Rozporządzenie delegowane 2026/1913 w sprawie tymczasowego środka wyjątkowego w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej w celu zaradzenia zakłóceniom na rynku w sektorze wina w Niemczech w roku gospodarczym 2026/2027

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) 2026/1913

z dnia 31 lipca 2026 r.

w sprawie tymczasowego środka wyjątkowego w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej w celu zaradzenia zakłóceniom na rynku w sektorze wina w Niemczech w roku gospodarczym 2026/2027

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 ⁽¹⁾ , w szczególności jego art. 219 ust. 1 w związku z art. 228,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)  Unijny rynek wina boryka się z trudnościami, które wynikają z szybkiego spadku konsumpcji w Unii i na głównych rynkach państw trzecich, z rosnącej niepewności spowodowanej sytuacją geopolityczną i gospodarczą oraz z wpływu zmiany klimatu na produkcję. W niektórych regionach produkcji największe problemy dotyczą win czerwonych i różowych.

(2)  Jak wynika z dostępnych danych, na niemieckich obszarach uprawy winorośli Württemberg i Rheinhessen nastąpił głęboki spadek sprzedaży i cen rynkowych win gatunkowych objętych chronioną nazwą pochodzenia w połączeniu z drastycznym wzrostem kosztów produkcji (nakłady, energia, płace minimalne), co wskazuje na kryzys rynkowy, który obciąża podmioty gospodarcze.

(3)  Ilość win czerwonych zgłoszonych w celu uzyskania certyfikatu wina gatunkowego na tych dwóch obszarach, która jest dokładnym wskaźnikiem ilości wina objętego chronioną nazwą pochodzenia wprowadzonego do obrotu, spadła o ponad 25 % w Wirtembergii w 2026 r. i o 25 % w Rheinhessen w 2025 r. w porównaniu ze średnią w poprzednich pięciu latach, co oznacza kontynuację tendencji spadkowej odnotowanej w poprzednim roku. Podobne tendencje obserwuje się w przypadku wina różowego: w porównaniu ze średnią w pięciu poprzednich latach skumulowana sprzedaż rynkowa win różowych objętych chronioną nazwą pochodzenia spadła o 19 % w 2026 r. w regionie uprawy winorośli Württemberg i o 25 % w regionie uprawy winorośli Rheinhessen w 2025 r., z którego pochodzą najbardziej aktualne dane dostępne dla tego regionu. Ogólnie rzecz biorąc, w porównaniu z poprzednim rokiem spadek certyfikacji był znacznie większy niż spadek produkcji wina, co prawdopodobnie poskutkowało dodatkowym zwiększeniem zapasów.

(4)  Skutkiem tej sytuacji jest obniżenie cen rynkowych w obu regionach. W regionie Rheinhessen ceny win czerwonych i różowych w 2026 r. wynosiły odpowiednio poniżej 27 % i 29 % średniej z poprzednich pięciu lat 2021-2025. Szczególnie dotknięte zostało wino czerwone odmiany winorośli Dornfelder, występujące głównie na obszarze uprawy winorośli Rheinhessen - w jego przypadku spadek wyniósł 37,5 %. W odniesieniu do średnich cen win czerwonych i różowych w regionie Württemberg obserwuje się te same trendy co w regionie Rheinhessen. W 2026 r. (styczeń-maj) średnie zarejestrowane ceny wina beczkowego wyniosły odpowiednio 70 centów/l i 60 centów/l w przypadku win czerwonych i różowych objętych ChNP.

(5)  Biorąc pod uwagę obecną sytuację na rynku, szacuje się, że nadwyżka zapasów win czerwonych i różowych w wymienionych regionach wynosi około 0,24 mln hektolitrów. Usunięcie tej ilości wina z regionów Württemberg i Rheinhessen umożliwi Niemcom zaradzenie nierównowadze rynkowej w najbardziej dotkniętych segmentach rynku win czerwonych i różowych w roku gospodarczym 2026/2027 oraz zapobiegnie przekształceniu się obecnych zakłóceń w poważniejszy lub przedłużający się kryzys i jego rozprzestrzenieniu się na rynki wina innych państw członkowskich.

