Typy aptek otwartych, zakres ich czynności i wyposażenie.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA
z dnia 30 listopada 1951 r.
w sprawie typów aptek otwartych, zakresu ich czynności i wyposażenia.

Na podstawie art. 3 ust. 3 i art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1951 r. o aptekach (Dz. U. R. P. Nr 1, poz. 2) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się dwa typy aptek otwartych:
1)
apteki społeczne,
2)
punkty apteczne.

Apteki społeczne.

§  2.
1.
Apteki społeczne wykonują czynności określone w art. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1951 r. o aptekach (Dz. U. R. P. Nr 1, poz. 2).
2.
Ponadto apteka społeczna, z którą jest organizacyjnie związany punkt apteczny, zaopatruje ten punkt w leki, artykuły sanitarne i inne artykuły używane w celu rozpoznawania, leczenia i zapobiegania chorobom wśród ludzi i zwierząt.
§  3.
1.
Lokal apteki społecznej powinien składać się co najmniej z następujących pomieszczeń:
1)
izba ekspedycyjna wraz z izbą recepturową,
2)
magazyn leków (materialnia),
3)
laboratorium galenowe wraz z laboratorium analitycznym,
4)
pokój kierownika apteki wraz z dyżurką,
5)
zmywalnia szkła,
6)
piwnica,
7)
ustęp i umywalnia.
2.
W izbie ekspedycyjnej powinno znajdować się wejście dla publiczności, prowadzące bezpośrednio z ulicy. Przy wejściu dla publiczności powinien być umieszczony dzwonek.
3.
Prezydium wojewódzkiej rady narodowej (wydział zdrowia) uprawnione na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1951 r. o aptekach do stwierdzenia, że lokal apteki odpowiada warunkom określonym w niniejszym zarządzeniu, może w przypadkach uzasadnionych czynić odstępstwa od wymagań przewidzianych w ust. 1.
§  4.
W aptece społecznej powinny znajdować się co najmniej:

A.

następujące sprzęty:

1)
stół ekspedycyjny,
2)
stoły recepturowe (loże) do przyrządzania leków recepturowych o liczbie stanowisk, odpowiadającej liczbie osób równocześnie pracujących przy tych stołach,
3)
regały na naczynia apteczne,
4)
szafy z półkami i szufladami do przechowywania środków farmaceutycznych z wyjątkiem trucizn oraz środków silnie działających i odurzających,
5)
oddzielne szafy zamykane na klucz i oznaczone w sposób trwały:
a)
literą "A" - do przechowywania trucizn,
b)
literą "B" - do przechowywania środków silnie działających oraz
c)
napisem "Narcotica" - do przechowywania środków odurzających,
6)
lodówka;

B.

przyrządy niezbędne do przyrządzania leków, a w szczególności:

1)
aparat destylacyjny,
2)
sterylizator do wyjaławiania leków,
3)
sterylizator do wyjaławiania szkła aptecznego,
4)
aparat do przyrządzania naparów i odwarów,
5)
maszynka do przyrządzania czopków,
6)
maszynka do pigułek wraz z kompletem noży,
7)
prasa apteczna,
8)
perkolator,
9)
komplet sit,
10)
ramy do cedzideł,
11)
moździerz żelazny,
12)
moździerze porcelanowe,
13)
waga Berangera,
14)
przy każdym stanowisku przy stole recepturowym:
a)
waga precyzyjna do proszków nośności do 50 g na pudełku bądź na podstawie drewnianej z aretażem,
b)
waga recepturowa do mikstur nośności do 1 kg na pudełku bądź podstawie drewnianej,
c)
komplet odważników od 1 g do 500 g oraz
d)
komplet odważników od 0,01 g do 0,5 g,
15)
przy każdej szafie bądź szafce podręcznej, przeznaczonej do przechowywania trucizn bądź środków odurzających - oddzielna waga o nośności od 0,01 g do 25 g, komplet odważników oraz kilka moździerzy, na których powinny być wypalone odpowiednie napisy "A" bądź "Narcotica";

C.

następujące teksty przepisów i książki:

