Zakres działania Ministra Handlu Wewnętrznego.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 9 października 1970 r.
w sprawie zakresu działania Ministra Handlu Wewnętrznego.

Na podstawie art. 23 ustawy z dnia 10 lutego 1949 r. o zmianie organizacji naczelnych władz gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 7, poz. 43) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Minister Handlu Wewnętrznego jest naczelnym organem administracji państwowej w dziedzinie handlu wewnętrznego.
2.
Przez określenie "handel wewnętrzny" rozumie się obrót hurtowy i detaliczny towarami przeznaczonymi głównie dla ludności (towary rynkowe), przetwarzanie artykułów żywnościowych na posiłki i sprzedaż tych posiłków (przemysł gastronomiczny) oraz związane z tymi czynnościami usługi.
3.
Do Ministra Handlu Wewnętrznego należą też sprawy przemysłu piekarskiego z wyłączeniem spraw zastrzeżonych przez prawo przemysłowe oraz inne przepisy szczególne do zakresu działania Komitetu Drobnej Wytwórczości.
§  2.
1.
Do zakresu działania Ministra Handlu Wewnętrznego należy:
1)
kierowanie handlem wewnętrznym i przemysłem piekarskim oraz określanie ich potrzeb i kierunków rozwoju;
2)
międzyresortowe koordynowanie działalności w dziedzinie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego, prowadzonej przez organizacje państwowe, spółdzielcze i społeczne, z wyłączeniem działalności zastrzeżonej do właściwości innych organów;
3)
nadzorowanie i kierowanie działalnością podległych organizacji gospodarczych, przedsiębiorstw i innych jednostek organizacyjnych;
4)
sprawowanie nadzoru państwowego nad nie uspołecznionymi jednostkami organizacyjnymi i osobami fizycznymi, prowadzącymi działalność w dziedzinie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego, z zastrzeżeniem wynikającym z przepisu § 1 ust. 3;
5)
sprawowanie nadzoru nad właściwymi organami administracji prezydiów rad narodowych w zakresie ustalonym przepisami o radach narodowych;
6)
organizowanie badań naukowych w zakresie objętym problematyką handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego;
7)
regulowanie innych spraw przekazanych do właściwości Ministra Handlu Wewnętrznego na mocy odrębnych przepisów.
2.
W szczególności Minister Handlu Wewnętrznego dla wykonania swoich zadań:
1)
w zakresie kierowania handlem wewnętrznym i przemysłem piekarskim, określania ich potrzeb i kierunków rozwoju - w stosunku do wszystkich uczestników rynkowego obrotu towarowego:
a)
reguluje obrót towarami rynkowymi,
b)
ustala zasady i tryb zagospodarowywania towarów rynkowych,
c)
bada i określa potrzeby rynku w zakresie ilości, struktury asortymentowej i jakości towarów oraz przedsiębierze środki w celu niedopuszczenia do handlu wewnętrznego towarów o nieodpowiedniej jakości, aż do zakazu zakupu tych towarów włącznie,
d)
określa metody gospodarowania zmierzające do skrócenia drogi i usprawnienia dostarczania towarów konsumentom,
e)
określa zasady organizacji i techniki handlu towarami z wyjątkiem leków, czasopism i dzienników oraz kierunki postępu techniczno-organizacyjnego,
f)
wskazuje kierunki opracowywania programów rekonstrukcji organizacyjno-technicznej i kierunki specjalizacji,
g)
inicjuje przedsięwzięcia mające na celu pogłębienie rachunku ekonomicznego i postępu w organizacji pracy,
h)
reguluje sprawy wystaw i targów, z wyłączeniem spraw zastrzeżonych do właściwości innych organów,
i)
prowadzi politykę w zakresie informacji, publikacji i wydawnictw dotyczących problematyki handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego,
j)
sprawuje nadzór nad organizacją i rozmieszczeniem sieci handlu hurtowego i detalicznego, przemysłu gastronomicznego i przemysłu piekarskiego oraz ustala kierunki rozwoju tej sieci,
k)
ustala programy dotyczące rozwoju zaopatrzenia handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego w towary, rozwoju bazy materiałowo-technicznej oraz potrzeb kadrowych i występuje z postulatami i projektami w tych sprawach;
2)
