Konwencja o prawach politycznych kobiet. Nowy Jork.1953.03.31.

KONWENCJA
O PRAWACH POLITYCZNYCH KOBIET
Z DNIA 31 MARCA 1953 R.

W Imieniu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej

RADA PAŃSTWA

POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ

podaje do powszechnej wiadomości:

W dniu 31 marca 1953 r. została otwarta do podpisu w Nowym Jorku Konwencja o prawach politycznych kobiet.

Po zaznajomieniu się z powyższą Konwencją Rada Państwa uznała ją i uznaje za słuszną z zastrzeżeniami, uczynionymi przy podpisaniu przez Przedstawiciela Rządu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej; oświadcza, że jest ona przyjęta, ratyfikowana i potwierdzona, oraz przyrzeka, że będzie niezmiennie zachowywana.

Na dowód czego wydany został Akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

Dano w Warszawie, dnia 25 czerwca 1954 roku.

(Tekst konwencji znajduje się w załączniku do niniejszego numeru).

Przekład

ZAŁĄCZNIK

KONWENCJA O PRAWACH POLITYCZNYCH KOBIET

Układające się Strony,

pragnąc wprowadzić w życie zasadę równości praw mężczyzn i kobiet, zawartą w Karcie Narodów Zjednoczonych,

uznając, że każdy człowiek ma prawo do udziału w rządzeniu swym krajem, czy to bezpośrednio, czy też pośrednio poprzez swobodnie wybranych przedstawicieli, i że ma prawo do dostępu na zasadach równości do służby publicznej w swoim kraju, oraz pragnąc przyznać mężczyznom i kobietom równość w dziedzinie korzystania z praw politycznych i ich wykonywania, zgodnie z postanowieniami Karty Narodów Zjednoczonych i Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka,

postanowiwszy zawrzeć w tym celu Konwencję,

zgadzają się na następujące postanowienia:

Artykuł  I

Kobiety są uprawnione do głosowania we wszelkich wyborach na równych warunkach z mężczyznami bez żadnej dyskryminacji.

Artykuł  II

Kobiety są wybieralne na równych warunkach z mężczyznami bez żadnej dyskryminacji do wszelkich organów, pochodzących z wyborów publicznych, a przewidzianych w ustawodawstwie krajowym.

Artykuł  III

Kobiety są uprawnione na równych warunkach z mężczyznami bez żadnej dyskryminacji do piastowania urzędów publicznych i do wykonywania wszelkich funkcji publicznych, przewidzianych w ustawodawstwie krajowym.

Artykuł  IV
1.
 Niniejsza Konwencja będzie otwarta do podpisu dla każdego członka Organizacji Narodów Zjednoczonych, jak również dla każdego innego państwa, do którego Zgromadzenie Ogólne wystosuje zaproszenie.
2.
 Niniejsza Konwencja podlega ratyfikacji, a dokumenty ratyfikacyjne będą złożone Sekretarzowi Generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych.
Artykuł  V
1.
 Niniejsza Konwencja będzie otwarta do przystąpienia dla wszystkich państw, wymienionych w ust. 1 artykułu IV.
2.
 Przystąpienie będzie dokonane przez złożenie u Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych dokumentu przystąpienia.
Artykuł  VI
1.
 Niniejsza Konwencja wejdzie w życie w dziewięćdziesiątym dniu od daty złożenia szóstego dokumentu ratyfikacyjnego lub przystąpienia.
2.
 Dla każdego państwa, ratyfikującego Konwencję lub przystępującego do niej po złożeniu szóstego dokumentu ratyfikacyjnego lub przystąpienia, Konwencja wejdzie w życie w dziewięćdziesiątym dniu po złożeniu przez to państwo dokumentu ratyfikacyjnego lub przystąpienia.
Artykuł  VII

W przypadku zgłoszenia przez jakiekolwiek państwo zastrzeżenia do któregokolwiek artykułu niniejszej Konwencji w momencie podpisania, ratyfikacji lub przystąpienia Sekretarz Generalny zakomunikuje tekst tego zastrzeżenia wszystkim państwom, które są lub mogą stać się stronami niniejszej Konwencji. Każde państwo, które sprzeciwia się temu zastrzeżeniu, może w okresie dziewięćdziesięciu dni od daty powyższego zawiadomienia (albo w dniu, w którym staje się stroną Konwencji) notyfikować Sekretarzowi Generalnemu, że nie przyjmuje tego zastrzeżenia. W takim przypadku Konwencja nie wejdzie w życie między takim państwem a państwem, które uczyniło zastrzeżenie.

Artykuł  VIII
1.
 Każde państwo może wypowiedzieć niniejszą Konwencję pisemną notyfikacją, skierowaną do Sekretarza Generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych. Wypowiedzenie nabierze mocy po upływie roku od dnia otrzymania tej notyfikacji przez Sekretarza Generalnego.
2.
 Niniejsza Konwencja przestanie obowiązywać z dniem, w którym wypowiedzenie, obniżające liczbę Stron Konwencji poniżej sześciu, nabierze mocy.
Artykuł  IX

Wszelki spór powstały między dwoma lub więcej Układającymi się Państwami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji, który nie zostanie uregulowany w drodze rokowań, będzie na żądanie którejkolwiek ze stron w sporze przedłożony Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości do rozstrzygnięcia, o ile strony nie uzgodnią między sobą innego sposobu jego załatwienia.

