Ofiary niedawnych pożarów w zakładach włókienniczych, zwłaszcza w Bangladeszu (2012/2908(RSP)).

Ofiary niedawnych pożarów w zakładach włókienniczych, zwłaszcza w Bangladeszu

P7_TA(2013)0027

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 17 stycznia 2013 r. w sprawie ofiar niedawnych pożarów w zakładach włókienniczych, zwłaszcza w Bangladeszu (2012/2908(RSP))

(2015/C 440/15)

(Dz.U.UE C z dnia 30 grudnia 2015 r.)

Parlament Europejski,

-
uwzględniając umowę o współpracy między Wspólnotą Europejską a Bangladeszem z 2001 r.,
-
uwzględniając swoje rezolucje z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie praw człowieka oraz norm społecznych i środowiskowych w międzynarodowych umowach handlowych 1 oraz w sprawie społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw w międzynarodowych umowach handlowych 2 ,
-
uwzględniając sprawozdanie Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) pt. "Globalizacja praw socjalnych: Międzynarodowa Organizacja Pracy i dalsze działania",
-
uwzględniają sprawozdanie MOP pt. "Praca na obszarze globalnego Południa: wyzwania i alternatywy dla pracowników",
-
uwzględniając sprawozdanie MOP pt. "Globalizacja, uelastycznienie i warunki pracy w krajach Azji i Pacyfiku",
-
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 9 marca 2011 r. w sprawie polityki przemysłowej w erze globalizacji 3 ,
-
uwzględniając uaktualnione wytyczne OECD z 2011 r. dla przedsiębiorstw międzynarodowych,
-
uwzględniając konwencję MOP dotyczącą struktur propagowania bezpieczeństwa i higieny pracy (konwencja nr 187 z 2006 r.) oraz konwencję dotyczącą bezpieczeństwa, zdrowia pracowników i środowiska pracy (konwencja nr 155 z 1981 r.), których nie ratyfikował Bangladesz ani Pakistan, a także odpowiednie zalecenia (zalecenie nr 197); uwzględniając również konwencję dotyczącą inspekcji pracy (konwencja nr 81 z 1947 r.), które Bangladesz i Pakistan podpisały, a także odpowiednie zalecenia (zalecenie nr 164),
-
uwzględniając komunikat Komisji pt. "Odnowiona strategia UE na lata 2011-2014 dotycząca społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw" (COM(2011)0681),
-
uwzględniając wytyczne ONZ dotyczące biznesu i praw człowieka,
-
uwzględniając art. 110 ust. 2 i 4 Regulaminu,
A.
mając na uwadze, że co najmniej 112 osób zginęło w pożarze, który wybuchł w dniu 24 listopada 2012 r. w fabryce odzieży Tazreen, położonej w Aszulii na przedmieściach Dhaki w Bangladeszu, a we wrześniu 2012 r. w pożarze w Karaczi w Pakistanie śmierć poniosło 289 osób;
B.
mając na uwadze, że co roku w podobnych wypadkach w całej Azji Południowej giną setki robotników, a według szacunków od 2005 r. w pożarach fabryk w samym Bangladeszu zginęło 600 pracowników branży odzieżowej, przy czym wielu z tych pożarów można było zapobiec;
C.
mając na uwadze, że warunki w zakładach włókienniczych są często złe, niewielką wagę przywiązuje się do praw pracowniczych uznawanych na mocy najważniejszych konwencji MOP, a bezpieczeństwu przeciwpożarowemu często poświęca się niewiele uwagi lub zupełnie się je ignoruje; mając na uwadze, że wielu właścicieli takich fabryk nie poniosło żadnej kary, w związku z czym robią oni niewiele w celu poprawy warunków pracy;
D.
mając na uwadze, że w Bangladeszu istnieje ponad 5 000 zakładów włókienniczych, które zatrudniają około 3,5 miliona osób, a Bangladesz zajmuje drugie miejsce wśród światowych eksporterów gotowej odzieży, ustępując w tym względzie jedynie Chinom;
E.
mając na uwadze, że rynek europejski jest największym odbiorcą eksportowanej przez Bangladesz odzieży i wyrobów włókienniczych, a czołowe zachodnie przedsiębiorstwa przyznają, że zawarły z właścicielami fabryki Tazreen umowy na dostawy odzieży;
