Zasady kalkulacji w nie uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA HANDLU WEWNĘTRZNEGO
z dnia 11 marca 1951 r.
w sprawie zasad kalkulacji w nie uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych.

Na podstawie § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 października 1947 r. w sprawie normowania wynagrodzeń za usługi oraz za wartość pracy i wydatków przy umowie o dzieło i przy wytwarzaniu artykułów pierwszej potrzeby (Dz. U. R. P. Nr 67, poz. 418) zarządza się, co następuje:
§  1.
Przepisom niniejszego zarządzenia podlegają wszystkie przedsiębiorstwa gastronomiczne w rozumieniu rozporządzenia Ministra Aprowizacji i Handlu z dnia 23 lutego 1946 r. w sprawie wykonania dekretu z dnia 30 listopada 1945 r. o koncesjonowaniu przedsiębiorstw przemysłu gastronomicznego (Dz. U. R. P. Nr 12, poz. 83) z wyjątkiem uspołecznionych przedsiębiorstw gastronomicznych, wymienionych w zarządzeniu Ministra Handlu Wewnętrznego z dnia 6 lutego 1951 r. w sprawie zasad kalkulacji w uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych (Monitor Polski Nr A-31, poz. 393).
§  2.
Podstawą kalkulacji w zakładach gastronomicznych są ceny zakupu produktów.
§  3.
Przez cenę zakupu rozumieć należy cenę ustaloną w obowiązujących przepisach, a w braku takiej ceny - cenę nie wyższą od ceny rynkowej.
§  4.
Zakłady gastronomiczne mogą przy sprzedaży wyrobów produkcji własnej i towarów handlowych doliczać do ceny zakupu zysk brutto w zależności od kategorii zakładu,
§  5.
1. 1
Dopuszczalna wysokość zysku brutto wynosi:
potrawy mięsne potrawy pozostałe napoje produkcji własnej wina i wódki
dla zakładów kat. I 40% 70% 120% 100%
dla " " II 35% 55% 80% 60%
dla " " III 30% 45% 50% 40%
dla bufetów otwartych 20% 30% 40% 30%"
2. 2
Zysku brutto w wysokości określonej w ust. 1 nie stosuje się do posiłków i napojów, na które ustalona jest przez Ministerstwo Handlu Wewnętrznego cena maksymalna.
3.
Piwo oraz wody gazowe i mineralne powinny być sprzedawane po detalicznych cenach maksymalnych, powiększonych:
a)
w zakładach kategorii I - o 20%
b)
w zakładach kategorii II - o 15%
c)
w zakładach kategorii III - o 10%
d)
w bufetach - o 10%.
§  6.
W rozumieniu niniejszego zarządzenia zalicza się:
1)
do kategorii I - zakłady gastronomiczne o najwyższych kosztach obsługi, spowodowanych: położeniem lokalu, charakterem oraz zakresem jego działalności (główna trasa komunikacyjna, wielkie miasta, trudna dostawa produktów itp.), wykwintnym urządzeniem (lustra kryształowe, kandelabry, marmury itp.), urządzeniami rozrywkowymi (podium orkiestrowe, parkiety dancingowe, estrady dla występów artystycznych, specjalne werandy itp.) oraz koniecznością stałego kompletowania potraw i napojów w najszerszym asortymencie;
2)
do kategorii II - zakłady gastronomiczne o średnich kosztach obsługi, posiadające średnie wyposażenie, nie położone w zasadzie przy głównych trasach komunikacyjnych i prowadzące działalność, o której mowa w pkt 1, w pełnym bądź ograniczonym zakresie;
3)
do kategorii III - pozostałe zakłady gastronomiczne wydające gorące potrawy;
4)
do bufetów - zakłady gastronomiczne bez wyszynku, wydające do spożycia na miejscu i poza zakładem przekąski zimne i gorące, napoje zimne i gorące, wino, piwo, wody gazowe i mineralne, pieczywo oraz inne towary spożywcze i monopolowe.
§  7.
1.
Zaszeregowania zakładów gastronomicznych da odpowiedniej kategorii dokonywają prezydia właściwych terytorialnie powiatowych rad narodowych, a w miastach stanowiących powiaty miejskie - miejskich rad narodowych, na wniosek zainteresowanych osób.
2.
W przypadku wątpliwości co do uwzględnienia wniosków wymienionych w ust. 1 prezydia powiatowych (miejskich) rad narodowych, przesyłają wnioski prezydiom wojewódzkich rad narodowych.
3.
Od decyzji prezydiów wojewódzkich rad narodowych służy w takich przypadkach odwołanie do Ministra Handlu Wewnętrznego w terminie przewidzianym w przepisach o postępowaniu administracyjnym.
4.
Wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego orzeczenia.
§  8. 3
(skreślony).
§  9.
Ceny, ustalone z zachowaniem przepisów § 5, obowiązują również przy sprzedaży do konsumpcji poza zakładem.
§  10.
Traci moc obowiązującą zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z data 13 listopada 1947 r. w sprawie ustalenia wysokości zysku brutto w obrotach handlowych przedsiębiorstw gastronomicznych (Monitor Polski Nr 144, poz. 880).
§  11.
Zarządzenie wchodzi w życie po upływie 15 dni od daty ogłoszenia.
1 § 5 ust. 1 zmieniony przez § 1 pkt 1 zarządzenia z dnia 21 stycznia 1953 r. (M.P.53.A-11.163) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 11 maja 1952 r., z tym, że w stosunku do potraw objętych cennikiem gastronomicznym wchodzą w życie z dniem 3 stycznia 1953 r.
2 § 5 ust. 2 zmieniony przez § 1 pkt 2 zarządzenia z dnia 21 stycznia 1953 r. (M.P.53.A-11.163) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 6 lutego 1953 r.
3 § 8 skreślony przez § 1 pkt 3 zarządzenia z dnia 21 stycznia 1953 r. (M.P.53.A-11.163) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 6 lutego 1953 r..

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1951.A-31.394

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zasady kalkulacji w nie uspołecznionych przedsiębiorstwach gastronomicznych.
Data aktu: 11/03/1951
Data ogłoszenia: 20/04/1951
Data wejścia w życie: 06/05/1951