w zakresie koordynacji działalności w dziedzinie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego, prowadzonej przez organizacje państwowe, spółdzielcze i społeczne:
a)
opracowuje na podstawie wytycznych do narodowych planów gospodarczych (rocznych i wieloletnich) i projektów planów ministerstw, prezydiów wojewódzkich rad narodowych (rad narodowych miast wyłączonych z województw) oraz centralnych związków spółdzielczych - projekt ogólnokrajowego planu handlu wewnętrznego typu rynkowego; projekt tego planu zawiera plan obrotów handlu detalicznego i przemysłu gastronomicznego, zaopatrzenia rynku, sieci handlowej i przemysłu gastronomicznego oraz - z wyłączeniem aptek i punktów aptecznych - inwestycji, zatrudnienia i płac, marż i kosztów, w ujęciu gałęziowym i resortowym, obejmującym wszystkie organizacje handlowe typu rynkowego bez względu na ich organizacyjne podporządkowanie; projekt ogólnokrajowego planu obejmuje również plan obrotów i sieci sklepów fabrycznych,
b)
odpowiada za realizację planów zaopatrzenia rynku i obrotu towarowego, dokonuje w tym zakresie ustaleń i podejmuje środki zapewniające realizację planowanych zadań w ramach ustaleń narodowego planu gospodarczego oraz odpowiada za ustalanie ocen i prognoz sytuacji rynkowej,
c)
dokonuje na wniosek lub z własnej inicjatywy zmian zadań planowych ministerstw i centralnych związków spółdzielczych w zakresie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego, nie naruszających podstawowych zadań i proporcji narodowego planu gospodarczego ustalonych przez Radę Ministrów,
d)
opracowuje i ustala plany kwartalne dostaw towarowych na rynek z przemysłu i importu oraz sprzedaży detalicznej, obejmujące całokształt zadań wszystkich organizacji handlowych: państwowych, spółdzielczych i społecznych,
e)
uzgadnia z Ministrem Handlu Zagranicznego wnioski w zakresie importu i eksportu towarów rynkowych w ramach wymiany z zagranicą, prowadzonej przez Ministerstwo Handlu Wewnętrznego oraz organizacje spółdzielcze,
f)
przekazuje ministrom, prezydiom wojewódzkich rad narodowych (rad narodowych miast wyłączonych z województw) i centralnym związkom spółdzielczym zadania i środki w zakresie całokształtu działalności organizacji handlowych typu rynkowego, ujęte narodowymi planami gospodarczymi, według zasad ustalonych przez Komisję Planowania przy Radzie Ministrów,
g)
ustala ceny detaliczne towarów rynkowych w zakresie przekazanym przez Radę Ministrów lub Prezesa Rady Ministrów oraz opiniuje ceny pozostałych towarów rynkowych znajdujących się w obrocie lub wprowadzanych do obrotu,
h)
w zależności od warunków i potrzeb obrotu rynkowego ustala w obowiązującym trybie podział marż handlowych na hurtową i detaliczną w ramach marż łącznych ustalonych przez Państwową Komisję Cen; nie dotyczy to marż handlowych przy sprzedaży leków, czasopism i dzienników,
i)
koordynuje sprawy zatrudnienia i płac w handlu wewnętrznym i przemyśle piekarskim - w zakresie planowania, zatrudnienia, systemów płac i rozdziału środków, w tym środków na regulację płac i innych świadczeń na rzecz pracowników,
j)
wprowadza, w szczególnie uzasadnionych wypadkach, doraźne uproszczone informacje o sytuacji rynkowej, powiadamiając o tym Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego,
k)
reguluje inne sprawy dotyczące handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego, wymagające koordynacji,
l)
opiniuje projekty planów opracowywanych przez inne organy,
ł)
opiniuje bilanse materiałowe artykułów stanowiących przedmiot obrotu rynkowego oraz plany rozdziału artykułów przeznaczonych na zaopatrzenie ludności,
m)
przedstawia opinie i wnioski w sprawie rozdzielnictwa wyrobów i materiałów centralnie rozdzielanych,
n)
przedstawia opinie w sprawach związanych z dysponowaniem rezerwą bilansową towarów rynkowych oraz wnioskami dotyczącymi wykorzystania ogólnych rezerw,
o)
opiniuje wnioski przedstawiane Radzie Ministrów przez ministrów i inne organy administracji państwowej w sprawach mających wpływ - w zakresie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego - na zmianę zadań wynikających z narodowych planów gospodarczych lub na ustalenie zadań w przyszłych planach gospodarczych,
