Ośrodki adopcyjno-opiekuńcze.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ
z dnia 16 lutego 2001 r.
w sprawie ośrodków adopcyjno-opiekuńczych.

Na podstawie art. 33ł ust. 8 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414, Nr 106, poz. 668, Nr 117, poz. 756 i Nr 162, poz. 1118 i 1126, z 1999 r. Nr 20, poz. 170, Nr 79, poz. 885 i Nr 90, poz. 1001 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 19, poz. 238) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa:
1)
szczegółowe zasady działania ośrodka adopcyjno-opiekuńczego, zwanego dalej "ośrodkiem",
2)
zadania i kompetencje ośrodka,
3)
zasady pracy ośrodka z rodziną naturalną, zastępczą albo adopcyjną,
4)
zasady kwalifikowania dzieci do rodzin adopcyjnych,
5)
wzór zaświadczenia kwalifikacyjnego.
§  2.
1.
Do zadań ośrodka należy:
1)
pozyskiwanie osób zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka oraz kandydatów zgłaszających gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej albo prowadzenia placówki rodzinnej,
2)
gromadzenie informacji o dzieciach, które mogą być przysposobione,
3)
przeprowadzanie badań pedagogicznych i psychologicznych oraz wywiadów środowiskowych (rodzinnych) dotyczących osób i kandydatów, o których mowa w pkt 1,
4)
szkolenie i kwalifikowanie osób i kandydatów, o których mowa w pkt 1, oraz przygotowywanie członków ich rodzin do przyjęcia dziecka,
5)
wydawanie zaświadczeń kwalifikacyjnych stwierdzających ukończenie szkolenia przez kandydatów zgłaszających gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej; wzór zaświadczenia stanowi załącznik do rozporządzenia,
6)
dobór rodziny adopcyjnej właściwej ze względu na potrzeby dziecka,
7)
wydawanie opinii osobom zgłaszającym gotowość do prowadzenia rodzinnej opieki zastępczej w zakresie posiadania odpowiedniego przygotowania,
8)
współpraca z sądami opiekuńczymi, w szczególności powiadamianie sądów o okolicznościach uzasadniających wszczęcie z urzędu postępowania opiekuńczego i sporządzanie opinii w sprawach dotyczących umieszczania dzieci w rodzinie adopcyjnej, rodzinie zastępczej lub w placówce rodzinnej,
9)
udzielanie pomocy w przygotowywaniu wniosków o przysposobienie lub ustanowienie rodziny zastępczej i zgromadzeniu niezbędnych dokumentów,
10)
działalność edukacyjna i upowszechniająca tworzenie rodzin, o których mowa w pkt 8, oraz placówek rodzinnych,
11)
realizowanie innych zadań przewidzianych w odrębnych przepisach.
2.
Ośrodek, realizując swoje zadania, kieruje się dobrem dziecka i poszanowaniem jego praw oraz podejmuje działania mające na celu zapewnienie dziecku pozbawionemu opieki rodziców odpowiedniej opieki w rodzinie adopcyjnej, zastępczej oraz w placówkach opiekuńczo-wychowawczych.
3.
Ośrodek, realizując swoje zadania, współpracuje w szczególności z jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej, sądami opiekuńczymi i ich organami pomocniczymi, instytucjami oświatowymi, zakładami opieki zdrowotnej, a także kościołami i związkami wyznaniowymi oraz z organizacjami społecznymi działającymi na rzecz dzieci i rodziny.
§  3.
1.
Ośrodek wspiera rodziny adopcyjne, rodziny zastępcze, rodziny naturalne, w tym rodziny dzieci umieszczonych w rodzinie zastępczej lub w placówce opiekuńczo-wychowawczej, poprzez:
1)
pomoc w rozwiązywaniu problemów wynikających z wychowywania i ze sprawowania opieki nad dzieckiem,
2)
poradnictwo i terapię, w tym terapię rodzinną,
3)
pomoc pedagogiczną i psychologiczną.
2.
Pomocy i poradnictwa, o których mowa w ust. 1, udziela się na wniosek rodziny.
§  4.
1.
Ośrodek kwalifikuje do przysposobienia dziecko, jeżeli sytuacja prawna dziecka pozwala na jego przysposobienie.
2.
Ośrodek sporządza dla dziecka zakwalifikowanego do przysposobienia diagnozę psychologiczną, pedagogiczną i medyczną.
§  5.