1)
urzędowy spis leków oraz inne obowiązujące wykazy środków farmaceutycznych,
2)
cennik apteczny,
3)
obowiązująca Farmakopea,
4)
podręczniki: chemii nieorganicznej, chemii organicznej, chemii farmaceutycznej, farmakognozji oraz analizy jakościowej i ilościowej,
5)
książki: personelu fachowego, narkotyków, rozchodu eteru, spirytusowa itp.
§  5.
1.
Apteka społeczna powinna być wyposażona w odpowiednią ilość naczyń do przechowywania środków farmaceutycznych.
2.
Naczynia, o których mowa w ust. 1, powinny być sporządzone z materiałów odpowiadających wymaganiom farmakopealnym i zaopatrzone w napisy określające zawartość, wypalone bądź malowane olejno, a w szczególności:
1)
naczynia przeznaczone na środki obojętne - w napis czarnymi literami na białym tle,
2)
naczynia przeznaczone na trucizny - w napis białymi literami na czarnym tle z białą obwódką,
3)
naczynia przeznaczone na środki silnie działające - w napis czerwonymi literami na białym tle z czerwoną obwódką,
4)
naczynia przeznaczone na środki odurzające - w napis białymi literami na czarnym tle z czerwoną obwódką.
3.
Naczynia szklane powinny być zaopatrzone w doszlifowane korki.

Punkty apteczne.

§  6. 1
1.
Do zakresu działania punktów aptecznych należy:
1)
zaopatrywanie ludności w leki gotowe w opakowaniach fabrycznych bądź w fasunkach, a nie zawierające trucizn ani środków odurzających z wyjątkiem Guttae Inoziemcovi i Tinctura Valerianae aetherae w fasunkach do 20 g,
2)
sprzedaż materiałów opatrunkowych, odżywek, środków służących do zwalczania szkodników i pasożytów oraz środków służących do celów dezynfekcyjnych.
2.
Prezydium wojewódzkiej rady narodowej może zezwolić, aby leki wymienione w ust. 1 pkt 1 były rozfasowywane w punkcie aptecznym.
§  7. 2
1.
Na lokal punktu aptecznego powinna być przeznaczona co najmniej jedna izba z wejściem dla publiczności, prowadzącym bezpośrednio z ulicy.
2.
Przepis ust. 1 nie dotyczy punktów aptecznych urządzonych w pomieszczeniach zakładów opieki zdrowotnej otwartej.
§  8. 3
Punkt apteczny powinien być wyposażony w odpowiednią liczbę szaf, stół, a w miarę potrzeby w regały.

Przepisy przejściowe.

§  9. 4
1.
Lokale aptek społecznych, czynnych w dniu wejścia w życie zarządzenia, powinny być dostosowane do wymagań określonych w § 3 - w terminie do dnia 31 grudnia 1955 r., wyposażenie zaś tych aptek w sprzęt, przyrządy i naczynia powinno być dostosowane do wymagań określonych w §§ 4 i 5 - w terminie do dnia 31 grudnia 1952 r.
2.
W uzasadnionych przypadkach prezydium wojewódzkiej rady narodowej może zezwolić na dostosowanie wyposażenia apteki w sprzęt i przyrządy do wymagań określonych w § 4 w innym terminie niż określony w ust. 1, jednak nie później niż do dnia 31 grudnia 1954 r.
§  10.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 6 zmieniony przez § 1 pkt 1 zarządzenia z dnia 6 lutego 1953 r. (M.P.53.A-16.233) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 23 lutego 1953 r.
2 § 7 zmieniony przez § 1 pkt 2 zarządzenia z dnia 6 lutego 1953 r. (M.P.53.A-16.233) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 23 lutego 1953 r.
3 § 8 zmieniony przez § 1 pkt 3 zarządzenia z dnia 6 lutego 1953 r. (M.P.53.A-16.233) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 23 lutego 1953 r.
4 § 9 zmieniony przez § 1 pkt 4 zarządzenia z dnia 6 lutego 1953 r. (M.P.53.A-16.233) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 23 lutego 1953 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1951.A-100.1475

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Typy aptek otwartych, zakres ich czynności i wyposażenie.
Data aktu: 30/11/1951
Data ogłoszenia: 13/12/1951
Data wejścia w życie: 13/12/1951