Odrębny tryb określania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, sposób zgłaszania do ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne ze względu na zasady obronności lub bezpieczeństwa państwa.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 20 listopada 2001 r.
w sprawie odrębnego trybu określania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, sposobu zgłaszania do ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne ze względu na zasady obronności lub bezpieczeństwa państwa. *

Na podstawie art. 26b ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (Dz. U. Nr 28, poz. 153 i Nr 75, poz. 468, z 1998 r. Nr 117, poz. 756, Nr 137, poz. 887, Nr 144, poz. 929 i Nr 162, poz. 1116, z 1999 r. Nr 45, poz. 439, Nr 49, poz. 483, Nr 63, poz. 700, Nr 70, poz. 777, Nr 72, poz. 802, Nr 109, poz. 1236 i Nr 110, poz. 1255 i 1256, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 18, poz. 230, Nr 95, poz. 1041 i Nr 122, poz. 1311 i 1324 oraz z 2001 r. Nr 8, poz. 64, Nr 52, poz. 539, Nr 88, poz. 961, Nr 97, poz. 1050 i Nr 126, poz. 1382 i 1384) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie ustala odrębny tryb określania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, sposób zgłaszania do ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne w stosunku do osób, o których mowa w art. 8 pkt 3-7 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, zwanej dalej "ustawą", którzy zostali oddelegowani do wykonywania pracy lub wyznaczeni do pełnienia służby poza macierzystą jednostkę, zwanych dalej "ubezpieczonymi na zasadach szczególnych", ze względu na wymogi obronności lub bezpieczeństwa państwa.
§  2.
Ubezpieczeni na zasadach szczególnych, spełniający warunki do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułów, o których mowa w art. 8 pkt 1-10 i pkt 12-20 ustawy, podlegają ubezpieczeniu z każdego z tych tytułów na zasadach określonych w ustawie.
§  3.
Ubezpieczeni na zasadach szczególnych, uzyskujący przychody z tytułu pełnienia służby w warunkach określonych w § 1, podlegają z tego tytułu ubezpieczeniu zdrowotnemu, z zastrzeżeniem § 4-5.
§  4.
1.
Składkę na ubezpieczenie zdrowotne od przychodów uzyskiwanych z tytułu pełnienia służby oblicza i pobiera z dochodu ubezpieczonego na zasadach szczególnych macierzysta jednostka, w której ubezpieczony pełni służbę, zwana dalej "płatnikiem składek".
2.
Płatnik składek przekazuje składki na ubezpieczenie zdrowotne do właściwych kas chorych w formie zbiorczej za wszystkich ubezpieczonych na zasadach szczególnych, należących do danej kasy. Składki na ubezpieczenie zdrowotne są przekazywane za dany miesiąc w terminie do 8 dnia następnego miesiąca.
3.
Płatnik składek nie wypełnia i nie przekazuje do kasy chorych i do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych żadnych dokumentów rozliczeniowych związanych z obliczaniem, pobieraniem i odprowadzaniem składek na ubezpieczenie zdrowotne, w tym również miesięcznych raportów imiennych oraz deklaracji rozliczeniowych.
4.
Płatnik składek prowadzi indywidualne wykazy przekazywanych składek na ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonych na zasadach szczególnych w sposób umożliwiający kontrolę poprawności obliczenia, pobrania i odprowadzenia składek. Do kontroli są upoważnione wyłącznie organy nadrzędne płatnika składek upoważnione na podstawie odrębnych przepisów do kontrolowania działalności płatnika składek w zakresie związanym z dostępem do informacji niejawnych.
§  5.
Kasa chorych zalicza wpływy z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonych na zasadach szczególnych do innych przychodów w rozumieniu art. 127 pkt 7 ustawy.
§  6.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
* Z dniem 1 kwietnia 2003 r. nin. rozporządzenie traci moc w zakresie, w jakim pozostaje w sprzeczności z ustawą z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U.03.45.391), zgodnie z art. 221 tej ustawy.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2001.138.1547

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Odrębny tryb określania podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, sposób zgłaszania do ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne ze względu na zasady obronności lub bezpieczeństwa państwa.
Data aktu: 20/11/2001
Data ogłoszenia: 04/12/2001
Data wejścia w życie: 19/12/2001