Ośrodek informuje rodzinę adopcyjną o stanie zdrowia i rozwoju dziecka, które ma być przysposobione, oraz o jego sytuacji rodzinnej, a także o prawnych skutkach przysposobienia.
§  6.
1.
Po zakwalifikowaniu dziecka do przysposobienia dane dziecka umieszcza się w prowadzonym przez ośrodek wyznaczony przez wojewodę, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, banku danych o dzieciach oczekujących na przysposobienie i kandydatach zakwalifikowanych do pełnienia funkcji rodziny zastępczej oraz o rodzinach zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka, zwanym dalej "bankiem danych".
2.
Ośrodki działające na terenie województwa są zobowiązane do niezwłocznego przekazywania bankowi danych informacji o dzieciach zakwalifikowanych do przysposobienia, dla których w terminie 1 miesiąca od zakwalifikowania nie pozyskano rodziny adopcyjnej.
§  7.
1.
Bank danych zawiera:
1)
dane osobowe dziecka i jego rodziców oraz informacje o sytuacji prawnej i stanie zdrowia dziecka,
2)
dane osobowe, adres zamieszkania oraz informacje dotyczące stanu cywilnego, wykształcenia, zawodu, miejsca pracy, wykonywanego zajęcia, warunków mieszkaniowych, stałych źródeł dochodu, stanu zdrowia umożliwiającego właściwą opiekę nad dzieckiem, potwierdzonego zaświadczeniem lekarskim, kandydatów zakwalifikowanych do pełnienia funkcji rodziny zastępczej i osób zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka.
2.
Informacje o kandydatach zakwalifikowanych do pełnienia funkcji rodziny zastępczej oraz o osobach zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka umieszcza się w banku danych na podstawie pisemnego wniosku tych kandydatów lub osób albo wniosku ośrodka, który dokonał kwalifikacji, za wyrażoną na piśmie zgodą tych kandydatów lub osób.
3.
Informacje o kandydatach zakwalifikowanych do pełnienia funkcji rodziny zastępczej oraz o osobach zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka mogą zostać przekazane do banków danych w innych województwach na podstawie pisemnej zgody tych kandydatów lub osób.
§  8.
1.
W przypadku gdy w terminie 1 miesiąca od dnia przyjęcia informacji o dziecku przez bank danych nie pozyskano dla dziecka osób zgłaszających gotowość jego przysposobienia, ośrodek prowadzący bank danych przekazuje niezwłocznie informacje o dziecku do banków danych prowadzonych przez ośrodki w innych województwach.
2.
W przypadku gdy w terminie 1 miesiąca od dnia przyjęcia informacji o dziecku przez banki danych, o których mowa w ust. 1, nie pozyskano dla dziecka osób zgłaszających gotowość jego przysposobienia, dziecko może być zakwalifikowane do przysposobienia związanego ze zmianą dotychczasowego miejsca zamieszkania dziecka w Rzeczypospolitej Polskiej na miejsce zamieszkania w innym państwie.
3.
W przypadku, o którym mowa w ust. 2, ośrodki prowadzące banki danych przekazują niezwłocznie informacje o dziecku do ośrodków upoważnionych do kwalifikowania dzieci do przysposobienia, o którym mowa w ust. 2.
4.
Osobom zgłaszającym gotowość przysposobienia dziecka, o którym mowa w ust. 2, ośrodek nie może umożliwiać kontaktu z dzieckiem i ujawnić o nim informacji przed zakwalifikowaniem dziecka do tego przysposobienia.
§  9.
Ośrodek prowadzi dokumentację dotyczącą:
1)
osób zgłaszających gotowość przysposobienia dziecka, kandydatów zgłaszających gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej oraz do prowadzenia placówki rodzinnej,
2)
dzieci zakwalifikowanych do przysposobienia, w tym dzieci zakwalifikowanych do przysposobienia związanego ze zmianą dotychczasowego miejsca zamieszkania dziecka w Rzeczypospolitej Polskiej na miejsce zamieszkania w innym państwie,
3)
pomocy udzielonej dzieciom umieszczonym w rodzinach zastępczych lub w placówkach opiekuńczo-wychowawczych,
4)
pomocy udzielonej rodzinom naturalnym, rodzinom adopcyjnym i rodzinom zastępczym,
5)
szkoleń osób i kandydatów, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1,