Artykuł  X

Sekretarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych będzie zawiadamiał wszystkich członków Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz państwa nie będące członkami Organizacji, wspomniane w ust. 1 artykułu IV niniejszej Konwencji, o:

a) podpisach i dokumentach ratyfikacyjnych, otrzymanych zgodnie z artykułem IV;

b) dokumentach przystąpienia, otrzymanych zgodnie z artykułem V;

c) dacie wejścia w życie niniejszej Konwencji zgodnie z artykułem VI;

d) zawiadomieniach i notyfikacjach, otrzymanych zgodnie z artykułem VII;

e) notyfikacjach o wypowiedzeniu Konwencji, otrzymanych zgodnie z ust. 1 artykułu VIII;

f) wygaśnięciu Konwencji zgodnie z ust. 2 artykułu VIII.

Artykuł  XI
1.
 Niniejsza Konwencja, której teksty angielski, hiszpański, chiński, rosyjski i francuski są równie autentyczne, będzie złożona w archiwum Organizacji Narodów Zjednoczonych.
2.
 Sekretarz Generalny Organizacji Narodów Zjednoczonych przekaże uwierzytelnione kopie niniejszej Konwencji wszystkim członkom Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz państwom nie będącym członkami Organizacji, wymienionym w ust. 1 artykułu IV.

Na dowód czego niżej podpisani, należycie do tego upoważnieni przez swoje rządy, podpisali niniejszą Konwencję, otwartą do podpisu w Nowym Jorku trzydziestego pierwszego marca tysiąc dziewięćset pięćdziesiątego trzeciego roku.

Za Argentynę

Z zastrzeżeniami do artykułu IX.

Za Boliwię

9 kwietnia 1953

Za Białoruską Socjalistyczną Republikę Radziecką

Z zastrzeżeniami*) do artykułu VII i IX, zawartymi w specjalnym protokole, sporządzonym w chwili podpisania niniejszej Konwencji.

______

*) Zastrzeżenia te sformułowane są, jak następuje:

"Do artykułu VII: Rząd Białoruskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej oświadcza, iż nie zgadza się na ostatnie zdanie artykułu VII, i uważa, że skutkiem prawnym zastrzeżenia jest to, iż Konwencja obowiązuje między państwem zgłaszającym zastrzeżenie a wszystkimi pozostałymi państwami będącymi Stronami Konwencji, z wyjątkiem tylko tej jej części, do której odnosi się zastrzeżenie.

Do artykułu IX: Rząd Białoruskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej nie uważa się za związanego postanowieniami artykułu IX, który przewiduje, że spory między Układającymi się Stronami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji mają być na żądanie którejkolwiek strony w sporze przedłożone do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, i oświadcza, że dla przedłożenia jakiegokolwiek sporu do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości konieczna jest zgoda wszystkich stron w sporze, w każdym poszczególnym przypadku".

Za Chile

Za Costa Rikę

Za Kubę

Za Czechosłowację

Z zastrzeżeniami*) do artykułów VII i IX, zawartymi w protokole podpisania.

______

*) Zastrzeżenia te sformułowane są, jak następuje:

"Rząd Republiki Czechosłowackiej oświadcza, iż nie zgadza się na ostatnie zdanie artykułu VII, i uważa, że skutkiem prawnym tego zastrzeżenia jest to, iż Konwencja obowiązuje między Państwem zgłaszającym zastrzeżenie a wszystkimi pozostałymi sygnatariuszami Konwencji, z wyjątkiem tylko tej części paragrafu, do której odnosi się zastrzeżenie.

Rząd Republiki Czechosłowackiej nie uważa się za związanego postanowieniami artykułu IX, który przewiduje, że spory między Układającymi się Stronami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji mają być na żądanie którejkolwiek strony w sporze przedłożone do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, i oświadcza, że dla przedłożenia jakiegokolwiek sporu do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości konieczna jest zgoda wszystkich stron w sporze, w każdym poszczególnym przypadku".

Za Republikę Dominikańską

Za Ekwador

Rząd Ekwadoru podpisuje niniejszą Konwencję z zastrzeżeniem co do ostatnich słów artykułu 1, "bez żadnej dyskryminacji", ponieważ artykuł 22 Politycznej Konstytucji Republiki przewiduje, że "głosowanie w wyborach publicznych jest obowiązkowe dla mężczyzn, a fakultatywne dla kobiet".

Za Abisynię

Za Francję

Z zastrzeżeniem*) zawartym w protokole podpisania.

