Kwalifikacje wymagane od pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych.

ZARZĄDZENIE
NACZELNEGO DYREKTOR ARCHIWÓW PAŃSTWOWYCH
z dnia 10 września 1955 r.
w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych.

Na podstawie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 1955 r. w sprawie uposażenia niektórych pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych (Dz. U. Nr 39, poz. 242) zarządza się, co następuje:
§  1.
Przepisom zarządzenia podlegają pracownicy działalności podstawowej oraz pracowni specjalistycznych zatrudnieni w archiwach państwowych.
§  2.
Pracownicy obejmujący poszczególne stanowiska wymienione w § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 1955 r. w sprawie uposażenia niektórych pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych (Dz. U. Nr 39, poz. 242) powinni odpowiadać właściwym kwalifikacjom podanym w §§ 3-17 niniejszego zarządzenia.
§  3.
Dyrektor archiwum centralnego lub dyrektor archiwum wojewódzkiego powinien posiadać specjalność w jednej z dziedzin reprezentowanych w archiwum oraz szczególne umiejętności w organizacji pracy.
§  4.
Kustosz (kierownik oddziału) powinien być specjalistą w jednej z dziedzin reprezentowanych w archiwum i posiadać wiadomości ogólne, a zwłaszcza metodologiczne w zakresie archiwistyki i archiwoznawstwa. Powinien posiadać ukończone studia wyższe w zakresie historii, prawa, ekonomii lub nauk im pokrewnych, znajomość co najmniej 2 języków obcych oraz co najmniej 5-letnią praktykę w archiwach lub pokrewnych instytucjach naukowych.
§  5.
Starszy archiwista powinien być specjalistą w dziedzinie archiwistyki i posiadać ukończone studia wyższe w zakresie historii, prawa, ekonomii lub nauk im pokrewnych, znajomość 2 języków obcych oraz co najmniej 4-letnią praktykę archiwalną.
§  6.
Archiwista powinien posiadać ukończone studia wyższe w zakresie historii, prawa, ekonomii lub nauk im pokrewnych albo wykształcenie średnie i egzamin zawodowy. Powinien posiadać znajomość co najmniej jednego języka obcego i praktykę archiwalną.
§  7.
Młodszy archiwista powinien mieć ukończone studia wyższe w zakresie historii, prawa, ekonomii lub nauk im pokrewnych bądź wykształcenie średnie z egzaminem zawodowym i znajomość co najmniej jednego języka obcego.
§  8.
Kierownik archiwum powiatowego powinien posiadać kwalifikacje co najmniej młodszego archiwisty określone w § 7.
§  9.
Pomocniczy pracownik archiwalny powinien posiadać wykształcenie średnie lub niepełne średnie oraz egzamin zawodowy i co najmniej roczną praktykę w magazynach archiwalnych.
§  10.
Magazynier archiwalny powinien posiadać wiadomości ogólne z zakresu szkoły podstawowej, egzamin zawodowy i przeszkolenie w pracach archiwalno-technicznych.
§  11.
Kierownik pracowni chemiczno-mikrobiologicznej powinien być wysokokwalifikowanym fachowcem w zakresie zabezpieczania, dezynfekcji i dezynsekcji z ukończonymi studiami wyższymi w zakresie chemii albo biochemii i posiadać co najmniej 4-letnią praktykę zawodową w zakresie mikrobiologii lub chemii.
§  12.
Kierownik pracowni sfragistycznej powinien być fachowcem zarówno w dziedzinie sfragistyki, jak i konserwacji, z ukończonymi studiami wyższymi historii lub historii sztuki (z uwzględnieniem nauk pomocniczych historii) oraz posiadać 4-letnią praktykę w zakresie badań i prac sfragistycznych.
§  13.
Kierownik pracowni mikrofilmowej powinien posiadać wykształcenie wyższe lub średnie specjalistyczne z dziedziny fotografii oraz co najmniej 4-letnią praktykę w pracowniach mikrofilmowych lub fotograficznych.
§  14.
Kierownik pracowni konserwatorsko-introligatorskiej powinien być wysokokwalifikowanym fachowcem w zakresie zabezpieczania, konserwacji i rekonstrukcji materiałów archiwalnych, z ukończonymi wyższymi studiami w dziedzinie historii lub historii sztuki i co najmniej 4-letnią praktyką w konserwatorstwie.
§  15.
Archiwalny pracownik inżynieryjno-techniczny powinien posiadać ukończone wyższe studia w zakresie chemii lub biochemii oraz co najmniej 3-letnią praktykę w zakresie chemii, fotografiki lub konserwacji.
§  16.
Introligator, konserwator techniczny lub technik powinien posiadać wykształcenie średnie techniczne bądź liceum specjalistyczne albo wykształcenie fachowe z 2-letnią praktyką introligatorską, chemiczną, fotograficzną lub konserwatorską.
§  17.
Laborant powinien posiadać przeszkolenie fachowe w odpowiednich pracowniach specjalistycznych w archiwach oraz egzamin zawodowy.
§  18.
1.
Wszystkie osoby wymienione w § 1, zatrudnione w archiwach państwowych w dniu wejścia w życie zarządzenia, podlegają weryfikacji, która ma na celu zaszeregowanie ich do odpowiednich stanowisk wymienionych w § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 1955 r. w sprawie uposażenia niektórych pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych.
2.
Weryfikacja będzie przeprowadzona w ciągu 6 miesięcy od wejścia w życie niniejszego zarządzenia przez komisje weryfikacyjne dla pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych, powołane przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.
3.
Skład, zakres i sposób działania komisji wymienionych w ust. 2 określi regulamin wydany przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.
§  19.
Zakres i sposób odbywania egzaminów, o których mowa w §§ 6-10 i 17, a także skład oraz sposób powoływania i odwoływania komisji egzaminacyjnych ustali regulamin wydany przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.
§  20.
Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych zapewni wszystkim pracownikom działalności podstawowej i pracowni specjalistycznych zatrudnionym w archiwach państwowych stałe podwyższanie kwalifikacji zawodowych, a pracownikom wymienionym w §§ 6-10 i 17 - możność przygotowania się do egzaminów zawodowych przez organizowanie odpowiednich kursów i praktyk, których rodzaje, czas trwania i sposób odbywania zostaną ustalone odrębnym zarządzeniem.
§  21.
Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych w porozumieniu z Prezesem Państwowej Komisji Etatów może w wyjątkowo uzasadnionych przypadkach zwolnić pracownika od posiadania kwalifikacji ustalonych w §§ 3-17 dla stanowisk wymienionych w § 2 rozporządzenia.
§  22.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 października 1955 r.