p)
opiniuje wnioski zgłaszane Ministrowi Handlu Zagranicznego przez innych ministrów w zakresie importu i eksportu towarów rynkowych w ramach wymiany z zagranicą,
r)
przedstawia opinie i wnioski w sprawach polityki inwestycyjnej i programów rozwoju,
s)
przedstawia opinie i wnioski w sprawie płac i bodźców materialnego zainteresowania dla uzyskania efektów ekonomicznych;
3)
sprawuje bezpośredni nadzór nad działalnością organizacji gospodarczych, przedsiębiorstw i innych jednostek organizacyjnych bezpośrednio podległych Ministrowi Handlu Wewnętrznego oraz zwierzchni nadzór nad działalnością w dziedzinie handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego państwowych jednostek organizacyjnych podległych radom narodowym;
4)
ustala wytyczne i podejmuje decyzje w sprawach kadr, warunków pracy oraz - z wyłączeniem spraw zastrzeżonych do właściwości innych organów - w sprawach świadczeń socjalnych w jednostkach podległych i nadzorowanych przez Ministra Handlu Wewnętrznego;
5)
organizuje badania naukowe w zakresie objętym problematyką handlu wewnętrznego i przemysłu piekarskiego i ustala plan prac naukowo-badawczych dla jednostek naukowo-badawczych podległych Ministrowi Handlu Wewnętrznego;
6)
w zakresie nadzoru państwowego nad nie uspołecznionymi jednostkami organizacyjnymi i osobami fizycznymi prowadzącymi działalność w dziedzinie handlu wewnętrznego oraz - z zastrzeżeniem wynikającym z przepisu § 1 ust. 3 - w dziedzinie przemysłu piekarskiego:
a)
reguluje i nadzoruje tę działalność,
b)
nadzoruje organizacje zrzeszające osoby fizyczne i prawne prowadzące zarobkową działalność gospodarczą w zakresie handlu, usług handlowych i przemysłu piekarskiego oraz jednostki nadrzędne nad tymi organizacjami.
§  3.
Określone w § 2 ust. 2 pkt 2 zadania i uprawnienia Ministra Handlu Wewnętrznego odnoszą się do całej dziedziny objętej międzyresortową koordynacją niezależnie od podporządkowania organizacyjnego jednostek objętych koordynacją.
§  4.
Minister Handlu Wewnętrznego wykonuje funkcje koordynacji międzyresortowej w porozumieniu z właściwymi ministrami, a w odniesieniu do jednostek spółdzielczych - po porozumieniu z centralnymi związkami spółdzielczymi.
§  5.
Ministrowie oraz centralne związki spółdzielcze nadzorujące dostawców (sprzedawców) towarów z produkcji krajowej i importu na rynek:
1)
uzgadniają z Ministrem Handlu Wewnętrznego asortymentowy plan dostaw towarów z produkcji krajowej i importu na zaopatrzenie rynku;
2)
składają Ministrowi Handlu Wewnętrznego sprawozdania z wykonania kwartalnych planów dostaw na rynek towarów, o których mowa w pkt 1;
3)
odpowiadają za:
a)
składanie przez podległe (zrzeszone) jednostki dostarczające towary na zaopatrzenie rynku, we właściwym terminie w toku opracowywania narodowego planu gospodarczego, Ministerstwu Handlu Wewnętrznego informacji o projektowanych dostawach na rynek, a w odniesieniu do towarów, których występuje niedobór na rynku - także o całej planowanej produkcji i dostawach na eksport,
b)
zasięganie przez podległe (zrzeszone) jednostki upoważnione do bilansowania i rozdziału towarów - przed zatwierdzeniem bilansów materiałowych i planów rozdziału artykułów stanowiących przedmiot obrotu rynkowego - opinii Ministerstwa Handlu Wewnętrznego lub jednostek wyznaczonych przez Ministra Handlu Wewnętrznego.
§  6.
Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 lutego 1949 r. w sprawie zakresu działania Ministra Handlu Wewnętrznego (Dz. U. z 1949 r. Nr 10, poz. 62 i Nr 61, poz. 478, z 1951 r. Nr 60, poz. 410, z 1952 r. Nr 19, poz. 113 i Nr 45, poz. 305, z 1956 r. Nr 58, poz. 270 oraz z 1969 r. Nr 20, poz. 148).
§  7.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Ministrowi Handlu Wewnętrznego.
§  8.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1970.26.210

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zakres działania Ministra Handlu Wewnętrznego.
Data aktu: 09/10/1970
Data ogłoszenia: 30/10/1970
Data wejścia w życie: 30/10/1970