Badania lekarskie do celów sanitarno-epidemiologicznych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA1)
z dnia 18 grudnia 2002 r.
w sprawie badań lekarskich do celów sanitarno-epidemiologicznych.

Na podstawie art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. Nr 96, poz. 593, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 84, poz. 948, z 2001 r. Nr 63, poz. 634 i Nr 111, poz. 1194 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1145) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa:
1)
tryb wykonywania badań lekarskich do celów sanitarno-epidemiologicznych, zwanych dalej "badaniami", osób wykonujących prace w procesie produkcji i w obrocie żywnością;
2)
wykaz stanów chorobowych uniemożliwiających wykonywanie czynności z zakresu produkcji i obrotu żywnością;
3)
rodzaje czynności z zakresu produkcji i obrotu żywnością, których nie wolno wykonywać osobom dotkniętym chorobami, o których mowa w pkt 2.
§  2.
1.
Badania osób, o których mowa w § 1 pkt 1, przeprowadza się na wniosek przedsiębiorcy wykonującego działalność z zakresu produkcji i obrotu żywnością, zwanego dalej "przedsiębiorcą".
2.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, przedsiębiorca dołącza charakterystykę prac w procesie produkcji i w obrocie żywnością, które ma wykonywać lub wykonuje osoba poddawana badaniom.
3.
W charakterystyce wymienionej w ust. 2 uwzględnia się w szczególności czynności, o których mowa w § 3 ust. 2.
§  3.
1.
Wykaz stanów chorobowych uniemożliwiających wykonywanie czynności z zakresu produkcji i obrotu żywnością określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
2.
Rodzaje czynności z zakresu produkcji i obrotu żywnością, których nie wolno wykonywać osobom dotkniętym chorobami wymienionymi w wykazie, o którym mowa w ust. 1, określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§  4.
1.
Badania osób podejmujących prace w procesie produkcji i w obrocie żywnością są przeprowadzane przed przystąpieniem do wykonywania tych prac.
2.
Osoby wykonujące prace w procesie produkcji i w obrocie żywnością są poddawane badaniom:
1)
co 12 miesięcy oraz w każdym przypadku podejrzenia o zakażenie lub wystąpienia stanu chorobowego uniemożliwiającego wykonywanie tych czynności - jeżeli wykonują czynności wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia;
2)
co 3 lata - jeżeli nie wykonują czynności wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
§  5.
1.
Badania osób, o których mowa w § 4, obejmują: badanie podmiotowe, badanie przedmiotowe, a także badania dodatkowe i konsultacje specjalistyczne w zakresie niezbędnym do wykluczenia u osób badanych stanów chorobowych, o których mowa w § 3 ust. 1.
2.
Jeżeli do wykonywania czynności, o których mowa w § 3 ust. 2, są wymagane również badania laboratoryjne dla celów epidemiologicznych, o których mowa w przepisach o chorobach zakaźnych i zakażeniach, to badanie dla celów sanitarno-epidemiologicznych jest wykonywane po przedstawieniu przez osobę badaną ważnego zaświadczenia stwierdzającego wynik badania laboratoryjnego.
§  6.
1.
Po przeprowadzeniu badania lekarz wydaje orzeczenie stwierdzające istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia lub wykonywania prac w procesie produkcji i w obrocie żywnością.
2.
Orzeczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 1, jest wydawane w formie zaświadczenia lekarskiego z badania przeprowadzonego do celów sanitarno-epidemiologicznych, zwanego dalej "zaświadczeniem do celów sanitarno-epidemiologicznych", którego wzór stanowi załącznik nr 3 do rozporządzenia.
3.
Zaświadczenie do celów sanitarno-epidemiologicznych jest wydawane niezależnie od zaświadczenia dokumentującego orzeczenie lekarskie ustalone w wyniku wykonania wstępnego lub okresowego badania lekarskiego, wydawanego na podstawie przepisów dotyczących przeprowadzania badań lekarskich pracowników.
4.
Zaświadczenie do celów sanitarno-epidemiologicznych jest przekazywane przedsiębiorcy, który wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie badania, i osobie badanej.
5.
Zaświadczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych przedsiębiorca przechowuje w sposób uniemożliwiający dostęp do nich osób nieupoważnionych.
§  7.
1.
Przedsiębiorca lub osoba badana, która nie godzi się z treścią wydanego zaświadczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych, może wystąpić, w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaświadczenia, za pośrednictwem lekarza, który wydał to zaświadczenie, z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania.
2.
Ponowne badanie jest przeprowadzane w sposób i trybie określonych w przepisach dotyczących odwołań od orzeczeń lekarskich, wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy.
§  8.
1.
Lekarze przeprowadzający badania prowadzą dokumentację medyczną obejmującą:
1)
dokumentację medyczną indywidualną, którą stanowi karta sanitarna;
2)
rejestr wydanych zaświadczeń do celów sanitarno-epidemiologicznych.
2.
Karta sanitarna, o której mowa w ust. 1 pkt 1, zawiera:
1)
nazwę, adres, numer identyfikacyjny REGON podstawowej jednostki organizacyjnej służby medycyny pracy, w której jest przeprowadzane badanie, oraz imię i nazwisko lekarza przeprowadzającego badanie, z tym że w przypadku gdy badanie przeprowadza lekarz wykonujący indywidualną praktykę lekarską, indywidualną specjalistyczną praktykę lekarską lub wykonujący zawód w ramach grupowej praktyki lekarskiej - odpowiednio miejsce i adres praktyki lekarskiej, nazwę i adres grupowej praktyki lekarskiej, numer identyfikacyjny REGON oraz imię i nazwisko lekarza przeprowadzającego badanie;
2)
imię i nazwisko, adres zamieszkania i numer ewidencyjny PESEL osoby badanej;
3)
oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres oraz numer identyfikacyjny REGON;
4)
dane o przebiegu zatrudnienia osoby badanej;
5)
informacje dotyczące badań laboratoryjnych dla celów epidemiologicznych;
6)
informacje wynikające z charakterystyki prac w procesie produkcji i w obrocie żywnością, o której mowa w § 2 ust. 2;
7)
dane wynikające z badania podmiotowego i badania przedmiotowego;
8)
wyniki badań dodatkowych i konsultacji specjalistycznych;
9)
wskazanie terminu kolejnego badania;
10)
treść orzeczenia.
3.
Rejestr wydanych zaświadczeń do celów sanitarno-epidemiologicznych, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, zawiera:
1)
liczbę porządkową;
2)
imię i nazwisko oraz adres zamieszkania osoby i numer ewidencyjny PESEL osoby badanej;
3)
datę wydania zaświadczenia;
4)
potwierdzenie odbioru zaświadczenia.
§  9.
Badania lekarskie przeprowadzone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia na podstawie dotychczasowych przepisów zachowują ważność zgodnie z ustalonym dla nich terminem.
§  10.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.2)
________

1) Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. Nr 93, poz. 833).

2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 marca 1971 r. w sprawie stanów chorobowych stanowiących przeciwwskazanie do wykonywania niektórych czynności z zakresu produkcji środków spożywczych oraz obrotu nimi (Dz. U. Nr 9, poz. 96), które traci moc z dniem 31 grudnia 2002 r. na podstawie art. 59 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (Dz. U. Nr 63, poz. 634 i Nr 128, poz. 1408 oraz z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1362).

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr 1

WYKAZ STANÓW CHOROBOWYCH UNIEMOŻLIWIAJĄCYCH WYKONYWANIE CZYNNOŚCI Z ZAKRESU PRODUKCJI I OBROTU ŻYWNOŚCIĄ

Lp. Nazwa stanu chorobowego
1. 1) ostre i przewlekłe ropne zapalenie oskrzeli lub jamy nosowej i gardła,

rozstrzenie oskrzeli, przewlekła obturacyjna choroba płuc,

2) przewlekły alergiczny nieżyt błony śluzowej nosa,
2. 1) ropne zakażenia skóry, niezależnie od ich lokalizacji, wywołane przez

gronkowca złocistego /czyrak, czyrak gromadny, czyraczność, figówka

gronkowcowa/ oraz pałeczkę ropy błękitnej,

2) zmiany zapalne skóry wywołane przez czynniki alergogenne /ostry

wyprysk kontaktowy rąk, twarzy/ powikłany wtórną infekcją bakteryjną,

zwłaszcza gronkowcową,

3) infekcje grzybicze skóry gładkiej, zwłaszcza dłoni, grzybica paznokci,

skóry owłosionej i dróg oddechowych,

4) zmiany chorobowe w obrębie płytek paznokciowych i wałków paznokciowych

wywołane przez infekcję drożdżaków oraz łuszczyca paznokci,

5) krostkowica dłoni oraz zmiany chorobowe o charakterze ciągłego

krostkowego zapalenia opuszek palców rąk /acrodermatitis continua

Hallopeau/,

6) zmiany w skórze, szczególnie na rękach, występujące w przebiegu kiły

wczesnej objawowej,

3. przetoki kałowe i przetoki układu moczowego oraz tracheostomia,
4. stany chorobowe przebiegające z przewlekłymi biegunkami oraz przebiegające z nietrzymaniem moczu lub stolca,
5. stany naruszenia ciągłości powłok w okresie gojenia,
6. uczulenie na środki spożywcze,
7. stałe lub okresowe nosicielstwo pałeczek jelitowych.

