odporność państwa.
Fundusz jest finansowany ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. Jego łączna wartość wynosi około 23 mld zł. Wsparcie ma trafić m.in. do samorządów realizujących inwestycje w infrastrukturę podwójnego zastosowania (dual-use), cyberbezpieczeństwo oraz rozwiązania zapewniające ciągłość działania usług krytycznych.
Czytaj też w LEX: Zasoby kryzysowe gminy – kiedy są „wystarczające”, a kiedy narażają JST na zarzut bezczynności >
Według ministra Domańskiego jest to jeden z największych programów inwestycyjnych finansowanych z KPO. Środki mają nie tylko zwiększyć poziom bezpieczeństwa państwa, lecz także pobudzić aktywność inwestycyjną samorządów i przedsiębiorstw oraz wspierać rozwój nowoczesnych technologii i potencjału polskich firm.
Przeczytaj także: FBiO z większym budżetem. Nabory jeszcze w 2026 r.
Wystartowała część pożyczkowa
Fundusz składa się z dwóch komponentów. Część pożyczkowa stanowi 70 proc. środków, czyli około 16 mld zł. Pozostałe 30 proc., czyli około 7 mld zł, tworzy komponent kapitałowy.
Jak wskazał Mirosław Czekaj, prezes BGK, uruchomiona została właśnie część pożyczkowa funduszu. Nabory prowadzone są dla trzech grup beneficjentów:
- sektora komunalnego,
- sektora kolejowego,
- przedsiębiorstw spoza tych dwóch grup.
Wnioski można składać za pośrednictwem regionalnych oddziałów BGK.
Zobacz szkolenie online w LEX: Wyzwania samorządów w budowaniu lokalnej odporności wobec współczesnych zagrożeń >
Ponad 11 mld zł dla samorządów
Największa część środków pożyczkowych – 11,2 mld zł – została przeznaczona dla sektora komunalnego, w tym 5,6 mld zł w pierwszym naborze. Finansowanie może zostać przeznaczone na:
- budowę, modernizację i remont obiektów zbiorowej ochrony;
- budowę i modernizację systemów wykrywania i ostrzegania o zagrożeniach;
- budowę oraz modernizację infrastruktury transportowej wspierającej mobilność wojskową, w tym dróg, mostów i tuneli;
- projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa;
- zakup, modernizację lub remont taboru na potrzeby wojskowe lub dual-use.
Pożyczki dla samorządów mają być udzielane na preferencyjnych warunkach. Przewidziano zerowe oprocentowanie, okres spłaty sięgający nawet 20 lat oraz możliwość częściowego umorzenia zobowiązań. Z finansowania będą mogły korzystać również samorządy wojewódzkie.
Wsparcie dla kolei i przedsiębiorstw
Dla sektora kolejowego przewidziano 2 mld zł. Środki będzie można przeznaczyć na budowę i modernizację infrastruktury kolejowej w standardzie mobilności wojskowej, zakup lub modernizację taboru kolejowego o zastosowaniu wojskowym albo dual-use, a także na projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa.
Kolejne 2,5 mld zł trafi do przedsiębiorstw. Finansowane będą projekty służące zapewnieniu ciągłości dostaw energii, paliw i usług krytycznych w obszarze łączności, teleinformatyki i transportu. Wsparcie obejmie również przedsięwzięcia zwiększające bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej, projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa oraz rozwój produkcji sprzętu wojskowego i technologii dual-use.
Czytaj też w LEX: Zamówienia publiczne w ochronie ludności i obronie cywilnej – praktyczne wskazówki >
Spółka Chrobry będzie inwestować w strategiczne technologie
Za część kapitałową funduszu odpowiada specjalnie powołana spółka Chrobry S.A., dysponująca kwotą 7 mld zł. Środki mają zostać przeznaczone na obejmowanie udziałów w przedsiębiorstwach o wysokim potencjale wzrostu, zwłaszcza rozwijających innowacyjne technologie i rozwiązania istotne dla bezpieczeństwa państwa.
Jak zapowiedział prezes spółki Arkadiusz Sułek, Chrobry będzie inwestował m.in. w podmioty z sektora obronnego rozwijające technologie i zdolności produkcyjne wzmacniające bezpieczeństwo Polski. Wsparcie ma obejmować zarówno młode spółki technologiczne, firmy w fazie wzrostu, jak i dojrzałe przedsiębiorstwa oraz projekty infrastrukturalne.
Czytaj też w LEX: Kluczowe inwestycje w zakresie obronności i ochrony ludności w samorządach >
Według BGK inwestycje będą miały charakter długoterminowy, przy zachowaniu rynkowej stopy zwrotu oraz strategicznego celu, jakim jest zwiększenie bezpieczeństwa i odporności państwa.