(6)  Aby uniknąć nadużyć lub nadmiernej rekompensaty w następstwie wdrożenia tego środka wyjątkowego, destylacja będzie ukierunkowana wyłącznie na wina czerwone i różowe objęte chronioną nazwą pochodzenia, które są głównym źródłem nierównowagi rynkowej w obu regionach uprawy winorośli, a kwota rekompensaty za wino wycofane z rynku zostanie ustalona znacznie poniżej odpowiednich niedawnych cen rynkowych. Niemcy uważają, że poziom rekompensaty w wysokości 59 EUR za hektolitr wszystkich win poddanych destylacji (czerwonych i różowych) umożliwiłby usunięcie 0,24 mln hektolitrów tych win. Biorąc pod uwagę, że w kwocie 59 EUR za hektolitr uwzględniono koszt operacji transportu i destylacji szacowany na 16 EUR za hektolitr, płatność za wycofanie wina wyniosłaby około 65 % średniej ceny rynkowej czerwonego i różowego wina objętego ChNP ogółem, odnotowanej w obu regionach w 2026 r.

(7)  Niemcy oświadczyły, że nie są w stanie usunąć z rynku nadmiaru win czerwonych i różowych za pomocą płatności krajowych przewidzianych w art. 216 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013. Wszelkie inne środki dostępne na mocy tego rozporządzenia wydają się niewystarczające lub nieodpowiednie, aby zaradzić obecnej nierównowadze na niemieckim rynku win czerwonych i różowych. W związku z tym należy wykorzystać rezerwę rolną do wdrożenia ukierunkowanego środka w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej w Niemczech, ograniczonego do regionów uprawy winorośli Württemberg i Rheinhessen. W ramach swojego planu strategicznego WPR Niemcy zamierzają również wprowadzić interwencję w zakresie karczowania, którą uwzględniono przy ocenie konieczności i proporcjonalności ukierunkowanego środka w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej przewidzianego w niniejszym rozporządzeniu.

(8)  Aby uniknąć zakłóceń konkurencji, należy wykluczyć stosowanie uzyskanego alkoholu w przemyśle spożywczym i napojów oraz ograniczyć je do celów przemysłowych, w tym do celów dezynfekcyjnych, farmaceutycznych i energetycznych.

(9)  Niemcy powinny przekazać Komisji szczegółowe informacje na temat wykonania niniejszego rozporządzenia, aby umożliwić Unii monitorowanie skuteczności środka wprowadzonego niniejszym rozporządzeniem.

(10)  Obecna sytuacja na rynku w Niemczech wymaga szybkiej interwencji ze skutkiem natychmiastowym na rynku, aby uniknąć przeniesienia zakłóceń na kolejny rok gospodarczy. Należy ponadto zapewnić terminowe monitorowanie budżetu, a także bieżące śledzenie i efektywne wykorzystanie rezerwy rolnej, co zmaksymalizuje jej dostępność i zwiększy zdolność szybkiego reagowania na pojawiające się kryzysy. Unia powinna zatem sfinansować wydatki poniesione przez Niemcy w celu wdrożenia środka przewidzianego w niniejszym rozporządzeniu wyłącznie w przypadku, gdy wydatki te zostaną poniesione w określonym terminie kwalifikowalności. Wsparcie na rzecz tego środka wyjątkowego należy zatem wypłacić do dnia 31 maja 2027 r. Wszelkie płatności dokonane po dacie kwalifikowalności należy uznać za niekwalifikujące się do finansowania unijnego.

(11)  Ponieważ żadne płatności dokonywane po dniu 31 maja 2027 r. nie będą w żadnych okolicznościach uznawane za kwalifikowalne, art. 5 ust. 2 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2022/127 ⁽²⁾ , który przewiduje proporcjonalne zmniejszenie płatności miesięcznych dokonanych po terminie, nie ma zastosowania.

(12)  W celu ochrony interesów finansowych Unii właściwe organy krajowe państwa członkowskiego stosującego środek wyjątkowy w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej przeprowadzają kontrole w celu weryfikacji zgodności z warunkami i wymogami określonymi w niniejszym rozporządzeniu.

