Stopnie specjalizacji w zawodzie "pracownik socjalny".

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ
z dnia 5 marca 1997 r.
w sprawie stopni specjalizacji w zawodzie "pracownik socjalny". *

Na podstawie art. 49 ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1993 r. Nr 13, poz. 60, z 1994 r. Nr 62, poz. 265 oraz z 1996 r. Nr 100, poz. 459 i Nr 147, poz. 687) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Ustala się następujące stopnie specjalizacji zawodowej dla pracowników socjalnych:
1)
I stopień specjalizacji zawodowej z zakresu pracy socjalnej, mającej na celu uzupełnienie wiedzy i doskonalenie umiejętności zawodowych pracowników socjalnych,
2)
II stopień specjalizacji zawodowej z zakresu pracy socjalnej, mającej na celu pogłębienie wiedzy i doskonalenie umiejętności pracy z wybranymi grupami klientów pomocy społecznej.
2.
O stopnie specjalizacji zawodowej, o których mowa w ust. 1, zwane dalej "specjalizacjami", mogą ubiegać się czynni zawodowo pracownicy socjalni.
§  2.
1.
Dla specjalizacji zawodowej I stopnia z zakresu pracy socjalnej ustala się minimum programowe, zawierające następujące moduły:
1)
umiejętności interpersonalne w pracy socjalnej - 40 godzin,
2)
wybrane zagadnienia z zakresu prawa rodzinnego, karnego penitencjarnego, administracyjnego, pracy, zabezpieczenia społecznego oraz systemu prawnego pomocy społecznej - 40 godzin,
3)
doskonalenie metod i technik pracy socjalnej:
a)
z jednostką,
b)
z rodziną,
c)
z grupą,
d)
ze środowiskiem lokalnym

- po 40 godz. na każdy temat wymieniony pod lit. a)-d),

4)
etyka pracy socjalnej - 16 godzin,
5)
metody oraz techniki tworzenia i oceny programów pomocy społecznej - 24 godziny,
6)
metody oraz techniki oceny w pracy socjalnej - 16 godzin,
7)
metody oraz techniki pracy w pomocy instytucjonalnej - 24 godziny.
2.
Dla specjalizacji zawodowej II stopnia z zakresu pracy socjalnej ustala się minimum programowe, zawierające następujące moduły:
1)
nadzór i zarządzanie w pracy socjalnej - 40 godzin,
2)
prawa człowieka a pomoc społeczna - 40 godzin,
3)
praca socjalna z osobami:
a)
chorymi psychicznie,
b)
niepełnosprawnymi,
c)
z upośledzeniem umysłowym,
d)
uzależnionymi od alkoholu,
e)
uzależnionymi od narkotyków,
f)
opuszczającymi zakłady karne,
g)
bezrobotnymi,
h)
bezdomnymi,
i)
starymi,
j)
kulturowo zaniedbanymi

- oraz z rodzinami osób wymienionych pod lit. a)-j)

- po 40 godz. na każdy temat wymieniony pod lit. a)-j),

4)
praca socjalna:
a)
z dziećmi zaniedbanymi i z ich rodzinami - 40 godzin,
b)
z ofiarami przemocy w rodzinie - 40 godzin,
5)
praca socjalna z uchodźcami i imigrantami - 40 godzin,
6)
praca socjalna w pomocy instytucjonalnej - 40 godzin.
3.
Realizacja zajęć określonych modułami wymienionymi w ust. 1 i 2 powinna uwzględniać metodę warsztatów i ćwiczeń w proporcji 40-50% w odniesieniu do zajęć teoretycznych przeznaczonych na prowadzenie każdego modułu.
§  3.
1.
Do uzyskania specjalizacji zawodowej I stopnia wymaga się:
1)
co najmniej trzyletniego stażu pracy w jednostkach pomocy społecznej lub w innych jednostkach działających w obszarach pracy socjalnej,
2)
złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu obejmującego całość programu specjalizacji I stopnia.
2.
Do uzyskania specjalizacji zawodowej II stopnia wymaga się:
1)
co najmniej pięcioletniego stażu pracy w jednostkach pomocy społecznej lub w innych jednostkach działających w obszarach pracy socjalnej,
2)
posiadania specjalizacji zawodowej I stopnia,
3)
złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu obejmującego całość programu specjalizacji II stopnia.
3.
Uzyskanie specjalizacji zawodowej potwierdza się dyplomem według wzorów stanowiących załączniki do rozporządzenia.
§  4.
1.
Dopuszczenie do egzaminu kwalifikacyjnego z zakresu specjalizacji zawodowej I stopnia wymaga:
1)
zaliczenia szkolenia z wybranych modułów określonych w § 2 ust. 1, w wymiarze łącznie co najmniej 200 godzin,
2)
przedłożenia zaświadczenia o ukończeniu szkolenia z zakresu wymaganego do ubiegania się o specjalizację I stopnia.
2.
Dopuszczenie do egzaminu kwalifikacyjnego z zakresu specjalizacji II stopnia wymaga:
1)
zaliczenia szkolenia z wybranych modułów określonych w § 2 ust. 2, w wymiarze łącznie co najmniej 200 godzin,
2)
przedłożenia dyplomu nadania specjalizacji zawodowej I stopnia,
3)
przedłożenia zaświadczenia o ukończeniu szkolenia z zakresu wymaganego do ubiegania się o specjalizację II stopnia.
3.
Zaświadczenie ukończenia szkolenia specjalizującego, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 3, powinno zawierać:
1)
nazwę oraz siedzibę placówki, która przeprowadziła szkolenie,
2)
wykaz zaliczonych przez słuchacza modułów oraz liczbę godzin przypadających na realizację poszczególnych modułów.
4.
Egzamin na specjalizację I stopnia odbywa się przed regionalną komisją egzaminacyjną, o której mowa w § 6 pkt 1.
5.
Egzamin na specjalizację II stopnia odbywa się przed Centralną Komisją Egzaminacyjną, o której mowa w § 6 pkt 2.
§  5.
1.
Szkolenia w zakresie specjalizacji w zawodzie mogą prowadzić jednostki, które uzyskają zgodę Ministra Pracy i Polityki Socjalnej oraz zostaną wpisane do prowadzonego w Ministerstwie Pracy i Polityki Socjalnej rejestru placówek posiadających uprawnienia do szkolenia w zakresie specjalizacji.
2.
Wystąpienie o zgodę, o której mowa w ust. 1, powinno zawierać:
1)
nazwę i określenie typu placówki zamierzającej organizować szkolenie, ze wskazaniem przygotowania tej placówki do szkolenia teoretycznego i praktycznego pracowników socjalnych,
2)
wskazanie siedziby placówki i miejsca lub miejsc prowadzenia szkoleń,
3)
szczegółowe programy szkolenia, które placówka może realizować, z uwzględnieniem tematyki ćwiczeń i warsztatów,
4)
wykaz wykładowców, którzy będą realizować szkolenie, z określeniem ich kwalifikacji oraz doświadczenia zawodowego.
3.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie wymaganego poziomu merytorycznego szkoleń Minister Pracy i Polityki Socjalnej dokonuje skreślenia placówki z rejestru, o którym mowa w ust. 1.
§  6.
Postępowanie w zakresie nadawania stopni specjalizacji zawodowej prowadzą:
1)
regionalne komisje egzaminacyjne do spraw stopni specjalizacji zawodowej pracowników socjalnych,
2)
Centralna Komisja Egzaminacyjna do Spraw Stopni Specjalizacji Zawodowej Pracowników Socjalnych,

