Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Wytyczne EBC/2026/17 (2026/1861) w sprawie instrumentu wsparcia płynności Eurosystemu dla banków centralnych spoza strefy euro

WYTYCZNE EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO (UE) 2026/1861
z dnia 15 lipca 2026 r.
w sprawie instrumentu wsparcia płynności Eurosystemu dla banków centralnych spoza strefy euro (EBC/2026/17)

RADA PREZESÓW EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności art. 127 ust. 1 zdanie pierwsze i art. 127 ust. 2 tiret pierwsze,

uwzględniając Statut Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego, w szczególności art. 2 zdanie pierwsze, art. 3 ust. 1 tiret pierwsze, art. 12 ust. 1, art. 14 ust. 3 i art. 23,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)
 Zgodnie z art. 23 Statutu Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego (zwanego dalej "Statutem ESBC") Europejski Bank Centralny (EBC) oraz krajowe banki centralne państw członkowskich, których walutą jest euro (zwane dalej "KBC"), mogą, między innymi, ustanawiać stosunki z bankami centralnymi i instytucjami finansowymi innych krajów oraz, w miarę potrzeby, z organizacjami międzynarodowymi.
(2)
 Przyznawanie linii płynnościowych w euro bankom centralnym spoza strefy euro i równoważnym władzom monetarnym (zwanym dalej łącznie "zagranicznymi bankami centralnymi" lub "ZBC") wchodzi w zakres podstawowego zadania Eurosystemu polegającego na definiowaniu i urzeczywistnianiu polityki pieniężnej Unii, określonego w art. 127 ust. 2 Traktatu i art. 3 ust. 1 Statutu ESBC, oraz służy podstawowemu celowi Eurosystemu polegającemu na utrzymaniu stabilności cen zgodnie z art. 127 ust. 1 Traktatu i art. 2 Statutu ESBC.
(3)
 W szczególności udostępnienie płynności w euro ZBC w ramach instrumentu wsparcia płynności Eurosystemu dla banków centralnych spoza strefy euro (zwanego również "EUREP") jest instrumentem polityki pieniężnej, który pomaga również wspierać sprawną transmisję polityki pieniężnej poprzez łagodzenie niekorzystnych zmian na rynkach finansowania denominowanych w euro poza strefą euro, a mianowicie poprzez ograniczanie ewentualnych negatywnych skutków ubocznych takich napięć dla warunków na rynkach finansowych strefy euro. Oprocentowanie EUREP powinno odzwierciedlać jego rolę jako mechanizmu ochronnego i powinno być zaprojektowane w taki sposób, aby zachęcać do powrotu do rynkowych mechanizmów finansowania po normalizacji warunków.
(4)
 W dniu 14 lutego 2026 r. Rada Prezesów postanowiła wzmocnić EUREP, aby zwiększyć jego skuteczność we wspieraniu sprawnej transmisji polityki pieniężnej w strefie euro. W tym celu należy zaktualizować przepisy, aby wprowadzić powszechny dostęp, co do zasady, dla wszystkich ZBC, z zastrzeżeniem odpowiednich kontroli ryzyka i zgodności z prawem.
(5)
 Udostępnienie płynności w euro w ramach EUREP nie powinno narażać Eurosystemu na nieproporcjonalne ryzyko. W celu ochrony Eurosystemu przed ryzykiem finansowym i niefinansowym płynność powinna być udostępniana w ramach EUREP wyłącznie za zabezpieczeniem denominowanym w euro o bardzo wysokiej jakości oraz z zastrzeżeniem odpowiednich kontroli ryzyka i zabezpieczeń.
(6)
 Eurosystem musi przestrzegać unijnych środków ograniczających i rezolucji Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych w sprawie sankcji. Ponadto Eurosystem uwzględnia przepisy Unii dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. KBC muszą również przestrzegać przepisów krajowych dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz środków ograniczających w zakresie, w jakim mają one do nich zastosowanie. Dostęp do EUREP powinien być zatem udzielany wyłącznie w zakresie, w jakim (i) KBC i EBC mogą zachować zgodność z takimi przepisami i środkami oraz (ii) ZBC został oceniony pozytywnie pod kątem spełniania zharmonizowanych minimalnych standardów w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, które Eurosystem uzna za odpowiednie dla EUREP.
(7)
 Zgodnie z zasadą decentralizacji ustanowioną w art. 12 ust. 1 Statutu ESBC oraz z zastrzeżeniem warunków określonych w art. 14 ust. 3 Statutu ESBC, w zakresie uznanym za możliwy i odpowiedni oraz w celu zapewnienia efektywności operacyjnej do przeprowadzania operacji stanowiących część zadań Eurosystemu EBC może wykorzystywać KBC. Dostęp ZBC do płynności w ramach EUREP powinien być zatem poparty dokumentacją umowną pomiędzy odpowiednim ZBC a KBC zapewniającym taką płynność. Dokumentacja taka powinna odzwierciedlać wymogi operacyjne Eurosystemu dla EUREP i określać okoliczności, w których dostęp ZBC jest wyłączony, zawieszony lub ograniczony, w tym w wyniku kontroli ryzyka i w celu zapewnienia zgodności z prawem. Dokumentacja umowna powinna również zawierać wymóg, aby odpowiedni ZBC przekazywał Eurosystemowi na żądanie odpowiednie informacje niezbędne Eurosystemowi do wykonywania jego zadań i osiągania jego celów w odniesieniu do EUREP.
(8)
 Rada Prezesów powinna zachować swobodę w zakresie zmiany parametrów EUREP, jeżeli uzna to za konieczne do realizacji celów polityki pieniężnej Eurosystemu oraz do zapewnienia proporcjonalności w korzystaniu z EUREP,