(13)  Ze względu na szczególnie pilną potrzebę, biorąc pod uwagę trwające zakłócenia na rynku oraz krótki czas, jaki pozostał Niemcom na rozpoczęcie wdrażania środka przewidzianego w niniejszym rozporządzeniu przed zbliżającymi się zbiorami, które zostaną przeprowadzone we wrześniu 2026 r., istnieje potrzeba podjęcia natychmiastowego działania i jak najszybszego usunięcia nadwyżki podaży z rynku. Opóźnienie działania mogłoby zmniejszyć jego skuteczność pod względem stabilizacji niemieckiego rynku wina.

(14)  Ze względu na wspomnianą szczególnie pilną potrzebę niniejsze rozporządzenie należy przyjąć w trybie pilnym określonym w art. 228 rozporządzenia (UE) nr 1308/2013.

(15)  Z uwagi na konieczność podjęcia natychmiastowego działania niniejsze rozporządzenie powinno wejść w życie z dniem jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł  1

Finansowanie unijne i płatności krajowe

1.  Niemcom udostępnia się unijne wsparcie finansowe w łącznej kwocie 14 160 000 EUR na sfinansowanie tymczasowego środka wyjątkowego w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej, o którym mowa w art. 2, z zastrzeżeniem warunków określonych w niniejszym rozporządzeniu.

2.  Wsparcie finansowe, o którym mowa w ust. 1, przydziela się na podstawie obiektywnych i niedyskryminacyjnych kryteriów, zapewniając, aby odnośne płatności nie powodowały żadnych zakłóceń na rynku lub zakłóceń konkurencji.

3.  Wydatki poniesione przez Niemcy, o których mowa w ust. 1, związane z płatnościami w ramach środka, o którym mowa w art. 2, kwalifikują się do unijnego wsparcia finansowego tylko wtedy, gdy płatności tych dokonano do dnia 31 maja 2027 r.

Artykuł  2

Tymczasowy środek w postaci destylacji wina w sytuacji kryzysowej

1.  Wsparcie można przyznać na destylację win czerwonych i różowych objętych chronioną nazwą pochodzenia i produkowanych w regionach uprawy winorośli Württemberg i Rheinhessen na terytorium Niemiec.

2.  Aby uniknąć zakłóceń konkurencji, alkohol uzyskany w wyniku objętej wsparciem destylacji, o której mowa w ust. 1, wykorzystuje się wyłącznie do celów przemysłowych, w tym do celów dezynfekcyjnych, farmaceutycznych, lub do celów energetycznych.

3.  Beneficjentami wsparcia, o którym mowa w ust. 1, są przedsiębiorstwa winiarskie produkujące lub wprowadzające do obrotu produkty sektora wina, o których mowa w części II załącznika VII do rozporządzenia (UE) nr 1308/2013, organizacje producentów wina, spółdzielcze wytwórnie wina, stowarzyszenia zrzeszające co najmniej dwóch producentów lub destylarnie przetwarzające produkty sektora wina.

4.  Do wsparcia kwalifikują się wyłącznie koszty dostawy wina do destylarni i koszty destylacji tego wina. Podatek od wartości dodanej nie kwalifikuje się do wsparcia. Wino przeznaczone do destylacji w ramach tego środka musi spełniać wymogi dotyczące wprowadzania do obrotu w Unii.

5.  Niemcy mogą ustanowić kryteria pierwszeństwa dla beneficjentów tego środka. Takie kryteria pierwszeństwa muszą być obiektywne i niedyskryminacyjne.

6.  Niemcy mogą przewidzieć wypłatę zaliczkową do 80 % wsparcia na rzecz beneficjentów, aby umożliwić im sfinansowanie konkretnej operacji związanej z destylacją w sytuacji kryzysowej, objętej zatwierdzonym wnioskiem o przyznanie wsparcia na mocy niniejszego artykułu, pod warunkiem że beneficjent wniósł gwarancję bankową lub równoważne zabezpieczenie na rzecz państwa członkowskiego w wysokości co najmniej równej kwocie wypłacanej zaliczki. Warunkiem kwalifikowalności takiej operacji jest dokonanie końcowej wypłaty wsparcia przed datą, o której mowa w art. 1 ust. 3.

