Pakt na rzecz inwestycji społecznych - reakcja na kryzys (2012/2003(INI)).

A.

mając na uwadze, że obecny kryzys gospodarczy i finansowy wywrze długotrwałe skutki nie tylko na wzrost gospodarczy, lecz również na wskaźniki zatrudnienia, poziom ubóstwa i wykluczenia społecznego, oszczędności publiczne oraz ilość i jakość inwestycji społecznych w Europie;

B.

mając na uwadze, że w ostatnich latach obciążono sektor publiczny wysokim długiem, a w celu uniknięcia zbyt wysokiego zadłużenia większość niedawnych działań podejmowanych w odpowiedzi na kryzys oparto na celach krótkoterminowych, zmierzających do przywrócenia stabilności finansów publicznych, przy czym były to działania niezbędne do obrony naszej gospodarki, a także mając na uwadze, że środki oszczędnościowe i konsolidacja budżetu powinny być uzupełnione środkami sprzyjającymi wzrostowi, zatrudnieniu, spójności społecznej i konkurencyjności oraz zarządzaniem społecznym, które mogłyby zapewnić sprawny mechanizm nadzoru i monitoringu w odniesieniu do celów w zakresie zatrudnienia i spraw socjalnych w ramach strategii Europa 2020;

C.

mając na uwadze, że strategia lizbońska i europejska strategia zatrudnienia nie przyniosły rezultatów oraz że powodzenie strategii "Europa 2020" jest niepewne i wymaga jeszcze silniejszego zaangażowania państw członkowskich i instytucji europejskich w przedsięwzięcie środków wspierających wzrost gospodarczy, zatrudnienie i konkurencyjność;

D.

mając na uwadze, że opublikowana ostatnio roczna analiza wzrostu gospodarczego i wspólne sprawozdanie o zatrudnieniu pokazały, że nie poczyniono postępów ku utrzymaniu konsolidacji budżetowej i wciąż traktuje się ją jako priorytet, a także że cele społeczne, w zakresie zatrudnienia i kształcenia określone w strategii "Europa 2020" nie zostały w wystarczającym stopniu uwzględnione przez większość państw członkowskich;

E.

mając na uwadze, że stopa bezrobocia wzrosła z 7,1 % w 2008 r. do ponad 10 % w styczniu 2012 r. w UE-27, przy czym istnieją w tym względzie wyraźne różnice regionalne, a bezrobocie dotyczy zwłaszcza osób młodych, pracowników o niskich kwalifikacjach i osób długotrwale bezrobotnych oraz że w połączeniu ze starzeniem się społeczeństwa stwarza to poważne niebezpieczeństwo strat w kapitale ludzkim w dłuższej perspektywie i może wywrzeć nieodwracalne konsekwencje na rynku pracy, zwłaszcza w odniesieniu do tworzenia miejsc pracy, wzrostu gospodarczego, konkurencyjności i spójności społecznej;

F.

mając na uwadze, że 80 milionów Europejczyków jest obecnie zagrożonych ubóstwem, a w 2010 roku odsetek dzieci i dorosłych mieszkających w gospodarstwach domowych bez osób pracujących wzrósł do prawie 10 %; mając na uwadze, że w połączeniu z ubóstwem dzieci, rosnącą liczbą ubogich osób pracujących oraz wysoką stopą bezrobocia wśród osób młodych spowoduje to jeszcze większe niebezpieczeństwo dziedziczenia ubóstwa i wykluczenia społecznego w przyszłości;

G.

mając na uwadze, że w 2011 r. średnia europejska wartość wskaźnika ubóstwa wśród osób w wieku od 16 do 24 lat wynosiła 21,6 %, że wśród młodych ludzi istnieje większe prawdopodobieństwo podjęcia nisko płatnej pracy, pracy na czas określony lub w niepełnym wymiarze godzin oraz że są oni bardziej narażeni na ryzyko bezrobocia; mając na uwadze, że liczba nisko płatnych miejsc pracy w ostatnich latach znacznie wzrosła, a bezrobocie w niektórych krajach gwałtownie się zwiększa;

H.