PRZYJMUJE NINIEJSZE WYTYCZNE:

Artykuł  1

Przedmiot i zakres zastosowania

1.
 Niniejsze wytyczne określają zasady i parametry funkcjonowania instrumentu wsparcia płynności Eurosystemu dla banków centralnych spoza strefy euro (zwanego również "EUREP"), w ramach którego Eurosystem zapewnia płynność w euro bankom centralnym spoza strefy euro i równoważnym władzom monetarnym (zwanym dalej łącznie "zagranicznymi bankami centralnymi" lub "ZBC").
2.
 Stosunek prawny między Eurosystemem a poszczególnymi ZBC, którym zapewnia się płynność w euro w ramach EUREP, jest określony w odpowiednich ustaleniach umownych wdrażających postanowienia niniejszych wytycznych i zawieranych między poszczególnymi ZBC a odpowiednimi krajowymi bankami centralnymi państw członkowskich, których walutą jest euro (zwanymi dalej "KBC"), oraz stosowanych przez odpowiednie KBC.
Artykuł  2

Przyznawanie ZBC linii płynnościowych w euro

1.
 KBC może przyznać ZBC linię płynnościową w euro w ramach EUREP, jeżeli spełnione są wszystkie poniższe warunki:
a)
KBC i EBC mogą zachować zgodność z prawodawstwem Unii dotyczącym środków ograniczających oraz z rezolucjami Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych w sprawie sankcji;
b)
ZBC został pozytywnie oceniony pod kątem spełniania zharmonizowanych minimalnych standardów w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu ustanowionych przez Eurosystem na potrzeby EUREP i spełnia wszelkie powiązane wymogi odzwierciedlone w ustaleniach umownych, które mają być zawarte między ZBC a odpowiednim KBC;
c)
ZBC spełnia wymogi operacyjne uznane przez Eurosystem za odpowiednie, w tym wymogi odzwierciedlone w ustaleniach umownych, które mają zostać zawarte między ZBC a odpowiednim KBC;
d)
ZBC przestrzega wszystkich innych ustaleń umownych, które zawarł z odpowiednim KBC zgodnie z niniejszymi wytycznymi.
2.
 Dostęp ZBC do linii płynnościowej w euro w ramach EUREP może zostać wyłączony, zawieszony, ograniczony lub uzależniony od spełnienia dodatkowych warunków w przypadku niespełnienia przez ZBC któregokolwiek z warunków określonych w ust. 1 lub w innych przypadkach, jeżeli Eurosystem uzna to za konieczne, w tym w celu zarządzania ryzykiem.
3.
 Eurosystem może zwrócić się do ZBC o wszelkie istotne informacje, które uzna za niezbędne do właściwego funkcjonowania EUREP.
Artykuł  3