7.  Niemcy ustanawiają przepisy w zakresie procedury składania wniosków o przyznanie wsparcia, o którym mowa w ust. 1, i kontroli środka, regulujące:

a) osoby fizyczne lub prawne, które mogą składać wnioski;

b) składanie i wybór wniosków, w tym co najmniej terminy składania wniosków, oceny odpowiedniości każdej z proponowanych operacji oraz powiadomienia danych podmiotów gospodarczych o wynikach procedury wyboru;

c) weryfikację zgodności z przepisami dotyczącymi kwalifikowalnych produktów i kosztów, o których mowa w ust. 4, oraz z kryteriami pierwszeństwa, jeżeli stosuje się kryteria pierwszeństwa;

d) wybór wniosków, w tym co najmniej wagę przypisaną każdemu kryterium pierwszeństwa, jeżeli stosuje się kryteria pierwszeństwa;

e) ustalenia dotyczące płatności zaliczek i wnoszenia zabezpieczeń;

f) monitorowanie i kontrolę operacji związanych z destylacją, kwalifikowalność win poddanych destylacji i wykorzystanie wyprodukowanego alkoholu.

8.  Niemcy ustalają kwotę wsparcia dla beneficjentów na podstawie obiektywnych i niedyskryminacyjnych kryteriów. Kwota wsparcia nie może przekraczać 59 EUR na hektolitr.

Artykuł  3

Powiadomienia i kontrole

1.  Do dnia 31 lipca 2027 r. Niemcy przekazują Komisji powiadomienie zawierające następujące informacje:

a) ilości wina wycofanego z rynku w podziale na region, rodzaj kwalifikującego się wina i jego barwę;

b) ilości alkoholu wyprodukowanego z wina dostarczonego i poddanego destylacji zgodnie z niniejszym rozporządzeniem;

c) wsparcie finansowe Unii przyznane zgodnie z art. 1 ust. 1.

2.  Powiadomienia skierowane do Komisji, o których mowa w niniejszym artykule, przekazuje się zgodnie z rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2017/1183 ⁽³⁾

3.  W odniesieniu do środka wyjątkowego w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej przewidzianego w niniejszym rozporządzeniu właściwe organy Niemiec przeprowadzają kontrole administracyjne i kontrole na miejscu zgodnie z art. 59 i 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 ⁽⁴⁾ w celu sprawdzenia kwalifikowalności win i przestrzegania wszystkich mających zastosowanie warunków i wymogów dotyczących przeprowadzania operacji destylacji w sytuacji kryzysowej.

Artykuł  4

Wejście w życie

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie z dniem jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia 31 lipca 2026 r.

W imieniu Komisji Przewodnicząca

Ursula VON DER LEYEN

(1) ¹⁾ Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 671, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2013/1308/oj.

(2) ²⁾ Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2022/127 z dnia 7 grudnia 2021 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 o przepisy dotyczące agencji płatniczych i innych organów, zarządzania finansami, rozliczania rachunków, zabezpieczeń oraz stosowania euro (Dz.U. L 20 z 31.1.2022, s. 95, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2022/127/oj).

(3) ³⁾ Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2017/1183 z dnia 20 kwietnia 2017 r. uzupełniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 i (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do powiadamiania Komisji o informacjach i dokumentach (Dz.U. L 171 z 4.7.2017, s. 100, ELI: https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_del/2017/1183/oj).

(4) ⁴⁾ Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 (Dz.U. L 435 z 6.12.2021, s. 187, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2021/2116/oj).

• Identyfikator: Dz.U.UE.L.2026.1913
• Rodzaj: rozporządzenie
• Tytuł: Rozporządzenie delegowane 2026/1913 w sprawie tymczasowego środka wyjątkowego w postaci destylacji w sytuacji kryzysowej w celu zaradzenia zakłóceniom na rynku w sektorze wina w Niemczech w roku gospodarczym 2026/2027
• Data aktu: 2026-07-31
• Data ogłoszenia: 2026-08-03
• Data wejścia w życie: 2026-08-03