F.
mając na uwadze, że w związku z rosnącymi kosztami pracy w innych częściach świata prowadzi do korzystania z nisko wykwalifikowanej siły roboczej w działalności wytwórczej w Indiach, Pakistanie, Kambodży, Wietnamie, a zwłaszcza w Bangladeszu, gdzie odzież stanowi 75 % eksportu;
G.
mając na uwadze ubolewania godny fakt, że początkowo niektóre firmy próbowały zaprzeczać, że współpracują z przedsiębiorstwem z Dhaki, w którym wybuchł pożar, a dopiero później potwierdziły, że ich odzież została wyprodukowana w tej właśnie fabryce;
H.
mając na uwadze, że w ostatnich miesiącach nasilały się napięcia między rządem Bangladeszu a działaczami pracowniczymi, a pracownicy protestowali przeciwko niskim płacom i złym warunkom pracy;
I.
mając na uwadze, że nadal nie wyjaśniono sprawy popełnionego w kwietniu 2012 r. morderstwa Aminula Islama, który krytykował niebezpieczne warunki pracy w zakładach przemysłu odzieżowego w Bangladeszu;
1.
wyraża smutek z powodu ofiar śmiertelnych niedawnych pożarów fabryk; składa kondolencje rodzinom pogrążonym w żałobie i wyrazy współczucia osobom poszkodowanym; uważa za absolutnie niedopuszczalną sytuację, która doprowadziła w ostatnich latach do śmierci tak wielu pracowników w pożarach fabryk w Azji Południowej;
2.
wzywa rządy Bangladeszu i Pakistanu do kontynuowania szczegółowych dochodzeń w sprawie niedawnych wydarzeń oraz do wprowadzenia środków mających zapobiegać powtórzeniu się podobnych tragedii, przy czym środki te powinny obejmować pełne przestrzeganie przez wszystkich właścicieli fabryk przepisów bhp (zwłaszcza obowiązującego w Bangladeszu kodeksu pracy z 2006 r.) oraz wprowadzenie skutecznego i niezależnego systemu inspekcji pracy i inspekcji budynków przemysłowych;
3.
z zadowoleniem przyjmuje porozumienie w sprawie bezpieczeństwa pożarowego i bezpieczeństwa budynków, zawarte w Bangladeszu przez część związków zawodowych, organizacje pozarządowe i ponadnarodowe sieci detalicznej sprzedaży odzieży, mające na celu poprawę norm bezpieczeństwa w zakładach produkcyjnych oraz zawierające zgodę na opłacenie takich środków, a obejmujące zwłaszcza utworzenie niezależnego systemu inspekcji i czynne wspieranie tworzenia w każdej fabryce komisji ds. bhp z udziałem przedstawicieli pracowników, przy czym powoływanie takich komisji jest obowiązkiem ustawowym, lecz rzadko mogą one rzeczywiście funkcjonować; wzywa wszystkie odnośnie marki odzieżowe do wsparcia tych starań;
4.
z naciskiem apeluje do zainteresowanych stron o zwalczanie korupcji wyraźnie obecnej w łańcuchu dostaw w wielu krajach Azji Południowej i obejmującej nawet zmowy między inspektorami ds. bezpieczeństwa a właścicielami zakładów; wzywa do wzmożenia starań o zwalczanie tego rodzaju praktyk;
5.
oczekuje, że osoby winne karalnych zaniedbań i innych działań przestępczych związanych z pożarami zostaną postawione przed sądem, a lokalne organy władzy i kierownictwo zakładów będą współpracować w celu zagwarantowania wszystkim ofiarom pełnego dostępu do wymiaru sprawiedliwości, by umożliwić im dochodzenie odszkodowania; z zadowoleniem przyjmuje podjęte już przez rządy Bangladeszu i Pakistanu działania mające na celu wsparcie ofiar i ich rodzin;
6.
z zadowoleniem przyjmuje działania tych spośród europejskich sieci sprzedaży detalicznej, które już wniosły swój wkład w systemy odszkodowań dla ofiar i ich rodzin, oraz zachęca pozostałe sieci do pójścia za tym przykładem; apeluje o bezpłatną rehabilitację rannych oraz o opiekę nad niesamodzielnymi członkami rodzin osób, które poniosły śmierć;