______

*) Zastrzeżenie to sformułowane jest, jak następuje:

"Rząd francuski, biorąc pod uwagę zwyczaje i tradycje religijne, istniejące na pewnych obszarach, zastrzega sobie prawo opóźnienia wykonywania niniejszej Konwencji, jeśli chodzi o kobiety zamieszkałe na tych obszarach i powołujące się na powyższe zwyczaje i tradycje".

Za Grecję

1 kwietnia 1953

Za Gwatemalę

Z zastrzeżeniem co do artykułu IX Konwencji, który będzie się stosował, zgodnie z Polityczną Konstytucją Gwatemali, do kobiet posiadających obywatelstwo Gwatemali.

Za Indie

Z następującym zastrzeżeniem: "Artykuł 3 Konwencji nie będzie stosowany, jeśli chodzi o rekrutację i warunki służby w jakichkolwiek Siłach Zbrojnych Indii lub w formacjach, mających za zadanie utrzymanie porządku publicznego w Indiach".

Za Indonezję

Za Izrael

14 kwietnia 1953

Za Meksyk

Z zastrzeżeniem zawartym w deklaracji*) złożonej dnia dzisiejszego.

______

*) Deklaracja:

"Stwierdza się wyraźnie, że Rząd Meksyku nie złoży swego dokumentu ratyfikacyjnego, zanim nie wejdzie w życie poprawka do Politycznej Konstytucji Stanów Zjednoczonych Meksyku, przewidująca przyznanie praw obywatelskich kobietom meksykańskim, która jest obecnie rozważana".

Za Polskę

Z zastrzeżeniami**) co do artykułów VII i IX, zawartymi w specjalnym protokole, sporządzonym w chwili podpisania niniejszej Konwencji.

______

**) Zastrzeżenia te sformułowane są, jak następuje:

"Rząd Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oświadcza, iż nie zgadza się na ostatnie zdanie artykułu VII, i uważa, że skutkiem prawnym tego zastrzeżenia jest to, iż Konwencja obowiązuje między Państwem zgłaszającym zastrzeżenie a wszystkimi pozostałymi sygnatariuszami Konwencji, z wyjątkiem tylko tej części paragrafu, do której odnosi się zastrzeżenie.

Rząd Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej nie uważa się za związanego postanowieniami artykułu IX, który przewiduje, że spory między Układającymi się Stronami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji mają być na żądanie którejkolwiek strony w sporze przedłożone do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, i oświadcza, że dla przedłożenia jakiegokolwiek sporu do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości konieczna jest zgoda wszystkich stron w sporze, w każdym poszczególnym przypadku".

Za Ukraińską Socjalistyczną Republikę Radziecką

Z zastrzeżeniami*) do artykułów VII i IX zawartymi w specjalnym protokole, sporządzonym w chwili podpisania niniejszej Konwencji.

______

*) Zastrzeżenia te sformułowane są jak następuje:

"Do artykułu VII: Rząd Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej oświadcza, iż nie zgadza się na ostatnie zdanie artykułu VII, i uważa, że skutkiem prawnym zastrzeżenia jest to, iż Konwencja obowiązuje między państwem zgłaszającym zastrzeżenie a wszystkimi pozostałymi państwami będącymi stronami Konwencji, z wyjątkiem tylko tej jej części, do której odnosi się zastrzeżenie.

Do artykułu IX: Rząd Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej nie uważa się za związanego postanowieniami artykułu IX, który przewiduje, że spory między Układającymi się Stronami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji mają być na żądanie którejkolwiek strony w sporze przedłożone do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, i oświadcza, że dla przedłożenia jakiegokolwiek sporu do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości konieczna jest zgoda wszystkich stron w sporze, w każdym poszczególnym przypadku".

Za Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

Z zastrzeżeniami**) do artykułów VII i IX, zawartymi w specjalnym protokole, sporządzonym w chwili podpisania niniejszej Konwencji.

______

**) Zastrzeżenia te sformułowane są, jak następuje:

"Do artykułu VII: Rząd Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich oświadcza, iż nie zgadza się na ostatnie zdanie artykułu VII, i uważa, że skutkiem prawnym zastrzeżenia jest to, iż Konwencja obowiązuje między państwem zgłaszającym zastrzeżenie a wszystkimi pozostałymi państwami będącymi stronami Konwencji, z wyjątkiem tylko tej jej części, do której odnosi się zastrzeżenie.

Do artykułu IX: Rząd Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich nie uważa się za związanego postanowieniami artykułu IX, który przewiduje, że spory między Układającymi się Stronami co do interpretacji lub stosowania niniejszej Konwencji mają być na żądanie którejkolwiek strony w sporze przedłożone do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, i oświadcza, że dla przedłożenia jakiegokolwiek sporu do decyzji Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości konieczna jest zgoda wszystkich stron w sporze, w każdym poszczególnym przypadku".

Za Jugosławię

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1955.16.86

Rodzaj: Umowa międzynarodowa
Tytuł: Konwencja o prawach politycznych kobiet. Nowy Jork.1953.03.31.
Data aktu: 31/03/1953
Data ogłoszenia: 18/04/1955
Data wejścia w życie: 11/08/1954