mając na uwadze, że częściowo z uwagi na brak inwestycji, edukacji i szkoleń rezultaty kształcenia w Unii Europejskiej są nadal niewystarczające do tego, aby sprostać potrzebom rynku pracy, i są niedopasowane do dostępnych miejsc pracy wymagających coraz wyższych kwalifikacji i do umiejętności potrzebnych w przyszłych sektorach sprzyjających tworzeniu miejsc pracy;

I.

mając na uwadze, że zwiększyła się presja wywierana na systemy pomocy społecznej ze względu na wyższe wydatki, obniżenie przychodów oraz presję na cięcie kosztów; mając na uwadze, że słaby wzrost gospodarczy, utrzymująca się wysoka stopa długotrwałego bezrobocia, rosnąca liczba ubogich osób pracujących, stopa zatrudnienia w szarej strefie i wzrost bezrobocia wśród ludzi młodych prawdopodobnie zaostrzą tę tendencję;

J.

mając na uwadze, że dobrze ukierunkowane inwestycje społeczne są istotne dla zapewnienia w przyszłości właściwego poziomu zatrudnienia kobiet i mężczyzn, ustabilizowania gospodarki, poszerzenia wiedzy i umiejętności siły roboczej i zwiększenia konkurencyjności Unii Europejskiej;

K.

mając na uwadze, że MŚP mają wysoki potencjał do tworzenia miejsc pracy i odgrywają kluczową rolę w procesie przechodzenia na nową zrównoważoną gospodarkę;

1.

przypomina, że inwestycje społeczne, polegające na zapewnieniu i wykorzystaniu środków finansowych do wytworzenia zysków społecznych i gospodarczych, są ukierunkowane na powstające zagrożenia i niezaspokojone potrzeby społeczne oraz koncentrują się na politykach publicznych i strategiach inwestowania w kapitał ludzki, które przygotowują pojedyncze osoby, rodziny i społeczeństwa do dostosowania się do różnych przemian i radzenia sobie ze zmianami na rynkach pracy, a także sprostania innym wyzwaniom, np. polegającym na zdobywaniu nowych umiejętności w przyszłych sektorach sprzyjających tworzeniu miejsc pracy;

2.

stwierdza, że m.in. wszystkie świadczenia społeczne i świadczenia opieki zdrowotnej, świadczenia edukacyjne i usługi świadczone w tym zakresie przez prywatnych dostawców można traktować jako inwestycje społeczne, i przypomina o tym, że na mocy Traktatów wchodzą one w zakres prawa krajowego;

3.

podkreśla, że jedną z najważniejszych cech inwestycji społecznych jest ich zdolność do pogodzenia celów społecznych i gospodarczych, w związku z czym należy je traktować nie tylko jako wydatki, lecz w przypadku właściwego wykorzystania środków przede wszystkim jako inwestycje o podwójnej dywidendzie, które przyniosą realne zyski w przyszłości;

4.

zwraca zatem uwagę, że celowościowe inwestycje społeczne powinny być istotną częścią polityki gospodarczej i polityki zatrudnienia UE i jej państw członkowskich oraz działań UE podejmowanych w odpowiedzi na kryzys, zmierzających do osiągnięcia celów dotyczących zatrudnienia, celów społecznych i celów w zakresie kształcenia określonych w strategii "Europa 2020";

5.

jest zdania, że wspieranie przedsiębiorczości społecznej oraz koncentrowanie się na niej i na dostępie do mikrofinansowania dla słabszych grup społecznych i tych najbardziej oddalonych od rynku pracy mają kluczowe znaczenie w kontekście inwestycji społecznych, ponieważ umożliwiają tworzenie trwałych miejsc pracy, które są oferowane mimo wahań cyklu gospodarczego;

6.

zwraca uwagę, że kryzys wymaga unowocześnienia europejskiego modelu społecznego, ponownego przemyślenia krajowych polityk społecznych oraz przekształcenia państwa opiekuńczego, które działa tylko w związku z pojawiającymi się szkodami spowodowanymi niedoskonałością rynku, w "aktywizujące państwo opiekuńcze", które inwestuje w ludzi, zapewnia narzędzia i zachęty po to, by tworzyć trwałe miejsca pracy i wzrost oraz zapobiegać społecznym zakłóceniom; zauważa, że kryzys dodatkowo zwiększył potrzebę inwestowania w przedsiębiorczość społeczną;