7.
wzywa największe międzynarodowe marki odzieżowe do krytycznej oceny ich łańcuchów dostaw oraz do współpracy z podwykonawcami w celu udoskonalenia norm bezpieczeństwa i higieny pracy; apeluje do sieci sprzedaży detalicznej, organizacji pozarządowych i pozostałych zaangażowanych podmiotów, w tym w odpowiednich przypadkach do Komisji, o współpracę nad rozważeniem i opracowaniem dobrowolnych norm oznakowania mających potwierdzać, że dane wyroby powstały zgodnie z podstawowymi normami MOP;
8.
wzywa Komisję do aktywnego wspierania obowiązkowego charakteru odpowiedzialnej postawy wśród przedsiębiorstw unijnych działających za granicą, ze szczególnym naciskiem na zagwarantowanie ścisłego przestrzegania wszystkich obowiązków prawnych, w szczególności międzynarodowych norm i przepisów w dziedzinie praw człowieka, prawa pracy i ochrony środowiska;
9.
z zadowoleniem przyjmuje realizowane obecnie inicjatywy Komisji, których celem jest wspieranie poprawy norm bezpieczeństwa fabryk w Bangladeszu, między innymi w ramach projektu "Propagowanie praw pracowniczych w sektorze gotowej odzieży", a także przez współpracę z departamentem ds. straży pożarnej i obrony cywilnej w Bangladeszu; apeluje o zacieśnienie tej współpracy, a w stosownych przypadkach o rozszerzenie jej na sąsiadujące państwa;
10.
przypomina o konieczności spójnego wdrożenia ośmiu podstawowych konwencji MOP; podkreśla znaczenie rygorystycznych przepisów w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa pracowników bez względu na to, w jakim kraju znajduje się ich miejsce pracy;
11.
wzywa Europejską Służbę Działań Zewnętrznych do zapewnienia, aby pracujący w delegaturach UE urzędnicy ds. handlu byli regularnie szkoleni w zakresie społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw, a zwłaszcza w dziedzinie wdrażania ram programu ONZ zwanego "Chroń, szanuj i naprawiaj", a także apeluje, by delegatury UE pełniły funkcję punktów kontaktowych UE umożliwiających wnoszenie skarg dotyczących przedsiębiorstw unijnych i ich filii;
12.
zwraca uwagę, że pracownicy i związki zawodowe mogą odgrywać ważną rolę, np. dzięki stałemu rozwojowi pracowniczych komitetów ds. bezpieczeństwa we wszystkich fabrykach, oraz podkreśla znaczenie dostępu związków zawodowych do fabryk w celu informowania pracowników, jak mogą oni chronić swoje prawa i dbać o bezpieczeństwo, w tym korzystając z prawa do odmowy wykonania niebezpiecznej pracy;
13.
z zadowoleniem przyjmuje owocne wysiłki Bangladeszu mające na celu ograniczenie pracy dzieci w sektorze odzieżowym oraz z naciskiem wzywa Pakistan do większego zaangażowania w przeciwdziałanie pracy dzieci;
14.
wzywa władze Bangladeszu do przeprowadzenia należytych dochodzeń w sprawie torturowania i zabójstwa obrońcy praw pracowniczych Aminula Islama, a do rządów Bangladeszu i Pakistanu apeluje, by zaprzestały ograniczania działalności związków zawodowych i rokowań zbiorowych;
15.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, wiceprzewodniczącej Komisji/Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, specjalnemu przedstawicielowi UE ds. praw człowieka, rządom i parlamentom Pakistanu i Bangladeszu oraz dyrektorowi generalnemu Międzynarodowej Organizacji Pracy.
1 Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 31.
2 Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 101.
3 Dz.U. C 199 E z 7.7.2012, s. 131.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2015.440.94

Rodzaj: Rezolucja
Tytuł: Ofiary niedawnych pożarów w zakładach włókienniczych, zwłaszcza w Bangladeszu (2012/2908(RSP)).
Data aktu: 17/01/2013
Data ogłoszenia: 30/12/2015