Zmiany w prawie

Jaką darowiznę można otrzymać bez podatku w 2026 roku

Obdarowanym i spadkobiercom łatwiej jest uniknąć podatku od spadków i darowizn niż w latach poprzednich. Wynika to ze znacznego podniesienia kwot wolnych w połowie 2023 roku. Preferencje obejmują przede wszystkim nabycia od bliższej i dalszej rodziny, m.in. od ciotki, wujka czy od teściów. Członkowie najbliższej rodziny nadal będą zwolnieni z daniny, jeśli zgłoszą nabycie do urzędu, a pieniądze otrzymają przelewem. Co ważne, na początku 2026 r. wchodzą w życie zmiany, które pozwolą przywrócić sześciomiesięczny termin zgłoszenia w niezawinionych przez podatnika przypadkach.

Monika Pogroszewska 02.01.2026
Od 2 stycznia zakaz polowań na pięć gatunków ptaków

Ministerstwo Klimatu i Środowiska przypomniało w piątek, że od 2 stycznia 2026 roku obowiązuje zakaz polowań na pięć gatunków ptaków. Chodzi tu o: głowienkę, czernicę, łyskę, jarząbka oraz słonkę. W piątek weszła w życie zaktualizowana lista gatunków zwierząt łownych, nie ma na niej tych gatunków ptaków.

kk/pap 02.01.2026
Do pięciu lat za zaatakowanie lekarza - przepisy już obowiązują

Od 2 stycznia 2026 r. obowiązuje nowelizacja kodeksu karnego, zwiększająca ochronę funkcjonariuszy publicznych – policjantów, strażaków czy ratowników medycznych – a także osób, które narażają swoje życie i zdrowie, pomagając innym: lekarze, pielęgniarki, ratownicy górscy i wodni oraz zwykli obywatele, którzy reagują na przemoc lub ratują ofiary wypadków. Kary za naruszenie nietykalności tych osób wzrosły z trzech do pięciu lat.

Patrycja Rojek-Socha 02.01.2026
Adwokat i radca udzielą nieodpłatnej pomocy prawnej w sposób zdalny

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują przepisy umożliwiające świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej m.in. przez adwokatów i radców w sposób zdalny. Równocześnie prawnik będzie mógł uzależnić udzielenie takiej porady od jej stacjonarnej formy, jeśli w jego ocenie sprawa nie może być rozwiązana zdalnie z uwagi np. na konieczność analizy dokumentów. Zmiany od początku krytycznie oceniały samorządy prawnicze.

Patrycja Rojek-Socha 02.01.2026
Sołtys z ubezpieczeniem, a jednostki pomocnicze z nowymi kompetencjami

Od 1 stycznia 2026 r. gminy mogą tworzyć młodzieżowe rady jednostek pomocniczych, np. w sołectwach, a wójt powołać konwent sołtysów. Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o funduszu sołeckim wprowadza też obowiązkowe diety oraz ubezpieczenia OC i NNW dla sołtysów, a także upraszcza procedurę składania wniosków o fundusz sołecki oraz zmiany w ich ocenie.

Robert Horbaczewski 02.01.2026
Czy kasowy PIT w 2026 roku będzie bardziej dostępny

Kasowy PIT to rozwiązanie, które zaczęło obowiązywać od 1 stycznia 2025 roku. Chociaż założenia były słuszne, jednak rzeczywistość pokazała, że przedsiębiorcy niezbyt chętnie z niego korzystają. W niektórych przypadkach jednak, mimo że podatnicy chcieli skorzystać z nowego rozwiązania, przeszkodziło niespełnienie warunków uprawniających do korzystania z tej metody. Wychodząc temu naprzeciw, od 1 stycznia 2026 roku ustawodawca postanowił wprowadzić zmiany w kasowym PIT, dzięki którym większa ilość przedsiębiorców będzie mogła z niego skorzystać.

Urszula Sałacińska-Matwiejczyk 02.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1955.87.1070

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Kwalifikacje wymagane od pracowników zatrudnionych w archiwach państwowych.
Data aktu: 10/09/1955
Data ogłoszenia: 08/10/1955
Data wejścia w życie: 01/10/1955, 08/10/1955