Hanna Hendrysiak

Dr Bartłomiej Ślemp, autor książki „Rola Trybunału Konstytucyjnego w kształtowaniu zasad finansowania samorządu terytorialnego w Polsce na tle orzecznictwa sądów konstytucyjnych wybranych państw Europy Środkowo-Wschodniej” został laureatem XXII edycji Konkursu im. Profesora Michała Kuleszy.

Dr hab. Justyna Wasil z UMCS została laureatką nagrody w XXII edycji dorocznego Konkursu „Samorządu Terytorialnego” im. prof. Michała Kuleszy, którą wręczono podczas spotkania Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego 23 października. Tym razem jury nagrodziło najlepszą książkę z zakresu samorządu terytorialnego wydaną w 2023 r., a nie jak do tej pory - najlepsze rozprawy doktorskie, prace magisterskie oraz licencjackie.

Wyższe progi, od których jednostka samorządu terytorialnego (JST) musi zatrudnić audytora wewnętrznego lub do których może zlecić audyt na zewnątrz; nowe obowiązki sprawozdawcze dla szefów JST, np. o stanie kontroli zarządczej czy lepsza ochrona praw pracowniczych audytorów wewnętrznych - resort finansów pracuje nad zmianą przepisów dotyczących audytu wewnętrznego i kontroli zarządczej w jednostkach samorządu terytorialnego.

„Wystarczy” skorzystać z dobrodziejstwa kontroli zarządczej, by zminimalizować ryzyka i poprawić skuteczność realizacji działań i osiągania celów – mówi Patrycja Szulin, praktyk kontroli zarządczej oraz systemu zarządzania jakością, audytor w samorządzie, audytor wewnętrzny CGAP, komentując zalecenia pokontrolne NIK dotyczące działań gmin, mające na celu zwiększanie dochodów własnych.

NIK po kontroli dotyczącej dochodów własnych zaleciła, aby prezydenci i burmistrzowie miast wprowadzili skuteczne narzędzia systemu kontroli zarządczej. Pozwoli to ograniczyć nieprawidłowości w poborze podatków, w prowadzeniu postępowań o udzielanie ulg, w spłacie zobowiązań publicznoprawnych i cywilnoprawnych, a także - poprawić egzekucję należności z tytułu dochodów własnych.

Należyte wykonanie obowiązków w zakresie kontroli zarządczej zapobiega naruszeniom dyscypliny finansów publicznych. Musi jednak być świadome i konsekwentne, a rozwiązania systemowe, indywidualnie dostosowane do każdej jednostki samorządu terytorialnego – mówi Anna Królak, audytor wewnętrzny, biegła sądowa, autorka szkoleń dla jednostek sektora finansów publicznych.

Po raz 19. redakcja miesięcznika „Samorząd Terytorialny” i jego wydawca – Wolters Kluwer Polska sp. z o.o. nagrodziła najlepsze rozprawy doktorskie i prace magisterskie poświęcone tematyce samorządowej. Jury podkreśliło, że niektóre z nich przekraczały standardowe wymagania typu opracowań.

Dziś bardziej opłaca się podejść do egzaminu na prawo jazdy, niż wykupić jazdę doszkalającą. Koszty zbliżyły się do siebie, bo opłaty za egzamin nie były podwyższane od ponad 8 lat. Zdaniem województw, bez natychmiastowej podwyżki opłat ośrodkom ruchu drogowego grozi zapaść. Samorządy proponują więc górną granicę stawek maksymalnych, np. egzamin praktyczny na najpopularniejszą kategorię B miałby kosztować 250 złotych.

Systematycznie dokonywany audyt wewnętrzny może być kluczowym wsparciem burmistrza w osiąganiu zakładanych celów, pod warunkiem, że jest wiarygodny, profesjonalnie przeprowadzony i oparty na relacji zaufania. Duże znaczenie mają umiejętności komunikacyjne audytora, jego wsłuchanie się w potrzeby audytowanego.

System ochrony sygnalistów wkrótce wchodzi w życie, a nadal brak ustawy. Samorządowcy alarmują, że brak przepisów krajowych powoduje, że jednostki samorządu terytorialnego nie będą mogły skorzystać z wyłączeń, jakie daje dyrektywa. Z drugiej strony samorządowcy muszą pamiętać, że kluczowym założeniem wdrażania systemu jest potraktowanie go jako niezbędnego elementu kontroli zarządczej.