7.

w związku z powyższym wzywa państwa członkowskie i Komisję do utrzymania równowagi między działaniami dotyczącymi bezpośrednich wyzwań wynikających z kryzysu a działaniami o charakterze średnio- i długofalowym oraz do nadania szczególnej wagi działaniom, które mają na celu:

8.

wzywa państwa członkowskie i Komisję, by podjęły działania na rzecz: rozwoju polityki sprzyjającej wzrostowi i zatrudnieniu (np. skuteczniejsze wsparcie dla MŚP oraz skuteczniejsza, lepiej ukierunkowana i aktywizująca polityka przeciwdziałania bezrobociu i takież systemy zabezpieczeń społecznych); wprowadzenia specjalnych szkoleń i przekwalifikowania w celu podtrzymania zdolności do zatrudnienia osób długotrwale bezrobotnych oraz do promowania podnoszenia kwalifikacji, projektów warsztatowych, szkolenia zawodowego i praktyk zawodowych ze szczególnym naciskiem na młode osoby bezrobotne i pracowników o niskich kwalifikacjach; sprawienia, by pracownicy zatrudnieni w pełnym wymiarze czasu pracy mogli utrzymać się ze swojej pracy;

9.

domaga się, aby zatrudnienie ludzi młodych było najważniejszym elementem strategii na rzecz inwestycji społecznych; zachęca państwa członkowskie do opracowania ambitnych strategii mających na celu niedopuszczenie do tego, by obecne pokolenie zostało pokoleniem straconym, oraz polepszenie dostępu młodych ludzi do rynków pracy poprzez:

10.

podkreśla odpowiedzialność osobistą, mając na uwadze, że poszczególne jednostki również powinny myśleć o tym, co mogą zrobić, aby odnieść korzyści z wojny o talent;

11.

wzywa państwa członkowskie i Komisję do podjęcia wszelkich możliwych środków w celu poprawy systemów kształcenia na wszystkich poziomach poprzez: położenie silnego nacisku na strategię rozwoju we wczesnym dzieciństwie; tworzenie włączającego środowiska w szkole; zapobieganie zjawisku przedwczesnego kończenia nauki; poprawę kształcenia na poziomie średnim oraz wprowadzenie poradnictwa i doradztwa, zapewnienie lepszych warunków umożliwiających młodym ludziom rozpoczęcie kształcenia na poziomie wyższym lub uzyskanie dostępu do rynku pracy; opracowanie instrumentów mających na celu lepsze przewidywanie przyszłego zapotrzebowania na umiejętności oraz współpracę między instytucjami oświatowymi, przedsiębiorstwami i służbami zatrudnienia; poprawę uznawania kwalifikacji zawodowych oraz opracowanie krajowych ram umiejętności;

12.

wzywa Komisję i państwa członkowskie do zagwarantowania właściwej równowagi pomiędzy bezpieczeństwem a elastycznością na rynku pracy, np. kompleksowego wdrożenia zasad flexicurity, oraz do rozwiązania problemu segmentacji rynku pracy poprzez zapewnienie zarówno odpowiedniej ochrony socjalnej osobom w okresach transformacji lub zatrudnionym na umowy na czas określony albo pracującym w niepełnym wymiarze godzin, jak i dostępu do szkolenia, możliwości rozwoju kariery i pracy w pełnym wymiarze godzin; zachęca państwa członkowskie do inwestowania w usługi - takie jak przystępna cenowo, świadczona w pełnym wymiarze godzin opieka na dziećmi o wysokiej jakości, całodzienne szkoły i ośrodki opieki nad osobami starszymi - które pomagają w promowaniu równości płci, sprzyjają większej równowadze życia zawodowego i tworzą ramy, w których umożliwiają wejście lub powrót na rynek pracy;

13.