ZAŁĄCZNIK Nr 2

RODZAJE CZYNNOŚCI Z ZAKRESU PRODUKCJI I OBROTU ŻYWNOŚCIĄ, KTÓRYCH NIE WOLNO WYKONYWAĆ OSOBOM DOTKNIĘTYM CHOROBAMI WYMIENIONYMI W ZAŁĄCZNIKU NR 1 DO ROZPORZĄDZENIA

Lp. Rodzaje czynności
1. Czynności z zakresu produkcji:
1) związane z obróbką surowców pochodzenia zwierzęcego i roślinnego oraz

dodatków do żywności;

2) związane z procesami technologicznymi żywności;
3) wymagające stykania się z wyrobami gotowymi przed ich umieszczeniem w

opakowaniach bezpośrednich lub opakowaniach transportowych;

4) wymagające stykania się z opakowaniami bezpośrednimi środków

spożywczych;

5) obejmujące mycie, czyszczenie i dezynfekowanie urządzeń oraz innych

przedmiotów wyposażenia lub opakowań trwałych środków spożywczych, a

także związane z utrzymaniem czystości pomieszczeń zakładu;

6) związane z uzyskaniem mleka w gospodarstwach rolnych i hodowlanych;
7) w punktach skupu mleka i innych środków spożywczych niepodlegających

obróbce termicznej.

2. Czynności w obrocie:
1) związane ze sprzedażą detaliczną nieopakowanych środków spożywczych, a

także opakowanych, jeżeli rodzaj stosowanych opakowań jednostkowych

nie zapobiega przenikaniu zanieczyszczeń do środków spożywczych lub

jeżeli z powierzchni tych opakowań nie można usunąć zanieczyszczeń w

taki sposób, aby nie przenikały one do środków spożywczych;

2) w magazynach hurtowych środków spożywczych;
3) w zakresie sprzedaży okrężnej /obnośnej, obwoźnej/ środków

spożywczych.

3. Czynności z zakresu produkcji i obrotu związane z:
1) transportem środków spożywczych w odkrytych pojemnikach;
2) kontrolą jakości środków spożywczych;
3) urzędowym badaniem mięsa;
4) przygotowaniem i wydawaniem potraw oraz innych środków do spożycia w

zakładach żywienia zbiorowego, a także w innych niż wymienione w lp. 2

pkt 3 miejscach sprzedaży.

ZAŁĄCZNIK Nr 3

WZÓR

................................

Pieczęć jednostki organizacyjnej

służby medycyny pracy

(statystyczny numer

identyfikacyjny REGON)

Zaświadczenie lekarskie

z badania przeprowadzonego do celów sanitarno-epidemiologicznych

W wyniku przeprowadzonego badania lekarskiego, stosownie do

rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 grudnia 2002 r. w

sprawie badań lekarskich do celów sanitarno-epidemiologicznych

(Dz. U. Nr 234, poz. 1975), stwierdzono, że:

Pan(i).........................................................

(imię i nazwisko)

Nr PESEL...................

zamieszkały(a) w ..............................................

zatrudniony(a)/ubiegający(a) się* o zatrudnienie

w .............................................................

(nazwa, siedziba i adres albo adres zamieszkania

przedsiębiorcy)

...............................................................

na stanowisku .................................................

1) wobec braku przeciwwskazań zdrowotnych - zdolny(a) do

podjęcia/wykonywania* prac w procesie produkcji i w obrocie

żywnością

Data następnego badania ..............

2) wobec przeciwwskazań zdrowotnych niezdolny(a) do

podjęcia/wykonywania* prac w procesie produkcji i w obrocie

żywnością

a) trwale

b) czasowo na okres Data następnego badania ..............

..............................

(podpis i pieczęć lekarza

przeprowadzającego badanie)

....................., dnia ........... r.

POUCZENIE:

Osoba zainteresowana/przedsiębiorca otrzymujący zaświadczenie

lekarskie - w przypadku zastrzeżeń co do treści tego

zaświadczenia - może wystąpić z wnioskiem o ponowne badanie

lekarskie i wydanie zaświadczenia do wojewódzkiego ośrodka

medycyny pracy, a w przypadku gdy zaświadczenie zostało wydane

po raz pierwszy w tym ośrodku - do jednostki badawczo-

rozwojowej w dziedzinie medycyny pracy. Wniosek składa się za

pośrednictwem lekarza, który wydał zaświadczenie.*

Zaświadczenie zostało wydane w wyniku ponownego badania.*

* Niepotrzebne skreślić.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2002.234.1975

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Badania lekarskie do celów sanitarno-epidemiologicznych.
Data aktu: 18/12/2002
Data ogłoszenia: 28/12/2002
Data wejścia w życie: 01/01/2003