Zalecenie dotyczące finansowych aspektów transgranicznego dawstwa narządów od żywych dawców.

ZALECENIE NR S1

z dnia 15 marca 2012 r.

dotyczące finansowych aspektów transgranicznego dawstwa narządów od żywych dawców

(Tekst mający znaczenie dla EOG oraz dla Umowy między WE a Szwajcarią)

(2012/C 240/04)

(Dz.U.UE C z dnia 10 sierpnia 2012 r.)

KOMISJA ADMINISTRACYJNA DS. KOORDYNACJI SYSTEMÓW ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO,

uwzględniając art. 72 lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego(1), zgodnie z którym Komisja Administracyjna odpowiada za rozpatrywanie wszelkich spraw administracyjnych lub pytań dotyczących wykładni, wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 883/2004 i rozporządzenia (WE) nr 987/2009(2),

uwzględniając art. 168 ust. 7 TFUE,

uwzględniając art. 48 TFUE,

działając zgodnie z warunkami określonymi w art. 71 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia (WE) nr 883/2004,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)
Działania Unii są prowadzone przy uwzględnieniu odpowiedzialności państw członkowskich w zakresie określania ich polityki zdrowotnej, jak również organizacji i świadczenia usług zdrowotnych i opieki medycznej.
(2)
Działania Unii nie wpływają na krajowe przepisy w zakresie dawstwa i wykorzystania narządów i krwi do celów medycznych.
(3)
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 nie rozstrzyga kwestii zwrotu kosztów świadczeń rzeczowych z tytułu

choroby żywemu dawcy narządu, w przypadku gdy przepisy, którym podlega, wykluczają zwrot kosztów lub nie zapewniają go, a przepisy mające zastosowanie do biorcy narządu nie przewidują zwrotu kosztów poniesionych przez dawcę.

(4)
Uznaje się, że przeszczepianie narządów jest racjonalnym pod względem kosztów sposobem leczenia, który przynosi ogromne korzyści dla pacjentów a dawstwo narządów od żywych dawców musi odbywać się w sposób, który minimalizuje ryzyko społeczne dawcy.
(5)
Jeżeli przepisy, którym podlega dawca narządu, nie przewidują zwrotu kosztów dla żywych dawców narządów lub ogólnie w odniesieniu do dawstwa żywych narządów, instytucja właściwa biorcy narządu powinna znaleźć humanitarne rozwiązanie ad hoc i dokonać zwrotu kosztów świadczeń rzeczowych, koniecznych w przypadkach transgranicznego dawstwa narządów od żywych dawców.
(6)
Żywy dawca musi mieć możliwość podjęcia samodzielnej decyzji opartej na wszystkich istotnych informacjach i powinien być informowany z wyprzedzeniem o zwrocie kosztów opieki zdrowotnej w odniesieniu do transgranicznego dawstwa narządów i ewentualnej straty dochodów kompensowanej przez świadczenia pieniężne z tytułu choroby,

ZALECA:

1.
władze właściwe dla biorcy narządu, przygotowując dawstwo narządu od żywego dawcy ubezpieczonego w innym państwie członkowskim, lub na nie zezwalając, powinny uwzględnić dostęp żywego dawcy do systemu opieki zdrowotnej z uwagi na problemy związane z procedurą dawstwa;
2.
jeżeli przepisy, którym podlega dawca, nie zapewniają mu dostępu do świadczeń rzeczowych z tytułu choroby, władze właściwe dla biorcy narządu znajdują humanitarne rozwiązanie i dokonują zwrotu kosztów świadczeń rzeczowych koniecznych w przypadkach transgranicznego dawstwa organów od żywych dawców;
3.
władza właściwa dla dawcy zapewnia świadczenia pieniężne z tytułu choroby, zgodnie z przepisami stosowanego przez siebie ustawodawstwa, niezależnie od tego, w jakim państwie członkowskim miało miejsce dawstwo narządu lub kto był biorcą narządu. Na gruncie przepisów, którym podlega dawca, ewentualna utrata dochodu związana z dawstwem powinna być traktowana jak każdy inny przypadek niezdolności do pracy, gdyż nie ma powodu, aby traktować niezdolność do pracy związaną z dawstwem inaczej niż inne przypadki niezdolności do pracy z przyczyn medycznych.
Przewodnicząca Komisji Administracyjnej
Karin MØHL LARSEN
______

(1) Dz.U. L 166 z 30.4.2004, s. 1 (sprostowanie w Dz.U. L 200 z 7.6.2004, s. 1).

(2)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, Dz.U. L 284 z 30.10.2009, s. 1.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2012.240.3

Rodzaj: Zalecenie
Tytuł: Zalecenie dotyczące finansowych aspektów transgranicznego dawstwa narządów od żywych dawców.
Data aktu: 15/03/2012
Data ogłoszenia: 10/08/2012
Data wejścia w życie: 15/03/2012