zachęca państwa członkowskie, które jeszcze tego nie zrobiły, do wprowadzenia niezbędnych reform w celu nadania trwałego, pewnego i właczającego charakteru ich systemom emerytalnym, a także do zmniejszenia wskaźnika zależności ekonomicznej w celu utrzymania wystarczająco dużej siły roboczej, a także do połaczenia tych środków z ciągłą poprawą warunków pracy i realizacją programów uczenia się przez całe życie umożliwiających wydłużenie kariery zawodowej w lepszych warunkach BHP;

14.

zwraca uwagę, że do osiągnięcia celów w zakresie zatrudnienia i celów społecznych niezbędne jest usprawnienie monitorowania polityki zatrudnienia i polityki społecznej; wzywa Radę Europejską i Komisję do lepszego monitorowania wdrażania i osiągania celów w zakresie zatrudnienia i celów społecznych określonych w strategii "Europa 2020";

15.

zwraca uwagę, że w celu zapewnienia właściwego osiągnięcia celów w zakresie zatrudnienia i celów społecznych opracowany ostatnio system nadzoru makroekonomicznego i budżetowego w UE trzeba uzupełnić lepszym monitorowaniem polityki zatrudnienia i polityki społecznej; wzywa zatem Komisję do rozważenia możliwości opracowania tabeli wyników obejmującej wspólne wskaźniki inwestycji społecznych umożliwiające monitorowanie postępów poczynionych w państwach członkowskich i na poziomie unijnym w tym zakresie oraz do wspierania odpowiedzialności społecznej przedsiębiorstw, a zwłaszcza MŚP, poprzez stworzenie europejskiego społecznego znaku jakości;

16.

wzywa państwa członkowskie do rozważenia możliwości przystąpienia do "paktu na rzecz inwestycji społecznych", który wyznacza cele inwestycyjne i tworzy wzmocniony mechanizm kontroli umożliwiający zwiększenie wysiłków na rzecz osiągnięcia celów w zakresie zatrudnienia, celów społecznych i celów w zakresie kształcenia określonych w strategii "Europa 2020"; przedmiotowy "pakt na rzecz inwestycji społecznych", tak jak np. pakt euro plus, mógłby zawierać listę konkretnych środków w formie inwestycji społecznych, które państwa członkowskie powinny przedsięwziąć w określonym przedziale czasowym, aby osiągnąć cele w zakresie zatrudnienia, cele społeczne i cele w zakresie kształcenia, zgodnie z roczną analizą wzrostu gospodarczego i krajowymi programami reform; środki te powinny podlegać stałemu nadzorowi, w którym istotną rolę pełniłaby Komisja Europejska i Parlament Europejski i w który zaangażowane byłyby wszystkie właściwe struktury Rady;

17.

wzywa Komisję do podjęcia wszelkich możliwych środków, aby zachęcić państwa członkowskie do podpisania "paktu na rzecz inwestycji społecznych" i udzielić im niezbędnej pomocy, oraz do wprowadzenia oceny osiągnięcia celów społecznych i celów w zakresie kształcenia do semestru europejskiego w roku 2013;

18.

wzywa państwa członkowskie do dopilnowania, aby wieloletnie ramy finansowe na lata 20142020 zawierały stosowne środki budżetowe na rzecz pobudzania i wspierania inwestycji społecznych w Europie oraz aby dostępne fundusze mogły zostać wykorzystane w sposób racjonalny i efektywny, a także aby fundusze strukturalne, zwłaszcza Europejski Fundusz Społeczny, wspierały inwestycje społeczne, przy zapewnieniu odzwierciedlenia konkretnych potrzeb państw członkowskich w jego priorytetach; wzywa Komisję do tego, by - jeżeli uzna to za stosowane - udostępniła państwom członkowskim inne ewentualne źródła finansowania do celów inwestycji społecznych;

19.

zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

Identyfikator:	Dz.U.UE.C.2015.419.5
Rodzaj:	rezolucja
Tytuł:	Pakt na rzecz inwestycji społecznych - reakcja na kryzys (2012/2003(INI)).
Data aktu:	2012-11-20
Data ogłoszenia:	2015-12-16

Pakt na rzecz inwestycji społecznych - reakcja na kryzys (2012/2003(INI)).

Pakt inwestycji społecznych

Dz.U.UE.C.2015.419.5