Kwalifikowanie zabezpieczeń na potrzeby EUREP

1.
 Jako zabezpieczenie na potrzeby EUREP kwalifikują się aktywa rynkowe w rozumieniu w art. 2 pkt 59 wytycznych Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2015/510 (EBC/2014/60) (1) (z wyłączeniem obligacji zabezpieczonych oraz, w celu uniknięcia wątpliwości, multi cédulas w rozumieniu art. 2 pkt 62 tych wytycznych), które kwalifikują się jako zabezpieczenie operacji kredytowych Eurosystemu na podstawie tych wytycznych, pod warunkiem że dodatkowo spełniają wszystkie następujące warunki:
a)
są denominowane w euro;
b)
są przypisane do kategorii redukcji wartości od pierwszej do drugiej zgodnie z wytycznymi Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2016/65 (EBC/2015/35) (2);
c)
zostały wyemitowane przez którykolwiek z następujących podmiotów: (i) instytucje rządowe na szczeblu centralnym, instytucje rządowe i samorządowe na szczeblu regionalnym lub instytucje samorządowe na szczeblu lokalnym w Europejskim Obszarze Gospodarczym; (ii) uznane agencje Eurosystemu, które spełniają kryteria ilościowe określone w załączniku XIIa do wytycznych (UE) 2015/510 (EBC/2014/60); (iii) Unię Europejską; (iv) wszelkie inne uznane przez Eurosystem wielostronne banki rozwoju oraz organizacje międzynarodowe.
2.
 Pomimo tego, że dany składnik aktywów kwalifikuje się jako zabezpieczenie na potrzeby EUREP zgodnie z ust. 1, ZBC nie może przekazać tego składnika aktywów na zabezpieczenie na potrzeby EUREP, jeżeli został on wyemitowany przez instytucje rządowe na szczeblu centralnym, instytucje rządowe i samorządowe na szczeblu regionalnym lub instytucje samorządowe na szczeblu lokalnym w jurysdykcji, w której dany ZBC ma siedzibę.
3.
 Odpowiedni KBC stosuje następujące zasady w odniesieniu do wszystkich aktywów kwalifikujących się jako zabezpieczenie na potrzeby EUREP:
a)
redukcje wartości w wycenie określone w wytycznych (UE) 2016/65 (EBC/2015/35), chyba że Rada Prezesów postanowi inaczej;
b)
codzienną wycenę i wezwania do uzupełnienia depozytu zabezpieczającego zgodnie z zasadami określonymi w art. 134 i art. 136 ust. 2 wytycznych (UE) 2015/510 (EBC/2014/60) oraz art. 11 wytycznych Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2024/3129 (EBC/2024/22) (3), przy czym zamiast obciążania głównego rachunku pieniężnego KBC obciąża rachunek pieniężny ZBC.
4.
 Rada Prezesów może w dowolnym momencie ustanowić dodatkowe wymogi mające zastosowanie do kwalifikowanych zabezpieczeń ustanowionych na potrzeby EUREP, jeżeli zostanie to uznane za konieczne do osiągnięcia celów polityki pieniężnej Eurosystemu lub do celów zarządzania ryzykiem.
5.
 KBC wymagają od ZBC oświadczenia i zapewnienia, że wszystkie kwalifikowane zabezpieczenia przekazane lub wykorzystane na potrzeby EUREP są w pełni zbywalne i możliwe do przekazania na zabezpieczenie bez żadnych ograniczeń, a także możliwe do zrealizowania bez żadnych ograniczeń na rzecz Eurosystemu. ZBC jest zobowiązany do wypłaty odszkodowania na rzecz odpowiedniego KBC w przypadku, gdy ustanowione lub wykorzystane kwalifikowane zabezpieczenie nie spełnia tych wymogów dotyczących przekazania na zabezpieczenie i realizacji.
Artykuł  4

Parametry operacyjne EUREP

1.
 Do EUREP mają zastosowanie następujące parametry operacyjne:
a)
oprocentowanie ustala się na poziomie stopy procentowej podstawowych operacji refinansujących powiększonej o spread ustalany okresowo przez Radę Prezesów w oparciu o względy polityki pieniężnej;
b)
maksymalny termin zapadalności pojedynczej transakcji nie może przekroczyć jednego tygodnia i może zostać odnowiony za zgodą stron;
c)
maksymalna możliwa do pożyczenia kwota w ramach instrumentu wsparcia płynności w euro nie może przekroczyć 50 mld EUR dla pojedynczego ZBC;
d)
minimalna wielkość transakcji wynosi 10 mln EUR.
2.
 Rada Prezesów może w dowolnym momencie zmienić parametry operacyjne mające zastosowanie do EUREP, jeżeli uzna to za konieczne do osiągnięcia celów polityki pieniężnej Eurosystemu lub do celów zarządzania ryzykiem.
Artykuł  5

Rola EBC

EBC koordynuje wdrażanie EUREP przez Eurosystem i może w tym celu ustanowić wewnętrzne specyfikacje techniczne.

Artykuł  6

Skuteczność i implementacja

Niniejsze wytyczne stają się skuteczne z dniem zawiadomienia o nich krajowych banków centralnych państw członkowskich, których walutą jest euro.

Artykuł  7

Adresaci

Niniejsze wytyczne są skierowane do krajowych banków centralnych państw członkowskich, których walutą jest euro.

Sporządzono we Frankfurcie nad Menem dnia 15 lipca 2026 r.

W imieniu Rady Prezesów EBC

Prezes EBC

Christine LAGARDE

(1) 1) Wytyczne Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2015/510 z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie implementacji ram prawnych polityki pieniężnej Eurosystemu (Wytyczne w sprawie dokumentacji ogólnej) (EBC/2014/60) (Dz.U. L 91 z 2.4.2015, s. 3, ELI: http://data.europa.eu/eli/guideline/2015/510/oj).
(2); 2) Wytyczne Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2016/65 z dnia 18 listopada 2015 r. w sprawie redukcji wartości w wycenie stosowanych przy implementacji ram prawnych polityki pieniężnej Eurosystemu (EBC/2015/35) (Dz.U. L 14 z 21.1.2016, s. 30, ELI: http://data.europa.eu/eli/guideline/2016/65/oj).
(3), 3) Wytyczne Europejskiego Banku Centralnego (UE) 2024/3129 z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie zarządzania zabezpieczeniem w operacjach kredytowych Eurosystemu (EBC/2024/22) (Dz.U. L, 2024/3129, 20.12.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/guideline/2024/3129/oj).
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.L.2026.1861

Rodzaj:wytyczne
Tytuł:Wytyczne EBC/2026/17 (2026/1861) w sprawie instrumentu wsparcia płynności Eurosystemu dla banków centralnych spoza strefy euro
Data aktu:2026-07-15
Data ogłoszenia:2026-07-27
Data wejścia w życie:2026-07-27