oraz rejestr wydanych zaświadczeń kwalifikacyjnych i roczne plany pracy.

§  10.
Szczegółowe zadania i organizację ośrodka określa regulamin organizacyjny ośrodka, opracowany przez dyrektora ośrodka w porozumieniu z organem prowadzącym.
§  11.
Publiczne ośrodki wykonują swoje zadania nieodpłatnie.
§  12.
Zasady odpłatności za usługi świadczone przez ośrodki niepubliczne określają organy prowadzące te ośrodki, z tym że wysokość odpłatności nie może przewyższać kosztów faktycznie poniesionych w danej sprawie.
§  13.
1.
Ośrodek czynny jest przez cały rok.
2.
Rozkład czasu pracy ośrodka ustala dyrektor, biorąc pod uwagę potrzeby osób korzystających z usług ośrodka.
§  14.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK

WZÓR ZAŚWIADCZENIA KWALIFIKACYJNEGO STWIERDZAJĄCEGO UKOŃCZENIE SZKOLENIA PRZEZ KANDYDATÓW ZGŁASZAJĄCYCH GOTOWOŚĆ DO PEŁNIENIA FUNKCJI RODZINY ZASTĘPCZEJ

(Strona 1)

.............................

(pieczątka ośrodka adopcyjno-

opiekuńczego lub innego

podmiotu prowadzącego

szkolenie)

ZAŚWIADCZENIE KWALIFIKACYJNE NR ....

............................................................

(imiona i nazwisko)

............................................................

(data i miejsce urodzenia: dzień-miesiąc-rok-miejscowość)

............................................................

............................................................

(adres zamieszkania: ulica, nr domu, nr lokalu, kod

pocztowy, miejscowość, gmina-dzielnica, województwo)

ukończył(a) szkolenie dla kandydatów zgłaszających

gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej

przeprowadzone przez .......................................

............................................................

(nazwa, adres podmiotu prowadzącego szkolenie)

............................................................

na podstawie programu ......................................

............................................................

............................................................

(nazwa programu i autor programu)

w terminie .................................................

w wymiarze .................................................

i został(a) zakwalifikowany(a) do pełnienia funkcji rodziny

zastępczej.

(Strona 2)

Szkolenie obejmowało:

Lp. Przedmiot Liczba godzin Nazwisko i imię prowadzącego

Szkolenie zostało przeprowadzone na zlecenie Powiatowego

Centrum Pomocy Rodzinie w .................................

na podstawie umowy z dnia ..............................*)

........................ .........................

(miejsce i data (podpis i pieczęć

wydania zaświadczenia) osoby upoważnionej)

______

*) Dotyczy podmiotu prowadzącego szkolenie na zlecenie powiatowego centrum pomocy rodzinie, zgodnie z art. 33ł ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414, Nr 106, poz. 668, Nr 117, poz. 756 i Nr 162, poz. 1118 i 1126, z 1999 r. Nr 20, poz. 170, Nr 79, poz. 885 i Nr 90, poz. 1001 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 19, poz. 238).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2001.14.132

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Ośrodki adopcyjno-opiekuńcze.
Data aktu: 16/02/2001
Data ogłoszenia: 28/02/2001
Data wejścia w życie: 15/03/2001