o których mowa w § 7.

§  7.
1.
Powołuje się Centralną Komisję Egzaminacyjną do Spraw Stopni Specjalizacji Zawodowej, zwaną dalej "Komisją Centralną", w liczbie 10 osób, spośród specjalistów z dziedziny pomocy społecznej i praktyków pracy socjalnej. Komisja Centralna działa przy Ministrze Pracy i Polityki Socjalnej.
2.
Przewodniczący Komisji Centralnej powołuje przewodniczących regionalnych komisji egzaminacyjnych do spraw stopni specjalizacji zawodowej pracowników socjalnych, zwanych dalej "komisjami regionalnymi".
3.
Przewodniczący komisji regionalnej proponuje i przedstawia do akceptacji przewodniczącego Komisji Centralnej kandydatury pozostałych członków komisji regionalnej, wytypowanych spośród specjalistów z dziedziny pomocy społecznej oraz praktyków pracy socjalnej, działających w danym regionie.
4. 1
Komisje regionalne działają przy publicznych policealnych szkołach pracowników służb społecznych, prowadzących szkolenie z zakresu specjalizacji I i II stopnia, oraz przy urzędzie marszałkowskim lub przy regionalnym ośrodku polityki społecznej.
§  8.
1.
Do zadań komisji regionalnych należy:
1)
przeprowadzanie postępowania w zakresie nadawania stopni specjalizacji oraz egzaminu pracowników socjalnych ubiegających się o I stopień specjalizacji zawodowej,
2)
nadawanie I stopnia specjalizacji zawodowej,
3)
opracowywanie informacji, opinii i wniosków dotyczących I stopnia specjalizacji zawodowej dla Komisji Centralnej oraz dla Ministra Pracy i Polityki Socjalnej.
2.
Do zadań Komisji Centralnej należy:
1)
przeprowadzanie postępowania w zakresie nadawania stopni specjalizacji oraz egzaminu pracowników socjalnych ubiegających się o II stopień specjalizacji zawodowej,
2)
nadawanie II stopnia specjalizacji zawodowej,
3)
kontrolowanie pracy komisji regionalnych,
4)
przedstawianie Ministrowi Pracy i Polityki Socjalnej informacji dotyczących realizacji rozporządzenia,
5)
opiniowanie spraw spornych dotyczących pracy komisji regionalnych.
§  9.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

DYPLOM

(pominięty)

ZAŁĄCZNIK Nr  2

DYPLOM

(pominięty)
* Z dniem 28 lipca 2001 r. rozporządzenie traci moc w części sprzecznej z ustawą z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U.98.64.414) w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 34 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych ustaw (Dz.U.01.72.748).
1 § 7 ust. 4 zmieniony przez § 1 rozporządzenia z dnia 12 marca 1999 r. (Dz.U.99.25.224) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 10 kwietnia 1999 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1997.24.125

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Stopnie specjalizacji w zawodzie "pracownik socjalny".
Data aktu: 05/03/1997
Data ogłoszenia: 14/03/1997
Data wejścia w życie: 29/03/1997