Sieć archiwalna.

ZARZĄDZENIE NR 9
PREZESA RADY MINISTRÓW
z dnia 14 stycznia 1952 r.
w sprawie sieci archiwalnej.

Na podstawie art. 3 dekretu z dnia 29 marca 1951 r. o archiwach państwowych (Dz. U. R. P. Nr 19, poz. 149) zarządza się, co następuje:
§  1.
Sieć archiwalną stanowią centralne archiwa państwowe, wojewódzkie archiwa państwowe oraz powiatowe archiwa państwowe. Sieć archiwalna wykonuje zadania określone w art. 4 dekretu z dnia 29 marca 1951 r. o archiwach państwowych (Dz. U. R. P. Nr 19, poz. 149).
§  2.
Centralne archiwa państwowe stanowią: Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie, Archiwum Akt Nowych w Warszawie i Archiwum Dokumentacji Mechanicznej w Warszawie.
§  3.
Centralne archiwa państwowe oraz wojewódzkie archiwa państwowe mogą posiadać oddziały terenowe.
§  4.
Archiwa centralne gromadzą i przechowują materiały archiwalne, stanowiące część państwowego zasobu archiwalnego i powstałe w wyniku działalności władz naczelnych i instytucji centralnych, przy czym:
a)
Archiwum Główne Akt Dawnych obejmuje materiały archiwalne do roku 1918;
b)
Archiwum Akt Nowych obejmuje materiały archiwalne od roku 1918;
c)
Archiwum Dokumentacji Mechanicznej obejmuje materiały archiwalne utrwalane sposobem foto-i fonograficznym.
§  5. 1
1.
Wojewódzkie archiwa państwowe działają we wszystkich miastach wojewódzkich i właściwością swoją obejmują obszar województwa.
2.
Wojewódzkie archiwa państwowe, działające w miastach wojewódzkich wyłączonych z województw, obejmują obszar tych miast i województw.
3.
Działające w miastach wojewódzkich archiwa państwowe otrzymują nazwę "Wojewódzkie Archiwum Państwowe w ........".
4.
Archiwa państwowe działające w miastach wojewódzkich wyłączonych z województw otrzymują nazwę "Archiwum Państwowe Miasta ......... i Województwa ........".
5.
Wojewódzkie archiwa państwowe gromadzą i przechowują materiały archiwalne stanowiące część państwowego zasobu archiwalnego i wytworzone na terenie województwa objętego właściwością danego archiwum wojewódzkiego
§  6.
Powiatowe archiwa państwowe działają w miejscowościach będących siedzibami powiatowych rad narodowych z wyjątkiem miast wojewódzkich, w których funkcje archiwów powiatowych spełniają wojewódzkie archiwa państwowe.

Powiatowe archiwa państwowe zabezpieczają, porządkują i przekazują do wojewódzkich archiwów państwowych materiały archiwalne z terenu ich właściwości, która obejmuje jeden lub kilka powiatów.

§  7.
Szczegółowy zakres działania archiwów państwowych określą statuty nadane przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.
§  8.
Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych może w przypadkach uzasadnionych zarządzić stałe lub czasowe przechowanie materiałów archiwalnych w archiwach nie będących właściwymi pod względem rzeczowym lub terytorialnym.
§  9.
Centralne archiwa państwowe i wojewódzkie archiwa państwowe podlegają bezpośrednio Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych.

Powiatowe archiwa państwowe oraz oddziały terenowe wojewódzkich archiwów państwowych podlegają Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych za pośrednictwem właściwych terenowo wojewódzkich archiwów państwowych.

Oddziały terenowe centralnych archiwów państwowych podlegają Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych za pośrednictwem właściwego archiwum centralnego.

§  10.
Tworzenie i zwijanie archiwów centralnych i wojewódzkich dokonuje się w drodze zarządzenia Prezesa Rady Ministrów.

Tworzenie i zwijanie archiwów powiatowych oraz oddziałów terenowych archiwów centralnych i wojewódzkich zarządza Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych.

§  11.
B.
archiwa miejskie przejęte przez Naczelną Dyrekcję Archiwów Państwowych na podstawie zarządzenia Nr 91 Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 czerwca 1951 r. (Monitor Polski Nr A-55, poz. 723) mogą być w drodze zarządzenia Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych zwinięte, przemianowane na powiatowe archiwa państwowe lub przemianowane na oddziały terenowe wojewódzkich archiwów państwowych.
§  12.
Zarządzenie nie stosuje się do części zasobu archiwalnego, która w myśl przepisów szczególnych będzie przechowywana w archiwach podległych Ministrom: Obrony Narodowej, Bezpieczeństwa Publicznego i Spraw Zagranicznych.
§  13.
Wykonanie zarządzenia powierza się Naczelnemu Dyrektorowi Archiwów Państwowych.
§  14.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 5:

- zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 2 kwietnia 1957 r. (M.P.57.30.210) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 16 kwietnia 1957 r.

- zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 20 kwietnia 1965 r. (M.P.65.21.98) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 1 maja 1965 r.

- zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 8 listopada 1966 r. (M.P.66.63.304) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 12 listopada 1966 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1952.A-9.87

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Sieć archiwalna.
Data aktu: 14/01/1952
Data ogłoszenia: 28/01/1952
Data wejścia w życie: 28/01/1952